Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

III OSK 1086/23

III OSK 1086/23 - Wyrok NSA z 2026-03-10

Wynik

Oddalono skargę kasacyjną

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia
10 marca 2026
Prawomocne
tak

Treść rozstrzygnięcia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Sławomir Wojciechowski (sprawozdawca) Sędziowie: sędzia NSA Piotr Korzeniowski sędzia del. WSA Ireneusz Dukiel Protokolant: asystent sędziego Marita Sukiennik-Sikora po rozpoznaniu w dniu 10 marca 2026 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 25 stycznia 2023 r., sygn. akt II SA/Kr 1388/22 w sprawie ze skargi Okręgu Polskiego Związku Wędkarskiego w [...] na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia 16 września 2022 r., nr [...] w przedmiocie udzielenia pozwolenia wodnoprawnego oddala skargę kasacyjną.

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

Wyrokiem z dnia 25 stycznia 2023 r., sygn. akt II SA/Kr 1388/22, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym, sprawy ze skargi Okręgu Polskiego Związku Wędkarskiego w [...] (dalej także jako: "strona skarżąca") na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie (dalej także jako: "organ odwoławczy", "organ II instancji", "skarżący kasacyjnie") z dnia 16 września 2022 r., nr [...] w przedmiocie udzielenia pozwolenia wodnoprawnego: w punkcie pierwszym – uchylił zaskarżoną decyzję; w punkcie drugim – zasądził od Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie na rzecz Okręgu Polskiego Związku Wędkarskiego w [...] kwotę 300 zł (trzysta złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Stan faktyczny sprawy przedstawia się w sposób następujący: Rozpatrując wniosek T.K. i M.K., wspólników spółki cywilnej [...] (dalej także jako: "wnioskodawcy"), Dyrektor Zarządu Zlewni w [...] Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie (dalej także jako: "organ I instancji") wydał decyzję z 3 sierpnia 2021 r., którą odmówił wydania pozwolenia wodnoprawnego na usługi wodne w zakresie korzystania z wód do celów energetyki wodnej poprzez pobór wód z ujęcia w km 0+850 potoku [...] oraz zrzut wykorzystanej wody do potoku [...] w km 0+250, w miejscowości [...], gmina [...]. Organ wskazał, że wniosek o wydanie pozwolenia wodnoprawnego dotyczy istniejącej [...]. Próg piętrzący w km 0+850 [...] składa się z przepławki oraz ujęcia wody do [...]. Próg ma za zadanie piętrzenie wody przez cały rok do wysokości zależnej od przepływu w rzece. Organ wskazał, że zgodnie z art. 396 ust. 1 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz.U. z 2021 r. poz. 624, ze zm., dalej: Prawo wodne) pozwolenie wodnoprawne nie może naruszać ustaleń planu gospodarowania wodami na obszarze dorzecza, ustaleń planów ochrony i planów zadań ochronnych dla obszarów chronionych oraz wymagań ochrony zdrowia ludzi, środowiska, ochrony przyrody i dóbr kultury wpisanych do rejestru zabytków oraz wynikających z przepisów ustawy oraz przepisów odrębnych. Zgodnie z zapisami Planu gospodarowania wodami na obszarze dorzecza [...] (Dz.U. z 2016 r. poz. 1911 ze zm., dalej: Plan gospodarowania wodami), celem środowiskowym dla tej części wód jest m.in. dobry stan ekologiczny, zapewniający możliwość migracji organizmów wodnych. Ponadto zgodnie z § 8 Rozporządzenia nr [...] Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] z dnia 16 stycznia 2014 r. w sprawie warunków korzystania z wód regionu wodnego [...] ([...] z 2014 r. poz. 317; dalej jako: "Rozporządzenie w sprawie warunków korzystania z wód"), dolny odcinek przedmiotowego potoku został wskazany jako odcinek cieku, dla którego konieczne jest zachowanie możliwości migracji ryb dwuśrodowiskowych. Zdaniem organu, wnioskowany zakres korzystania z wód musi uwzględniać zapisy w/w aktów prawnych. Ponadto dla przedmiotowego obszaru ustanowiony został plan zadań ochronnych Zarządzeniem Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] z dnia 8 stycznia 2018 r. w sprawie ustanowienia planu zadań ochronnych dla obszaru Natura 2000 [...] z dopływami [...] ([...] z 2018 r. poz. 461; dalej jako: "Zarządzenie RDOŚ w sprawie planu zadań ochronnych"). W załączniku nr 5 do tego zarządzenia, określającego działania ochronne ze wskazaniem podmiotów odpowiedzialnych za ich wykonanie, wymieniono zadanie ochronne w zakresie "udrożnienia bariery dla migracji ryb w [...] jaką stwarza próg w [...]". Zakres tego zadania obejmuje "dostosowanie progu w [...] na [...] do możliwości migracji ryb poprzez zaprojektowanie i wybudowanie ramp kamiennych, bystrzy betonowo kamiennych lub innych urządzeń". Jako podmiot odpowiedzialny za wykonanie przedmiotowego zadania wskazano m.in. wnioskodawców. Organ wskazał, że przedłożony przez wnioskodawców wniosek i operat wodnoprawny nie przewidują wykonania urządzeń do migracji ryb, a przedstawiony zaktualizowany harmonogram, uzależniający przyszłe działania wnioskodawcy dostosowujące próg do możliwości migracji ryb od uzyskania dofinansowania i wskazujące na odległy termin rzeczywistych działań, nie może być podstawą do zwolnienia inwestora z wymogów wynikających z Prawa wodnego w tym zakresie. W odwołaniu wnioskodawcy podkreślili, że zgodnie z zapisami Planu gospodarowania wodami, obecny stan przedmiotowego cieku to stan dobry z niezagrożoną oceną nieosiągnięcia celów środowiskowych, więc autorzy określający stan cieku stwierdzili, że nie ma niedrożności progu. Zamierzony zakres korzystania z wód jest więc zgodny z zapisami Planu gospodarowania wodami. Zdaniem wnioskodawców, odwoływanie się do Zarządzenia RDOŚ w sprawie planu zadań ochronnych nie ma pokrycia w art. 399 Prawa wodnego. Z kolei art. 399 ust. 2 Prawa wodnego odnosi się jedynie do obowiązków wynikających z dotychczas wydanych pozwoleń wodnoprawnych, co w przedmiotowej sprawie nie ma miejsca. Wnioskodawcy wskazali również, że obecna przepławka umożliwia migrację ryb. Końcowo podkreślono, że § 19 ust. 1 Rozporządzenia w sprawie warunków korzystania z wód nie ma zastosowania w przedmiotowej sprawie, bowiem wnioskodawcy ubiegają się o wydanie pozwolenia wodnoprawnego na korzystanie z wód do celów energetycznych dla istniejącej elektrowni i wniosek nie obejmuje przebudowy ani remontu. Decyzją z 16 września 2022 r. organ II instancji uchylił zaskarżoną decyzję w całości i udzielił pozwolenia wodnoprawnego, ustalając warunki wykonywania udzielonego uprawnienia oraz obowiązki niezbędne ze względu na ochronę środowiska, w tym podjęcie działań służących poprawie stanu zasobów ryb poprzez dostosowanie parametrów istniejącej na potoku [...] przepławki tak, aby zapewniona była swobodna migracja ryb. Organ ustalił termin ważności pozwolenia wodnoprawnego do 31 grudnia 2027 r. Treść pkt. II "Ustalam następujące warunki wykonywania udzielonego pozwolenia w punkcie I, niniejszej decyzji oraz obowiązki niezbędne ze względu na ochronę zasobów naturalnych środowiska: 1. Pobór wód z potoku [...] jest możliwy przy zachowaniu przepływu minimalnego 0,390 metra sześciennego na sekundę, stanowiącego przepływ nienaruszalny tego potoku. 