II SAB/Rz 26/24

26 marca 2024 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie: Przewodniczący – Sędzia WSA Paweł Zaborniak po rozpoznaniu 26 marca 2024 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi MP na bezczynność Starosty Sanockiego w przedmiocie wszczęcia postępowania - p o s t a n a w i a - I. odrzucić skargę; II. zwrócić MP kwotę 100 zł /słownie: stu złotych/, tytułem wpisu od odrzuconej skargi.

W dniu 12 lutego 2024 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie wpłynęła skarga MP. Jako przedmiot zaskarżenia Skarżący wskazał bezczynność Starosty Sanockiego w przedmiocie wszczęcia postępowania w sprawie naliczenia odszkodowania za udostępnienie nieruchomości oraz szkody wyrządzone podczas zajęcia nieruchomości w związku z wykonaniem 5 lipca 2016 r. prac związanych z likwidacją nieszczelności gazociągu. W odpowiedzi na skargę Starosta wniósł o jej oddalenie podnosząc, że w opisywanej sprawie nie doszło do stanu bezczynności. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje; Przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania sprawy Sąd w pierwszej kolejności obowiązany jest ocenić dopuszczalność skargi. Zgodnie bowiem z art. 58 § 1 pkt 1 i 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r. poz. 1634 z późn. zm.) – dalej: "Ppsa", jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego albo skarga jest niedopuszczalna z innych przyczyn, wówczas podlega ona odrzuceniu. Jej rozpoznanie rodziłoby bowiem nieważność postępowania (art. 183 § 2 pkt 1 Ppsa). Co nie mniej istotne, sąd rozpoznając sprawę nie jest związany jedynie zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 Ppsa). Jest natomiast związany wskazanym przez stronę skarżącą przedmiotem zaskarżenia. Sąd dokonując z urzędu analizy nadesłanych akt administracyjnych ustalił, że decyzją z 15 grudnia 2020 r. nr GN-III.6852.2.1.2017 Starosta Sanocki ustalił na rzecz Skarżącego odszkodowanie z tytułu udostępnienia nieruchomości oraz szkód powstałych na działce nr [...] w [...], na skutek zajęcia nieruchomości w celu usunięcia awarii gazociągu niskiego ciśnienia DN 200. Z adnotacji dokonanej przez pracownika organu na egzemplarzu decyzji wynika, że rozstrzygniecie to stało się ostateczne 1 lutego 2021 r. Ponadto z rozstrzygnięcia ww. decyzji wynika, że zajęcie nieruchomości nastąpiło na podstawie decyzji Starosty z 5 grudnia 2016 r. nr GN-III.6821.1.1b.2016. Natomiast wskazana decyzja z 5 grudnia 2016 r. została wydana w przedmiocie zezwolenia na zajęcie nieruchomości Skarżącego, które w świetle uzasadnienia decyzji nastąpiło 5 lipca 2016 r. Wymaga wskazania, że uchwałą z 22 czerwca 2020 r. II OSP 5/19 (dostępną na stronie: orzeczenia.nsa.gov.pl) Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że wniesienie skargi na bezczynność po zakończeniu przez organ administracji publicznej prowadzonego postępowania poprzez wydanie decyzji ostatecznej stanowi przeszkodę w merytorycznym rozpoznaniu takiej skargi przez sąd administracyjny w zakresie rozstrzygnięcia podjętego na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Naczelny Sąd Administracyjny podniósł, że treść art. 149 § 1 pkt 3) Ppsa nie uprawnia do wniosku, że dopuszczalne jest merytoryczne orzekanie przez sąd w sprawie ze skargi na bezczynność, złożonej w dacie, gdy kwestionowane postępowanie zostało zakończone, zaś z samego "deklaratoryjnego" charakteru wydanego na tej podstawie orzeczenia nie można wyprowadzać żadnych innych wniosków, niż wynikające z analizy treści przepisu, na podstawie którego orzeczenie zastało wydane. Stwierdzenie, na podstawie art. 149 § 1 pkt 3) Ppsa, że organ dopuścił się bezczynności następuje w wyniku uwzględnienia skargi na bezczynność, której przedmiot określony jest zdefiniowanym w art. 37 § 1 pkt 1) ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r. poz. 775 z późn. zm.) – dalej: "Kpa" stanem bezczynności, istniejącym w dacie wniesienia skargi i zakwestionowanym ponagleniem. Z tego powodu należy przyjąć, że ocena zasadności skargi na bezczynność może być dokonana jedynie na dzień wniesienia skargi. Sąd w pełni podziela przytoczone wyżej stanowisko i nie znajduje jakichkolwiek podstaw do zastosowania art. 269 § 1 Ppsa. Konsekwencją powyższego jest powstanie po stronie Sądu obowiązku odrzucenia skargi. Została ona bowiem wniesiona po wydaniu przez skarżony organ decyzji z 15 grudnia 2020 r. nr GN-III.6852.2.1.2017 o ustaleniu na rzecz Skarżącego odszkodowania za zajęcie nieruchomości oraz powstałych na niej w związku z zajęciem szkód. Oznacza to, że przed wniesieniem skargi, Starosta wydał decyzję administracyjną rozstrzygającą sprawę administracyjną, w ramach której Skarżący upatruje bezczynność Organu. Sąd, będąc zatem związany określonym przez Skarżącego przedmiotem zaskarżenia, nie mógł nadać niniejszej sprawie dalszego biegu i zobligowany był do odrzucenia skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 Ppsa. O zwrocie wpisu orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 Ppsa.