III FZ 487/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Wojciech Stachurski po rozpoznaniu w dniu 14 października 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia P. C. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 16 czerwca 2025 r., sygn. akt III SA/Gl 877/22 w przedmiocie przywrócenia terminu w sprawie ze skargi P. C. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie z dnia 18 sierpnia 2022 r., nr SKO.4105.472.2022 w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania postanawia: oddalić zażalenie.

Postanowieniem z 16 czerwca 2025 r., III SA/Gl 877/22, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odmówił P. C. (dalej: ,,Skarżący") przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od zażalenia na postanowienie z 27 lutego 2024 r., w sprawie ze skargi Skarżącego na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie z 18 sierpnia 2022 r., nr SKO.4105.472.2022, w przedmiocie niedopuszczalności odwołania. Sąd stwierdził, że Skarżący nie uprawdopodobnił okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu do uiszczenia wpisu od zażalenia. Na powyższe postanowienie, pismem z 16 lipca 2025 r., uzupełnionym 17 lipca 2025 r., Skarżący wniósł zażalenie, wyrażając w nim swoje niezadowalanie z treści wydanego rozstrzygnięcia. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 86 § 1 zd. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935, dalej jako: "p.p.s.a."), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Stosownie do art. 87 § 2 p.p.s.a., w piśmie z wnioskiem o przywrócenie terminu należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Z powyższego wynika, że konieczną i jednocześnie podstawową przesłankę przywrócenia terminu stanowi brak winy po stronie podmiotu dokonującego czy zamierzającego dokonać określonej czynności procesowej. Brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy. Przywrócenie terminu ma bowiem charakter wyjątkowy i może mieć miejsce tylko wówczas, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć przy użyciu sił i środków normalnie dostępnych, nie ryzykując zdrowiem lub życiem własnym bądź innych osób, lub nie narażając siebie bądź innych na poważne straty majątkowe (zob. H. Knysiak-Sudyka, Skarga i skarga kasacyjna w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Komentarz i orzecznictwo, LEX/el. 2018, komentarz do art. 87 p.p.s.a.). Przywrócenie uchybionego terminu może nastąpić jedynie wtedy, gdy strona przedstawi przekonującą argumentację, która uprawdopodobnia brak winy w uchybieniu terminu, a przy tym wskaże, że niezależna od niej przyczyna istniała przez cały czas, aż do wniesienia prośby o przywrócenie terminu. Naczelny Sąd Administracyjny podziela stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, że w tej sprawie nie wystąpiła wymagana prawem przesłanka przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od zażalenia na postanowienie z 27 lutego 2024 r. Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. Z akt sprawy wynika, że zarządzeniem z 11 lutego 2025 r. Skarżący został wezwany do uprawdopodobnienia w terminie 7 dni okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu do uiszczenia wpisu od zażalenia. W odpowiedzi na wezwanie Skarżący wyjaśnił, że brak uiszczenia wpisu wynikał z zachwiania poczucia bezpieczeństwa Skarżącego spowodowanego trwającymi od 17 lat sprawami sądowymi, a także trwającą od ponad 2,5 roku eksmisją w stanie chorobowym. W treści zaskarżonego postanowienia sąd pierwszej instancji słusznie jednak zwrócił uwagę, że Skarżący nie przedłożył żadnej dokumentacji medycznej, która potwierdziłaby zawartą we wniosku argumentację o złym stanie zdrowia Skarżącego lub ciężkiej chorobie. W orzecznictwie wskazuje się, że zasadniczo choroba stanowi przesłankę przywrócenia terminu do dokonania określonej czynności, jednakże pod pewnymi warunkami. Przede wszystkim choroba musi mieć charakter nagły bądź musi wystąpić nagłe pogorszenie stanu zdrowia, którego nie dało się przewidzieć (zob. np. postanowienia NSA: z 9 listopada 2011 r., I GZ 173/11; z 27 września 2011 r., II OZ 846/11). Z wniosku Skarżącego o przywrócenie terminu nie wynikają wskazane okoliczności. Jak już wskazano powyżej, Skarżący nie dołączył żadnej dokumentacji medycznej potwierdzającej okoliczności o tego rodzaju dolegliwościach, które uniemożliwiłyby mu działanie w terminie. Z tych względów, Naczelny Sąd Administracyjny nie dopatrzył się okoliczności, które podważałyby prawidłowość zaskarżonego postanowienia. Nie podważają go w szczególności argumenty zawarte w zażaleniu na to postanowienie, które dotyczą w istocie zarzutów skargi. Zarzuty te nie mogą być jednak rozpatrywane w postępowaniu wpadkowym, dotyczącym przywrócenia Skarżącemu terminu do uiszczenia wpisu. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.