Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

II SAB/Po 144/26

Postanowienie WSA w Poznaniu z 13 października 2026 r., II SAB/Po 144/26 – sprawy kandydatów na studia i studentów

Wynik

Odrzucono skargę

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia
13 października 2026
Prawomocne
nie

Treść rozstrzygnięcia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Tomasz Świstak po rozpoznaniu w dniu 13 października 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. D. na bezczynność Rady Naukowej Uniwersytetu w przedmiocie wyznaczenia promotora postanawia: odrzucić skargę.

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

Pismem datowanym na 23 kwietnia 2026 r., A. D. skierował bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na dwa akty oraz na bezczynność organów Uniwersytetu (dalej także U[...]), w tym w szczególności na uchwałę Rady Naukowej [...] z dnia 28 września 2023 r., nr [...] w przedmiocie wyznaczenia promotora i promotora pomocniczego rozprawy doktorskiej mgr A. D., na decyzję Kierownika Studiów Doktoranckich na Wydziale [...] z dnia 20 września 2022 r., którą odmówiono mu przedłużenia na jego wniosek IV roku studiów doktoranckich [...] na Wydziale [...] oraz na bezczynność Rady Naukowej [...] w przedmiocie rozpatrzenia wniosków skarżącego o wyznaczenie promotora. Odnośnie bezczynności organu w skardze zarzucono brak rozpoznania wniosków skarżącego o wyznaczenie promotora i brak działania w ustawowych terminach. W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, że organ nie rozpoznał jego wniosków o wyznaczenie promotora składanych w dniach 10 sierpnia 2022 i 14 września 2022 r., co w jego ocenie stanowi bezczynność w rozumieniu p.p.s.a. Do skargi nie dołączono wniosków w rozpoznaniu, których organ dopuścić się miał bezczynności. W skardze zawarto także wniosek o przyznanie skarżącemu prawa pomocy poprzez zwolnienie go z kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Powyższą skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu na podstawie art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143, dalej: P.p.s.a.) stanowiącego, że skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi, przekazał 23 kwietnia 2026 r. Rektorowi [...]. W dniu 21 maja 2026 r. Rektor [...] przekazał tut. Sądowi nieuporządkowane akta sprawy wraz z kopią skargi i odpowiedzią na skargę, zaś w dniu 25 czerwca 2026 r. wykonując wezwanie Sądu organ przekazał uporządkowane, trwale połączone i ponumerowane akta sprawy. Po wpływie skargi wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy zarządzono rozdzielenie spraw w ten sposób, iż pod sygn. II SA/Po 448/26 zarejestrowano sprawę ze skargi na decyzję Kierownika Studiów Doktoranckich na Wydziale [...] z dnia 20 września 2022 r., w przedmiocie odmowy przedłużenia skarżącemu IV roku studiów doktoranckich, pod sygn. II SA/Po 449/26 sprawę ze skargi na uchwalę Rady Naukowej [...] z dnia 28 września 2023 r., nr [...] w sprawie odmowy wyznaczenia promotora dla A. D., zaś pod sygn. II SAB/Po 144/26 sprawę ze skargi na bezczynność Rady Naukowej [...] w przedmiocie wyznaczenia promotora pracy doktorskiej dla A. D.. W dniu 9 czerwca 2026 r. skarżący wykonując zarządzenie przewodniczącego Wydziału uzupełnił brak formalny skargi poprzez podpisanie jej kwalifikowanym podpisem elektronicznym. Bez wezwania Sądu skarżący przedłożył w dniu 29 czerwca 2026 r. przedłożył skierowane do Rektora [...] pismo datowane na 2 czerwca 2026 r. stanowiące ponaglenie na bezczynność oraz przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy [...], w tym w szczególności Radę Naukową [...], polegające na całkowitym zaniechaniu wyznaczenia mu niezależnego, rzetelnego promotora