III FSK 3713/21

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący – Sędzia NSA Dominik Gajewski, Sędzia NSA Paweł Borszowski (sprawozdawca), Sędzia WSA (del.) Mirella Łent, Protokolant Anna Iwaszkiewicz, po rozpoznaniu w dniu 23 stycznia 2024 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej K.S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 17 listopada 2020 r., sygn. akt I SA/Po 477/20 w sprawie ze skargi K.S. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu z dnia 22 czerwca 2020 r., nr 3001-IEE.711.87.2020 w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych 1) oddala skargę kasacyjną; 2) zasądza od K.S. na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu kwotę 360 (słownie: trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Zaskarżonym wyrokiem z 17 listopada 2020 r. wydanym w sprawie o sygn. akt I SA/Po 477/20 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę K.S. (dalej: "Skarżący") na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu (dalej: "Dyrektor" lub "organ II instancji") z 22 czerwca 2020 r. w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych. Wymieniony wyrok, jak również inne przytoczone w niniejszym uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych, publikowane są na stronach internetowych Naczelnego Sądu Administracyjnego (www.nsa.orzeczenia.gov.pl). Skarżący reprezentowany przez doradcę podatkowego, na podstawie art. 173 § 1, art. 174, art. 175 § 3 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.; dalej: "p.p.s.a.") zaskarżył powyższe rozstrzygnięcie w całości, zarzucając przedmiotowemu wyrokowi naruszenie przepisów postępowania, tj.: - art. 141 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm., dalej: "p.p.s.a.")., poprzez błędne, nieadekwatne do stanu rzeczy w sprawie uzasadnienie wyroku, oraz poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego a także prawnego sprawy co także wpłynęło na nieprawidłowe uzasadnienie wyroku oraz rozstrzygnięcie, - naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit a p.p.s.a. poprzez niezastosowanie tego przepisu oraz nieuchylenie postanowienia Dyrektora, pomimo że wydane ono zostało z naruszeniem prawa materialnego to jest art. 2 oraz art. 32 Konstytucji RP. Nieuchylenie przedmiotowego postanowienia na tej podstawie skutkuje uznaniem, że WSA sam wydał wyrok z naruszeniem art. 145 § 1 pkt 1 lit a p.p.s.a., - art. 151 p.p.s.a. poprzez bezpodstawne zastosowanie go w sprawie. Powyższe naruszenia przepisów postępowania stanowią podstawę kasacyjną określoną w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. Skarżący zarzucił również naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. - art. 2 oraz art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. z 1997, Nr 78, poz. 483, ze zm., dalej jako: Konstytucja RP) poprzez błędną wykładnię oraz niezastosowanie w sprawie. Powyższe naruszenia przepisów prawa materialnego stanowią podstawę kasacyjną określoną w art. 174 pkt 1 p.p.s.a. W oparciu o tak postawione zarzuty, Skarżący wniósł o rozpatrzenie skargi kasacyjnej na rozprawie, uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oraz zasądzenie na rzecz Skarżącego zwrotu kosztów postępowania sądowego w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę kasacyjną, Organ wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej, zasądzenie od Skarżącego na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych oraz rozpoznanie sprawy na rozprawie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna podlega oddaleniu. Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują przesłanki nieważności określone w art. 183 § 2 p.p.s.a., zatem Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej. Najdalej idącym zarzutem skargi kasacyjnej jest zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez nieadekwatne do stanu rzeczy w sprawie uzasadnienie wyroku, oraz poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego a także prawnego sprawy co także wpłynęło na nieprawidłowe uzasadnienie wyroku oraz rozstrzygnięcia. Art. 141 § 4 p.p.s.a. określa konieczne elementy, które powinno zawierać każde uzasadnienie wyroku. W myśl tego przepisu uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania. Stąd też przepis ten nie stanowi właściwej podstawy do kwestionowania ustaleń faktycznych lub błędu w wykładni lub stosowaniu prawa, a jedynie ma umożliwić w późniejszym czasie sądowi odwoławczemu i stronie zapoznanie się z motywami, jakimi kierował się Sąd I instancji przy podjęciu orzeczenia. Stwierdzić należy, że autor skargi kasacyjnej formułując powyższy zarzut nie dostarczył argumentów na ich poparcie, które to w jakiejkolwiek mierze odnosiłyby się do opisanego w powyższym przepisie obowiązku Sądu I instancji. Wyraził natomiast niejako niezadowolenie, że Sąd ten zaakceptował ustalenia faktyczne organów podatkowych, nie dopatrując się w procesie decyzyjnym naruszeń prawa oraz zaakceptował przyjętą przez te organy wykładnię przepisów prawa materialnego. W istocie więc kasator polemizuje z oceną dokonaną w tej sprawie co do niestwierdzenia naruszenia prawa. Tymczasem Sąd I instancji wskazał jaki stan faktyczny przyjął za podstawę swego rozstrzygnięcia, a także dlaczego uznał, że w sprawie tej prawidłowo ustalono stan faktyczny; wyjaśnił także podstawę prawną rozstrzygnięcia. Ewentualna wadliwość argumentacji bądź prezentowanie przez stronę innego poglądu niż wskazany w uzasadnieniu, nie stanowi o naruszeniu przez sąd art. 141 § 4 p.p.s.a. Odnotować też należy, że w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 lutego 2010 r., sygn. akt II FPS 8/09, przyjęto, że art. 141 § 4 p.p.s.a. może stanowić samodzielną podstawę kasacyjną (art. 174 pkt 2 tej ustawy), jeżeli uzasadnienie orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego nie zawiera stanowiska co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia. Inna jest natomiast sytuacja, jeżeli uzasadnienie zaskarżonego orzeczenia wskazuje, jaki stan faktyczny sprawy został przez sąd przyjęty i dlaczego. Wówczas przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. nie może stanowić wystarczającej podstawy kasacyjnej. Bez odniesienia się bowiem do treści np. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w powiązaniu z odpowiednimi przepisami postępowania administracyjnego nie jest możliwe skuteczne zakwestionowanie stanowiska Sądu pierwszej instancji, który formalnie wywiązał się z nałożonego na niego obowiązku, ale w ocenie strony przyjęte ustalenia są merytorycznie błędne. Odnosząc się do zarzutów dotyczących naruszenia przez Sąd I instancji przepisów Konstytucji RP należy wskazać, iż jako bezpodstawne nie zasługiwały na uwzględnienie. Autor skargi kasacyjnej zarzucając naruszenie tych przepisów wskazał jakoby do ich naruszenia miało dojść w wyniku ich błędnej wykładni i w rezultacie niewłaściwego zastosowania. Naczelny Sąd Administracyjny zwraca uwagę, że przepisy Konstytucji RP nie były przedmiotem wykładni Sądu I instancji, jak również nie były w sprawie stosowane. Co do naruszenia art. 32 Konstytucji RP należy jednocześnie wskazać, że przepis ten podzielony jest na dwie jednostki redakcyjne, a która z nich została naruszona nie zostało w skardze kasacyjnej wskazane. Wobec nieuwzględnienia zarzutów naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a., a także art. 2 i 32 Konstytucji RP, w konsekwencji niezasadne okazały się również zarzuty naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit a i art. 151 p.p.s.a. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 209 w zw. z art. 204 pkt 1 i art. 205 § 2 p.p.s.a. |Sędzia WSA (del.) |Sędzia NSA |Sędzia NSA | |Mirella Łent |Dominik Gajewski |Paweł Borszowski (spr.) |