III OSK 186/26

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Sławomir Wojciechowski (sprawozdawca) Sędziowie: sędzia NSA Przemysław Szustakiewicz sędzia del. WSA Maciej Kobak po rozpoznaniu w dniu 12 maja 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 19 listopada 2025 r., sygn. akt IV SA/Po 882/25 w sprawie ze skargi A.S. na decyzję Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w [...] z dnia 6 sierpnia 2025 r., nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w [...] na rzecz A.S. kwotę 240 zł (dwieście czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Wyrokiem z dnia 19 listopada 2025 r., sygn. akt IV SA/Po 882/25, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu na rozprawie, sprawy ze skargi A.S. (dalej także jako: "skarżący") na decyzję Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w [...] (dalej także jako: "organ odwoławczy", "organ II instancji", "Dyrektor OSW", "skarżący kasacyjnie") z dnia 6 sierpnia 2025 r., nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby: w punkcie pierwszym – uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Zakładu Karnego w [...] (dalej także jako: "Dyrektor ZK", "organ I instancji", "organ pierwszej instancji") z dnia 11 czerwca 2025 r., nr [...]; w punkcie drugim – zasądził od Dyrektora OSW na rzecz skarżącego kwotę 480 zł (słownie: czterysta osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Stan faktyczny sprawy przedstawia się w sposób następujący: Decyzją z dnia 11 czerwca 2025 r. Dyrektor ZK zwolnił skarżącego ze służby w Służbie Więziennej z dniem 11 czerwca 2025 r. w trybie art. 96 ust. 2 pkt 6 ustawy z dnia 9 kwietnia 2010 r. o Służbie Więziennej (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1869 z późn. zm.; dalej jako: "u.s.w.") w związku z nieobecnością w służbie spowodowaną chorobą trwającą nieprzerwanie przez okres 12 miesięcy. Decyzją personalną nr [...] z dnia 6 sierpnia 2025 r., znak [...] (dalej jako: “decyzja z 6 sierpnia 2025 r.") Dyrektor OSW, po rozpoznaniu odwołania skarżącego utrzymał w mocy decyzję Dyrektora ZK nr [...] z dnia 11 czerwca 2025 r., znak nr [...] (dalej jako: "decyzja z 11 czerwca 2025 r.) w przedmiocie zwolnienia z dniem 11 czerwca 2025 r. skarżącego, starszego oddziałowego działu ochrony Zakładu Karnego w [...], ze służby w Służbie Więziennej w związku z nieobecnością w służbie spowodowanej chorobą trwającą nieprzerwanie przez okres 12 miesięcy. W uzasadnieniu wskazał, że zwolnienie funkcjonariusza ze służby nastąpiło w trybie art. 96 ust. 2 pkt 6 u.s.w. i było poprzedzone obligatoryjną przesłanką tam określoną, czyli nieobecnością w służbie spowodowaną chorobą trwającą nieprzerwanie przez okres 12 miesięcy. Pomimo zakończenia przez skarżącego korzystania ze zwolnienia lekarskiego w dniu 30 maja 2025 r. funkcjonariusz nie odzyskał zdolności do pełnienia służby, co potwierdziło doniesione przez ww. orzeczenie [...] Rejonowej Komisji Lekarskiej nr [...] z dnia 30 maja 2025 r., w którym wskazano, że wobec ww. funkcjonariusza orzeczona została między innymi czasowa dalsza niezdolność do służby w Służbie Więziennej. Fakt ten spowodował przekroczenie okresu 12 miesięcy nieobecności w służbie spowodowanej chorobą i tym samym wypełnił przesłankę wskazaną w art. 96 ust. 2 pkt 6 u.s.w., na podstawie której Dyrektor ZK podjął decyzję o zwolnieniu skarżącego ze służby w Służbie Więziennej. Organ odwoławczy podniósł, że wskazywana w odwołaniu funkcjonariusza, kolizja pomiędzy jednoczesnym skierowaniem funkcjonariusza do [...] Rejonowej Komisji Lekarskiej a wszczęciem postępowania administracyjnego w sprawie jego zwolnienia ze służby w trybie art. 96 ust. 2 pkt 6 u.s.w. nie zachodzi. Skierowanie funkcjonariusza na tę komisję zakończyło się w dniu 30 maja 2025 r. wydaniem orzeczenia nr [...], w którym komisja orzekła czasową niezdolność funkcjonariusza do służby w Służbie Więziennej i wskazała, iż stan zdrowia funkcjonariusza rokuje poprawę w stopniu umożliwiającym dalsze pełnienie służby, jednakże istnieje potrzeba udzielenia ww. urlopu zdrowotnego na okres od dnia 06.06.2025 r. do dnia 06.08.2025 r. Dyrektor OSW podkreślił, że dopiero po otrzymaniu przedmiotowego orzeczenia w dniu 30 maja 2025 r. dyrektor jednostki w dniu 3 czerwca 2025 r. podjął decyzję i zawiadomił funkcjonariusza o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie zwolnienia ze służby w Służbie Więziennej z art. 96 ust. 2 pkt 6 u.s.w. Użycie w tym przepisie zwrotu "można zwolnić" wskazuje, że zwolnienie funkcjonariusza Służby Więziennej w oparciu o tę podstawę prawną ma charakter fakultatywny i zostało pozostawione uznaniu administracyjnemu. Uznanie administracyjne oznacza przyznanie organowi administracji publicznej przepisem prawa materialnego pewnego luzu decyzyjnego polegającego na możliwości wyboru sposobu rozstrzygnięcia danej sprawy administracyjnej. Ocena, czy przy podejmowaniu decyzji o zwolnieniu funkcjonariusza ze służby doszło do przekroczenia granic uznania administracyjnego, wymaga ustalenia właściwych proporcji pomiędzy kryterium interesu społecznego, a słusznym interesem strony. Rozważając, czy Dyrektor ZK, wydając zaskarżoną decyzję mógł przekroczyć granicę uznania administracyjnego, organ odwoławczy uważa, że w należyty sposób wyważył interes społeczny i słuszny interes strony. Wskazał na występowanie wakatów w dziale ochrony, obciążenie innych funkcjonariuszy ponadwymiarową pracą, dezorganizację wykonywania zadań służbowych oraz zapewnienie właściwego zabezpieczenia toku służby. Ponadto okoliczność nieobecności funkcjonariusza od ponad roku w służbie niewątpliwie wpływa na bezpieczeństwo jednostki. Dodatkowo orzeczenie [...] Rejonowej Komisji Lekarskiej, w którym orzeczono dalszą czasową niezdolność funkcjonariusza do służby w Służbie Więziennej i wskazano, iż stan zdrowia funkcjonariusza rokuje poprawę w stopniu umożliwiającym dalsze pełnienie służby, jednakże istnieje potrzeba udzielenia w/w urlopu zdrowotnego, nie dawało gwarancji szybkiego i czy w ogóle, powrotu funkcjonariusza zarówno do pełni zdrowia jak i do pełnienia służby w jednostce. W dalszym ciągu nie zostałby zapewniony prawidłowy tok służby w dziale ochrony, a ciągłe obciążanie innych funkcjonariuszy mogłoby wiązać się z osłabieniem szeroko pojętego bezpieczeństwa jednostki, jak i ochrony społeczeństwa co należy do podstawowych zadań Służby Więziennej wskazanych w art. 2 ust. 2 pkt 5 i 6 u.s.w. Dyrektor ZK mając powyższe na uwadze oraz art. 115 ustawy o Służbie Więziennej, który wskazuje, że funkcjonariuszowi, na jego wniosek, przełożony może udzielić płatnego urlopu zdrowotnego w celu przeprowadzenia zaleconego przez komisję lekarską leczenia, w wymiarze nieprzekraczającym 6 miesięcy w roku kalendarzowym ma charakter fakultatywny, wybrał interes społeczny, jakim w tym przypadku jest dobro jednostki oraz zapewnienie bezpieczeństwa. Organ odwoławczy podkreślił, że stosunek funkcjonariusza Służby Więziennej jest administracyjnym stosunkiem służbowym, który cechuje wzmożona ochrona jego trwałości, lecz zasada trwałości stosunku służbowego nie ma jednak charakteru absolutnego. W przypadku choroby zapewnia się funkcjonariuszowi ochronę przed przedwczesnym zwolnieniem go służby. Ustalone przez ustawodawcę gwarancje dotyczą aż 12 miesięcy od dnia zaprzestania służby z powodu choroby. Po upływie tego okresu dopuszczalne jest rozwiązanie stosunku służbowego i to niezależnie od tego czy funkcjonariusz jest nadal chory, czy też deklaruje on chęć powrotu do służby z uwagi na odzyskanie zdolności fizycznych i psychicznych do wykonywania zadań służbowych. Oceniając odwołanie skarżącego, organ II instancji nie stwierdził w nim przesłanek przemawiających za uchyleniem decyzji o zwolnieniu ze służby w Służbie Więziennej w trybie art. 96 ust. 2 pkt. 6 u.s.w. Taki stan sprawy skutkuje uznaniem, że przedmiotowa decyzja Dyrektora ZK została wydana zgodnie z prawem. Z powyższym rozstrzygnięciem nie zgodził się skarżący składając skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, wnosząc o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu instancji. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko, wnosząc przy tym o oddalenie skargi. Uwzględniając skargę Sąd pierwszej instancji wskazał, że materialnoprawną podstawę wydania zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 9 kwietnia 2010 r. o Służbie Więziennej (Dz. U. z 2022 r. poz. 2470 z późn. zm.). Zgodnie z art. 96 ust. 2 pkt 6 u.s.w., funkcjonariusza można zwolnić ze służby w przypadku nieobecności w służbie spowodowanej chorobą, trwającej nieprzerwanie przez okres 12 miesięcy. Możliwość zastosowania ww. normy prawnej zachodzi wówczas, gdy: nieobecność w służbie spowodowana jest chorobą i nieobecność ta trwa nieprzerwanie przez okres 12 miesięcy. Przepis ten stanowi jedną z fakultatywnych podstaw zwolnienia funkcjonariusza ze służby. Przerwanie biegu terminu określonego w art. 96 ust. 2 pkt 6 ustawy może nastąpić w przypadku ustalenia zdolności funkcjonariusza, do pełnienia służby. Orzecznictwo sądowoadministracyjne stoi na stanowisku, które podziela Sąd orzekający, że powołany przepis odnosi się do stanu zdrowia funkcjonariusza a nie samego faktu przerwania zwolnienia lekarskiego (patrz wyrok WSA w Warszawie z dnia 7 maja 2009 r., sygn. akt II SA/Wa 183/09, wyrok WSA w Warszawie z dnia 8 listopada 2010 r., sygn. akt II SA/Wa 1099/10, wyrok WSA w Opolu z dnia 20 grudnia 2013 r. sygn. akt II SA/Op 468/13). Z tego względu niezasadny był zarzut naruszenia przez organy administracji art. 96 ust. 2 pkt 6 u.s.w., gdyż w świetle bezspornego w tym zakresie stanu faktycznego wynika, że skarżący w dniu 11 czerwca 2025 r. nadal nie był zdolny do pracy z uwagi na swój stan zdrowia. Przepis art. 96 ust. 2 pkt 6 u.s.w. ma charakter uznaniowy. Oznacza to z jednej strony, że decyzję co do zwolnienia ze służby funkcjonariusza ustawodawca pozostawia właściwym organom Służby Więziennej, ale jednocześnie wskazuje przesłanki, które muszą być spełnione, aby organ mógł w ogóle rozpocząć rozważania w tym przedmiocie. Uznaniowy charakter decyzji nie zezwala organom administracji publicznej na całkowitą i niekontrolowaną swobodę w rozstrzyganiu sprawy. Na organie prowadzącym postępowanie administracyjne, również działającym w ramach uznania administracyjnego, ciąży bowiem obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Natomiast z uwagi na specyficzny rodzaj służby, do jakiej należy Służba Więzienna, konieczne jest ponadto zbadanie możliwości pozostawienia w służbie funkcjonariusza przez pryzmat zadań, które określa ustawa o Służbie Więziennej, uprawnień przełożonego w zakresie zapewnienia prawidłowego działania podległych mu jednostek oraz kształtowania składu osobowego podległego mu zespołu ludzi oraz interesu służby. Kontrola decyzji o charakterze uznaniowym polega na ustaleniu, czy wydanie decyzji na podstawie obowiązujących przepisów prawa było dopuszczalne, czy organ przy jej wydaniu nie przekroczył granic uznania administracyjnego oraz, czy uzasadnił rozstrzygnięcie dostatecznie zindywidualizowanymi przesłankami, w ten sposób, aby nie można mu było zarzucić dowolności (por. wyrok WSA w Szczecinie z 25.01.2018 r., II SA/Sz 1268/17, LEX nr 2455985.) Norma zawarta w art. 96 ust. 2 pkt 6 u.s.w. nie determinuje rozstrzygnięcia przełożonego służbowego, nawet przy zaistnieniu przesłanek zawartych w jego dyspozycji. W zakresie decydowania o zwolnieniu ze służby funkcjonariusza Służby Więziennej w sytuacji określonej w omawianym przepisie ustawodawca pozostawił właściwemu organowi luz decyzyjny w formie uznania administracyjnego. W orzecznictwie i doktrynie przyjmuje się jednoznacznie, że przedmiotem uznania administracyjnego nie jest ustalenie znaczenia tekstu prawnego, ani ocena występujących faktów, lecz określenie skutku prawnego (M. Mincer, Uznanie administracyjne, Toruń, 1983 s. 63). Uznanie administracyjne ograniczone jest przepisem art. 7 k.p.a. (vide: wyrok NSA z 28 czerwca 1982 r., SA/Wr 245/82, ONSA 1/82/62, akceptowany przez J. Borkowskiego (w:) k.p.a. Komentarz, C.H. Beck, Warszawa 2008, s. 514-515), a decyzje pozostawione uznaniu administracyjnemu wymagają szerszego uzasadnienia, niż decyzje podejmowane w warunkach ustawowego skrępowania (por. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 6 listopada 2006 r., IV SA/Po 106/08, wyrok WSA w Poznaniu z 31.05.2011 r., II SA/Po 34/11, LEX nr 1213347). W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji sformułowano trafny pogląd, że ocena, czy przy podejmowaniu decyzji o zwolnieniu funkcjonariusza ze służby doszło do przekroczenia granic uznania administracyjnego, wymaga ustalenia właściwych proporcji pomiędzy kryterium interesu społecznego a słusznym interesem strony, jednak zarówno zaskarżona decyzja, jak i decyzja organu I instancji nie zawiera takich ustaleń, rozważań i wreszcie ocen. Czyni to decyzję o zwolnieniu ze służby nienależycie uzasadnioną, a przez to przedwczesną. Decyzja uznaniowa winna zawierać bowiem przedstawienie