rozprawy doktorskiej oraz uniemożliwienie mu przeprowadzenia naukowej obrony doktorskiej pomimo wielokrotnych formalnych wniosków składanych od lipca 2022 r. (k. 179 i 189 akt sadowych). Nadto skarżący przedłożył zapisy korespondencji mailowej kierowanej przez niego w języku angielskim do Profesora P. w dniu 4 lipca 2022 r. wraz z tłumaczeniem wskazującym, iż mailu tym zwraca się o wyznaczenie promotora rozprawy doktorskiej wskazując, iż w związku z tym, że nie otrzymał pozytywnych opinii od dwójki naukowców wskazanych w tymże piśmie wnioskuje by uniwersytet wyznaczył mu niezależnego i rzetelnego promotora dla procesu przewodu doktorskiego oraz informując, ze złożył oficjalny wniosek o przedłużenie studiów doktoranckich (k. 182 akt sprawy). Skarżący przedłożył także kopię korespondencji email w języku angielskim z dnia 14 marca 2023 r. skierowanej do Profesora P. P., wraz z tłumaczeniem wskazującym, że wskazywał w niej, iż posiadając opublikowany artykuł może przystąpić do przygotowania rozprawy doktorskiej i wnoszą o wyznaczenie promotora pomocniczego w celu poprawy i weryfikacji jego rozprawy (k. 186 akt sprawy). Zarządzeniem z dnia 26 czerwca 2026 r. wezwano skarżącego do nadesłania w terminie 14 dni powoływanych w skardze dokumentów w postaci wniosków o wyznaczenie promotora z 10 sierpnia 2022 r. i 14 września 2022 r. oraz do wykazania wniesienie do organu ponaglenia na niezałatwienie w terminie jego wniosków. Kolejnym pismem z 29 czerwca 2029 r. skarżący w wykonaniu powyższego zarządzenia Sądu przedstawił dwie wiadomości email w języku angielskim : z dnia 10 sierpnia 2022 r. skierowana do Profesora P. W. oraz z dnia 14 września 2022 r. skierowana do Profesora P. P., wraz z tłumaczeniami , z których wynika, że podnosił w nich, że ukończył wszystkie zadania naukowe niezbędne do ukończenia stopnia doktora oraz nie uzyskał odpowiedzi na wcześniejszą korespondencję kierowaną do profesora P. P. w sprawie wniosku o wyznaczenie nowego promotora oraz wnosi o spotkanie w celu wyznaczenia nowego promotora oraz przejścia do procedury obrony doktorskiej (k. 208, 210 i 21 akt sprawy). Pismem z dnia 25 sierpnia 2026 r. wykonując zarządzenie Sądu z dnia 17 lipca 2026 r. reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika Rada Naukowa [...] wniosła o odrzucenie skargi na bezczynność na podstawie art. 53 § 2 b P.p.s.a. z uwagi na brak wniesienia uprzedniego ponaglenia bezpośrednio do organu. W odpowiedzi na skargę organ wskazał, iż formalny wniosek o wyznaczenie promotora skarżący złożył 11 sierpnia 2023 r., po upływie ponad roku od doręczenia mu decyzji o nieprzedłużeniu studiów doktoranckich, co skutkowało utraceniem przez niego stratusu doktoranta. Nadto organ wskazał, iż uchwała o odmowie wyznaczenia promotora ma charakter wewnątrzuczelniany i ostateczny. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Merytoryczną ocenę skargi wniesionej do sądu administracyjnego zawsze poprzedzać musi analiza dopuszczalności takiej skargi. Na wstępie należy wskazać, że stosownie do przepisu art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej (§ 1). Kontrola ta sprawowana jest zaś pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2). Stosownie zaś do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 r., poz. 143 ze zm. - dalej P.