Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

III OSK 2392/23

Wyrok NSA z 13 maja 2026 r., III OSK 2392/23 – funkcjonariusze Policji

Wynik

Uchylono zaskarżony wyrok i oddalono skargę

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia
13 maja 2026
Prawomocne
tak

Treść rozstrzygnięcia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Tamara Dziełakowska (sprawozdawca) Sędziowie sędzia NSA Artur Kuś sędzia del. WSA Kazimierz Bandarzewski Protokolant starszy asystent sędziego Marcin Rączka po rozpoznaniu w dniu 13 maja 2026 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Komendanta Głównego Policji od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 maja 2023 r. sygn. akt II SA/Wa 1526/22 w sprawie ze skargi D.A. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia 15 czerwca 2022 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności rozkazu personalnego 1. uchyla zaskarżony wyrok i oddala skargę, 2. zasądza od D.A. na rzecz Komendanta Głównego Policji kwotę 477 (czterysta siedemdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

Wyrokiem z 12 maja 2023 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu skargi D.A. (dalej: skarżący) uchylił zaskarżoną decyzję Komendanta Głównego Policji z 15 czerwca 2022 r. oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w Lublinie z 16 lutego 2022 r. w przedmiocie stwierdzenia nieważności rozkazu personalnego. W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że Komendant Miejski Policji w Lublinie rozkazem personalnym z 15 lutego 2012 r. zwolnił skarżącego z dniem 29 lutego 2012 r. z zajmowanego stanowiska służbowego detektywa Zespołu Operacyjno-Rozpoznawczego Wydziału Kryminalnego Komisariatu Policji V w Lublinie Komendy Miejskiej Policji w Lublinie i z dniem 1 marca 2012 r. mianował na stanowisko służbowe dyżurnego Zespołu Dyżurnych tego Komisariatu w 8 grupie uposażenia zasadniczego w kwocie 2970 zł wynikającej z mnożnika 1,95 kwoty bazowej, określonej w ustawie budżetowej na 2011 r. dla funkcjonariuszy Policji z dodatkiem służbowym w kwocie 626 zł. Podstawę rozkazu personalnego stanowił art. 32 ust. 1 ustawy z 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz.U. z 2011 r., nr 287 poz. 1687, ze zm.) oraz § 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego (Dz.U. Nr 152 poz. 1732 ze zm.). Rozkaz personalny został doręczony skarżącemu 17 lutego 2012 r. i stała się ostateczna. Rozkazem personalnym z 1 lutego 2013 r. Komendant Miejski Policji w Lublinie zwolnił skarżącego ze służby w Policji z dniem 15 lutego 2013 r. Podstawę rozkazu personalnego stanowił art. 41 ust. 2 pkt 4 ustawy o Policji. Rozkaz personalny został doręczany skarżącemu 1 lutego 2013 r. Następnie wnioskiem z 12 maja 2021 r. Komendant Miejski Policji w Lublinie zwrócił się do Komendanta Wojewódzkiego Policji w Lublinie o stwierdzenie nieważności rozkazu personalnego z 15 lutego 2012 r. jako wydanego z rażącym naruszeniem prawa. W uzasadnieniu wniosku wskazano, że wydając rozkaz personalny z 15 lutego 2012 r. Komendant Miejski Policji w Lublinie przyjął przy ustalaniu stawki uposażenia, że stanowiska dyżurnych Zespołu Dyżurnych Komisariatu Policji V w Lublinie, tak jak w komisariatach i komisariatach specjalistycznych Policji, w których liczba etatów wynosi od 61 do 120 należy zakwalifikować jako stanowiska kierownicze oraz samodzielne i uznał, że policjantom pełniącym służbę na takich stanowiskach przysługuje stawka mnożnika kwoty bazowej ujęta w kolumnie "B" tj. 1,95, co nie znajduje umocowania w przepisach prawa. Decyzją z 16 lutego 2022 r. Komendant Wojewódzki Policji w Lublinie stwierdził nieważność rozkazu personalnego Komendanta Miejskiego