III FZ 460/23

Dnia 25 października 2023 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jacek Brolik po rozpoznaniu w dniu 25 października 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia J. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 26 lipca 2023 r., sygn. akt I SA/Gl 593/23 w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi J.S. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Olsztynie z dnia 27 lutego 2023 r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2017 r. postanawia oddalić zażalenie.

Postanowieniem z 26 lipca 2023 r., sygn. akt I SA/Gl 593/23 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach na podstawie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi" (Dz. U z 2023 r. poz. 259, dalej jako p.p.s.a.) odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej przez skarżącego decyzji. W uzasadnieniu Sąd pierwszej instancji wyjaśnił, że skarżący nie wykazał, że wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia w czasie trwania postępowania sądowoadministracyjnego znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Skarżący na poparcie wniosku nie przedstawił jakiejkolwiek dokumentacji, ponadto w ogóle nie uzasadnił swojego żądania. Sąd, analizując akta sprawy, również nie dostrzegł nadzwyczajnych okoliczności, które zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. pozwalałyby na wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Sąd stanął na stanowisku, że wobec braku uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, niemożliwym było dokonanie oceny zaistnienia w niniejszej sprawie przesłanki wystąpienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, wynikających z art. 61 § 3 p.p.s.a. Skarżący wniósł zażalenie na powyższe postanowienie i zarzucając mu naruszenie art. 61 § 3 p.p.s.a . poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, polegające na uznaniu, że w rozpoznawanej sprawie skarżący nie uprawdopodobnił niebezpieczeństwa wyrządzenia mu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, podczas gdy z przedstawionych przez skarżącego dowodów oraz z zasad doświadczenia życiowego jednoznacznie wynika, że dobrowolne wykonanie zaskarżonej decyzji przez skarżącego nie jest możliwe bez uszczerbku dla skarżącego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie podlega oddaleniu. Zgodnie z art. 61 § 3 P.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z dyspozycji powołanego przepisu wynika, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności może nastąpić wyłącznie na wniosek skarżącego, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wystąpienia przesłanek tam zawartych. Oznacza to, że skarżący we wniosku o wstrzymanie wykonania aktu winien wskazać okoliczności, które w jego ocenie uzasadniają wniosek, że wykonanie aktu może spowodować znaczną szkodę lub trudne do odwrócenie skutki. Jego twierdzenia powinny być poparte dokumentami źródłowymi, zwłaszcza dotyczącymi sytuacji finansowej oraz majątkowej. Materiał, do którego odnosi się sąd administracyjny oceniając zasadność wniosku o wstrzymanie, może być materiałem, który po części został dołączony do wniosku o przyznanie prawa pomocy (por. postanowienie NSA z 15 września 2010 r., sygn. akt II FZ 417/10; dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl; dalej "CBOSA"). Ciężar wykazania przesłanek zawartych w cytowanym przepisie, jak wynika to z jego konstrukcji, spoczywa na skarżącym. Ponadto brak należytego wykazania (udokumentowania) przez wnioskodawcę przesłanek udzielenia ochrony tymczasowej na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a. nie podlega uzupełnieniu na wezwanie sądu przed rozpoznaniem wniosku (por. postanowienia NSA z 31 maja 2016 r., sygn. akt I GZ 339/16 i I GZ 340/16; z 19 lipca 2016 r., sygn. akt I GZ 418/16 i I GZ 417/16; z 14 sierpnia 2019 r., sygn. akt I GZ 240/19; z 17 września 2019 r., sygn. akt I GZ 297/19; CBOSA). Przenosząc powyższe uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny podziela w pełni ocenę Sądu pierwszej instancji, że wniosek Strony w istocie nie zawierał uzasadnienia. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że Skarżący nie uprawdopodobnił zaistnienia przesłanek, które dawałyby podstawę do zastosowania środka ochrony tymczasowej. Skarżący nie poparł swego żądania dokumentami obrazującymi jego sytuację majątkową, ani nie uprawdopodobnił niebezpieczeństwa wyrządzenia mu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Poprzestanie na ogólnym stwierdzeniach bez odpowiedniego udokumentowania wniosku uniemożliwia Sądowi poczynienie stosownych ustaleń w zakresie podstawy faktycznej rozstrzygnięcia, jak i wyprowadzenia z niej stosownych wniosków procesowych. W konsekwencji, ponieważ Skarżący nie dopełnił wskazanych powyżej obowiązków w zakresie uprawdopodobnienia zaistnienia przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, a Sąd nie jest władny poszukiwać argumentacji przemawiającej za udzieleniem ochrony tymczasowej, wniosek strony nie mógł zostać uwzględniony. Dodatkowo przy tym podnieść należy, że oddalenie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie tworzy stanu prawnego materialnoprawnej powagi rzeczy osądzonej a więc nie uniemożliwia ponownego wystąpienia z uzasadnionym wnioskiem w tym przedmiocie. Z powyższych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i § 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.