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Zakres właściwości rzeczowej sądu administracyjnego określa art. 3 § 2 P.p.s.a., zgodnie z którym kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 572 ze zm.), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 i 2760), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 615, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających, opinie w sprawie opodatkowania wyrównawczego, opinie zabezpieczające w sprawie opodatkowania wyrównawczego i odmowy wydania opinii zabezpieczających w sprawie opodatkowania wyrównawczego; 4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw, a także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz w sprawach sprzeciwów od postanowień, do których odpowiednie zastosowanie ma przepis art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego. Zawarte w art. 3 § 2 P.p.s.a. wyliczenie stanowi katalog zamknięty, zatem kontrola sprawowana przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie wyłącznie w sprawach enumeratywnie przez ustawę wymienionych. Innymi słowy, skarga wniesiona na akt lub czynność, bezczynność lub przewlekłość, które nie zostały wymienione w wymienionym katalogu podlega odrzuceniu zgodnie z treścią art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a., gdyż zainicjowana taką skargą sprawa nie jest objęta właściwością sądu administracyjnego. Z powyższego wynika, że wniesienie skargi na bezczynność organu, czy przewlekłe prowadzenie postępowania jest dopuszczalne tylko w takim zakresie, w jakim dopuszczalne jest zaskarżenie do sądu administracyjnego decyzji, postanowienia lub innego aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej, a bezczynność organu zachodzi wówczas, gdy w ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub opieszale prowadził postępowanie i pomimo ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem w terminie stosownego aktu albo nie podjął odpowiedniej czynności. Dalej wskazać należy, iż jak wynika z przekazanych tut. Sądowi akt administracyjnych skarżący przyjęty został jako stypendysta uczelni na I rok stacjonarnych studiów doktoranckich w roku akademickim [...] na Wydziale [...] (decyzja Retora [...] z 7 września 2018 r., k. 45 akt administracyjnych). W związku z powyższym w niższej sprawie znajdą zastosowanie nie przepisy aktualnie obowiązującej ustawy dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz. U. z 2022 r. poz. 574 z późn. zm.), lecz przepisy przejściowe zawarte w ustawie z dnia 3 lipca 2018 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz. U. poz. 1669 z późn. zm., dalej: ustawa wprowadzająca). W myśl art. 279 ust. 1 ustawy wprowadzającej studia doktoranckie rozpoczęte przed rokiem akademickim [...] prowadzi się na zasadach dotychczasowych, jednak nie dłużej niż do dnia 31 grudnia 2023 r., przy czym z dniem 6 września 2023 r. zmieniono ten termin na 31 grudnia 2024 r. Wskazane wyżej przepisy dotychczasowe to przepisy ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym oraz przyjęte w oparciu o delegację zawartą w art. 201 ust. 1 tej ustawy rozporządzenie Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 9 sierpnia 2017 r. w sprawie studiów doktoranckich i stypendiów doktoranckich. Przywołane powyżej rozporządzenie w § 9 ust. 1 stanowiło, iż jednostka organizacyjna uczelni albo jednostka naukowa zapewnia doktorantowi przez cały okres studiów doktoranckich opiekę naukową i wsparcie w samodzielnej pracy badawczej albo artystycznej, sprawowane przez opiekuna naukowego oraz, w przypadku doktoranta biorącego udział w programie, o którym mowa w art. 26 ust. 3f ustawy z dnia 30 kwietnia 2010 r. o zasadach finansowania nauki, opiekę opiekuna pomocniczego. Z obowiązku tego jednostka organizacyjna uczelni wywiązała się wyznaczając dla skarżącego w listopadzie 2018 r. opiekuna naukowego w osobie prof. dr hab. M. S. (k. 1 akt administracyjnych oraz k.376 i 379 akt sprawy II SA/Po 448/26). Nadto jak wynika z akt sprawy pismem z dnia 16 maja 2022 r. prof. dr hab. M. S. zrezygnował z pełnienia funkcji opiekuna naukowego A. D. negatywnie oceniając jego