Policji w Lublinie z 15 lutego 2012 r., w części dotyczącej ustalenia z dniem 1 marca 2012 r. stawki uposażenia zasadniczego w wysokości 2.970 zł wynikającej z mnożnika 1,95 kwoty bazowej określonej w ustawie budżetowej na 2011 r. dla funkcjonariuszy Policji. Skarżący wniósł odwołanie od decyzji z 16 lutego 2022 r. Następnie decyzją z 15 czerwca 2022 r. Komendant Główny Policji utrzymał w mocy decyzję z 16 lutego 2022 r. Skarżący wniósł skargę na decyzję Komendanta Głównego Policji z 15 czerwca 2022 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Uwzględniając skargę Sąd I instancji wskazał, że zgodnie z art. 100 ustawy o Policji, uposażenie policjanta składa się z uposażenia zasadniczego i z dodatków do uposażenia. Natomiast stosownie do art. 101 ust. 1 ustawy o Policji, wysokość uposażenia zasadniczego policjanta jest uzależniona od grupy zaszeregowania jego stanowiska służbowego oraz od posiadanej wysługi lat. Na podstawie § 1 ust. 1 rozporządzenia z 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego (Dz.U. Nr 152 poz. 1732 ze zm.), ustala się grupy zaszeregowania stanowisk służbowych policjantów oraz odpowiadające im stawki uposażenia zasadniczego wyrażone w postaci mnożników kwoty bazowej, określone w tabeli stanowiącej załącznik nr 1 do rozporządzenia. W oparciu o § 1 ust. 1a pkt 4 tego rozporządzenia, policjantom pełniącym służbę na stanowiskach innych niż określone w § 1 ust. 1a pkt 1-3 tego rozporządzenia, przysługiwały stawki uposażenia zasadniczego, wyrażone w postaci mnożników kwoty bazowej, określone w załączniku nr 1 do tego rozporządzenia, wymienione w kolumnie oznaczonej literą "D". Powyższa regulacja odnosiła się do wszystkich policjantów zajmujących stanowiska niebędące stanowiskami kierowniczymi lub samodzielnymi. Zgodnie natomiast z załącznikiem nr 2 do powołanego rozporządzenia stanowisko służbowe dyżurnego (Ip. 75) zaszeregowano w 8 grupie. Stanowisku temu odpowiadał zatem, zgodnie z rozporządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 17 lutego 2009 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego od dnia 1 stycznia 2009 r., mnożnik kwoty bazowej w wysokości 1,85. Sąd I instancji wyjaśnił, że zgodnie z oceną skarżącego, zakwalifikowanie stanowiska do samodzielnego i kierowniczego wyprowadzić można z art. 104 ust. 2 ustawy o Policji, z którego wynika, że policjantowi pełniącemu służbę lub obowiązki na stanowisku kierowniczym lub samodzielnym przysługuje dodatek funkcyjny. W rozporządzeniu wydanym na podstawie art. 101 ust. 2 ustawy o Policji, ustalono grupy zaszeregowania stanowisk służbowych policjantów oraz odpowiadające im stawki uposażenia zasadniczego, określając jednocześnie w § 8 ust. 3, że stanowisko służbowe policjanta uprawniające do dodatku funkcyjnego odpowiedniej kategorii określa tabela stanowiąca załącznik nr 4 do rozporządzenia. Oznacza to, że rozumienie stanowiska kierowniczego lub samodzielnego jako powiązanego wyłącznie z otrzymywaniem dodatku służbowego jest sprzeczne z zarządzeniem nr 30 Komendanta Głównego Policji z 13 grudnia 2013 r. w sprawie funkcjonowania organizacji hierarchicznej w Policji, obowiązkami pełnionymi przez poszczególnych funkcjonariuszy oraz specyfiką ich pracy oraz z zarządzeniem nr 1173 Komendanta Głównego Policji z 10 listopada 2004 r. w sprawie organizacji służby dyżurnej w jednostkach organizacyjnych Policji. Sąd I instancji doszedł do przekonania, że niezależnie od opisanej wyżej argumentacji skarżącego, przyznanie policjantowi pełniącemu służbę na stanowisku dyżurnego mnożnika w innej wysokości stanowiło naruszenie prawa, lecz nie było to rażące naruszenie prawa. Dodatek funkcyjny przysługuje wyłącznie tym