2. Podjęcie działań służących poprawie stanu zasobów ryb poprzez dostosowanie parametrów istniejącej na potoku [...] przepławki tak, aby zapewniona była swobodna migracja ryb. 3. W przypadku wystąpienia wysokich stanów wód w potoku [...] należy zamknąć zastawkę znajdującą się na wlocie do kanału [...]." Organ wskazał, że Zarządzenie RDOŚ w sprawie planu zadań ochronnych, będące aktem prawa miejscowego, nie określa dokładnego terminu udrożnienia bariery migracji ryb. Organ odwołał się do tego, że powyższy akt zaczął obowiązywać z dnia 27 stycznia 2018 r. na okres 10 lat i przyjął, że założenia odnoszące się do wykonania udrożnienia bariery dla migracji ryb powinny zostać wykonane najpóźniej do końca 2027 r. Organ dodał, że zamierzone korzystanie z wód znajduje się w obrębie Jednolitej Części Wód Podziemnych o europejskim kodzie [...] o ocenie stanu chemicznego i ilościowego jako dobry, niezagrożonej nieosiągnięciem celów środowiskowych, jakimi są dobry stan ilościowy i chemiczny. W ocenie organu korzystanie z wód nie wpłynie negatywnie na wody powierzchniowe i podziemne oraz na osiągnięcie celów środowiskowych dla nich określonych, nie będzie także naruszać ustaleń Planu gospodarowania wodami. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, strona skarżąca podniosła zarzuty naruszenia art. 403 ust. 1 pkt 2-3 w zw. z art. 187 ust. 2 Prawa wodnego poprzez udzielenie pozwolenia wodnoprawnego na pobór i korzystanie z wód do celów energetyki wodnej bez nałożenia na wnioskodawcę konkretnych i egzekwowalnych obowiązków, niezbędnych ze względu na ochronę zasobów środowiska, w szczególności w zakresie wykonania przepławki dla ryb. W ocenie skarżącego, układ i parametry istniejących urządzeń wodnych, przy pomocy których zakład wodny pobiera wodę do celów energetycznych, uniemożliwiają migrację ryb. W ocenie skarżącego, warunek zawarty w decyzji jest niejasny, ogólnikowy i nieskonkretyzowany. Nie wiadomo które parametry przeprawki i w jaki sposób mają dostosować wnioskodawcy. Zdaniem skarżących, przepławka jest jedynie wykonana dla pozorów, a nie dla migracji ryb. Organ nie skorzystał z możliwości wyznaczenia terminu spełnienia warunku, co w praktyce pozwala wnioskodawcy na korzystanie z pozwolenia wodnoprawnego przez cały okres jego obowiązywania bez realizacji działań związanych z migracją ryb. Powyższe okoliczności świadczą o nie egzekwowalności nałożonego warunku, który jest kluczowy w niniejszym sporze. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi. W piśmie z 18 stycznia 2023 r. wnioskodawcy podtrzymali stanowisko zawarte w odwołaniu oraz podkreśli, że pozwolenie zostało wydane do 31 grudnia 2027 r. i do takiego też terminu wnioskodawcy zobowiązali się wykonać przedmiotową przebudowę. Dodatkowo wnioskodawcy wskazali, że istniejąca przepławka została pozytywnie zaopiniowana przez skarżącego. Zdaniem wnioskodawców, przebudowa przepławki wiąże się z pozyskaniem szeregu decyzji, opinii, zgód i środków finansowych. Nie można upatrywać wadliwości w samym nałożeniu obowiązku, którego wykonalność nie jest pewna w momencie orzekania (np. jest uzależniona od uzyskania dalszych pozwoleń). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylając zaskarżoną decyzję wyraził pogląd, że obowiązek wskazany w zaskarżonej decyzji a związany z przepławką został nałożony wadliwie, w sposób, który z góry niejako uniemożliwia jego wyegzekwowanie, czy też stwierdzenie, kiedy i na jakich warunkach zobowiązani powinni go wykonać. Skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wywiódł organ administracji publicznej zaskarżając go w całości i zarzucając zaskarżonemu orzeczeniu, na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a., naruszenie: a) prawa materialnego, tj.: 1. art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w zw. z art. 403 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne, poprzez niewłaściwe zastosowanie i błędne przyjęcie, że przepisy art. 403 ust. 1 pkt 2 i 3 mają w odniesieniu do przedmiotowego przypadku zastosowanie oraz że nałożenie na adresata pozwolenia wodnoprawnego w pkt II. 2 rozstrzygnięcia decyzji obowiązku podjęcia określonych działań stanowi wadliwe nałożenie obowiązku związanego z niezbędnymi przedsięwzięciami zapobiegającymi szkodom i ograniczającymi negatywne oddziaływanie na środowisko, bez konkretyzacji umożliwiającej egzekucję obowiązku, podczas gdy wykonanie przepławki, do którego odnosi się Sąd l instancji wymaga uzyskania oddzielnego pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie urządzenia, które wydawane jest na wniosek w oparciu o odpowiednio sporządzony operat wodnoprawny załączony do wniosku, wobec czego skarga zasługuje na oddalenie; 2. art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w zw. z art. 403 ust. 6 pkt 5 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne, poprzez niewłaściwe zastosowanie i błędne przyjęcie, że nałożony w pkt II. 2 orzeczenia decyzji obowiązek stanowił wadliwe nałożenie obowiązku związanego z niezbędnymi przedsięwzięciami/urządzeniami zapobiegającymi szkodom i ograniczającymi negatywne oddziaływanie na środowisko (z art. 403 ust 1 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne), bez konkretyzacji umożliwiającej egzekucję obowiązku, podczas gdy organ w sposób zgodny z ustawą nałożył na stronę obowiązek