dotychczasowa działalność naukową (k. 133-136 akt administracyjnych). Jednocześnie zauważyć trzeba, iż prowadzenia studiów doktoranckich odróżnić należy procedurę uzyskiwania stopnia doktora. Tą ostatnią materię ustawodawca uregulował w art. 179 ustawy wprowadzającej stanowiącym iż przewody doktorskie, postępowania habilitacyjne i postępowania o nadanie tytułu profesora wszczęte i niezakończone przed dniem wejścia w życie ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, są przeprowadzane na zasadach dotychczasowych, z tym że jeżeli nadanie stopnia doktora, stopnia doktora habilitowanego lub tytułu profesora następuje po dniu 30 kwietnia 2019 r., stopień lub tytuł nadaje się w dziedzinach i dyscyplinach określonych w przepisach wydanych na podstawie art. 5 ust. 3 tej ustawy (ust. 1), w okresie w okresie od dnia wejścia w życie tejże ustawy, do dnia 30 kwietnia 2019 r. przewody doktorskie, postępowania habilitacyjne i postępowania o nadanie tytułu profesora wszczyna się na podstawie przepisów dotychczasowych (ust. 2), prowadzone w pierwszej instancji przewody doktorskie niezakończone do dnia 31 grudnia 2024 r. zamyka się (ust. 4 pkt 2), w okresie od dnia 1 maja 2019 r. do dnia 30 września 2019 r. nie wszczyna się postępowań w sprawie nadania stopnia doktora, stopnia doktora habilitowanego i tytułu profesora (ust. 5), a postępowania w sprawie nadania stopnia doktora, stopnia doktora habilitowanego i tytułu profesora wszczęte po dniu 30 września 2019 r. prowadzi się na podstawie przepisów ustawy, o której mowa w art. 1, to jest ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (ust. 6). Aktualnie obowiązująca ustawa Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce zmieniła przy tym w sposób zasadniczy tryb uzyskania stopnia naukowego doktora likwidując instytucję przewodu doktorskiego i wprowadzając nową procedurę pod nazwą postępowanie w sprawie nadania stopnia doktora, przy czym zasadniczą zmianą jest okoliczność, iż otwarcie przewodu doktorskiego nie wymagało przedstawienia gotowej rozprawy doktorskiej, która była opracowywana w jego toku pod kierunkiem wyznaczonego promotora, zaś obecne postępowanie w sprawie nadania stopnia doktora wszczyna się na wniosek, do którego dołącza się rozprawę doktorską wraz z pozytywną opinią promotora lub promotorów (art. 189 ust. 1 Praw o szkolnictwie wyższym i nauce), którzy w aktualnym stanie prawnym wyznaczani są dla doktoranta w terminie od 3 miesięcy od dnia podjęcia kształcenia w szkole doktorskiej (art. 201 ust. 2 prawa o szkolnictwie wyższym i nauce) Doktorant będący uczestnikiem studiów doktoranckich rozpoczętych przed rokiem akademickim [...] i prowadzonych na zasadach dotychczasowych, w stosunku do którego do 30 kwietnia 2019 r. nie wszczęto przewodu doktorskiego nie wyznaczono mu promotora, byłby pozbawiony możliwości zainicjowania postępowania w sprawie nadania tytułu doktora mimo kontynuowania na zasadach dotychczasowych studiów doktoranckich. Ze względu na powyższe rozbieżności w zasadach uzyskiwania tytułu doktora i inicjowania postępowań do tego celu prowadzących, prawodawca w art. 179 ust. 7 ustawy wprowadzającej wskazał, iż w przypadku osób, które rozpoczęły studia doktoranckie przed rokiem akademickim [...] i ubiegają się o nadanie stopnia doktora na zasadach określonych w ustawie, o której mowa w art. 1 (to jest ustawie Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce), postępowanie w sprawie nadania stopnia doktora wszczyna złożenie wniosku o wyznaczenie promotora lub promotorów. Analogiczne zapisy znalazły się także w wydanej na podstawie art. 192 ust. 2 Prawa o szkolnictwie wyższym i nauce w postaci uchwale nr [...] Senatu Uniwersytetu z dnia 28 czerwca 2021 r. w