III FZ 108/26

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Anna Dalkowska po rozpoznaniu 15 kwietnia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia J. F. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 20 listopada 2025 r. sygn. akt I SA/Po 723/25 w przedmiocie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi J. F. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu z dnia 28 lipca 2025 r. nr 3001-IEE1.7113.259.2025 w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych postanawia oddalić zażalenie

1.1. Postanowieniem z 20 listopada 2025 r., sygn. akt I SA/Po 723/25, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odrzucił skargę J. F. (dalej: "Skarżący", "Strona") na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu z dnia 28 lipca 2025 r., w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania. 1.2. Skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału I z 29 września 2025 r. strona skarżąca została wezwana do usunięcia, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, braków formalnych skargi, poprzez nadesłanie 1 egzemplarza odpisu skargi. Natomiast mocą zarządzenia Przewodniczącego Wydziału I z 1 października 2025 r. strona skarżąca została wezwana do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 100,00 zł w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. Próbę doręczenia skarżącemu powyższych wezwań na wskazany w skardze adres podjęto dwukrotnie, tj. w dniach 10 października 2025 r. (pierwsze awizo) i 20 października 2025 r. (powtórne awizo). Przesyłka nie została przez skarżącego podjęta w terminie 14 dni od dnia pozostawienia w drzwiach adresata pierwszego awiza, w związku z czym w dniu 28 października 2025 r. nastąpił jej zwrot do sądu, co dokumentuje załączona do akt sprawy koperta adresowana do skarżącego (k. 33 akt sąd.). Brak formalny i brak fiskalny nie zostały uzupełnione, w konsekwencji sąd pierwszej instancji odrzucił skargę. 1.3. Na powyższe postanowienie skarżący wywiódł zażalenie, wnosząc o zmianę orzeczenia. 2. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: 2.1. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. 2.2. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, WSA w Poznaniu zasadnie przyjął, że wezwania do uzupełnienia braku formalnego oraz braku fiskalnego skargi zostały skarżącemu prawidłowo doręczone w trybie art. 73 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 poz. 935; dalej: "p.p.s.a."). Przepis ten wskazuje bowiem na jedną z form tzw. doręczeń zastępczych, kiedy to przesyłka nie zostaje doręczona bezpośrednio do rąk jej adresata, lecz przyjmuje się fikcję prawną, że takie doręczenie nastąpiło. Z adnotacji operatora pocztowego, umieszczonych na kopercie, w której wezwania sądu pierwszej instancji zostały przesłane skarżącemu na wskazany przez niego adres, wynika, że przesyłka została prawidłowo dwukrotnie awizowana. Pierwsze awizowanie miało miejsce w dniu 10 października 2025 r., zaś ponowne – w dniu 20 października 2025 r. Przesyłkę – jako niepodjętą w terminie – zwrócono do nadawcy w dniu 28 października 2025 r. Z koperty wynika również, iż w dniu 10 października 2025 r. umieszczono zawiadomienie (awizo) o pozostawieniu pisma we wskazanym urzędzie pocztowym, które umieszczono w drzwiach adresata. Przedmiotową przesyłkę należało zatem uznać za skutecznie doręczoną z dniem 24 października 2025 r. na podstawie art. 73 § 4 p.p.s.a. 2.3. Podkreślenia wymaga, że domniemanie faktyczne wynikające z art. 73 p.p.s.a. może być obalone jedynie wówczas, gdy adresat pisma wykaże, że dane wynikające z dowodu doręczenia nie są zgodne z rzeczywistością, co w tej sprawie nie miało miejsca, gdyż świadectwo faktu i daty awizowanej przesyłki nie zostało skutecznie przez skarżącą obalone. W rozpoznawanej sprawie fakt nieuzupełnienia braku formalnego skargi, jak również braku fiskalnego skargi, poprzez uiszczenie wpisu od skargi w kwocie 100 zł – jest bezsporny i nie jest przez skarżącego kwestionowany. Skarżący kwestionuje natomiast fakt otrzymania awiza. Należy jednak podkreślić, że stwierdzenie skarżący awiza nie otrzymał, może być rozważane wyłącznie jako przypuszczenie – żeby przyznać mu charakter faktu, adresat przesyłki musiałby uprawdopodobnić, że tak rzeczywiście było, czego jednak w okolicznościach niniejszej sprawy skarżący nie uczynił. Skarżący zmierza bowiem do obalenia domniemania skuteczności doręczenia zastępczego jedynie na podstawie własnego twierdzenia, co godzi w samą istotę instytucji doręczenia zastępczego. W kontekście dowodu z dokumentu, jakim jest zwrotne potwierdzenie odbioru oraz adnotacje na kopercie (karta 33 akt sądowych), przeciwdowodu nie może stanowić wyłącznie oświadczenie strony. Twierdzenie skarżącego o braku awiza jest zatem jednostronne, a na jego poparcie nie przedstawiła ona przekonywujących dowodów. 2.4. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., sąd odrzuca skargę gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi, zaś w świetle art. 220 § 3 p.p.s.a., skarga, od której pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlega odrzuceniu przez sąd. Skoro zatem, pomimo prawidłowo doręczonych skarżącej w dniu 24 października 2025 r. (w trybie zastępczym) wezwań sądu pierwszej instancji do uzupełnienia braku formalnego oraz braku fiskalnego skargi, wraz z pouczeniem o skutkach niewykonania tych wezwań, nie zostały one przez stronę wykonane, to Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu prawidłowo odrzucił skargę jako niedopuszczalną. 2.5. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu i na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł, jak w sentencji.