zachowania przepływu nienaruszalnego i podjęcia działań służących poprawie stanu zasobów ryb, ze względu na utrudnienia w migracji (w oparciu o art. 403 ust. 6 pkt 5 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne), co Sąd l instancji zupełnie pominął, dokonując wadliwej oceny rozstrzygnięcia z punktu widzenia niewłaściwych podstaw prawnych; 3. art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w zw. z art. 107 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (dalej jako: "k.p.a.") w zw. z art. 6 k.p.a. i art. 8 § 1 i 2 k.p.a., poprzez niewłaściwe zastosowanie i błędne przyjęcie co do wadliwości rozstrzygnięcia, bowiem jedynie ogólne określenie jednego ze składników decyzji, nie ustanawiające wymogów co do treści czy sposobu sformułowania rozstrzygnięcia nie może służyć kwestionowaniu sposobu, treści czy precyzji rozstrzygnięcia i stanowić podstawy uchylenia decyzji, tym bardzie gdy chodzi o dodatkowy obowiązek, wymagający konkretyzacji na podstawie operatu wodnoprawnego i który konkretyzowany jest następnie w oddzielnym postępowaniu zakończonym decyzją administracyjną; 4. art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w zw. art. 389 pkt 6 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne oraz 17 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne w zw. z art. 407 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 - 6 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne w zw. z art. 409 ust. 1 pkt 1 -11 i ust. 2 pkt 1 - 4 ustawy z dnia 20 lipca 2-17 r. Prawo wodne w zw. z art. 397 ust. 3 pkt 2 lit. a ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne, poprzez niewłaściwe zastosowanie i pomięcie przez Sąd l instancji, że wykonanie/przebudowa/odbudowa przepławki wymaga uzyskania oddzielnego pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie (ew. odpowiednio przebudowę/odbudowę) urządzenia, które wydaje się na wniosek i które konkretyzuje urządzenie i obowiązki z nim związane, w tym charakterystykę i parametry urządzenia, i które to pozwolenie wydawane jest na podstawie operatu wodnoprawnego załączonego do wniosku o wydanie takiego pozwolenia wodnoprawnego, zatem parametry urządzenia nie mogą być określone w innym postępowaniu, przed przedłożeniem przez stronę operatu, a dodatkowo organ związany jest wnioskiem wnioskodawcy, przy czym właściwy do wydania pozwolenia wodnoprawnego w sprawie przepławki byłby inny organ niż organ, który nałożył obowiązek; 5. art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w zw. art. 403 ust. 6 pkt 6 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne poprzez niewłaściwe zastosowanie i błędne przyjęcie wadliwości nałożonego obowiązku oraz konieczność ustalenia terminu, w sytuacji gdy przepis przewiduje jedynie możliwość ustalenia terminu, a zaskarżone pozwolenie wodnoprawne jest terminowe, przy czym termin obowiązywania udzielonego pozwolenia wodnoprawnego uwzględnia termin przewidziany na osiągnięcia celów środowiskowych wynikających z Planu zadań ochronnych dla obszaru Natura 2000 (obowiązującego od 27 stycznia 2018 r.) oraz zapisów art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody oraz błędne przyjęcie, że określenie terminu wykonania obowiązku dot. przepławki jest konieczne w okolicznościach niniejszej sprawy dot. pozwolenia na korzystanie z wód, podczas gdy stosując ten przepis prawidłowo Sąd powinien dojść do wniosku, że decyzja Organu odwoławczego odpowiada prawu; 6. art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w zw. art. 399 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne w zw. z art. 396 ust. 1 pkt 1 - 8 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne oraz w zw. z art. 407 ust. 1 i 2 pkt 1 - 6 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne w zw. z art. 409 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne w zw. art. 151 p.p.s.a., poprzez niewłaściwe zastosowanie i pominięcie przez Sąd l instancji, że odmowa udzielenia pozwolenia wodnoprawnego, w tym wypadku na korzystanie z wód, może nastąpić jedynie w przypadkach ściśle określonych ustawą, które w stanie faktycznym sprawy nie wystąpiły, w tym nie zachodzi przesłanka odmowy ze względu na wymagania ochrony środowiska, a zgodnie z operatem wodnoprawnym zadania ochronne nie wpływają na zmianę dotychczasowego korzystania z wód przez wnioskodawcę wobec czego skarga zasługuje na oddalenie; b) przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: 1. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 107 § 1 pkt 5 k.p.a., poprzez uchylenie decyzji z powołaniem na naruszenie prawa materialnego i błędne przyjęcie co do wadliwości rozstrzygnięcia, podczas gdy zaskarżona decyzja odpowiada prawu, a jedynie ogólne określenia jednego ze składników decyzji, nie ustanawiające wymogów co do treści czy sposobu sformułowania rozstrzygnięcia nie może służyć kwestionowaniu sposobu, treści czy precyzji rozstrzygnięcia i stanowić podstawy uchylenia decyzji, szczególnie gdy obowiązek podlega konkretyzacji w odrębnym postępowaniu, przez co Sąd bezpodstawnie uchylił zaskarżoną decyzję; 2. art. 141 § 4 p.p.s.a., poprzez zaniechanie wszechstronnego odniesienia się do podstaw uchylenia badanej decyzji, wobec czego zaskarżony wyrok wymyka się kontroli instancyjnej, poprzez m.ni. brak analizy Sądu l instancji w kontekście wykazania naruszenia art. 107 § 1 pkt 5 k.p.a., możliwości określenia przez Organ szczegółowych obowiązków, w tym parametrów przepławki, w pozwoleniu na korzystanie z wód, do którego operat nie obejmuje wykonania przepławki, brak uzasadnienia naruszenia zasady wyrażonej art. 8 § 1 i 2 k.p.a., brak wykazania naruszenie z art. 403 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne, brak uzasadnienia w zakresie przyjęcia obligatoryjnego ustalenia szczegółowych parametrów przepławki w ramach dodatkowych obowiązków w pozwoleniu na korzystanie z wód w kontekście wymogu uzyskania pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie/przebudowę/odbudowę urządzenia oraz wymogu ustalenia parametrów urządzenia w odniesieniu do operatu wodnoprawnego, brak odniesienia się do art. 403 ust. 6 pkt 5 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne, który