III FSK 1010/26

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Krzysztof Winiarski po rozpoznaniu w dniu 14 października 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej wniosku B. H. w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia oraz decyzji organu pierwszej instancji w sprawie ze skargi kasacyjnej B. H. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 czerwca 2026 r., sygn. akt VII SA/Wa 883/26 w sprawie ze skargi B. H. na postanowienie Ministra Finansów z dnia 30 kwietnia 2025 r., nr PR9.8011.12.3.2025.DUR w przedmiocie ulgi płatniczej postanawia: 1. odmówić zmiany postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 kwietnia 2026 r., sygn. akt VII SA/Wa 883/26 w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia, 2. odmówić wstrzymania wykonania decyzji organu pierwszej instancji.

Postanowieniem z 13 kwietnia 2026 r., sygn. akt VII SA/Wa 883/26, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił B. H. wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia Ministra Finansów z 30 kwietnia 2025 r., nr PR9.8011.12.3.2025.DUR w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wojewody Małopolskiego z 16 grudnia 2024 r., znak sprawy WF-III.3241.4.15.2024 w przedmiocie ulgi płatniczej. Wyrokiem z 23 czerwca 2026 r., sygn. akt VII SA/Wa 883/26 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę Strony wywiedzioną od ww. postanowienia Ministra. W skardze kasacyjnej od zapadłego wyroku tego Sądu Strona wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia oraz decyzji Wojewody Małopolskiego z 16 grudnia 2024 r., znak sprawy WF-III.3241.4.15.2024. W uzasadnieniu środka zaskarżenia nie zawarto uzasadnienia wniosku. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek Skarżącej w zakresie wstrzymania wykonania decyzji Wojewody Małopolskiego z 16 grudnia 2024 r., znak sprawy WF-III.3241.4.15.2024 nie zasługiwał na uwzględnienie. Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności przez sąd, będąca formą tymczasowej ochrony sądowej udzielanej stronie postępowania, stanowi wyjątek od zasady wyrażonej w art. 61 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którą wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu. Stosownie do art. 61 § 3 w zw. z art. 193 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny może na wniosek wnoszącego skargę kasacyjną wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności, o których mowa w art. 61 § 1 ustawy, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Jakkolwiek celem wypełnienia przesłanek zawartych w hipotezie art. 61 § 3 p.p.s.a. wystarczające jest uprawdopodobnienie okoliczności stanowiących podstawę wniosku o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności, wnioskodawca winien podjąć starania mające na celu owo uprawdopodobnienie. Kwestia stopnia konieczności uprawdopodobnienia racji w kontekście instytucji przewidzianej w komentowanym przepisie była wielokrotnie przedmiotem rozważań judykatury, w których wielokrotnie podkreślano, że podstawą badania zasadności wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji lub aktu jest prawidłowo uzasadniony wniosek, z wyczerpująco opisanymi przesłankami oraz dowodami pozwalającymi na ich uprawdopodobnienie. Obowiązek szczególnie wnikliwego uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu spoczywa na wnioskodawcy, który winien przekonać sąd o zasadności zastosowania ochrony tymczasowej, wynikającej z zastosowania art. 61 § 3 w zw. z art. 193 p.p.s.a. Nie jest przy tym wystarczające złożenie samego wniosku, nawet z przytoczeniem w jego uzasadnieniu lakonicznych okoliczności, które teoretycznie mogą pojawić się na etapie wykonywania orzeczenia czy wręcz samo sparafrazowanie treści hipotezy art. 61 § 3 p.p.s.a, bez odniesienia się do okoliczności konkretnej sprawy. Sąd musi dysponować wyczerpująco wykazanymi, wiarygodnymi faktami, pozwalającymi na zastosowanie przedmiotowej instytucji, która – co należy podkreślić – stanowi wyjątek od zasady wykonalności zaskarżonych decyzji. Wniosek Skarżącej nie zawiera jakiejkolwiek argumentacji pozwalającej na przystąpienie do merytorycznej oceny zasadności przyznania ochrony tymczasowej na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 193 p.p.s.a. w zakresie wskazywanej decyzji Wojewody Małopolskiego. Wnosząca skargę kasacyjną nie przedstawiła jakiejkolwiek argumentacji na poparcie twierdzenia, jakoby wykonanie decyzji organu pierwszej instancji mogło powodować zachodzenie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody w mieniu strony oraz prowadziło do powstania trudnych do odwrócenia skutków, zaś rozpoznawany wniosek nie zawiera dokumentacji źródłowej potwierdzającej spełnienie ww. przesłanek. Jednocześnie i niezależnie od przyczyn wskazanych powyżej, żądanie zastosowania instytucji ochrony tymczasowej w zakresie, w jakim Skarżąca domagała się wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia, również nie mógł podlegać uwzględnieniu, przy czym wbrew brzmieniu treści żądania stanowił on w istocie wniosek o zmianę postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 13 kwietnia 2026 r., sygn. akt VII SA/Wa 883/26, wobec nieuprawdopodobnienia przesłanek warunkujących zastosowanie omawianej instytucji. Skład orzekający w niniejszej sprawie podziela pogląd utrwalony w orzecznictwie tego Sądu, że ponownie złożony wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji winno się traktować jako wniosek o zmianę uprzednio zapadłego postanowienia w przedmiocie wstrzymania bądź odmowy wstrzymania wykonania aktu w trybie art. 61 § 4 ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r. poz. 143 ze zm., dalej: p.p.s.a.), znajdującym zastosowanie odpowiednio w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym po myśli art. 193 ustawy. Skoro podlegający obecnie analizie wniosek o wstrzymanie wykonania postanowienia Ministra Finansów jest kolejnym żądaniem o zastosowanie ochrony tymczasowej sformułowanym wobec tego aktu, winien podlegać ocenie przez pryzmat przesłanek zawartych w hipotezie art. 61 § 4 p.p.s.a., tj. pod kątem zaistnienia zmiany okoliczności istotnych z punktu widzenia sprawy wpadkowej w przedmiocie udzielenia ochrony tymczasowej. We wniosku zawartym w skardze kasacyjnej Strona nie podołała ciążącemu nań obowiązkowi procesowemu również w tym zakresie i nie przywołała jakichkolwiek okoliczności uzasadniających zmianę rozstrzygnięcia funkcjonującego w obrocie prawnym, co uniemożliwiło Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu uwzględnienie żądania i stwierdzenie, że zachodzą okoliczności uzasadniające zmianę postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z 13 kwietnia 2026 r. Mając na względzie powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 61 § 3-5 w zw. z art. 193 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.