III FZ 45/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Paweł Borszowski po rozpoznaniu w dniu 30 kwietnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Jeleniej Górze na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 21 listopada 2024 r., sygn. akt I SA/Wr 791/24, w przedmiocie przywrócenia terminu w sprawie ze skargi D. D. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Jeleniej Górze z dnia 25 marca 2024 r., nr SKO.P/41/22/24 w przedmiocie opłaty skarbowej postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie w zakresie pkt I.

Postanowieniem z 21 listopada 2024 r. w sprawie o sygn. akt I SA/Wr 791/24, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu przywrócił termin do wniesienia skargi oraz odrzucił skargę w sprawie ze skargi D. D. (dalej: "Skarżący") na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Jeleniej Górze (dalej: "Organ") w przedmiocie ulgi płatniczej. Pismem z 29 listopada 2024 r. zatytułowanym "Skarga kasacyjna oraz zażalenie Organu" Organ reprezentowany przez radcę prawnego wniósł zażalenie na ww. postanowienie wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu i zasądzenie na rzecz Organu zwrotu kosztów postępowania w postaci wpisu od zażalenia. Przedmiotowemu orzeczeniu zarzucił naruszenie art. 53 § 1 w związku z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935; dalej: "p.p.s.a."), poprzez przywrócenie terminu do wniesienia skargi, który w ocenie Sądu nie rozpoczął swojego biegu. W uzasadnieniu pisma wskazano, iż zażalenie obejmuje punkt I zaskarżonego orzeczenia, tj. "przywrócić termin do wniesienia skargi". W ocenie Kolegium, aby można było przywrócić termin do dokonania czynności, należy ustalić uprzednio, że terminowi temu uchybiono. W przedmiotowej sprawie Sąd wskazał, że skarga została wniesiona przed doręczeniem postanowienia, a zatem w ocenie Sądu, termin 30-dniowy na złożenie skargi nie rozpoczął swojego biegu. Mając powyższe na uwadze, Organ wskazał, iż nie ma podstaw, aby przywracać termin, który nie upłynął. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. W myśl art. 86 § 1 p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym. W uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazał lakonicznie, iż wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi jest zasadny, bowiem pełnomocnik ustanowiony w celu wniesienia skargi z obowiązku mógł wywiązać się dopiero po zapoznaniu się z kwestionowanym przez Skarżącego aktem. Dokumenty w sprawie potwierdzają, iż pełnomocnik wniósł skargę w terminie 7 dni od zapoznania się z treścią aktu administracyjnego. Zachował zatem termin przewidziany w art. 87 § 1 p.p.s.a. (tj. 7 dni od ustania przyczyny uchybienia terminu). W judykaturze Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjęło się, iż: "Rozpatrując wniosek o przywrócenie terminu do złożenia skargi, Sąd pierwszej instancji powinien ocenić, czy przywołane we wniosku okoliczności zasługują na wiarę, a następnie ocenić, czy mogą one uprawdopodobniać brak winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi. Oceniając powyższe, Sąd pierwszej instancji, mając na uwadze zasady logiki i doświadczenia życiowego, powinien zbadać, czy rodzaj i charakter podjętych przez skarżącą działań może świadczyć o braku winy w uchybieniu terminu.". W rozpatrywanej sprawie Sąd I instancji prawidłowo uznał, iż przedmiotowy termin nie rozpoczął biegu. Jednocześnie postanowił przywrócić termin mimo trafnego spostrzeżenia, że skarżone postanowienie nie weszło jeszcze do obrotu prawnego. W konsekwencji powyższego przedmiotowa skarga podlega odrzuceniu jako niezasadna. Rację ma więc Organ, który wskazuje, iż w niniejszej sprawie brak jest podstaw do przywrócenia terminu, który nie rozpoczął biegu. Tym samym WSA błędnie zweryfikował czy wniosek jest zasadny. Uwzględniając powyższe okoliczności, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., jak w sentencji postanowienia. Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekł o kosztach postępowania zażaleniowego, ponieważ nie przewiduje tego art. 209 w związku z art. 203 i art. 204 p.p.s.a. Zwrot kosztów postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym przysługuje tylko w przypadkach wskazanych w art. 203 i art. 204 p.p.s.a., te zaś przepisy nie dotyczą zażaleń.