policjantom, którzy zajmują jedno ze stanowisk wymienionych w załączniku nr 4 do rozporządzenia z 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego. Ustawa o Policji nie precyzuje wprawdzie, co należy rozumieć pod pojęciem "stanowisko samodzielne", ale wydane na podstawie art. 101 ust. 2 tej ustawy rozporządzenie z 6 grudnia 2001 r., ustalając w § 1 ust. 1 grupy zaszeregowania stanowisk służbowych policjantów oraz odpowiadające im stawki uposażenia zasadniczego, określa jednocześnie w § 8 ust. 1 i 2 pkt 3, że policjantowi na czas pełnienia przez niego służby lub obowiązków na stanowisku służbowym samodzielnym, uprawniającym do dodatku funkcyjnego, przyznaje się ten dodatek w kategorii III. Z kolei w § 8 ust. 3 ww. rozporządzenia stwierdza się, że stanowisko służbowe policjanta uprawniające do dodatku funkcyjnego odpowiedniej kategorii określa tabela stanowiąca załącznik nr 4 do omawianego rozporządzenia. Powyższy pogląd prezentowany był jednolicie w orzecznictwie, jednak wskazywano przy tym, że wystąpiły trudności interpretacyjne w związku z brakiem precyzyjnego określenia "stanowiska samodzielnego". Natomiast, stwierdzenie nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r., poz. 2000 ze zm., dalej: k.p.a.) nie może wynikać z każdego rodzaju uchybienia, jakiego dopuścił się organ wydając decyzję ostateczną. O rażącym naruszeniu prawa można mówić tylko wówczas, gdy podjęte rozstrzygnięcie jest w sposób oczywisty sprzeczne z treścią niebudzącej wątpliwości i mającej zastosowanie w danej sprawie normy prawnej. Natomiast nie można mówić o rażącym naruszeniu prawa w przypadku zastosowania jednego z możliwych do zastosowania wariantów wykładni danego przepisu. Zdaniem Sądu I instancji, w tej sprawie nie można uznać, że proste zestawienie treści rozkazu personalnego z 15 lutego 2012 r., w części dotyczącej stawki uposażenia zasadniczego, z treścią przepisów obowiązujących w dacie jego wydania, wskazuje na rażące naruszenie prawa. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł organ. W pierwszej kolejności, na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm. - dalej: p.p.s.a.) organ zarzucił naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: art. 141 § 4 p.p.s.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. przez niewyjaśnienie w uzasadnieniu wyroku Sądu I instancji podstawy rozstrzygnięcia, a tym samym uchylenie się od wyjaśnienia, z jakich przyczyn Sąd I instancji uznał, że istniały trudności interpretacyjne dotyczące wyboru zastosowanej stawki mnożnika dla stanowiska dyżurnego. W ocenie organu, zasady określania tego mnożnika zostały jednoznacznie wskazane w § 1 ust. 1a rozporządzenia z 6 grudnia 2001 r. oraz w art. 104 ust. 2 ustawy o Policji w związku z § 8 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia z 6 grudnia 2001 r. i nie wymagały szczególnej interpretacji, co wyklucza kontrolę instancyjną, jak też możliwość prawidłowego wykonania kwestionowanego wyroku. Ponadto organ, na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a., zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.: 1. art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w związku z art. 104 ust. 2 ustawy o Policji w związku z § 8 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia z 6 grudnia 2001 r. przez: a) błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że organ niewłaściwie uznał, że stanowisko kierownicze lub samodzielne wiąże się z określoną kategorią dodatku, b) błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że organ niewłaściwie uznał, że stanowisko dyżurnego nie jest stanowiskiem kierowniczym lub samodzielnym – co jednocześnie skutkowało błędnym przyjęciem przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, że w niniejszej sprawie przyznanie policjantowi pełniącemu służbę na stanowisku dyżurnego mnożnika w innej wysokości nie stanowiło rażącego naruszenia prawa, a w konsekwencji nie zaistniała konieczność stwierdzenia nieważności rozkazu z 15 lutego 2012 r. w części dotyczącej ustalenia stawki uposażenia zasadniczego; 2. art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w związku z art. 104 ust. 2 ustawy o Policji przez bezzasadne przyjęcie, że w sprawie występował przypadek rozbieżności interpretacyjnych dotyczących definicji stanowiska kierowniczego lub samodzielnego, co uniemożliwiało uznanie naruszenia prawa za naruszenie rażące, a w konsekwencji stwierdzenie nieważności wskazanej decyzji w określonej części; 3. art. 104 ust. 2 ustawy o Policji w związku z § 8 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia z 6 grudnia 2001 r. przez błędną wykładnię i/lub niewłaściwe zastosowanie oraz uznanie, że "rozumienie stanowiska kierowniczego lub samodzielnego jako powiązanego wyłącznie z otrzymywaniem dodatku służbowego jest sprzeczne z zarządzeniem nr 30 Komendanta Głównego Policji z 13 grudnia 2013 r. w sprawie funkcjonowania organizacji hierarchicznej w Policji oraz z zarządzeniem nr 1173 Komendanta Głównego Policji z 10 listopada 2004 r. w sprawie organizacji służby dyżurnej w jednostkach organizacyjnych Policji". W ocenie organu, dokonanie interpretacji pojęcia "stanowiska kierowniczego lub samodzielnego" wymagało analizy przepisów kadrowo-płacowych zamieszczonych w aktach prawnych rangi ustawy i rozporządzenia, których treść nie budziła wątpliwości, oraz odpowiedniego przyporządkowania stanowiska dyżurnego do określonej grupy stanowisk, bez konieczności dokonywania oceny zakresu zadań i obowiązków na danym stanowisku służbowym, specyfiki pracy czy też przyporządkowania stanowiska w strukturze hierarchicznej organu, stosownie do regulacji zamieszczonych w aktach wewnętrznych wydanych przez Komendanta Głównego Policji; 4. art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. przez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że nie doszło do rażącego naruszenia prawa, i uznaniu, że decyzja Komendanta Głównego Policji z 15 czerwca 2022 r. oraz poprzedzająca ją decyzja Komendanta Wojewódzkiego Policji w Lublinie z 16 lutego 2022 r., zostały wydane w sposób wadliwy. Zdaniem organu, prawidłowa wykładnia art. 101 ust. 1 ustawy o Policji w związku z § 1 ust. 1a rozporządzenia z 6 grudnia 2001 r. oraz art. 104 ust. 2 ustawy o Policji w związku z § 8 ust. 2 pkt 3 tego rozporządzenia, prowadziła do wniosku, że Komendant Miejski Policji w Lublinie wydał rozkaz personalny z 15 lutego 2012 r. z rażącym naruszeniem prawa. Organ wniósł o uwzględnienie skargi kasacyjnej, uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości oraz rozpoznanie skargi przez jej oddalenie, w przypadku uznania, że istota sprawy była dostatecznie wyjaśniona. Ewentualnie, na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a., organ wniósł o uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości i przekazanie sprawy w tym zakresie do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. Jednocześnie organ wniósł o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie. Ponadto organ wniósł o zasądzenie kosztów postępowania sądowego - kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: W świetle art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Podkreślić przy tym trzeba, że Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, ponieważ w świetle art. 