III FZ 149/23

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Sławomir Presnarowicz (sprawozdawca) po rozpoznaniu w dniu 15 marca 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia Z. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 29 listopada 2022 r., sygn. akt I SA/Ke 402/22 w przedmiocie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi Z. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach z dnia 7 lipca 2022 r., nr SKO PO/41/2637/762/2022 w przedmiocie podatku od nieruchomości 2022 r. postanawia uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach.

Zaskarżonym postanowieniem z dnia 29 listopada 2022 r., sygn. akt I SA/Ke 402/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach (dalej: "WSA") odrzucił skargę Z. S. (dalej: "Skarżący") na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach (dalej: "SKO") z dnia 20 maja 2022 r. w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2022 r. Wymienione postanowienie, jak również inne przytoczone w niniejszym uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych, publikowane jest na stronach internetowych Naczelnego Sądu Administracyjnego (www.nsa.orzeczenia.gov.pl). Z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia wynikało, że zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 29 sierpnia 2022 r. Skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 zł oraz podania numeru PESEL, w terminie siedmiu dni od daty otrzymania wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie zostało doręczone Skarżącemu 2 września 2022 r. W zakreślonym terminie, tj. do 9 września 2022 r., Skarżący złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, ale nie podał numeru PESEL. Starszy referendarz sądowy prawomocnym zarządzeniem z 24 października 2022 r., sygn. akt I SPP/Ke 103/22 pozostawił wniosek Skarżącego o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania z uwagi na złożenie formularza PPF po zakreślonym terminie. WSA mając na uwadze powyższe stwierdził, że pomimo tego, że wniosek o przyznanie prawa pomocy został pozostawiony bez rozpoznania, Skarżący nie został ponownie wezwany do uiszczenia wpisu, z uwagi na okoliczność niepodania numeru PESEL. W ocenie WSA nieuzupełnienie tego braku formalnego skargi stanowiło podstawę do jej odrzucenia stosownie do art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329, ze zm.; dalej: "p.p.s.a."). Skarżący wywiódł zażalenie od wskazanego postanowienia podnosząc, że jako obywatel RFN nie posiada numeru PESEL. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. Skarga jest szczególnym pismem procesowym niemniej jednak jako takie pismo powinno spełniać określone warunki formalne, bez których nie można mu nadać prawidłowego biegu. Warunki jakie składane do sądu pisma muszą spełniać wskazuje art. 46 p.p.s.a. Stosownie do art. 46 § 2 pkt 1 lit. b) p.p.s.a. poza elementami wymienionymi w § 1 tego przepisu skarga powinna zawierać, w przypadku, gdy jest pierwszym pismem w sprawie – numer PESEL strony skarżącej, będącej osobą fizyczną, oraz numer PESEL jej przedstawiciela ustawowego, jeżeli są oni obowiązani do jego posiadania albo posiadają go, nie mając takiego obowiązku. W przypadku kiedy sąd stwierdzi braki formalne skargi, które uniemożliwiają nadanie jej prawidłowego biegu, zgodnie z art. 49 § 1 p.p.s.a., przewodniczący wzywa skarżącego o jej uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem jej odrzucenia (art. 57 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a.). Nieuzupełnienie w terminie wskazanych w wezwaniu braków formalnych skargi skutkuje jej odrzuceniem. W niniejszej sprawie Skarżący został wezwany do podania numeru PESEL, czego w zakreślonym w zarządzeniu terminie nie dokonał. Umknąć uwadze jednak nie może, że skoro Skarżący nie posiada numeru PESEL, co podniósł na etapie zażalenia, to nie był obowiązany do jego podania. Samo nieposiadanie numeru PESEL nie powoduje, że skarga nie posiada braków formalnych. Skarga nie będzie obarczona taką wadą jeśli już przy złożeniu skargi Skarżący złoży oświadczenie, że nie posiada takiego numeru. Skoro tego nie uczynił, bo nie wynika to z treści skargi, to WSA zobowiązany był wezwać go do podania numeru PESEL lub do złożenia stosownego oświadczenia o jego nieposiadaniu. WSA realizując wymogi nałożone na niego ustawą p.p.s.a. wezwał Skarżącego do podania numeru PESEL jednak umknęło Sądowi, że w sprawie niniejszej były podstawy do wystosowania przez WSA wezwania do złożenia przez Skarżącego oświadczenia o niepodleganiu obowiązkowi posiadania numeru PESEL, czego nie uczynił. Powyższe doprowadziło WSA do wadliwego przeświadczenia, że skarga zawierała brak formalny w postaci nie wskazania numeru PESEL. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.