sprawie nadania stopnia doktora (akt dostępny w BIP [...]), gdzie w § 2 wskazano, iż uchwała reguluje sposób postępowania w sprawie nadania stopnia doktora w Uniwersytecie kandydatom, którzy: 1) przygotowali rozprawę doktorską w trybie kształcenia doktorantów; 2) ubiegają się o nadanie stopnia doktora w trybie eksternistycznym; 3) rozpoczęli studia doktoranckie przed rokiem akademickim [...] i ubiegają się o nadanie stopnia doktora na zasadach określonych w ustawie, zaś w § 10 ust. 1 wskazano, iż kandydat, który rozpoczął studia doktoranckie przed rokiem akademickim [...] i ubiega się o nadanie stopnia doktora na zasadach określonych w ustawie przedkłada w toku postępowania, nie później jednak niż wraz ze złożeniem rozprawy doktorskiej: 1) dane i dokumenty określone w § 8 ust. 1 pkt 1, 2, 4–8; 2) dokumenty umożliwiające weryfikację efektów uczenia się dla kwalifikacji na poziomie 8 PRK, w szczególności zaświadczenie kierownika studiów doktoranckich potwierdzające zrealizowanie programu kształcenia studiów doktoranckich; 3) dokumenty potwierdzające efekty uczenia się w zakresie znajomości nowożytnego języka obcego. Zgodnie z § 10 ust. 4 dane i dokumenty, o których mowa w ust. 1, kandydat składa do właściwego przewodniczącego rady naukowej dyscypliny. Jeżeli wniosek dotyczy nadania stopnia doktora w dziedzinie nauki, kandydat składa wniosek do senatu za pośrednictwem prorektora. W § 11 ust. 2 wskazano natomiast, iż kandydat określony w § 10 ust. 1 wypełnia wymogi określone w ust. 1 tegoż § w toku postępowania, co oznacza, iż dopiero w toku w przedmiocie nadania stopnia doktora składa 1) cztery egzemplarze rozprawy doktorskiej w formie pisemnej oraz na elektronicznym nośniku danych w formacie pdf – jeżeli rozprawa doktorska jest pracą pisemną; 2) zaakceptowany przez promotora raport potwierdzający sprawdzenie rozprawy doktorskiej określonej w pkt 1 z wykorzystaniem Jednolitego Systemu Antyplagiatowego określonego w art. 351 ust. 1 ustawy; oraz 3) streszczenie rozprawy doktorskiej w języku angielskim, a w przypadku rozprawy doktorskiej przygotowanej w języku obcym również streszczenie w języku polskim; jeżeli rozprawa doktorska nie jest pracą pisemną dołącza się opis w językach polskim i angielskim, które to wymogi kandydat kształcący się w szkole doktorskiej lub eksternistycznie musi spełnić już przy złożeniu wniosku o wszczęcie postępowania w przedmiocie nadania tytułu doktora. Podsumowując tą część rozważań stwierdzić należy, iż w przypadku osób, które jak skarżący rozpoczęły studia doktoranckie przed rokiem akademickim [...] to złożenie wniosku o wyznaczenie promotora lub promotorów inicjuje postępowanie w sprawie nadania stopnia doktora. Skutki prawne złożenia takowego wniosku ustawodawca uregulował w art. 189 Prawa o szkolnictwie wyższym i nauce. Także ten przepis zmieniał się w czasie i w wersji pierwotnej obowiązującej od 30 sierpnia 2018 r. do 14 lutego 2023 r. stanowił, że postępowanie w sprawie nadania stopnia doktora wszczyna się na wniosek osoby spełniającej wymagania określone w art. 186 ust. 1 pkt 1-3 albo ust. 2. Do wniosku dołącza się rozprawę doktorską wraz z pozytywną opinią promotora lub promotorów. Ustawą z dnia 13 stycznia 2023 r. o zmianie ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce oraz niektórych innych ustaw wprowadzono nowe brzmienie art. 189 Prawa o szkolnictwie wyższym i nauce stanowiąc w art. 1 pkt 29, iż w art. 189 dotychczasową treść oznacza się jako ust. 1 i dodaje się ust. 2 w brzmieniu: "2. Podmiot doktoryzujący odmawia wszczęcia postępowania w sprawie nadania stopnia doktora, jeżeli osoba, która złożyła wniosek o wszczęcie tego postępowania, nie spełnia wymagań określonych w art. 186 ust. 