III FZ 290/23

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Krzysztof Winiarski po rozpoznaniu w dniu 9 sierpnia 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia L. S. i S. S. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 19 września 2022 r., sygn. akt I SA/Kr 1033/22, w przedmiocie wpisu od skargi w sprawie ze skargi L. S. i S. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 22 lipca 2022 r., nr SKO.Pod/4140/691/2022, w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2020 r. postanawia: oddalić zażalenie.

Zarządzeniem z 19 września 2022 r., sygn. akt I SA/Kr 1033/22, Przewodniczący Wydziału Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wezwał L. S. i S. S. do solidarnego uiszczenia brakującego wpisu od skargi uprzednio złożonej w sprawie, w terminie 7 dni od otrzymania odpisu zarządzenia. W reakcji na powyższe pismem z 10 października 2022 r., uzupełnionym pismem z 23 listopada 2022 r., skarżący złożyli zażalenie na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału, w uzasadnieniu wskazując, że skarga wniesiona w sprawie nie dotyczy wysokości opłat podatkowych, lecz jedynie wspólnej cechy charakteryzującej różne lata podatkowe objęte badaniem, a mianowicie naliczanie podatków wstecz. W ocenie skarżących, skoro skarga dotyczy jednego problemu prawnego wspólnego dla wszystkich spraw, nie powinni być zobowiązani do ponoszenia kilku opłat. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie. Stosownie do art. 230 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r. poz. 259 ze zm., dalej: p.p.s.a.) od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Pismami, o których mowa w § 1, są skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania (por. § 2). Zgodnie z art. 220 § 1 p.p.s.a. sąd nie podejmuje żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W razie braku odnotowania wpisu przewodniczący wzywa wnoszącego pismo do jego uiszczenia w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania, przy czym na mocy art. 220 § 3 p.p.s.a. w przypadku, gdy rzeczony brak fiskalny dotyczy skargi, bezskuteczny upływ wyznaczonego stronie terminu powoduje odrzucenie środka zaskarżenia. Kwestię wysokości wpisów sądowych w sprawach sądowoadministracyjnych regulują przepisy wykonawcze zawarte w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2021 r. poz. 535, dalej: rozporządzenie), którego § 2 pkt 5 - będący podstawą wydania zarządzenia objętego zaskarżeniem - stanowi, że w sprawach skarg dotyczących postanowienia lub decyzji wydanych w trybie wznowienia postępowania administracyjnego, stwierdzenia nieważności, uchylenia lub zmiany albo wygaśnięcia aktu, bez względu na przedmiot sprawy wpis stały wynosi 200 zł. Z uwagi na fakt, że skarżący wystąpili ze skargą na decyzję organu odwoławczego bez wymaganego wpisu - co pozostaje okolicznością bezsporną w sprawie - zasadnie zostali wezwani do uregulowania opłaty. Kwota wskazana w zaskarżonym zarządzeniu odpowiada wysokości wpisu należnego od skargi na decyzję organu podatkowego przewidzianego w § 2 pkt 5 rozporządzenia. Bez wpływu dla oceny prawidłowości zarządzenia w przedmiocie wezwania do uregulowania wpisu pozostawały argumenty dotyczące jednolitości spraw poddanych rozstrzygnięciu Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. W myśl art. 57 § 3 p.p.s.a., jeżeli w jednym piśmie zaskarżono więcej niż jeden akt lub czynność albo bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, przewodniczący zarządza rozdzielenie tych skarg. Decyzje wymiarowe w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego za poszczególne lata podatkowe - za rok 2018 r. w ramach postępowania prowadzonego na poziomie sądowoadministracyjnym pod sygn. I SA/Kr 1031/22, za rok 2019 w ramach postępowania prowadzonego na poziomie sądowoadministracyjnym pod sygn. I SA/Kr 1032/22 oraz za rok 2020 w ramach postępowania prowadzonego na poziomie sądowoadministracyjnym pod sygn. I SA/Kr 1033/22 - są osobnymi aktami w rozumieniu powołanego przepisu i podlegają osobnemu zaskarżeniu, co też miało miejsce w rozpoznawanej sprawie (skarżący wywiedli 3 skargi na 3 odrębne decyzje podatkowe i każda ze spraw została odrębnie zarejestrowana). Połączenie spraw ze skarg na powyższe decyzje do wspólnego rozpoznania mogłoby ewentualnie nastąpić wyłącznie fakultatywnie w trybie art. 111 § 2 p.p.s.a., co jednakże pozostaje w wyłącznej gestii sądu administracyjnego, będąc jego uprawnieniem, nie zaś obowiązkiem. Wspomniane rozwiązanie procesowe ma charakter czynności organizacyjnej, realizującej postulaty ergonomiki procesowej, niemniej nie prowadzi do powstania nowej sprawy. Decyzja w zakresie połączenia kilku oddzielnych spraw w celu ich łącznego rozpoznania lub także rozstrzygnięcia nie pozbawia ich cechy odrębności, nie zmienia samodzielnego charakteru, a ostatecznie nie rzutuje na możliwość zmniejszenia obciążenia finansowego strony poprzez pobranie wpisu od skargi w wysokości odpowiadającej zaskarżeniu decyzji rozstrzygającej tylko jedną sprawę. Także wyrok wydany po połączeniu spraw do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia, jest jednym wyrokiem wyłącznie w ujęciu formy orzeczenia w rozumieniu art. 132 p.p.s.a. (aspekt formalny), zawierając w wymiarze materialnoprawnym oddzielne rozstrzygnięcia co do każdej z połączonych spraw (skarg). Strona skarżąca ma obowiązek uiszczenia wpisu sądowego od każdej wnoszonej skargi, chyba że z obowiązku fiskalnego została zwolniona na mocy przepisu prawa (art. 239 § 1 pkt 1-3 p.p.s.a.) bądź postanowienia przyznającego jej prawo pomocy w zakresie kosztów (art. 239 pkt 4 p.p.s.a.). W konsekwencji Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że zaskarżone zarządzenie w pełni odpowiada przepisom obowiązującego prawa co do zasady i co do wysokości. Bez wpływu dla przyjętej oceny pozostaje argumentacja zażalenia odnosząca się do merytorycznego sporu co do wysokości i zasadności nałożenia daniny publicznej. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 w zw. z art. 198 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.