II SAB/Wa 782/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Góra-Błaszczykowska (spr.), Sędzia WSA Andrzej Wieczorek, Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 22 marca 2021 r. sprawy ze skargi A. K. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] lutego 2017 r. 1. stwierdza, że Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania; 2. stwierdza, że przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

W dniu [...] lutego 2017 r. wpłynął do Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji wniosek A. K. o wyłączenie stosowania wobec niego art. 15c i 22a ww. ustawy emerytalnej na podstawie art. 8a ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji decyzją z dnia [...] lipca 2019 r. nr [...] odmówił wyłączenia stosowania wobec skarżącego przepisów tej ustawy. W dniu 13 marca 2020 roku (sygn. akt II SA/Wa 2063/19) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu sprawy ze skargi A. K. na w.w. decyzję, uchylił tę decyzję. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że skarga jest zasadna, zaś istota sprawy została dostatecznie wyjaśniona, co pozwoliło na uchylenie zaskarżonej decyzji. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji nie złożył skargi kasacyjnej od tego wyroku. W tym stanie - wyrok WSA w Warszawie z dnia 13 marca 2020 roku (sygn. akt II SA/Wa 2063/19) uprawomocnił się z dniem 02 lipca 2020 roku. Pismem z dnia [...] września 2020 r. Minister wystąpił do Prezesa Instytutu Pamięci Narodowej o przesłanie kopii kompletnych akt osobowych dotyczących przebiegu służby skarżącego. Pismem z dnia [...] października 2020 r. (data stempla pocztowego) A. K. złożył formalne ponaglenie. W [...] listopada 2020r., skarżący złożył skargę do tutejszego Sądu podkreślając, że od dnia wydania wyroku przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, tj. od dnia 13 marca 2020 roku (sygn. akt II SA/Wa 2063/19), organ nie podjął żadnej czynności za wyjątkiem wysłania pisma z dnia [...] września 2020 r. (po 6 miesiącach) do IPN. Wprawdzie wyrok uprawomocnił się w dniu 02 lipca 2020 r. (opóźnienie covidowe), jednakże skoro organ nie zamierzał i nie sporządził skargi kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego, to jego zdaniem, przyjął już w marcu 2020 r. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie do wiadomości. Mając na względzie fakt, iż w sprawie zebrana jest pełna dokumentacja, brak wydania decyzji jawi się- zdaniem skarżącego- jako przewlekłość, a pismo do IPN jako czynność pozorna, zbędna, powielona. Skarżący podkreślił też, że już raz złożył skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji. W dniu 11 września 2019 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wydał wyrok (sygn. akt II SAB/Wa 528/19), w którym stwierdził, że Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania administracyjnego z rażącym naruszeniem prawa. Nie otrzymał żadnej informacji o złożeniu skargi kasacyjnej w tej sprawie, tym samym wyrok uważa za prawomocny. Jego zdaniem organ dysponuje pełną dokumentacją, która pozwala na zbadanie charakteru jego służby, a tym samym za zbędne należy uznać "poszukiwanie" i "ściąganie" dokumentacji z instytucji (IPN), od których organ otrzymał już dawno (w 2017 roku) stosowną dokumentację. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się zasadna. Naczelny Sąd Administracyjny (patrz wyrok z dnia 16 maja 2018r., II OSK 2786/17) przez pojęcie "przewlekłego prowadzenia postępowania" rozumie prowadzenie postępowania w sposób nieefektywny poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu bądź wykonywanie czynności pozornych, powodujących, że formalnie organ nie jest bezczynny, ale podejmuje czynności dowodowe lub inne czynności ponad potrzebę wynikającą z istoty sprawy. Ponadto organ przewlekle prowadzi postępowanie wtedy, gdy czynności w postępowaniu będą podejmowane w sposób nieporadny, bez jakiejkolwiek staranności, oczywiście błędnie lub nie zmierzające do wyjaśnienia jakiejkolwiek okoliczności. Przewlekłe prowadzenie postępowania będzie miało miejsce również wtedy, gdy czynności organu będą nieadekwatne do stanu faktycznego sprawy i nie będą prowadziły do ustalenia jakiejkolwiek istotnej w sprawie okoliczności. Przewlekłość postępowania może mieć miejsce także w sytuacji, gdy organ zobowiązany do ustalania określonej okoliczności odstępuje od tego obowiązku i prowadzi zbędne postępowanie dowodowe. W wyroku z dnia 18 czerwca 2019r., II FSK 690/19 NSA zauważył, że ustawodawca nie zróżnicował konsekwencji prawnych bezczynności organu i przewlekłości postępowania organu. Zarówno w jednej, jak i w drugiej sprawie ustawodawca pozostawił tożsamy środek prawny. Przedmiotem postępowania w sprawie ze skargi zarówno na bezczynność, jak i przewlekłość organu stanowi ustalenie, czy zachodzi potrzeba zobowiązania organu do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności. W obu przypadkach sąd administracyjny dysponuje tymi samymi środkami prawnymi, ich zastosowanie jest zaś obowiązkowe w razie stwierdzenia jakiejkolwiek postaci niesprawnego funkcjonowania organu, niezależnie od podniesionych w skardze zarzutów i wniosków oraz podstawy prawnej. W sprawie niesporne było, że odpis wyroku WSA w sprawie II SA/Wa 2063/19 wraz z aktami administracyjnymi, organ otrzymał w dniu [...] sierpnia 2020 r. Dnia [...] września 2020 organ zwrócił się do Instytutu Pamięci Narodowej o nadesłanie kompletnych akt osobowych dotyczących służby A. K.. Dokumentacja ta wpłynęła do organu w dniu [...] października 2020r. Od tej daty do chwili orzekania przez Sąd w sprawie niniejszej (22 marca 2021 r.) organ nie dokonał czynności, do której był zobowiązany, czyli do (ponownego) rozpoznania wniosku skarżącego z dnia [...] lutego 2017r. Z tej przyczyny Sąd w wyroku stwierdził, że organ dopuścił się przewlekłego prowadzenia postepowania, które miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Przewlekłe prowadzenie postępowania trwa już bowiem (kolejne) 7 miesięcy, licząc od daty otrzymania wyroku WSA z aktami administracyjnymi sprawy ([...].08.2020r.). Podstawą orzeczenia był art.149 § 1 i 1a p.p.s.a.