1 pkt 1-3 albo ust. 2 albo wymagania, o którym mowa w ust. 1 zdanie drugie. Na postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania przysługuje zażalenie do RDN.". W świetle powyższej regulacji uznać nadzy, iż dopiero z dniem 15 lutego 2023 r., kiedy to powyższa zmiana weszła w życie rozstrzygnięcie w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie nadania stopnia doktora stało się zaskarżalne, w administracyjnym toku instancji i co dalej idzie do sądu administracyjnego. Także w uzasadnieniu do projektu ustawy z dnia 13 stycznia 2023 r. o zmianie ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce oraz niektórych innych ustaw wskazano, iż cyt. "Powodem dodania w art. 189 ust. 2 jest brak w obecnie obowiązujących przepisach procedury odwoławczej w przypadku odmowy wszczęcia postępowania w sprawie nadania stopnia doktora przez podmiot doktoryzujący.". Wprowadzenie powyższej zmiany w regulacji rangi ustawowej spowodowało także wprowadzenie uwzględniających ja zmian w § 12 uchwały nr [...] Senatu Uniwersytetu z dnia 28 czerwca 2021 r. w sprawie nadania stopnia doktora. Z powyższego wynika, iż do dnia znowelizowania art. 189 Prawa o szkolnictwie wyższym i nauce wszczęcie, bądź odmowa wszczęcia postępowania w sprawie nadania stopnia doktora, inicjowane, w przypadku osób, które rozpoczęły studia doktoranckie przed rokiem akademickim [...] wnioskiem o wyznaczenie promotora nie stanowiło zaskarżalnego aktu organów uczelni wyższej, lecz wyłącznie akt wewnątrzzakładowy i w związku z tym nie podlegający kognicji sądów administracyjnych. Co za tym idzie do tejże daty kognicji sądów administracyjnych nie podlegała także bezczynność organów uczelni w rozpoznaniu wniosku osoby będącej studentem studiów doktoranckich o wyznaczenie promotora i zainicjowanie postępowania w przedmiocie nadania stopnia doktora, skoro prawodawca nie przewidział w tym zakresie wydawania jakichkolwiek zaskarżalnych rozstrzygnięć, jak i nie wskazał terminu do załatwiania tego rodzaju wniosków. Powyższe przesądza o tym, iż odrzuceniu podlegała skarga na bezczynność organów w rozpoznaniu wniosków skarżącego o wyznaczenie promotora składanych jakoby w dniach 10 sierpnia 2022 i 14 września 2022 r., albowiem w tych datach przepisy nie przewidywały załatwiania wniosków o wyznaczenie promotora zaskarżalnymi rozstrzygnięciami. Niezależnie od powyższego wskazać należy, iż powyższe pisma skarżącego nie mogą być w ocenie sądu uznane za wnioski inicjujące jakiekolwiek postępowanie o charakterze administracyjnym, w tym postępowanie w przedmiocie nadania stopnia doktora. Pisma te stanowiły jedynie nieformalną korespondencję skarżącego prowadzoną w języku angielskim za pomocą środków komunikacji elektronicznej z profesorami czynnymi w Wydziale [...] i tak też były traktowane zarówno przez skarżącego jak i ich adresatów. Za przyjęciem powyższego stanowiska przemawia okoliczność, iż nie zawierały one jednoznacznych wniosków kierowanych do organów uczelni, nie były podpisane i były kierowane na adresy poczty elektronicznej wskazanych w nich jako adresaci profesorów a nie do określonych organów [...]. Na nieformalny charakter tychże pism wskazuje także ich treść nie odpowiadająca treści obowiązujących w dacie ich kierowania przepisów, w tym na przykład wskazywanie lipcu 2020 na potrzebę wyznaczenia promotorów dla procesu przewodu doktorskiego, która to instytucja już w tym czasie w systemie uzyskiwania stopni naukowych nie funkcjonowała. Na marginesie rozważań o charakterze zasadniczym wskazać nadto należy, iż oba pisma, bezczynność w rozpoznaniu których skarżący zarzuca były sporządzane w języku angielskim. Zgodnie zaś z art. 5 ustawy z dnia 7 października 1999 r. o języku