II SAB/Wr 515/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Marta Pawłowska po rozpoznaniu w dniu 28 lipca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale II sprawy ze skargi Ł. K. na bezczynność Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie rozpatrzenia ponaglenia na bezczynność postanawia: odrzucić skargę.

Ł. K. (dalej: skarżący) złożył w dniu 14 czerwca 2026 r. skargę na bezczynność Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej: DWINB, organ) w przedmiocie rozpatrzenia ponaglenia wniesionego w związku z bezczynnością Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta Wrocławia (dalej: PINB) w sprawie wniosku o wszczęcie postępowania naprawczego. W treści skargi skarżący wyjaśnił, że w dniu 25 kwietnia 2026 r. wniósł do organu nadzoru budowlanego o wszczęcie postępowania na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1 i 3 Prawa budowlanego z powodu rażącego naruszenia przepisów techniczno-budowlanych oraz pożarowych na terenie nieruchomości przy ul. [...]. Wobec braku skutecznych działań ze strony PINB, skierował drogą elektroniczną w dniu 31 maja 2026 r. ponaglenie do organu wyższego stopnia. Podniósł, że do dnia wniesienia skargi do Sądu nie otrzymał żadnego rozstrzygnięcia, a sprawa została całkowicie zignorowana przez organy obu instancji. Skarga została uzupełniona pismem z dnia 7 lipca 2026 r., adresowanym do organu, przy którym skarżący przedłożył adresowane do PINB pismo Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej we W. z dnia 24 kwietnia 2026 r., stanowiące informację o podjęciu czynności kontrolno-rozpoznawczych przeprowadzanych m.in. we wskazywanych przez skarżącego nieruchomościach oraz zalecenie podjęcia interwencji przez nadzór budowlany. W odpowiedzi na skargę DWINB wniósł o odrzucenie skargi wskazując, że pismo skarżącego z dnia 31 maja 2026 r. zostało zakwalifikowane przez organ jako skarga na PINB w kwestii braku oczekiwanego działania tegoż organu, bowiem, jak wynika z wyjaśnień PINB, organ pierwszej instancji nie wszczął postępowania administracyjnego, zaś pismo skarżącego z dnia 25 kwietnia 2026 r. został załatwione w trybie skargowym. W replice na odpowiedź na skargę z 17 lipca 2026 r. skarżący wniósł o oddalenie wniosku organu o odrzucenie skargi, przedstawiając w treści pisma stan faktyczny sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.), dalej: p.p.s.a., sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Przez dopuszczalność skargi zaś należy rozumieć jej przesłanki zarówno przedmiotowe, a więc określenie od jakiego rodzaju form działalności organów administracji publicznej przysługuje skarga, jak i podmiotowe, to jest określenie, jakim podmiotom przysługuje legitymacja do jej wniesienia. W rozpoznawanej sprawie, zgodnie z okolicznościami powoływanymi w treści skargi i sformułowanymi w niej wnioskami, przedmiot zaskarżenia stanowi bezczynność DWINB w przedmiocie rozpatrzenia ponaglenia z 31 maja 2026 r., wniesionego na podstawie art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a. Zgodnie z treścią wskazanego wyżej przepisu, stronie służy prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 (bezczynność). Ponaglenie wnosi się: 1) do organu wyższego stopnia za pośrednictwem organu prowadzącego postępowanie; 2) do organu prowadzącego postępowanie – jeżeli nie ma organu wyższego stopnia (§ 3). Organ rozpatrujący ponaglenie wydaje postanowienie (§ 6). Przepis art. 37 § 6 k.p.a. przewiduje wydanie w toku postępowania administracyjnego postanowienia w przedmiocie rozpatrzenia ponaglenia, o którym mowa w art. 37 § 1 k.p.a., przy czym jest to postanowienie zaliczane do grupy aktów administracyjnych, wydawanych w toku postępowania administracyjnego, dotyczących poszczególnych, incydentalnych kwestii wynikających w toku tego postępowania, a nie aktów rozstrzygających o istocie sprawy. Postanowienie to nie kończy postępowania w sprawie, jak również według k.p.a. nie przysługuje