II SAB/Po 47/16

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu - Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu w dniu 21 czerwca 2017r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. K. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi T. K. i I. B. na bezczynność Prezydenta Miasta w przedmiocie pomocy społecznej postanawia 1. umorzyć postępowanie w przedmiocie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, 2. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. /-/ K. Witkowicz-Grochowska

Postanowieniem referendarza sądowego z 22 lutego 2017r. umorzono postępowanie w przedmiocie wniosku skarżącego T. K. o zwolnienie od kosztów sadowych oraz odmówiono przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. Postanowienie powyższe zostało utrzymane w mocy przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu orzeczeniem z 13 kwietnia 2017r. Skarżący T. K. pismem z 14 maja 2017r., po raz kolejny, złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy. Na formularzu PPF zakreślił zakres wniosku domagając się zwolnienia od kosztów sądowych w całości oraz ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika w osobie radcy prawnego i adwokata. W uzasadnieniu wniosku wskazał na brak środków na opłacenie kosztów sądowych i pełnomocnika "z wyboru", brak dochodu, brak majątku, brak oszczędności. W części wniosku dotyczącej posiadanego majątku wpisał: brak nieruchomości, brak zasobów pieniężnych, brak wartościowych przedmiotów i brak innego majątku. Powołał się na brak prowadzenia własnego gospodarstwa domowego, a tym bardziej z tego powodu: brak osób pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym. Wnioskodawca zakreślił rubrykę dotycząca źródeł dochodu i wysokość dochodu określił na [...] zł. Wpisał brak stałych miesięcznych zobowiązań i wydatków. W pierwszej kolejności powtórzyć należy, że skarżący zwolniony jest na mocy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016, poz. 718 ze zm. – dalej "P.p.s.a.") z obowiązku poniesienia wszystkich kosztów sądowych związanych z jego udziałem w niniejszej sprawie - art. 239 §1 pkt 1 a) P.p.s.a. W tym stanie rzeczy rozpoznanie wniosku skarżącego w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych w zakresie opłat sądowych i wydatków stało się zbędne i postępowanie w tym zakresie umarza się (art. 249a P.p.s.a.). Skarżący złożył także wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu, który należało rozpoznać merytorycznie. W związku z tym, że wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu jest kolejnym wnioskiem w tym zakresie rozpoznać go należy z uwzględnieniem dyspozycji art. 165 P.p.s.a. Jak wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 24 czerwca 2016 r. sygn. akt II OZ 651/16 (orzeczenie dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl) instytucja przewidziana w art. 165 P.p.s.a. umożliwia zmianę postanowień niekończących postępowania (w tym postanowień w przedmiocie przyznania prawa pomocy) w przypadku, gdy okoliczności sprawy uległy zmianie, powodując nieadekwatność poprzednio zapadłego postanowienia do zmienionej sytuacji. W przypadku niewykazania przez stronę, że okoliczności sprawy uległy zmianie, brak jest przesłanek do zmiany postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy. Składając kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy, strona winna przedstawić nowe, istotne okoliczności, które mogą mieć wpływ na pozytywne rozpatrzenie wniosku. Należy przy tym zwrócić uwagę, że ciężar wykazania zmiany okoliczności, zgodnie z ogólną zasadą wynikającą z art. 246 § 1 P.p.s.a., spoczywa na wnioskodawcy. Brak wskazania takich okoliczności, przy ponownym złożeniu wniosku, powoduje, że raz już dokonana w prawomocnym postanowieniu sądu ocena możliwości płatniczych strony, pozostaje nadal aktualna. Skarżący w ponowionym wniosku z dnia 14 maja 2017 r. nie wskazał nie tylko takich nowych okoliczności, które pozwoliłyby na uwzględnienie jego wniosku, ale w ogóle nie wskazał nowych okoliczności, jak tego wymaga art. 165 P.p.s.a., które mogłyby podlegać ocenie z perspektywy tego przepisu. Złożony wniosek jest w istocie tożsamy z poprzednio już rozpatrzonymi w sprawie. Skarżący nie wskazał na jakiekolwiek nowe, nieznane okoliczności, które świadczyłyby nawet nie tyle o pogorszeniu się, co o jakiejkolwiek zmianie jego sytuacji materialnej w okresie po wydaniu postanowienia z dnia 13 kwietnia 2017r. Tymczasem zmiany stanu faktycznego lub prawnego uzasadniające zmianę lub uchylenie postanowienia w trybie art. 165 P.p.s.a. muszą dotyczyć okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, tak by uzasadniały zmianę lub uchylenie wydane uprzednio postanowienia. Warto również w tym miejscu podkreślić, że uporczywe składanie kolejnego wniosku o prawo pomocy nie stanowi przesłanki do zmiany rozstrzygnięcia wydanego w tym przedmiocie. Przewidziana w art. 165 P.p.s.a. nie służy ponownemu rozpatrzeniu argumentów strony przedstawionych w trakcie rozpoznawania wniosku o przyznanie prawa pomocy, lecz ma na celu umożliwienie zmiany postanowienia w przedmiocie prawa pomocy, w przypadku gdy okoliczności sprawy uległy zmianie, powodując nieadekwatność poprzednio zapadłego postanowienia do zmienionej sytuacji. W razie zaś braku wykazania przez stronę, że okoliczności sprawy uległy zmianie przepis art. 165 P.p.s.a. w ogóle nie znajduje zastosowania (por. postanowienie NSA z dnia 23 stycznia 2015 r. sygn. akt II OZ 26/15, dostępne jw.). Wobec powyższego skarżący ponawiając wniosek o prawo pomocy, a zarazem nie przedstawiając żadnych okoliczności na poparcie tez uzasadniających zmianę wcześniej wydanego rozstrzygnięcia w przedmie prawa pomocy – w istocie oznacza, ze aktualnie rozpoznawany kolejny wniosek oparty jest na tożsamych okolicznościach i poparty identycznymi argumentami, co poprzednie wnioski. W tym stanie rzeczy wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie pełnomocnika z urzędu należało oddalić, gdyż skarżący nie przedstawił okoliczności uzasadniających zmianę poprzednio wydanego postanowienia w tym zakresie. Na podstawie art. 258 §1 i 2 pkt 7 P.p.s.a. w zw. z art. 249a P.p.s.a i art. 165 P.p.s.a. orzeczono, jak w postanowieniu. /-/ K. Witkowicz-Grochowska