bowiem zarówno okoliczności przemawiającym za interesem społecznym, jak i słusznym interesem skarżącego po to, aby organ mógł rzetelnie wyważyć obie wartości i podjąć decyzję, której nie będzie można zarzucić arbitralności. W przedmiotowej sprawie organy wskazały wyłącznie okoliczności przemawiające za słusznym interesem społecznym, natomiast pominięto okoliczności przemawiające przeciwko zwolnieniu funkcjonariusza. Organy obu instancji nie ustaliły, w szczególności w jaki sposób doszło do powstania choroby, która skutkowała nieobecność w służbie (w szczególności czy miała jakikolwiek związek z pełnionymi obowiązkami służbowymi, nawet jeśli doszło do niej poza służbą), jaka jest sytuacja osobista skarżącego, a także przebieg jego dotychczasowej służby. Okoliczności wskazywane w uzasadnieniu zarówno decyzji organu I instancji, jak i organu odwoławczego, nie odnoszą się do zindywidualizowanej sytuacji skarżącego, wymieniając jedynie potrzeby jednostki, w której pracuje. Z uwagi na powyższe na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 135 p.p.s.a orzeczono w pkt 1 sentencji wyroku o uchyleniu zaskarżonej decyzji oraz o uchyleniu poprzedzającej ją decyzji organu I instancji z dnia 2 lutego 2022 r., i o kosztach postępowania na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. Skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wywiódł, reprezentowany przez zawodowego pełnomocnika w osobie radcy prawnego, organ odwoławczy (Dyrektor OSW) zaskarżając go w całości i zarzucając zaskarżonemu orzeczeniu: 1) nieważność postępowania na podstawie art. 183 § 2 pkt 2 p.p.s.a. z powodu nienależytego umocowania pełnomocnika strony skarżącej; ponadto Sądowi pierwszej instancji zarzucono: 2) w trybie art. 174 pkt 1 p.p.s.a., naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez błędną wykładnię, tj. art. 96 ust. 2 pkt 6 ustawy z dnia 9 kwietnia 2010 r. o Służbie Więziennej (Dz.U. z 2025 r. poz. 1750), poprzez przyjęcie, że w sprawie o zwolnienie funkcjonariusza ze służby z powodu nieobecności w służbie spowodowanej chorobą, trwającej nieprzerwanie przez okres 12 miesięcy nie jest wystarczające zaistnienie ustawowej przesłanki do wydania decyzji a organ jest zobowiązany podjąć szereg innych czynności dla zbadania okoliczności nie wskazanych w tym przepisie i nie będących przeciwskazaniami do zwolnienia a ponadto uznanie, że interes służby nie jest wystarczającą okolicznością przemawiającą za zwolnieniem; 3) w trybie art. 174 pkt 2 p.p.s.a., naruszenie przepisu art. 3 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c oraz w zw. z art. 134 § 1 i 135 p.p.s.a., poprzez uznanie, że organ naruszył art. 7 k.p.a. w zw. z art. 96 ust. 2 pkt 6 ustawy o SW, a także naruszenie art. 77 k.p.a. poprzez: – błędne przyjęcie, że organ naruszył zasadę prawdy obiektywnej poprzez zaniechanie rozważenia wszelkich okoliczności niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego oraz uznania, że organ nie odniósł się do zindywidualizowanej sytuacji skarżącego, podczas gdy okoliczności te zostały wyjaśnione w sposób wystarczający, co znalazło wyraz w uzasadnieniu do wydanych decyzji (art. 7 k.p.a.), – błędne przyjęcie, że organ nie zebrał materiału dowodowego niezbędnego do załatwienia sprawy (art. 7 i 77 k.p.a.), – uznanie, że organy nie podjęły wszelkich czynności niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, nie zebrały w sposób wyczerpujący materiału dowodowego i w oparciu o całokształt materiału dowodowego nie dokonały oceny zasadności zwolnienia funkcjonariusza ze służby w Służbie Więziennej (art. 7 i 77 k.p.a.), – uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji pomimo braku wniosku strony w tym zakresie a także pomimo braku wystąpienia przesłanek ustawowych do uchylenia (art. 145 § 1 p.p.s.a. pkt 1 lit. a i c oraz art. 134 § 1 i 135 p.p.s.a. w zw. z art. 7 i 77 k.p.a. oraz art. 96 ust. 2 pkt 6 ustawy o SW), – rozstrzygnięcie z przekroczeniem granic kontroli sądowej i granic sprawy polegającym na nakazaniu przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego (dowodowego) w zakresie niewymagalnym i zbędnym w postępowaniu o zwolnienie funkcjonariusza ze służby w Służbie Więziennej (art. 145 § 1 p.p.s.a. pkt 1 lit. a i c oraz art. 134 § 1 i 135 p.p.s.a.), które to uchybienia miały istotny wpływ na wynik postępowania. Wskazując na powyższe zarzuty kasacyjne Dyrektor OSW wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i oddalenie skargi w trybie art. 188 p.p.s.a., ewentualnie przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji w trybie art. 185 p.p.s.a. oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Jednocześnie skarżący kasacyjnie organ oświadczył, że zrzeka się rozprawy. W uzasadnieniu przedstawiono argumentację przemawiającą za zasadnością skargi kasacyjnej. W odpowiedzi na skargę kasacyjną, reprezentowany przez zawodowego pełnomocnika w osobie adwokata, strona postępowania (skarżący przed WSA) wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej w całości oraz zasądzenie od organu skarżącego kasacyjnie na rzecz skarżącego kosztów postępowania kasacyjnego według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę przesłanki uzasadniające nieważność postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. Granice skargi kasacyjnej są wyznaczone przez zakres zaskarżenia orzeczenia sądu pierwszej instancji oraz podniesione i poddane konkretyzacji podstawy kasacyjne. Zgodnie z treścią art. 174 p.p.s.a., skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Powyższe ustawowe podstawy kasacyjne wymagają od skarżącego kasacyjnie konkretyzacji poprzez sformułowanie tzw. zarzutów kasacyjnych. Oznacza to, że jeżeli – tak jak w rozpoznawanej sprawie – nie zachodzi nieważność postępowania zakres postępowania kasacyjnego wyznacza strona wnosząca skargę kasacyjną przez przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie. Jak już wyżej wskazano z przytoczonych przepisów wynika, że wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz ogranicza się do rozpatrzenia poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Istotą tego postępowania jest bowiem weryfikacja zgodności z prawem orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz postępowania, które doprowadziło do jego wydania. Rozpatrzenie zarzutów skargi kasacyjnej należy poprzedzić pewną uwagą wstępną. Skarga kasacyjna jest wysoce sformalizowanym środkiem zaskarżenia i musi odpowiadać wymogom określonym w art. 174 i art. 176 p.p.s.a. Obowiązkiem strony składającej środek odwoławczy jest takie zredagowanie podstaw kasacyjnych i zarzutów skargi, a także ich uzasadnienia, aby nie budziły one wątpliwości interpretacyjnych (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 19 lutego 2009 r., sygn. akt II OSK 1688/07). Wprawdzie nie dochodzi do automatycznego dyskwalifikowania skarg kasacyjnych w sytuacji, gdy zarzuty kasacyjne nie w pełni spełniają wymogi konstrukcyjne określone w art. 176 p.p.s.a. (por. uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 października 2009 r., sygn. akt I OPS 10/09), jednakże Naczelny Sąd Administracyjny nie ma obowiązku, ani prawa samodzielnie poszukiwać wzorca kontroli kasacyjnej, czy też domniemywać intencji strony, tudzież konkretyzować zarzuty kasacyjne sformułowane przez stronę postępowania, w tym domyślać się i uzupełniać przedstawioną w rozpoznawanym środku prawnym argumentację. Dlatego też do Naczelnego Sądu Administracyjnego nie należy wyciąganie z treści uzasadnienia skargi kasacyjnej przytoczonych tam zarzutów i wiązanie ich z powołanymi tam przepisami w celu uzupełnienia przytoczonej w petitum skargi kasacyjnej podstawy kasacyjnej (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 13 listopada 2007 r., sygn. akt I FSK 1448/06). Do autora skargi kasacyjnej należy zatem wskazanie konkretnych przepisów prawa materialnego lub przepisów postępowania, które w jego ocenie naruszył Sąd pierwszej instancji, a w przypadku kiedy przepis składa się z wielu jednostek redakcyjnych wskazanie konkretnej jednostki redakcyjnej, której naruszenie zarzuca strona skarżąca kasacyjnie i precyzyjne wyjaśnienie, na czym polegało ich niewłaściwe zastosowanie lub błędna interpretacja, w odniesieniu do prawa materialnego, bądź wykazanie istotnego wpływu naruszenia prawa procesowego na rozstrzygnięcie sprawy przez Sąd pierwszej instancji. Oznacza to, że związanie sądu kasacyjnego zarzutami podniesionymi w skardze kasacyjnej oznacza zatem, że sąd ten – co do zasady – nie ma kompetencji do kontroli legalności postępowania pierwszoinstancyjnego poza granicami zaskarżenia. W skardze kasacyjnej zarzucono naruszenie prawa materialnego, jak i naruszenie przepisów postępowania (art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a.). W sytuacji, gdy w skardze kasacyjnej zarzuca się zarówno naruszenie prawa materialnego, jak i naruszenie przepisów postępowania, w pierwszej kolejności co do zasady rozpoznaniu podlega ostatnio wymieniony zarzut (por. wyrok NSA z dnia 27 czerwca 2012 r., II GSK 819/11, LEX nr 1217424; wyrok NSA z dnia 26 marca 2010 r., II FSK 1842/08, LEX nr 596025; wyrok NSA z dnia 4 czerwca 2014 r., II GSK 402/13, LEX nr 1488113; wyrok NSA z dnia 17 lutego 2023 r., II GSK 1458/19; wyrok NSA z dnia 1 marca 2023 r., I FSK 375/20). Dopiero bowiem po przesądzeniu, że stan faktyczny przyjęty przez Sąd w zaskarżonym wyroku jest prawidłowy albo, że nie został skutecznie podważony, można przejść do skontrolowania procesu subsumpcji danego stanu faktycznego pod zastosowany przez Sąd pierwszej instancji przepis prawa materialnego, chyba, że postawiony w skardze kasacyjnej zarzut procesowy jest w istocie konsekwencją zarzutów dotyczących naruszenia prawa materialnego. W takiej sytuacji uzasadnione jest dokonanie jego oceny w ramach analizy tych właśnie zarzutów (materialnych). Dla uznania za usprawiedliwioną podstawę kasacyjną z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. nie wystarcza samo wskazanie naruszenia przepisów postępowania, ale nadto wymagane jest, aby skarżący kasacyjnie wykazał, że następstwa stwierdzonych wadliwości postępowania były tego rodzaju lub skali, iż kształtowały one lub współkształtowały treść kwestionowanego w sprawie orzeczenia (por. wyrok NSA z dnia 5 maja 2004 r., FSK 6/04, LEX nr 129933; wyrok NSA z dnia 26 lutego 2014 r., II GSK 1868/12, LEX nr 1495116; wyrok NSA z dnia 29 listopada 2022 r., I OSK 931/22, CBOSA). Rozpoznawszy skargę kasacyjną, w tak zakreślonych granicach, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że nie ma ona usprawiedliwionych podstaw. W pierwszej kolejności omówienia wymaga postawiony zarzut nieważności sformułowany jako naruszenie art. 183 § 2 pkt 2 p.p.s.a. z powodu nienależytego umocowania pełnomocnika strony skarżącej. Naruszenia tego skarżący kasacyjnie upatruje w powołaniu w podstawach ustanowienia pełnomocnikiem skarżącego wadliwych podstaw z przepisów kodeksu postępowania cywilnego, do reprezentowania w sprawie administracyjnej będącej przedmiotem skarżonych decyzji i wyroku. W sprawie nie budzi wątpliwości w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, że pełnomocnictwo jest prawidłowe. Po pierwsze niewpisanie w treści pełnomocnictwa jakichkolwiek podstaw prawnych, bądź ich wadliwe wpisanie przez powołanie artykułów z innej niestosowanej procedury w danym postępowaniu nie może mieć wpływu na ważność pełnomocnictwa jeżeli jest w pełnomocnictwie określone kto reprezentuje kogo i w jakiej sprawie i przed jaki organem. Przyjęcie innej wykładni prowadziłoby do obowiązku powołania w treści pełnomocnictwa podstaw prawnych jego ustanowienie, jednak taki obowiązek nie wynika z żadnego przepisu. Po drugie uzupełnienie wadliwego pełnomocnictwa, którego wadliwość wynika z innych przyczyn w toku postępowania stanowi konwalidację działań pełnomocnika dokonanych przed złożeniem prawidłowego pełnomocnictwa i potwierdzenie dokonanych przez niego czynności. Zarzut ten należy uznać jako niezasadny. Przechodząc do omówienia zarzutów naruszenia prawa procesowego sformułowanych jako naruszenie przepisu art. 3 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c oraz w zw. z art. 134 § 1 i 135 p.p.s.a., poprzez uznanie, że organ naruszył art. 7 k.p.a. w zw. z art. 96 ust. 2 pkt 6 ustawy o SW, a także naruszenie art. 77 k.p.a., które to zarzuty pozostają w bezpośrednim związku z podniesionym zarzutem prawa materialnego sformułowanym jako naruszenie art. 96 ust. 2 pkt 6 ustawy z dnia 9 kwietnia 2010 r. o Służbie Więziennej, pozwala na łączne ich rozpoznanie z uwagi na ich komplementarny charakter. Po pierwsze zbiór przepisów procesowych wskazanych jako naruszenie art. 3 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c oraz w zw. z art. 134 § 1 i 135 p.p.s.a. ma wskazywać na błędną ocenę Sądu I instancji co do wadliwości stosowania przez organy administracji wskazanych przepisów k.p.a. Przepis art. 3 § 1 jako przepis ustrojowy wskazuje, że to sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Nie mogło więc dojść w sprawie do naruszenia tego przepisu, orzekał bowiem sąd administracyjny sprawując kontrolę działalności organów administracji publicznej działających w sprawie administracyjnej. Kontrola ta doprowadziła do wydania orzeczenia opartego na art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 135 p.p.s.a. Ocena tych zarzutów musi prowadzić do wniosku o ich bezzasadności. Po drugie Sąd I instancji nie stosował przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. a. p.p.s.a., a więc nie mógł go naruszyć. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego ugruntowane jest stanowisko, że przepisy art. 151, jak i art. 149 § 1, podobnie zresztą jak art. 149 § 1a, art. 146 § 1, art. 147, czy też art. 145 § 1 oraz art. 161 § 1 p.p.s.a. mają charakter ogólny (blankietowy) i określają kompetencje sądu administracyjnego w fazie orzekania. Naruszenie przepisu art. 145 p.p.s.a. nie może być samoistną podstawą skargi kasacyjnej. Strona skarżąca kasacyjnie, chcąc powołać się na zarzut naruszenia takiego przepisu, zobowiązana jest bezpośrednio powiązać omawiany zarzut z zarzutem naruszenia konkretnych przepisów, którym – jej zdaniem – sąd pierwszej instancji uchybił w toku rozpoznania sprawy. Naruszenie ww. przepisu jest zawsze następstwem uchybienia innym przepisom, czy to procesowym, czy też materialnym. Takiego powiązania przepisów prawa w stawianym zarzucie, który skutkowałby zasadnością podniesionego zarzutu skarżący kasacyjnie nie wykazał. (por. wyroki NSA: z dnia 30 kwietnia 2015 r., I OSK 1701/14, z dnia 29 kwietnia 2015 r., I OSK 1595/14, z dnia 29 kwietnia 2015 r., I OSK 1596/14, z dnia 24 kwietnia 2015 r., I OSK 1088/14, z dnia 8 kwietnia 2015 r., I OSK 71/15, z dnia 9 stycznia 2015 r., I OSK 638/14). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylając zaskarżoną i poprzedzającą ją decyzję powołał w uzasadnieniu właśnie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 135 p.p.s.a., uznając że do usuniecie naruszenia prawa konieczne jest wyeliminowanie z obrotu prawnego obu decyzji. W tym miejscu należy odnieść się jeszcze do podniesionego w zarzucie kasacji jako naruszonego przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. Zgodnie z brzmieniem tego przepisu sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Wymaga podkreślenia, że art. 134 § 1 p.p.s.a. można naruszyć wtedy, gdy strona w postępowaniu sądowym wskazywała na istotne dla sprawy uchybienia popełnione na etapie postępowania administracyjnego bądź powołała w postępowaniu sądowym dowody, które zostały przez sąd pominięte, względnie, gdy w postępowaniu administracyjnym popełniono uchybienia na tyle istotne, a przy tym oczywiste, iż bez względu na treść zarzutów sąd nie powinien był przechodzić nad nimi do porządku (zob. w tej materii m.in.: wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 17 kwietnia 2013 r.; sygn. akt I GSK 1151/11 oraz z dnia 18 sierpnia 2020 r.; sygn. akt I OSK 848/20), a także wtedy gdy sąd pierwszej instancji rozpoznając skargę dokonał oceny pod względem zgodności z prawem innej sprawy (w znaczeniu przedmiotowym i podmiotowym) lub z przekroczeniem granic danej sprawy (zob. w tej materii m.in. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 26 września 2024 r.; sygn. akt III OSK 4/23 oraz z dnia 28 czerwca 2022 r.; sygn. akt II GSK 356/19). Żadna z powyższych okoliczności nie miała miejsca w realiach rozpatrywanej sprawy. Równocześnie należy podkreślić, że za pomocą zarzutu naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a. nie można kwestionować ocen prawnych zawartych w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, tj. nie można skutecznie kwestionować prawidłowości zajętego stanowiska prawnego i poglądów wyrażonych w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku ani prawidłowości oceny materiału dowodowego sprawy (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 lipca 2015 r., sygn. akt I OSK 450/15). Powołane w powiązaniu z wyżej wskazanymi przepisami p.p.s.a. przy omawianych zarzutach prawa procesowego, ale i prawa materialnego jako naruszone art. 7 k.p.a. w zw. z art. 96 ust. 2 pkt 6 ustawy o SW, a także naruszenie art. 77 k.p.a., nie znajdują potwierdzenia w zgromadzonym materiale dowodowym sprawy. Zgodnie z art. 96 ust. 2 pkt 6 u.s.w., funkcjonariusza można zwolnić ze służby w przypadku nieobecności w służbie spowodowanej chorobą, trwającej nieprzerwanie przez okres 12 miesięcy. Przepis art. 96 ust. 2 pkt 6 u.s.w. ma charakter uznaniowy. Oznacza to z jednej strony, że decyzję co do zwolnienia ze służby funkcjonariusza ustawodawca pozostawia właściwym organom, ale jednocześnie wskazuje przesłanki, które muszą być spełnione, aby organ mógł w ogóle rozpocząć rozważania w tym przedmiocie. Uznaniowy charakter decyzji nie zezwala organom administracji publicznej na całkowitą i niekontrolowaną swobodę w rozstrzyganiu sprawy. Na organie prowadzącym postępowanie administracyjne, działającym w ramach uznania administracyjnego, ciąży obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Z uwagi na specyficzny rodzaj służby, do jakiej należy Służba Więzienna, konieczne jest ponadto zbadanie możliwości pozostawienia w służbie funkcjonariusza przez pryzmat zadań, które określa ustawa o Służbie Więziennej, uprawnień przełożonego w zakresie zapewnienia prawidłowego działania podległych mu jednostek oraz kształtowania składu osobowego podległego mu zespołu ludzi oraz interesu służby. Wymienione wyżej obowiązki organu, które podlegają rozpatrzeniu przy podejmowaniu decyzji opisują tylko sferę interesu społecznego, którą wziął pod rozwagę organ wydający decyzje. Do tego stopnia postępowanie dowodowe przed organami zostało zawężone i skupione, w zasadzie na 12 miesięcznej nieprzerwanej absencji skarżącego w pracy z powodu choroby i interesie społecznym rozumianym głównie jako interes służby, że zupełnie w ramach ustaleń ale i rozważań został pominięty słuszny interes strony. Najlepiej stanowisko organu obrazuje, a właściwie jego brak zarzut skargi kasacyjnej w ramach zarzutów prawa materialnego, gdzie skarżący kasacyjnie wprost stwierdza, że właściwie jedyną wystarczającą przesłanką umożliwiającą zwolnienie funkcjonariusza ze służby na gruncie art. 96 ust. 2 pkt 6 u.s.w. jest jego 12 miesięczna nieprzerwana choroba. Pogląd ten znajduje się również w ostatnim z zarzutów naruszenia prawa procesowego w stwierdzeniu, że Sąd podjął rozstrzygnięcie z przekroczeniem granic kontroli sądowej i granic sprawy polegającym na nakazaniu przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego (dowodowego) w zakresie niewymagalnym i zbędnym w postępowaniu o zwolnienie funkcjonariusza ze służby w Służbie Więziennej (art. 145 § 1 p.p.s.a. pkt 1 lit. a i c oraz art. 134 § 1 i 135 p.p.s.a.). Skarżący kasacyjnie zupełnie nie zauważa, że wydane decyzje mają charakter uznaniowy a więc poza spełnieniem przesłanki z art. 96 ust. 2 pkt 6 u.s.w. winno nastąpić wyważenie interesu stron postępowania, czego nie można się doszukać w uzasadnieniu decyzji organów obu instancji. Zasadnie wskazuje Sąd I instancji, że kontrola decyzji o charakterze uznaniowym polega na ustaleniu, czy wydanie decyzji na podstawie obowiązujących przepisów prawa było dopuszczalne, czy organ przy jej wydaniu nie przekroczył granic uznania administracyjnego oraz, czy uzasadnił rozstrzygnięcie dostatecznie zindywidualizowanymi przesłankami, w ten sposób, aby nie można mu było zarzucić dowolności. W orzecznictwie i doktrynie przyjmuje się jednoznacznie, że przedmiotem uznania administracyjnego nie jest ustalenie znaczenia tekstu prawnego, ani ocena występujących faktów, lecz określenie skutku prawnego, a decyzje pozostawione uznaniu administracyjnemu wymagają szerszego uzasadnienia, niż decyzje podejmowane w warunkach ustawowego skrępowania W tym miejscu jedynie dla porządku wskazać należy, że autor skargi kasacyjnej nie zakwestionował w sposób skuteczny ustaleń stanu faktycznego, na których oparto skarżone rozstrzygnięcie. Zarzuty naruszenia przepisów postępowania służą m.in. kwestionowaniu ustaleń i ocen w zakresie stanu faktycznego sprawy, co oznacza, że brak zarzutów naruszenia przepisów postępowania czy też ich nieskuteczność powoduje, że Naczelny Sąd Administracyjny w procesie kontroli instancyjnej przyjmuje, jako niezakwestionowany punkt odniesienia, stan faktyczny i jego ocenę przyjęte przez sąd pierwszej instancji. Skoro więc podniesione zarzuty okazały się nieskuteczne, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną na podstawie art. 184 p.p.s.a. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono jak w pkt 2. sentencji wyroku, na podstawie art. 204 pkt 2 p.p.s.a. i art. 205 § 2 p.p.s.a.