na nie zażalenie. Nie jest to więc postanowienie podlegające zaskarżeniu do sądu administracyjnego (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 16 października 2020 r., sygn. akt II OSK 2447/20, z 22 stycznia 2021 r., sygn. akt II OSK 6/21). Postępowanie w sprawie ponaglenia jest postępowaniem wpadkowym, przez co niezastosowanie się przez organ do jego rozpoznania nie pociąga za sobą negatywnych konsekwencji dla strony w kwestii postępowania sądowoadministracyjnego. Złożenie ponaglenia umożliwia bowiem złożenie skargi do sądu w sprawie bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania w sprawie głównej, gdyż spełniony jest warunek z art. 53 § 2b p.p.s.a. (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 27 listopada 2019 r., sygn. akt I OSK 2897/19, dostępne w CBOSA). W związku z powyższym stwierdzić należy, że wniesienie ponaglenia nie może być traktowane jako odrębne i samodzielne postępowanie administracyjne (por. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 16 sierpnia 2019 r., sygn. akt III SAB/Gd 47/19 oraz postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 lutego 2013 r., sygn. akt II GSK 65/13). Prowadzi to zatem do wniosku, że w sprawie bezczynności w przedmiocie rozpoznania ponaglenia skarga do sądu administracyjnego nie przysługuje. Skarga bowiem jest dopuszczalna jedynie w przypadkach, w których bezczynność dotyczy spraw, w których wydawane są postanowienia, na które przysługuje zażalenie albo kończące postępowanie, jak również rozstrzygające sprawę co do istoty. Postanowienie dotyczące ponaglenia nie jest orzeczeniem, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a. i dlatego nie podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego. W orzecznictwie podkreśla się, że skoro postanowienie wydane trybie art. 37 § 1 k.p.a. nie podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego, to niedopuszczalna jest również skarga na przewlekłe prowadzenie postępowania – tym samym na bezczynność – w sprawie rozpatrzenia ponaglenia (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 kwietnia 2019 r., sygn. akt II OSK 866/19, dostępne w CBOSA). Wobec powyższego skarga do sądu administracyjnego na bezczynność Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego dotycząca rozpatrzenia ponaglenia strony skarżącej na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta Wrocławia w sprawie rozpoznania wniosku z dnia 24 kwietnia 2026 r. o wszczęcie postępowania naprawczego na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1 i 3 Prawa budowlanego, podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Wypada nadto zauważyć, że nawet gdyby uznać, w ślad za organem, pismo skarżącego z dnia 31 maja 2026 r. za skargę powszechną w rozumieniu art. 227 k.p.a. na działanie PINB, taki przedmiot zaskarżenia również nie mieściłby się w ramach zakreślonych przepisem art. 3 § 2 p.p.s.a. W orzecznictwie utrwalony jest pogląd, że w sprawach dotyczących postępowania skargowego nie przysługuje skarga do sądu administracyjnego. Działania podejmowane przez organ w trybie postępowania w zakresie skarg i wniosków, normowanym przepisami Działu VIII k.p.a., nie mają formy aktu lub czynności, o jakich mowa w art. 3 § 2 p.p.s.a. Podkreślić należy, że w postępowaniu skargowym uregulowanym w Dziale VIII k.p.a. nie rozstrzyga się konkretnej sprawy administracyjnej, a w konsekwencji – nie kończy się ono wydaniem decyzji administracyjnej. Skarga określona art. 227 k.p.a. jest odformalizowanym środkiem ochrony różnych interesów jednostki, niedającym podstaw do uruchomienia dalszego trybu instancyjnego. Tym samym ocena prawidłowości prowadzenia postępowania skargowego w trybie przepisów działu VIII Kodeksu postępowania administracyjnego nie podlega kognicji sądów administracyjnych (zob. wyrok NSA z 22 kwietnia 2026 r., sygn. akt III OSK 562/26 oraz powołane tam orzecznictwo). Z tych względów, Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.