stanowił podstawę nałożenia obowiązku dot. działań związanych z polepszeniem stanu zasobu ryb; 3. art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z art. 151 p.p.s.a., poprzez uchylenie zaskarżonej decyzji, mimo istnienia podstaw do oddalenia skargi wobec niezasadności zarzutów w niej zawartych i zgodności decyzji z prawem. Wskazując na powyższe zarzuty kasacyjne skarżący organ wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi, a ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie do ponownego rozpoznania, a gdyby Sąd ten nie mógł rozpoznać jej w innym składzie – innemu Sądowi oraz zasądzenie od skarżącej na rzecz organu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wedle norm przepisanych. Ponadto skarżący kasacyjnie organ wniósł o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie. W uzasadnieniu przedstawiono argumentację przemawiającą za zasadnością skargi kasacyjnej. Odpowiedź na skargę kasacyjną nie została wniesiona. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę przesłanki uzasadniające nieważność postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. Granice skargi kasacyjnej są wyznaczone przez zakres zaskarżenia orzeczenia sądu pierwszej instancji oraz podniesione i poddane konkretyzacji podstawy kasacyjne. Zgodnie z treścią art. 174 p.p.s.a., skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Powyższe ustawowe podstawy kasacyjne wymagają od skarżącego kasacyjnie konkretyzacji poprzez sformułowanie tzw. zarzutów kasacyjnych. Oznacza to, że jeżeli – tak jak w rozpoznawanej sprawie – nie zachodzi nieważność postępowania zakres postępowania kasacyjnego wyznacza strona wnosząca skargę kasacyjną przez przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie. Jak już wyżej wskazano z przytoczonych przepisów wynika, że wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz ogranicza się do rozpatrzenia poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Istotą tego postępowania jest bowiem weryfikacja zgodności z prawem orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz postępowania, które doprowadziło do jego wydania. Rozpatrzenie zarzutów skargi kasacyjnej należy poprzedzić pewną uwagą wstępną. Skarga kasacyjna jest wysoce sformalizowanym środkiem zaskarżenia i musi odpowiadać wymogom określonym w art. 174 i art. 176 p.p.s.a. Wspomniane wyżej związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej wyrażone w art. 183 § 1 p.p.s.a. ma znaczenie nie tylko z perspektywy Sądu, ale także wpływa na obowiązki profesjonalnego pełnomocnika sporządzającego skargę kasacyjną dla reprezentowanego przezeń podmiotu. Podstawy skargi kasacyjnej wyznaczają granice rozpoznania sprawy w drugiej instancji sądowej. Wyrażają się one we wskazaniu zarzutów naruszenia prawa materialnego lub przepisów postępowania. Przedstawienie podstaw kasacyjnych jest obligatoryjne i powinny być one jednoznacznie sprecyzowane (art. 174 pkt 1 i 2, art. 176 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Przytoczenie podstaw kasacyjnych polega na wskazaniu, czy strona skarżąca zarzuca naruszenie prawa materialnego, czy naruszenia przepisów postępowania, czy też oba te naruszenia łącznie. Uzasadnienie podstaw kasacyjnych powinno szczegółowo określać, do jakiego naruszenia przepisów prawa doszło i na czym to naruszenie polegało, a w przypadku zarzucania uchybień przepisom procesowym należy dodatkowo wykazać, że to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z kolei uzasadnienie skargi kasacyjnej ma za zadanie wykazanie trafności (słuszności) zarzutów postawionych w ramach podniesionych podstaw kasacyjnych, co oznacza, że musi zawierać argumenty mające na celu "usprawiedliwienie" przytoczonych podstaw kasacyjnych (por. wyroki NSA z: 5 sierpnia 2004 r., sygn. akt FSK 299/04 z glosą A. Skoczylasa OSP 2005, nr 3, poz. 36; 9 marca 2005 r., sygn. akt GSK 1423/04; 10 maja 2005 r., sygn. akt FSK 1657/04; 12 października 2005 r., sygn. akt I FSK 155/05; 23 maja 2006 r., sygn. akt II GSK 18/06; 4 października 2006 r., sygn. akt I OSK 459/06, CBOSA). Obowiązkiem strony składającej środek odwoławczy jest takie zredagowanie podstaw kasacyjnych i zarzutów skargi, a także ich uzasadnienia, aby nie budziły one wątpliwości interpretacyjnych (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 19 lutego 2009 r., sygn. akt II OSK 1688/07 – orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w bazie internetowej na stronie NSA: orzeczenia.nsa.gov.pl). Należy oczekiwać wskazania przez profesjonalnego pełnomocnika – autora skargi kasacyjnej – przepisów objętych zarzutami, to jest jednostek redakcyjnych aktów prawnych, jak i też sprecyzowania dat i nazw tych aktów oraz ich publikatorów pozwalających na zorientowanie się, którego brzmienia przepisu (ze względu na jego obowiązywanie na przestrzeni czasu) zarzut dotyczy. Związanie sądu kasacyjnego zarzutami podniesionymi w skardze kasacyjnej oznacza zatem, że sąd ten – co do zasady – nie ma kompetencji do kontroli legalności postępowania pierwszoinstancyjnego poza granicami zaskarżenia. Dalej, wskazać należy, że zgodnie z art. 193 zdanie drugie p.p.s.a., uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. W ten sposób wyraźnie określony został zakres, w jakim Naczelny Sąd Administracyjny uzasadnia z urzędu wydany wyrok, w przypadku gdy oddala skargę kasacyjną. Regulacja ta, jako mająca charakter szczególny, wyłącza przy tego rodzaju rozstrzygnięciach odpowiednie stosowanie do postępowania przed tym Sądem wymogów dotyczących elementów uzasadnienia wyroku, przewidzianych w art. 141 § 4 p.p.s.a. w związku z art. 193 zdanie pierwsze p.p.s.a. Mając to na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny mógł w niniejszej sprawie zrezygnować z przedstawienia pełnej relacji co do przebiegu sprawy i sprowadzić swoją dalszą wypowiedź już tylko do rozważań mających na celu ocenę zarzutów postawionych wobec wyroku Sądu pierwszej instancji (por. np. wyrok NSA z 24 stycznia 2023 r. sygn. akt II OSK 1511/22, CBOSA). W skardze kasacyjnej zarzucono naruszenie prawa materialnego, jak i naruszenie przepisów postępowania (art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a.). W sytuacji, gdy skarga kasacyjna zarzuca naruszenie prawa materialnego oraz naruszenie przepisów postępowania, co do zasady w pierwszej kolejności rozpoznaniu podlegają zarzuty naruszenia przepisów postępowania. Dopiero bowiem po przesądzeniu, że stan faktyczny przyjęty przez sąd w zaskarżonym wyroku jest prawidłowy, albo nie został dostatecznie podważony, można przejść do skontrolowania procesu subsumcji danego stanu faktycznego pod zastosowany przez sąd pierwszej instancji przepis prawa materialnego. Na wstępie wskazać należy, że dla uznania za usprawiedliwioną podstawę kasacyjną z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. nie wystarcza samo wskazanie naruszenia przepisów postępowania, ale nadto wymagane jest, aby skarżący kasacyjnie wykazał, że następstwa stwierdzonych wadliwości postępowania były tego rodzaju lub skali, iż kształtowały one lub współkształtowały treść kwestionowanego w sprawie orzeczenia (tak: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 lipca 2024 r., sygn. akt III OSK 2469/22, Legalis). Dalej, o skuteczności zarzutów naruszenia przepisów postępowania nie decyduje każde uchybienie przepisów postępowania, lecz tylko i wyłącznie takie, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przez "wpływ", o którym mowa w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. rozumieć należy istnienie związku przyczynowego pomiędzy uchybieniem procesowym stanowiącym przedmiot zarzutu skargi kasacyjnej, a wydanym w sprawie zaskarżonym orzeczeniem sądu administracyjnego pierwszej instancji, który to związek przyczynowy, jakkolwiek nie musi być realny, to jednak musi uzasadniać istnienie hipotetycznej możliwości odmiennego wyniku sprawy. W konsekwencji, dla spełnienia wymogu z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. nie wystarczy przytoczenie w petitum skargi kasacyjnej formuły o naruszeniu przepisów postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, lecz konieczne jest wykazanie, który przepis postępowania został naruszony, w jaki sposób oraz wpływu zarzucanego naruszenia na wynik sprawy. Trzeba zatem wskazać indywidualne uzasadnienie dla każdego zarzutu formułowanego wobec każdego z tych przepisów, który w ocenie skarżącego kasacyjnie naruszył Sąd pierwszej instancji. Ponadto w treści samego zarzutu – niezależnie od obowiązku wyjaśnienia zajętego stanowiska w uzasadnieniu skargi kasacyjnej – konieczne jest wskazanie, na czym polegało naruszenie konkretnego przepisu, oraz przedstawienie prawidłowej – w ocenie autora skargi kasacyjnej – wersji wykładni lub zastosowania danego przepisu, a także określenie wpływu zarzucanego naruszenia na treść rozstrzygnięcia (patrz: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 lipca 2024 r., II GSK 666/24, Legalis). W pierwszej kolejności należy odnieść się do zarzutów naruszenia przepisów postępowania. Najdalej idący zarzut dotyczący naruszenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach przepisów postępowania sprowadza się do uchybienia dyspozycji normy art. 141 § 4 p.p.s.a. Zgodnie z treścią tego przepisu uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania, co do dalszego postępowania. W orzecznictwie przyjmuje się, że wadliwość uzasadnienia wyroku może stanowić przedmiot skutecznego zarzutu kasacyjnego z art. 141 § 4 p.p.s.a., jeżeli nie wiadomo, jaki stan faktyczny Sąd I instancji przyjął, jako podstawę wyrokowania, a także w sytuacji, gdy uzasadnienie sporządzone jest w taki sposób, że niemożliwa jest kontrola instancyjna zaskarżonego wyroku. Przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. może być podstawą uwzględnienia skargi kasacyjnej, gdy wada uzasadnienia nie pozwala na kontrolę instancyjną orzeczenia lub gdy uzasadnienie obejmuje rozstrzygnięcie, którego nie ma w sentencji orzeczenia. Funkcja uzasadnienia wyroku wyraża się, bowiem w tym, że jego adresatem, oprócz stron, jest także Naczelny Sąd Administracyjny. Tworzy to, więc po stronie wojewódzkiego sądu administracyjnego obowiązek wyjaśnienia motywów podjętego rozstrzygnięcia w taki sposób, który umożliwi przeprowadzenie kontroli instancyjnej zaskarżonego orzeczenia w sytuacji, gdy strona postępowania zażąda, poprzez wniesienie skargi kasacyjnej, jego kontroli (zob. uchwała składu siedmiu sędziów NSA z 15 lutego 2010 r. sygn. akt II FPS 8/09, wyrok NSA z 12 października 2010 r. sygn. akt II OSK 1620/10 oraz wyrok NSA z 19 grudnia 2024 r., sygn. akt III OSK 2718/23). Uzasadnienie wyroku powinno być tak sporządzone, aby wynikało z niego, dlaczego sąd uznał zaskarżone orzeczenie za zgodne lub niezgodne z prawem, dlaczego nie stwierdził czy stwierdził w rozpatrywanej sprawie naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego, czy też przepisów procedury w stopniu, który mógłby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia (por. wyrok NSA z 4 stycznia 2011 r., sygn. akt II OSK 1985/09). Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że zarzut jest niezasadny. Sąd I instancji w sposób prawidłowy konstruuje uzasadnienie zaskarżonego wyroku, spełnia ono wymogi i standardy, o których mowa w art. 141 § 4 p.p.s.a., ustala stan faktyczny, przywołuje podstawę prawną i wyjaśnia motywy podjętego rozstrzygnięcia, tym samym sprawia, że poddaje się ono kontroli instancyjnej. Odnosząc się do kolejnego naruszenia przepisów postępowania, tj. naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z art. 151 p.p.s.a., poprzez uchylenie zaskarżonej decyzji, mimo istnienia podstaw do oddalenia skargi wobec niezasadności zarzutów w niej zawartych i zgodności decyzji z prawem. Stwierdzić przyjdzie, że pierwszy z nich jest przepisem ustrojowym, jest to przepis ogólny o charakterze kompetencyjnym stanowiące, że sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, w tym kontrole wydanych przez nie decyzji administracyjnych i stosują środki określone w ustawie. Normy te określają zakres właściwości rzeczowej sądu administracyjnego, tj. zakres i kryterium kontroli działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne. Art. 3 § 1 i 2 p.p.s.a. wskazuje cele działania sądów administracyjnych oraz zakres ich kognicji i żadna z jednostek redakcyjnych wskazanych przepisów nie odnosi się, przynajmniej wprost, do obowiązku sądu administracyjnego w zakresie sposobu rozstrzygnięcia sprawy przed tym sądem (por. wyrok NSA z 4 września 2008 r. sygn. akt I OSK 266/08, pub. w Lex nr 490087). Naruszenie art. 3 § 1 i 2 p.p.s.a. ma miejsce w sytuacji, gdy sąd rozpoznający skargę uchyla się od obowiązku wykonania kontroli, o której mowa w tych przepisach lub wyjdzie poza przedmiot tej kontroli określony w § 2. Natomiast okoliczność, że autor skargi kasacyjnej nie zgadza się z wynikiem kontroli sądowej, jak to ma miejsce w realiach niniejszej sprawy, nie oznacza naruszenia tego przepisu (por. wyrok NSA z 8 grudnia 2017 r. sygn. akt II OSK 635/16, pub. w Lex nr 2450637). Żadna z powyższych sytuacji nie zaistniała w tej sprawie. Odnoście zarzutu naruszenia art. 151 p.p.s.a. powołanego w zw. z 3 § 1 i 2 p.p.s.a to wskazać należy, że jest on wadliwy konstrukcyjnie, a przez to procesowo bezskuteczny. Określa on, opisuje kompetencje sądu co do rozstrzygnięcia oddalającego skargę. Nadto ogranicza się wyłącznie do wskazania jako naruszonego przepisu art. 151 p.p.s.a. w zw. z przepisem ustrojowym. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego ugruntowane jest stanowisko, że przepisy art. 151, jak i art. 149 § 1, podobnie zresztą jak art. 149 § 1a, art. 146 § 1, art. 147, czy też art. 145 § 1 oraz art. 161 § 1 p.p.s.a. mają charakter ogólny (blankietowy) i określają kompetencje sądu administracyjnego w fazie orzekania. Naruszenie przepisu art. 151 p.p.s.a. nie może być samoistną podstawą skargi kasacyjnej. Strona skarżąca kasacyjnie, chcąc powołać się na zarzut naruszenia takiego przepisu, zobowiązana jest bezpośrednio powiązać omawiany zarzut z zarzutem naruszenia konkretnych przepisów, którym – jej zdaniem – sąd pierwszej instancji uchybił w toku rozpoznania sprawy. Naruszenie ww. przepisu jest zawsze następstwem uchybienia innym przepisom, czy to procesowym, czy też materialnym (por. wyroki NSA: z dnia 30 kwietnia 2015 r., I OSK 1701/14, z dnia 29 kwietnia 2015 r., I OSK 1595/14, z dnia 29 kwietnia 2015 r., I OSK 1596/14, z dnia 24 kwietnia 2015 r., I OSK 1088/14, z dnia 8 kwietnia 2015 r., I OSK 71/15, z dnia 9 stycznia 2015 r., I OSK 638/14). Nadto przepis art. 151 p.p.s.a. nie był stosowany przez Sąd I instancji. a więc Sąd nie mógł go naruszyć. Przepis ten ma charakter wynikowy stosowany w przypadku oddalenia skargi. W sprawie natomiast zaistniały tego rodzaju naruszenia przepisów prawa materialnego, które uzasadniało wyeliminowanie z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji. Zatem to art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. określał kompetencje sądu administracyjnego w fazie orzekania. Jak wynika z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie prawa procesowego może przejawiać się w dwóch postaciach: jako błędna wykładnia albo jako niewłaściwe zastosowanie określonego przepisu prawa, przy czym w wypadku oparcia skargi kasacyjnej na tej podstawie skarżąca powinna wykazać istotny wpływ wytkniętego uchybienia na wynik sprawy. Tymczasem strona skarżąca kasacyjnie nie wskazała żadnej ze wskazanych postaci naruszenia przepisów postępowania. Za niezasadny należy również uznać zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 107 § 1 pkt 5 k.p.a., poprzez uchylenie decyzji z powołaniem się na naruszenie prawa materialnego i błędne przyjęcie co do wadliwości rozstrzygnięcia, podczas gdy zaskarżona decyzja odpowiada prawu, a jedynie ogólnie określa jeden z jej składników. Zarzut ten łączy się w istocie za zarzutami prawa materialnego, które sprowadzają się do próby zakwestionowania stanowiska Sądu I instancji uznającego zaskarżoną decyzję za wadliwą, co pozwala na łączne rozpoznanie tych zarzutów. Jako bezzasadny uznać również należy zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji dyspozycji art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 107 § 1 pkt 5 k.p.a. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Wymaga podkreślenia, że art. 134 § 1 p.p.s.a. można naruszyć wtedy, gdy strona w postępowaniu sądowym wskazywała na istotne dla sprawy uchybienia popełnione na etapie postępowania administracyjnego bądź powołała w postępowaniu sądowym dowody, które zostały przez sąd pominięte, względnie, gdy w postępowaniu administracyjnym popełniono uchybienia na tyle istotne, a przy tym oczywiste, iż bez względu na treść zarzutów sąd nie powinien był przechodzić nad nimi do porządku (zob. w tej materii m.in.: wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 17 kwietnia 2013 r.; sygn. akt I GSK 1151/11 oraz z dnia 18 sierpnia 2020 r.; sygn. akt I OSK 848/20), a także wtedy gdy sąd pierwszej instancji rozpoznając skargę dokonał oceny pod względem zgodności z prawem innej sprawy (w znaczeniu przedmiotowym i podmiotowym) lub z przekroczeniem granic danej sprawy (zob. w tej materii m.in. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 26 września 2024 r.; sygn. akt III OSK 4/23 oraz z dnia 28 czerwca 2022 r.; sygn. akt II GSK 356/19). Żadna z powyższych okoliczności nie miała miejsca w realiach rozpatrywanej sprawy. Równocześnie należy podkreślić, że za pomocą zarzutu naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a. nie można kwestionować ocen prawnych zawartych w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, tj. nie można skutecznie kwestionować prawidłowości zajętego stanowiska prawnego i poglądów wyrażonych w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku ani prawidłowości oceny materiału dowodowego sprawy (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 lipca 2015 r., sygn. akt I OSK 450/15). Powołany w omawianym zarzucie art. 107 § 1 pkt 5 k.p.a. stanowi o tym, że decyzja administracyjna winna zawierać rozstrzygniecie. Trudno nie zgodzić się z takim zapisem, ale zupełnie nieuzasadnionym jest powołanie się przez skarżącego kasacyjnie na błędne przyjęcie wadliwości rozstrzygnięcia przez Sąd podczas gdy jak twierdzi zaskarżona decyzja odpowiada prawu, a jedynie występuje ogólne określenie jednego ze składników decyzji, nie ustanawiając wymogów co do treści czy sposobu sformułowania rozstrzygnięcia, a to nie może służyć kwestionowaniu sposobu, treści czy