polskim podmioty wykonujące zadania publiczne na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej dokonują wszelkich czynności urzędowych oraz składają oświadczenia woli w języku polskim, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej (ust. 1), a jednocześnie w myśl ust. 2 przepis ten stosuje się odpowiednio do oświadczeń woli, podań i innych pism składanych organom, o których mowa w art. 4, to jest między innymi podmiotów wykonujących zadania publiczne do, których niewątpliwie zalicza się także uczelnie wyższe. Wprawdzie art. 11 ust. 3 tej samej ustawy stanowi, iż przepisy art. 5-10 nie dotyczą kształcenia i działalności naukowej w uczelniach, szkół i klas z obcym językiem wykładowym lub dwujęzycznych, nauczycielskich kolegiów języków obcych, nauczania innych przedmiotów oraz szkół doktorskich i działalności naukowej w innych podmiotach, jeżeli jest to zgodne z przepisami szczególnymi, to jednak skarżący nie wskazał, a sąd nie dopatrzył się z urzędu jakichkolwiek przepisów szczególnych wyłączających stosowanie języka polskiego do podań o charakterze pism procesowych kierowanych do organów polskich uczelni wyższych w ramach procesu kształcenia prowadzonego na tych uczelniach. Wskazać wreszcie należy, iż warunkiem skutecznego wywiedzenia skargi na bezczynność jest uprzednie wniesienie ponaglenia do właściwego organu. Powyższe wynika wprost z art. 53 § 2b P.p.s.a. stanowiącego, iż skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. W realiach niniejszej sprawy, nawet gdyby przyjąć, iż pisma skarżącego z 10 sierpnia 2022 r. i 14 września 2022 r. stanowiły wnioski o wyznaczenie promotora, kontrola sposobu rozpoznania, których podlegała kognicji sądów administracyjnych, to niewątpliwym pozostaje, iż ponaglenie w związku z brakiem rozpoznania tychże wniosków skarżący złożył dopiero w dniu 2 czerwca 2026 r., a więc blisko półtorej miesiąca po wniesieniu do sądu skargi na bezczynność organu w tym przedmiocie. Powyższe samodzielnie przesądza o konieczności uznania przedmiotowej skargi za niedopuszczalną i odrzuceniu jej, niezależnie od pozostałej podnoszonej w niniejszym uzasadnieniu argumentacji. Nie bez znaczenia dla oceny dopuszczalności mniejszej skargi na bezczynność w rozpoznaniu pism skarżącego z 10 sierpnia 2022 r. i 14 września 2022 r. stanowiących w jego ocenie wnioski o wyznaczenie mu promotora rozprawy doktorskiej pozostaje wreszcie, iż w rozpoznaniu wniosku skarżącego z 11 sierpnia 2023 r. (k. 163 akt administracyjnych) wydana została uchwała Rady Naukowej z dnia 28 września 2023 r., nr [...], którą odmówiono wyznaczenia promotora i promotora pomocniczego rozprawy doktorskiej mgr A.D. . W przedłożonych sądowi aktach administracyjnych brak jest prawdzie dowodu doręczenia skarżącemu tej uchwały, jednakże z faktu także ją objął on złożoną w dniu 23 kwietnia 2026 r. skargą, wynika w sposób niebudzący wątpliwości, iż w momencie wnoszenia niniejszej skargi na bezczynność wiedział on o jej wydaniu przez organ. W ocenie Sądu niewątpliwym pozostaje, iż uchwałą, niezależnie od oceny jej prawidłowości, rozstrzygnięto zagadnienie wniosku skarżącego o wyznaczenie mu promotora rozprawy doktorskiej, co oznacza, iż skarga na bezczynność w przedmiocie rozpoznania ewentualnych wcześniejszych podań skarżącego dotyczących tej samej materii, podlegała odrzuceniu jako niedopuszczalna jako złożona już po zakończeniu postępowania, którego dotyczy. Stąd też na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i pkt 6 P.p.s.a. orzeczono o odrzuceniu skargi.

Informacje o sprawie

Data wpływu
25 maja 2026
Skarżony organ
Inne
Sędziowie
Tomasz Świstak /przewodniczący sprawozdawca/

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny