III FZ 100/24

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jolanta Sokołowska po rozpoznaniu w dniu 24 maja 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia P. N. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 28 grudnia 2023 r. sygn. akt I SA/Ol 67/23 w przedmiocie przywrócenia terminu w sprawie ze skargi P. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Olsztynie z dnia 30 listopada 2022 r. nr SKO.53.909.2022 w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2020 r. postanawia oddalić zażalenie.

Postanowieniem z dnia 28 grudnia 2023 r., sygn. akt I SA/Ol 67/23, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie (dalej: WSA, Sąd pierwszej instancji) odmówił P. N. (dalej: Skarżący) przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego w sprawie ze skargi Skarżącego na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Olsztynie (dalej: SKO) z dnia 30 listopada 2022 r., w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2020 r. Sąd stwierdził, że Skarżący w żaden sposób nie uprawdopodobnił i nie udokumentował okoliczności wskazujących na brak winy w jego uchybieniu, aby uchybienie nastąpiło w skutek przeszkody, której nie mógł usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku oraz by dołożył należytej staranności, żeby tego terminu dotrzymać. Na powyższe postanowienie Skarżący wniósł zażalenie, w którym zawnioskował o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz uwzględnienie wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 86 § 1 zd. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm., dalej: P.p.s.a.), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Stosownie do art. 87 § 2 P.p.s.a., w piśmie z wnioskiem o przywrócenie terminu należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Z powyższego wynika, że konieczną i jednocześnie podstawową przesłankę przywrócenia terminu stanowi brak winy po stronie podmiotu dokonującego czy zamierzającego dokonać określonej czynności procesowej. Brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny podziela stanowisko WSA, że w rozpoznawanej sprawie nie wystąpiła wymagana prawem przesłanka przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi w postaci uprawdopodobnienia przez Skarżącego braku winy w jego uchybieniu. W szczególności, słusznie uznał Sąd pierwszej instancji, że wskazywane przez Skarżącego okoliczności w dużym stopniu wykluczają się. We wniosku o przywrócenie terminu Skarżący wskazał, że przed odbiorem postanowienia o odrzuceniu skargi (17 kwietnia 2023 r.), nie otrzymał żadnego zawiadomienia o doręczeniach pism za pomocą środków komunikacji elektronicznej, nie miał o nich wiedzy i nie miał możliwości zapoznania się z ich treścią. Drugą okolicznością, na którą powołuje się Skarżący, a która pozostaje w sprzeczności z pierwszą jest to, że korespondencja nie została mu doręczona, gdyż wystąpiły okoliczności nadzwyczajne, tj. problemy w komunikacji wynikające z usterki technicznej i braku dostępu do Internetu. Słusznie WSA zauważył, że awaria konkretnego sprzętu komputerowego nie uniemożliwia odbierania/nadawania korespondencji ePUAP na innym urządzeniu. Tymczasem w odpowiedzi na wezwanie do uprawdopodobnienia okoliczności wskazywanych we wniosku, Skarżący podniósł, że wysłanie do niego korespondencji przez Sąd za pomocą środków komunikacji elektronicznej, zbiegło się z awarią komputera, oddanego w tym czasie do naprawy (od dnia 1 marca do dnia 17 kwietnia 2023 r.). Na dowód powyższego, przedłożył zaświadczenie z serwisu (że komputer był w naprawie oraz, że w komputerze zdiagnozowano usterkę spowodowaną infekcją wirusową skutkującą koniecznością demontażu dysku i podłączenia do komputera serwisowego skanującego antywirusowo, usunięcia wirusów, naprawy dysku, odzyskaniem kopii ustawień systemu). W złożonym zażaleniu, Skarżący ograniczył się do polemiki ze stanowiskiem Sądu pierwszej instancji. Nie podważył uwzględnionych przez WSA okoliczności i prawidłowości ich ocen. Skarżący błędnie przy tym przyjął, że już w postanowieniu z dnia 9 sierpnia 2023 r. Naczelnego Sądu Administracyjnego, III FZ 283/23, przesądzono o zawinionym działaniu Skarżącego w uchybieniu terminu. Wręcz przeciwnie w postanowieniu tym przesądzono o skuteczności doręczenia kierowanego do Skarżącego wezwania i tą oceną związany był Sąd orzekający w niniejszej sprawie, tak jak i Naczelny Sąd Administracyjny. Podsumowując, należy zgodzić się z Sądem pierwszej instancji, że w realiach niniejszej sprawy Skarżący nie uprawdopodobnił, jakoby uchybienie terminu do uiszczenia wpisu od skargi miało charakter niezawiniony, a tym samym nie wykazał zasadności zastosowania art. 86 § 1 P.p.s.a. Wyklucza to możliwość przywrócenia terminu na podstawie art. 87 § 2 P.p.s.a. Zaskarżone postanowienie nie narusza prawa. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a., postanowił jak w sentencji.