precyzji rozstrzygnięcia i stanowić podstawy uchylenia decyzji, szczególnie gdy obowiązek podlega konkretyzacji w odrębnym postępowaniu, przez co Sąd bezpodstawnie uchylił zaskarżoną decyzję. Uzasadnienie tego zarzutu też nie wyjaśnia jago zasadności, natomiast powołuje się, wskazując na inne postępowanie o wydanie pozwolenia na budowę przepławki, gdzie nastąpi doprecyzowanie jej parametrów. Stanowisko to jest nieuzasadnione, rozwinięcie tej argumentacji nastąpi przy omawianiu zarzutów prawa materialnego. W tym miejscu jedynie dla porządku wskazać należy, że autor skargi kasacyjnej nie zakwestionował w sposób skuteczny ustaleń stanu faktycznego, na których oparto skarżone rozstrzygnięcie. Zarzuty naruszenia przepisów postępowania służą m.in. kwestionowaniu ustaleń i ocen w zakresie stanu faktycznego sprawy, co oznacza, że brak zarzutów naruszenia przepisów postępowania czy też ich nieskuteczność powoduje, że Naczelny Sąd Administracyjny w procesie kontroli instancyjnej przyjmuje, jako niezakwestionowany punkt odniesienia, stan faktyczny i jego ocenę przyjęte przez sąd pierwszej instancji. Przechodząc dalej do omówienia podniesionych zarzutów prawa materialnego wskazać należy, że wszystkie ogniskują się wokół pkt II zaskarżonej decyzji, który był przyczyną uchylenia rozstrzygnięcia organu drugiej instancji, próbując przedstawić argumentację zmierzającą do podważenia zaskarżonego wyroku. Treść pkt II zaskarżonej decyzji zawiera, następujące zapisy: "Ustalam następujące warunki wykonywania udzielonego pozwolenia w punkcie I, niniejszej decyzji oraz obowiązki niezbędne ze względu na ochronę zasobów naturalnych środowiska: 1. Pobór wód z potoku [...] jest możliwy przy zachowaniu przepływu minimalnego 0,390 metra sześciennego na sekundę, stanowiącego przepływ nienaruszalny tego potoku. 2. Podjęcie działań służących poprawie stanu zasobów ryb poprzez dostosowanie parametrów istniejącej na potoku [...] przepławki tak, aby zapewniona była swobodna migracja ryb. 3. W przypadku wystąpienia wysokich stanów wód w potoku [...] należy zamknąć zastawkę znajdującą się na wlocie do kanału [...]." W trakcie postępowania o uzyskanie pozwolenia wodnoprawnego, wszczętego wnioskiem [...] z 27 marca 2018 roku, wnioskodawcy w związku z żądaniem organu I instancji z dnia 25 stycznia 2020 roku, przedstawili "harmonogram działań i prac związanych z wykonaniem udrożnienia bariery migracyjnej ryb". W ocenie wnioskodawców był on zaktualizowany i szczegółowy /pismo z 1.06.2021, T.2-gi, k.950/. Zgodnie z nim w okresie lat 2021, 2022 i 2023 wnioskodawcy deklarowali pozyskanie funduszy na prace związane z budową przepławki, w tym złożenie stosownego wniosku, w latach 2024-2025 wykonanie prac projektowych i pozyskanie wszystkich koniecznych w ramach procedury administracyjnej dokumentów, a w roku 2026 rozpoczęcie prac budowlanych. Dalej wskazać należy, że przepławka to konstrukcja mająca za zadanie umożliwienie rybom pokonania sztucznej bariery na rzece lub potoku znajduje się ona obecnie na progu w [...] na rzece [...], w km 1+050 (według danych w operacie wodnoprawnym ujęcie wody znajduje się w km 0+850 [...]. Zgodnie z ekspertyzą ichtiologiczną dr [...] z marca 2014 r. znajdującej się w aktach administracyjnych, w przypadku tej przepławki mamy do czynienia z dziwaczną płaską konstrukcją niepodobną do żadnego znanego wzorca dla tego typu budowli oraz z obiektem niedrożnym tak podczas wysokiego stanu wód jak i podczas niskiego stanu, zatem już powoduje przerwanie ciągłości biologicznej rzeki. W efekcie wpływa to na stan wód i ichtiofauny, zagrażając spójności sieci Natura 2000 w zlewni [...] i uniemożliwia osiągnięcie celów ochrony w ramach tego obszaru /str. 36 opinii/. Należy zwrócić uwagę, że sprawa ma swój początek w marcu 2018 roku a udzielone pozwolenie wodnoprawne, z zaskarżonej decyzji zachowuje swą ważność do końca 2027 roku (pkt V decyzji). Właściciele [...] zamierzają wybudować nową przepławkę do końca 2026 roku, niewiedzą jednak jak na chwilę obecną ona będzie wyglądać konstrukcyjnie i jakie będzie generować koszty, które mają dopiero pozyskać. Nadto nie dysponują przecież żadną decyzją o pozwoleniu na budowę, dla potrzeb której konieczne będzie przedłożenie projektu budowlanego spełniającego warunki z decyzji pozwolenie wodnoprawne, będącej podstawą do wydania pozwolenia na budowę. Wskazując na podstawą prawną pozwolenia wodnoprawnego zawartą w art. 403 Prawa wodnego obowiązek związany z niezbędnymi przedsięwzięciami zapobiegającymi szkodom i ograniczającymi negatywne oddziaływanie na środowisko wynikające z zapisów art. 403 ust. 1 pkt 2 i 3 nie został w decyzji skonkretyzowany; przeciwnie, został określony bardzo ogólnikowo. Należy podzielić stanowisko Sądu I instancji, że czytając to rozstrzygnięcie, nie sposób stwierdzić, w jaki sposób należy dostosować parametry istniejącej przepławki, aby zapewniała ona swobodną migracja ryb. Zarządzenie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] z dnia 8 stycznia 2018 r. w sprawie ustanowienia planu zadań ochronnych dla obszaru Natura 2000 [...] z dopływami [...] ([...] 2018.461), które obowiązuje od 27 stycznia 2018r. jest aktem prawa miejscowego. W załączniku nr 5 określono działania ochronne ze wskazaniem podmiotów odpowiedzialnych za ich wykonanie i obszarów ich wdrażania. Jako działanie ochronne A3 widnieje: "udrożnienie bariery dla migracji ryb w [...] jaką stwarza próg w [...]. Dostosowanie progu w [...] na [...] do możliwości migracji ryb poprzez zaprojektowanie i wybudowanie ramp kamiennych, bystrzy betonowo-kamiennych lub innych urządzeń. Urządzenia muszą być dostosowane do zdolności pokonywania przeszkód przez wszystkie gatunki ryb występujące w [...], w tym brzanki i głowacza białopłetwego (przedmiotów ochrony) oraz gatunków mogących występować potencjalnie w przyszłości (łosoś, troć wędrowna). Projekt musi uwzględniać zabezpieczenie przed zjawiskiem erozji dennej koryta poniżej urządzenia, konieczność minimalizacji nachylenia podłużnego urządzenia (maksymalne nachylenie 1:30). Na etapie projektowania urządzenia niezbędne będą konsultacje z ichtiologiem (opiniowanie rozwiązań projektowych). Realizacja projektu (prace budowlane) muszą przebiegać z uwzględnieniem minimalizacji oddziaływania na ichtiofaunę (harmonogram prac musi uwzględniać okresy tarła i wczesnego rozwoju osobniczego ryb, w tym w szczególności brzanki i głowacza białopłetwego). Działanie do wykonania w trakcie obowiązywania planu zadań ochronnych. [...] w [...] w km ok. 1+050 rzeki [...] ([...])". Sąd I instancji zasadnie podnosi, że warunki wskazane w akcie prawa miejscowego są bardziej szczegółowe niż kontrolowana decyzja administracyjna, a rozstrzygnięcie to jest jednym z najważniejszych składników decyzji. Wynika to z władczego charakteru aktu administracyjnego, który kształtuje prawa i obowiązki strony i musi w związku z tym być jednoznaczny i precyzyjny. Obowiązek taki wynika z podstawowych zasad postępowania administracyjnego, w tym zasady praworządności zawartej w art. 6 k.p.a. i zasady pogłębiania zaufania do organów państwa (art. 8 k.p.a.). Sentencja decyzji jest jej kwintesencją, stanowi bowiem o ustaleniu prawa, o usunięciu sporu co do niego lub o jego tworzeniu na rzecz określonych podmiotów albo też o zakończeniu postępowania w danej instancji bez orzekania w sprawie co do jej istoty. Wyraża rezultat stosowania normy prawa materialnego do konkretnego przypadku w kontekście określonych okoliczności faktycznych i materiału dowodowego. Konkretyzacja prawa dokonuje się w rozstrzygnięciu, nie zaś w innych elementach decyzji. W ujęciu materialnym decyzją jest kwalifikowany akt administracyjny, stanowiący przejaw woli organu administracyjnego, wydany na podstawie powszechnie obowiązującego prawa administracyjnego, o charakterze władczym i zewnętrznym, rozstrzygający konkretną sprawę, konkretnie określonej osoby fizycznej lub prawnej w postępowaniu unormowanym przez przepisy proceduralne. Rozstrzygnięcie zawarte w decyzji stanowi jej istotę, wyrażającą rezultat stosowania normy prawa materialnego do konkretnego przypadku, w kontekście okoliczności faktycznych sprawy na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego. Rozstrzygnięcie przesądza o istocie sprawy. Rozstrzygnięcia nie można zatem ani domniemywać, ani wyprowadzać z treści uzasadnienia, powinno ono być wyrażone wprost w sentencji decyzji w sposób precyzyjny, bez niedomówień i możliwości różnej interpretacji. Rozstrzygnięcie decyzji musi być sformułowane w taki sposób, aby możliwe było następnie wykonanie decyzji - dobrowolne lub przymusowe w trybie egzekucyjnym. Musi być więc sformułowane jasno, precyzyjnie, bez niedomówień i możliwości różnej interpretacji. Nie może również pośrednio wynikać z uzasadnienia decyzji, gdyż nie powinno się rozstrzygać o części uprawnień lub obowiązków strony w osnowie, a o pozostałej części w uzasadnieniu decyzji. Treści rozstrzygnięcia nie można też domniemywać z treści uzasadnienia. Kontrolowana decyzja w cytowanym wyżej rozstrzygnięciu określa enigmatycznie obowiązek, który jako nieskonkretyzowany pozostaje niewykonalny i niesprawdzalny, a rozstrzygnięcie w tym zakresie należy ocenić jako wadliwe, prowadzące do powstania atrapy obowiązku z art. 107 § 1 pkt 5 wobec cytowanego Zarządzenia z 8.01.2018 r. Oprócz braku konkretyzacji obowiązku pod względem przedstawienia zadań, jakie ma wypełnić wnioskodawca, brak także w decyzji określenia terminu wykonania tych obowiązków, choćby w postaci inkorporowania harmonogramu przedstawionego przez wnioskodawców. Wprawdzie z art. 403 ust. 6 pkt 6 wynika jedynie możliwość ustalenia terminu, ale w rozpatrywanym przypadku jest to prawnie usankcjonowana konieczność, tym bardziej, że zgodnie z cytowanym Zarządzeniem, zadanie A3 ma być wykonane w okresie obowiązywania Planu. Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz.U.2026.13 t.j.) stanowi, że: 1. Dla obszaru Natura 2000 sprawujący nadzór nad obszarem sporządza projekt planu zadań ochronnych na okres 10 lat; pierwszy projekt sporządza się w terminie 6 lat od dnia zatwierdzenia obszaru przez Komisję Europejską jako obszaru mającego znaczenie dla Wspólnoty lub od dnia wyznaczenia obszaru specjalnej ochrony ptaków. 2. Dla proponowanego obszaru mającego znaczenie dla Wspólnoty, znajdującego się na liście, o której mowa w art. 27 ust. 3 pkt 1, sprawujący nadzór może sporządzić projekt planu zadań ochronnych na okres 10 lat. Z powyższego wynika, że plan zadań ochronnych sporządza się na 10 lat, zatem w tym okresie należałoby przewidzieć zakreślenie zadań dla wnioskodawców i nie jest to tak jak interpretuje organ, że termin 10 lat istnieje dla obowiązku nałożonego na wnioskodawców. Byłaby to to sytuacja o tyle dziwna, że uzyskawszy wnioskowane pozwolenie wodnoprawne w roku 2018 z terminem do końca roku 2027, mogliby oni nie wykonywać żadnych nałożonych obowiązków niezależnie od ich treści. Jak wskazano na wstępie, przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego wyroku determinują zakres kontroli dokonywanej przez sąd drugiej instancji, który w odróżnieniu od sądu pierwszej instancji nie bada całokształtu sprawy, lecz tylko weryfikuje zasadność zarzutów podniesionych we wniesionym środku odwoławczym. W rekapitulacji przedstawionych argumentów należało więc stwierdzić, że zarzuty skargi kasacyjnej nie podważają zgodności z prawem zaskarżonego wyroku, albowiem nie zostały oparte na usprawiedliwionych podstawach. Skoro więc podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty okazały się nieskuteczne, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjnej na podstawie art. 184 p.p.s.a.

Informacje o sprawie

Data wpływu
18 maja 2023
Symbol z opisem
6090 Budownictwo wodne, pozwolenie wodnoprawne
Hasła tematyczne
Wodne prawo
Skarżony organ
Inne
Sędziowie
Ireneusz Dukiel Piotr Korzeniowski Sławomir Wojciechowski /przewodniczący sprawozdawca/

Powołane przepisy

  • Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne - t.j.

    art. 17 ust. 1 pkt 4, art. 389 pkt 6, art. 396 ust. 1 pkt 1 - 8, art. 397 ust. 3 pkt 2 lit. a, art. 399 ust. 1 pkt 1 i 2, art. 403 ust. 1 pkt 2 i 3, art. 403 ust. 1 pkt 2 i 3, art. 403 ust. 6 pkt 5 i 6, art. 407 ust. 1 i 2 pkt 1 - 6, art. 409 ust. 1 i 2 · Dz.U. 2021 poz. 2233

Inne orzeczenia w tej sprawie

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny