III FZ 50/24

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Dalkowska po rozpoznaniu w dniu 28 marca 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia J. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 7 lipca 2023 r., sygn. akt I SPP/Kr 210/22 w przedmiocie odrzucenia zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 5 kwietnia 2023 r., sygn. akt I SPP/Kr 210/22 w sprawie ze skargi J. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 5 sierpnia 2022 r. nr SKO.EA/418/12/2022 w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych postanawia odrzucić zażalenie.

1.1. Postanowieniem z dnia 7 lipca 2023 r., sygn. akt I SPP/Kr 210/22, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odrzucił zażalenie J. S. (dalej: "Skarżący", "Strona") na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 5 kwietnia 2023 r. w sprawie ze skargi J. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 5 sierpnia 2022 r. w przedmiocie uznania zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym za nieuzasadnione. 1.2. Postanowieniem z dnia 7 lutego 2023 r. starszy referendarz sądowy oddalił wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy. Po rozpatrzeniu sprzeciwu, postanowieniem z dnia 5 kwietnia 2023 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie utrzymał w mocy powyższe rozstrzygnięcie. Sędzia sprawozdawca zarządził doręczyć skarżącemu odpis postanowienia z uzasadnieniem wraz z informacją, że postanowienie to jest ostateczne i nie przysługuje na nie zażalenie. Pracownik sekretariatu omyłkowo doręczył owe postanowienie z pouczeniem o przysługującym na nie zażaleniu. Pismem z dnia 17 kwietnia 2023 r. zatytułowanym "Decyzja Wniosek o dodatkowe wyjaśnienia (I SPP/Kr 210/22)" Skarżący wniósł o doprecyzowanie uzasadnienia postanowienia z dnia 5 kwietnia 2023 r., gdyż w ocenie strony zawiera ono fałszywe treści. Pismo skarżącego z dnia 17 kwietnia 2023 r. Sąd pierwszej instancji potraktował jako zażalenie na postanowienie WSA w Krakowie z dnia 5 kwietnia 2023 r., a pisma z 25 maja i 18 czerwca 2023 r. jako jego doprecyzowania. Z racji niedopuszczalności zażalenia, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zażalenie odrzucił. 1.3. Skarżący na powyższe postanowienie wniósł zażalenie, wnosząc o uchylenie postanowienia. 2. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: 2.1. Zażalenie należało odrzucić. 2.2. Kwestią sporną w niniejszej sprawie jest dopuszczalność wniesienia zażalenia od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 5 kwietnia 2023 r. o utrzymaniu w mocy postanowienia referendarza sądowego z dnia 7 lutego 2023 r., którym oddalono wniosek o przyznanie skarżącemu prawa pomocy. 2.3. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd pierwszej instancji prawidłowo przyjął, że na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 5 kwietnia 2023 r., sygn. akt I SPP/Kr 210/22 – wydane po rozpoznaniu sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego tego Sądu z dnia 7 lutego 2023 r. w przedmiocie prawa pomocy – nie przysługuje zażalenie. Wskazać należy, że zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm. – dalej: "p.p.s.a."), sąd rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, a więc także od postanowienia o umorzeniu postępowania w sprawie przyznania prawa pomocy, wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy (§ 1). W takim przypadku – jak stanowi art. 260 § 2 p.p.s.a. sąd ten orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu. Sformułowanie, że sąd orzeka jako "sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu" oznacza, że: po pierwsze, postępowanie w tej sprawie jest dwuinstancyjne; po drugie, że na postanowienia wydane w tej sytuacji przez wojewódzki sąd administracyjny nie przysługuje zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Nie przysługuje bowiem żaden środek zaskarżenia od postanowień wydanych przez sąd drugiej instancji. Ponadto, w art. 194 § 1 p.p.s.a., w którym wskazuje się postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego, na które przysługuje zażalenie, nie wymieniono postanowień wydawanych przez ten sąd w wyniku rozpoznania sprzeciwu od zarządzenia lub postanowienia referendarza sądowego. Także żaden przepis szczególny nie przewiduje możliwości wniesienia zażalenia na tego rodzaju postanowienia. Wobec tego należy stwierdzić, że zażalenie wniesione na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 5 kwietnia 2023 r. jest niedopuszczalne. Podlegało ono zatem odrzuceniu. 2.4. Zgodnie z art. 194 § 1 p.p.s.a. zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego przysługuje na postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego, gdy ustawa wyraźnie przewiduje możliwość wniesienia zażalenia, oraz na postanowienia wymienione w art. 194 § 1 pkt 1-10 p.p.s.a. Rozstrzygnięcie wojewódzkiego sądu administracyjnego w przedmiocie odrzucenia zażalenia na postanowienie Sądu pierwszej instancji o utrzymaniu w mocy zaskarżonego postanowienia nie mieści się w katalogu postanowień zawartym w rzeczonym przepisie, rozwiązania takowego nie przewiduje jednocześnie jakikolwiek inny przepis przywołanej ustawy. 2.5. Mając powyższe na uwadze, skoro zażalenie na postanowienie Sądu pierwszej instancji o utrzymaniu w mocy zaskarżonego postanowienia było niedopuszczalne jako wniesione bez podstawy prawnej i podlegalo ono odrzuceniu. Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 180 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.