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Jeżeli zatem nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. (a w rozpoznawanej sprawie przesłanek tych brak), to Sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej. Oznacza to, że Sąd nie jest uprawniony do samodzielnego dokonywania konkretyzacji zarzutów skargi kasacyjnej, a upoważniony jest do oceny zaskarżonego orzeczenia wyłącznie w granicach przedstawionych we wniesionej skardze kasacyjnej. Skarga kasacyjna zasługiwała na uwzględnienie, chociaż nie wszystkie podniesione w niej zarzuty były trafne. Nie mogły bowiem odnieść zamierzonego skutku zarzuty naruszenia prawa procesowego. Zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) został błędnie sformułowany. Powołane normy są normami o charakterze procesowym i mogą być powołane wyłącznie w związku z konkretnymi przepisami administracyjnego prawa materialnego lub procesowego, które w ocenie strony zostały błędnie zastosowane lub błędnie zinterpretowane przez właściwy w sprawie organ administracji publicznej. Ponadto, normy te nie mogą stanowić samodzielnej podstawy kasacyjnej, ponieważ są normami o charakterze wynikowym i określają wyłącznie sposób rozstrzygnięcia danej sprawy przez Sąd I instancji. Skuteczne zakwestionowanie tego rodzaju normy w ramach zarzutów kasacyjnych wymaga zatem powiązania z zarzutem naruszenia konkretnych przepisów prawa materialnego lub procesowego, których nie dostrzegł lub też nieprawidłowo dostrzegł Sąd I instancji wydając wyrok o określonej treści. Nie jest więc możliwe skuteczne podważenie wyroku Sądu I instancji wyłącznie w oparciu o zarzut naruszenia normy o charakterze wynikowym. W szczególności zarzut naruszenia tego przepisu, nie może służyć podważeniu oceny Sądu I instancji wyrażonej w zaskarżonym wyroku. Na uwzględnienie nie zasługiwał zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a., zgodnie z którym uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania. Wszystkie te elementy uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera, w tym podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz szczegółowe wyjaśnienie powodów, dla których Sąd I instancji oddalił skargę. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, stanowisko Sądu I instancji wyrażone w tym zakresie jest wystarczające (chociaż Naczelny Sąd Administracyjny tego stanowiska nie podziela) i pozwala na poddanie zaskarżonego wyroku kontroli instancyjnej. Natomiast zarzutem naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. nie można kwestionować oceny prawnej wojewódzkiego sądu administracyjnego. Ponadto, w świetle uchwały składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 lutego 2010 r. sygn. akt II FPS 8/09, przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. może stanowić samodzielną podstawę kasacyjną (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.), jeżeli uzasadnienie orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego nie zawiera stanowiska co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia, co w tej sprawie oczywiście nie nastąpiło. Na uwzględnienie zasługiwały natomiast zarzuty podnoszące naruszenie przepisów prawa materialnego. Istota sprawy w granicach zakreślonych zarzutami kasacyjnymi, sprowadza się do odpowiedzi na pytanie, czy uznanie, że określenie w zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej stawki wysokości uposażenia zasadniczego wyrażonej w postaci mnożnika 1,95 kwoty bazowej, stanowiło rażące naruszenie prawa. Tylko bowiem w takim przypadku, możliwe było stwierdzenie nieważności rozkazu personalnego w tym zakresie. Instytucja stwierdzenia nieważności decyzji, unormowana w art. 156 § 1 k.p.a. oraz przepisach następnych, stanowi wyjątek od zasady trwałości decyzji administracyjnych. Z tego względu przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji muszą być interpretowane w sposób ścisły. Ich zaistnienie powinno być bezsporne i mieć oczywisty charakter, co podkreśla wyjątkowość tej instytucji. W rozpoznawanej sprawie mnożnik kwoty bazowej kształtującej wysokość uposażenia zasadniczego skarżącego został określony na 1,95 zgodnie z załącznikiem nr 1 lp. 11 kolumna "B" do rozporządzenia z 6 grudnia 2001 r., co oznaczałoby, że skarżący pełnił służbę na stanowisku kierowniczym lub samodzielnym. Taka sytuacja w sprawie nie wystąpiła, na co prawidłowo zwrócił uwagę organ. Ustawa o Policji nie definiuje pojęć "stanowisko kierownicze" i "stanowisko samodzielne", natomiast w art. 104 ust. 2 ustawy o Policji stanowi, że policjantowi pełniącemu służbę lub obowiązki na stanowisku kierowniczym lub samodzielnym przysługuje dodatek funkcyjny. Oznacza to, że na żadnym innym stanowisku taki dodatek nie przysługuje. A contrario, stanowisko, dla którego nie ustalono takiego dodatku, nie jest zatem stanowiskiem kierowniczym ani samodzielnym. Jak wynika z § 8 ust. 1 rozporządzenia z 6 grudnia 2001 r., wydanego na podstawie art. 101 ust. 2 ustawy o Policji, dodatek funkcyjny przyznaje się policjantowi na czas pełnienia przez niego służby lub obowiązków na stanowisku służbowym uprawniającym do tego dodatku. Stanowiska służbowe policjantów uprawniające do dodatku funkcyjnego odpowiedniej kategorii, określa tabela stanowiąca załącznik nr 4 do rozporządzenia, co wynika z § 8 ust. 3 rozporządzenia z 6 grudnia 2001 r. W tabeli tej nie zostało wymienione stanowisko służbowe dyżurnego Zespołu Dyżurnych. Jednocześnie stosownie do § 1 ust. 1a pkt 2 rozporządzenia stawki uposażenia zasadniczego dla grup zaszeregowania od 8 do 14a wymienione w kolumnie oznaczonej lit. B, dotyczą wyłącznie osób pełniących służbę na stanowiskach kierowniczych oraz samodzielnych. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, z powyższych przepisów wynika, że prawodawca w sposób jednoznaczny określił, które stanowiska są stanowiskami kierowniczymi albo samodzielnymi. Nie jest możliwe dokonywanie wykładni rozszerzającej tego pojęcia w drodze dowolnego uznania, że są nimi także inne stanowiska, niewymienione w tej tabeli, które można zaszeregować jako kierownicze bądź samodzielne. Zwrócić także należy uwagę na zarządzenie Nr 1041 Komendanta Głównego Policji z 28 września 2007 r. w sprawie szczegółowych zasad organizacji i zakresu działania komend, komisariatów i innych jednostek organizacyjnych Policji, które określa co należy rozumieć pod pojęciem "stanowisko kierownicze", definiując je jako stanowisko etatowe: kierownika jednostki Policji i jego zastępcy oraz kierownika komórki i jego zastępcy (§ 2 pkt 10). Natomiast zgodnie z § 6 zarządzenia, stanowisko samodzielne można utworzyć, jeśli zakres zadań wymaga szczególnych kwalifikacji lub umiejętności zawodowych. Na stanowisku dyżurnego nie są wymagane szczególne kwalifikacje lub umiejętności zawodowe, ponieważ minimalne wymagania przewidziane dla tego stanowiska to np. wykształcenie średnie i wykształcenie zawodowe na poziomie podstawowym. Od "stanowiska kierowniczego" należy odróżnić "stanowisko kierowania". Stosownie do § 2 ust. 1 pkt 2 i 3 zarządzenia nr 1173 Komendanta Głównego Policji z 10 listopada 2004 r. w sprawie organizacji służby dyżurnej w jednostkach organizacyjnych Policji, stanowisko kierowania to wyodrębnione, odpowiednio wyposażone i zabezpieczone miejsce, z którego dyżurny, zastępca dyżurnego oraz pomocnik dyżurnego jednostki Policji pełnią służbę dyżurną. Wykonują zatem przede wszystkim zadania opisane w § 5 ust. 1 zarządzenia nr 1173, tj. zapewniają natychmiastową reakcję Policji na zgłoszone wydarzenie; realizują polecenia dyżurnego jednostki Policji wyższego stopnia; współdziałają z dyżurnymi jednostek Policji, a dyżurny kieruje pracą obsady na stanowisko kierowania. Stanowisko kierowania ma zatem charakter jednostki organizacyjnej Policji zmierzającej do szybkiej reakcji na wydarzenia stanowiące zagrożenia dla bezpieczeństwa publicznego i służącego sprawnemu wykonywaniu zadań przez Policję, ale nie ma ono charakteru, w którym dyżurny działa jak przełożony wobec funkcjonariuszy. Jego kompetencje mają bowiem przede wszystkim charakter koordynujący (por. wyrok NSA z 21 października 2022 r., III OSK 5505/21). Nie jest dopuszczalna zmiana legalnej definicji, przyjętej w aktach wyższego rzędu przez akty niższego rzędu. Gdyby minister właściwy do spraw wewnętrznych widział możliwość uznania stanowiska dyżurnego jako stanowiska kierowniczego lub samodzielnego ująłby je w tabeli nr 4. Wbrew stanowisku Sądu I instancji, w tej sprawie wniosek, że rozkaz personalny został w opisanym wyżej zakresie wydany z rażącym naruszenie prawa, wynikał wprawdzie z analizy kilku przepisów prawa zamieszczonych w aktach prawnych różnej rangi (w ustawie oraz rozporządzeniu), ale czytelność tej regulacji prawnej nie budzi wątpliwości. Nie ma innej możliwości, jak potraktowanie przepisów prawa pragmatycznego dotyczącego stosunku służbowego policjanta jako całości i stosowanie ich we wzajemnych korelacjach. W przepisach tych zostały zdefiniowane pojęcia "stanowiska kierownicze oraz samodzielne" przez ustalenie dla nich dodatku funkcyjnego, więc prezentowanie stanowiska przeciwnego prowadzić może do destabilizacji pewności i jasności przepisów prawa. Norma z § 8 ust. 3 cytowanego rozporządzenia expressis verbis stanowi, że stanowiska służbowe policjantów uprawniające do dodatku funkcyjnego odpowiedniej kategorii określa tabela stanowiąca załącznik nr 4 omawianego rozporządzenia, a zatem nie ma wątpliwości, że dodatek ten przysługuje jedynie tym policjantom, którzy zajmują stanowiska wymienione w tej tabeli. W konsekwencji, zgodzić należy się z organem, że prawidłowa wykładnia art. 104 ust. 2 ustawy o Policji, jak też prawidłowa interpretacja przepisów rozporządzenia z 6 grudnia 2001 r. wymagały jedynie literalnego odczytania i odkodowania tych przepisów, co prowadzi do wniosku, że rozkaz personalny w zakreślonym zakresie został wydany z rażącym naruszeniem prawa, o którym stanowi w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Oznacza to, że zarzuty kasacyjne podnoszące naruszenie prawa materialnego zasługiwały na uwzględnienie. Podkreślenia przy tym wymaga, że stanowisko to jest utrwalone w orzecznictwie sądów administracyjnych (por. wydane w podobnych stanach prawnych i faktycznych wyroki NSA z 10 lutego 2023 r. III OSK 6912/21, z 15 lutego 2023 r. III OSK 6943/21, z 22 czerwca 2023 r. III OSK 373/22 oraz z 16 października 2025 r. III OSK 2098/24). Na ugruntowane orzecznictwo w tym zakresie zwrócił uwagę również Sąd I instancji, ale nieprawidłowo uznał, że skoro powołanego przez ten Sąd orzeczenia dotyczyły decyzji wydanych w trybie zwykłym, a nie w trybie nieważności, to okoliczność ta pozostaje w istocie bez znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Z tych względów i na podstawie art. 188 w związku z art. 151 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 203 pkt 2 p.p.s.a.

Informacje o sprawie

Data wpływu
14 września 2023
Hasła tematyczne
Policja
Skarżony organ
Komendant Policji
Sędziowie
Artur Kuś Kazimierz Bandarzewski Tamara Dziełakowska /przewodniczący sprawozdawca/

Powołane przepisy

Inne orzeczenia w tej sprawie

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny