III FZ 194/23

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA: Wojciech Stachurski po rozpoznaniu w dniu 24 marca 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia B. N. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 2 lutego 2023 r., sygn. akt I SA/Łd 905/21 w przedmiocie odrzucenia zażalenia w sprawie ze skargi B. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Piotrkowie Trybunalskim z dnia 2września 2021 r., nr KO.401.1.2021 w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych postanawia oddalić zażalenie.

Postanowieniem z 2 lutego 2023 r., I SA/Łd 905/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odrzucił zażalenie B. N. (dalej: "Skarżąca") 17 stycznia 2023 r. na postanowienie tego Sądu z 30 grudnia 2022 r. o odrzuceniu skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi B. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Piotrkowie Trybunalskim z 2 września 2021 r., nr KO.401.1.2021 w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych. Z uzasadnienia postanowienia wynika, że pomimo ustawowego "przymusu adwokacko-radcowskiego", Skarżąca wniosła zażalenie samodzielnie, chociaż nie należy do kręgu osób wymienionych w art. 175 § 2 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r., poz. 329 z późn. zm., dalej jako: "p.p.s.a."). Obowiązek ustanowiony w art. 194 § 4 p.p.s.a. ma charakter bezwzględny, co oznacza, że żadne szczególne okoliczności nie uprawniają strony do osobistego sporządzenia zażalenia na postanowienie odrzucające skargę kasacyjną. Na powyższe postanowienie, pismem z 20 lutego 2023 r. Skarżąca wniosła zażalenie, wnosząc o jego uchylenie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 194 § 4 p.p.s.a. zażalenie, którego przedmiotem jest odrzucenie skargi kasacyjnej, winien sporządzić adwokat lub radca prawny. Powyższego wymogu nie stosuje się, jeżeli takie zażalenie sporządza sędzia, prokurator, notariusz, radca Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa albo profesor lub doktor habilitowany nauk prawnych, będący stroną, jej przedstawicielem lub pełnomocnikiem albo jeżeli zażalenie takie wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka (art. 175 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 194 § 4 p.p.s.a.). Ponadto w sprawach wskazanych w art. 175 § 3 p.p.s.a. zażalenie może sporządzić także doradca podatkowy i rzecznik patentowy. Niezachowanie przymusu adwokacko-radcowskiego w odniesieniu do zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej czyni wniesienie takiego zażalenia niedopuszczalnym z innych przyczyn w rozumieniu art. 178 p.p.s.a. w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. Jak słusznie zauważył sąd pierwszej instancji, obowiązek ustanowiony w art. 194 § 4 p.p.s.a. ma charakter bezwzględny i nie może podlegać wyłączeniu z uwagi na jakiekolwiek szczególne okoliczności występujące po stronie strony skarżącej. Zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego niezachowanie przymusu adwokacko-radcowskiego w odniesieniu do zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej, o którym mowa w art. 194 § 4 p.p.s.a., stanowi brak niepodlegający uzupełnieniu w trybie art. 49 p.p.s.a. (por. np. postanowienia NSA: z 20 marca 2012 r., I OZ 169/12; z 8 grudnia 2004 r., OZ 713/04; z 2 października 2012 r., II OZ 832/12; z dnia 30 czerwca 2011 r., II FZ 318/11, publik. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). Jak wynika z analizy akt sprawy postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej z pouczeniem o trybie i terminie wniesienia zażalenia zostało Skarżącej doręczone 17 stycznia 2023 r. (potwierdzenie odbioru k. 87). Skarżąca zaś, mimo prawidłowego pouczenia, zażalenie sporządziła samodzielnie, pomimo, że nie jest profesjonalnym pełnomocnikiem, o którym mowa w art. 175 p.p.s.a. Słusznie zatem sąd pierwszej instancji odrzucił zażalenie na postanowienie odrzucające skargę kasacyjną. Na marginesie Naczelny Sąd Administracyjny zwraca uwagę, że kwestia wyłączenia m.in. Sędziego WSA Bożeny Kasprzak – podnoszona w zażaleniu - została już prawomocnie przesądzona przez Sąd kasacyjny w postanowieniu z 4 listopada 2022 r., III FZ 578/22. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i § 2 p.p.s.a., oddalił zażalenie Skarżącej.