III OSK 2920/22

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Przemysław Szustakiewicz (spr.) po rozpoznaniu w dniu 19 stycznia 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku A.S. o wstrzymanie wykonania decyzji Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia 24 marca 2022 r., nr [...] oraz decyzji Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska [...] z dnia 27 listopada 2020 r., znak [...] w sprawie ze skargi kasacyjnej A.S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 czerwca 2022 r., sygn. akt IV SA/Wa 882/22 w sprawie ze skargi A.S. na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia 24 marca 2022 r., nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonych decyzji

W petitum skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 czerwca 2022 r., sygn. akt IV SA/Wa 882/22 A.S. wniosła o wstrzymanie wykonania decyzji Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia 24 marca 2022 r., nr [...] oraz decyzji Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska [...] z dnia 27 listopada 2020 r. wydanych w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za międzynarodowe przemieszczenie odpadu. We wniosku podniesiono, że sprostanie obowiązkom stwierdzonym wskazanymi decyzjami, wymagać będzie od strony spłaty należności przekraczającej jej obecne możliwości majątkowe. Konieczność zapłaty może również całkowicie wykluczyć skarżącą kasacyjnie z bieżącej działalności zarobkowej, spowoduje również znaczne pogorszenie jej zdolności kredytowej, w efekcie - zagrozi jej własnemu utrzymaniu. Tak znaczne uszczuplenie majątku bez stosownych podstaw oraz trudne do odwrócenia skutki w zakresie wiarygodności płatniczej, pozbawią ją płynności finansowej i uniemożliwią pokrywanie bieżących, niezbędnych wydatków, jak również zaspokojenie podstawowych potrzeb swojej rodziny. Skarżąca kasacyjnie bez zaciągnięcia kredytu bankowego na cel zapłaty kary nie jest w stanie uiścić nałożonej nań kary administracyjnej, a ewentualna decyzja o takim kredycie i płynące z niej przez wiele lat zobowiązania do zapłaty wysokich odsetek kredytowych będą stanowiły dodatkowe znaczne obciążenie. Wpłata nałożonej kary administracyjnej, przed prawomocnym rozstrzygnięciem sprawy w postępowaniu sądowoadministracyjnym, spowoduje znaczną szkodę w majątku skarżącej kasacyjnie, jak również trudne do odwrócenia skutki w postaci niemożności odzyskania odsetek i kosztów obsługi kredytowej od zaciągniętego kredytu bankowego w przypadku uwzględnienia skargi kasacyjnej, który skarżąca kasacyjnie musiałaby zaciągnąć, aby spłacić karę. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności przez sąd, będąca formą tymczasowej ochrony sądowej udzielanej stronie postępowania, stanowi wyjątek od zasady wyrażonej w art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm., dalej "P.p.s.a."), zgodnie z którą wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu. Stosownie do art. 61 § 3 P.p.s.a., sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zaznaczyć przy tym należy, iż chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być zrekompensowana wskutek zwrotu spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia, jak również nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. Trudne do odwrócenia skutki, to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. Z uwagi na powyższe, na wnioskodawcy ciąży obowiązek choćby uprawdopodobnienia, iż jego wniosek zasługuje na uwzględnienie. Aby wniosek mógł być rozpatrzony pozytywnie, strona musi poprzeć go stosownymi twierdzeniami i dokumentami na okoliczność spełnienia ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania decyzji. Sąd musi bowiem dysponować wiarygodnie wykazanymi faktami, które pozwolą mu na zastosowanie tej instytucji. W rozpoznawanej sprawie zawarty w skardze kasacyjnej wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji nie został w jakikolwiek sposób umotywowany. Skarżąca kasacyjnie nie poparła swojego wniosku jakimikolwiek dokumentami, które uprawdopodobniałyby jej twierdzenie odnośnie tego, że wykonanie zaskarżonych decyzji przekroczy jej możliwości majątkowe, pozbawi ją płynności finansowej i uniemożliwi pokrywanie niezbędnych wydatków, jak również uniemożliwi zaspokojenie podstawowych potrzeb rodziny. Nie wykazała także potrzeby zaciągnięcia kredytu bankowego na cel zapłaty nałożonej kary administracyjnej. Brak należytego uzasadnienia żądania o wstrzymanie wykonania decyzji wykluczał możliwość dokonania jego merytorycznej oceny, nie sposób bowiem stwierdzić, czy w sprawie zaistniała przesłanka wystąpienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, o czym mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a. W tym stanie rzeczy, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 193 P.p.s.a. orzekł jak w postanowieniu.