II SAB/Lu 92/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Czaja (sprawozdawca) Sędziowie Sędzia WSA Brygida Myszyńska-Guziur Sędzia WSA Anna Ostrowska po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 18 czerwca 2026 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia [...] z siedzibą w J. K. na bezczynność Wójta Gminy [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. stwierdza, że Wójt Gminy [...] dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku Stowarzyszenia [...] z siedzibą w J. K. z 22 grudnia 2025 r. o udostępnienie informacji publicznej; II. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania Wójta Gminy [...] do rozpoznania wniosku z 22 grudnia 2025 r. o udostępnienie informacji publicznej; IV. zasądza od Wójta Gminy [...] na rzecz Stowarzyszenia [...] z siedzibą w J. K. kwotę 100 (sto) złotych z tytułu zwrotu kosztów postępowania.

Wnioskiem z 22 grudnia 2025 r. Stowarzyszenie [...] z siedzibą w J. K. (Stowarzyszenie) zwróciło się do Wójta Gminy [...] (organ) o udzielenie informacji publicznej poprzez: 1. udostępnienie stenogramu wraz z protokołem z posiedzenia Komisji stałych Rady Gminy [...] z 18 grudnia 2025 r. 2. udostępnienie stenogramu wraz z protokołem z posiedzenia. Komisji stałych Rady Gminy [...] z 31 stycznia 2025 r.; 3. udzielenie informacji, jakie kwoty z budżetu gminu [...] zostały wydatkowane na poszczególne ochotnicze straże pożarne (9 stowarzyszeń: OSP D. , OSP N. , OSP K. K., OSP M. K., OSP N. , OSP K. , OSP J. K. K., OSP S., OSP J. K.) w roku 2024 i roku 2025 na zapewnienie działalności bojowej tych jednostek z wyszczególnieniem na budynki, sprzęt, umundurowanie, szkolenia z uwzględnieniem ilości osób przeszkolonych w poszczególnych kategoriach szkoleń; 4.udostępnienie protokołów stanów technicznych wszystkich strażnic na terenie Gminy [...], w których sprawdzeniu podlega stan techniczny budynków, ilość boksów garażowych, ogrzewanie, selektywne alarmowanie, syreny, zaplecze socjalne w tym sala szkoleniowa, sanitariaty, natryski, szatnie, kuchnie (z posiadanymi atestami), zarówno tych będących własnością Gminy [...], jak i tych które nie stanowią własności gminy, co wynika z zapewnienia gotowości operacyjnej jednostek OSP; 5. podanie liczby, ile na dzień dzisiejszy na terenie gminy [...] znajduje się magazynów OLiOC, w tym magazynów przeciwpowodziowych, schronów i miejsc doraźnego schronienia wraz z podaniem ich stanu technicznego i wielkości powierzchni. Zawiadomieniem z 2 stycznia 2026 r. Wójt poinformował Stowarzyszenie o przedłużeniu terminu rozpatrzenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej najpóźniej do 4 marca 2026 r. z uwagi na konieczność przygotowania i zestawienia żądanych informacji, które to czynności mają charakter pracochłonny. 31 marca 2026 r. Stowarzyszenie wniosło skargę na bezczynność Wójta w przedmiocie rozpoznania wniosku z 22 grudnia 2025 r. o udostępnienie informacji publicznej. Strona skarżąca domagała się zobowiązania organu do rozpoznania wniosku w terminie 14 dni od dnia doręczenia wyroku; stwierdzenia, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; wymierzenia organowi grzywny na podstawie art. 149 § 1 p.p.s.a.; zasądzenia od organu zwrotu kosztów postępowania. Pismem z 2 kwietnia 2026 r. Wójt udostępnił skarżącemu żądane informacje przesyłając: 1. protokół nr [...] z posiedzenia wspólnego Komisji Stałych Rady Gminy [...] odbytego w dniu 30.01.2025 r.; 2. protokół nr [...] z posiedzenia wspólnego Komisji Stałych Rady Gminy [...] odbytego w dniu 18.12.2025 r. 3. wykaz kwot jakie zostały wydatkowane w 2025 r. oraz w 2024 r. na gotowość bojową z wyszczególnieniem na poszczególne składniki tych kwot. protokół przeglądu rocznego budynku Świetlicy w K. wraz z zapleczem OSP. Jednocześnie organ poinformował, że zostały zlecone przeglądy roczne budowlane strażnic OSP - termin realizacji 15.04.2026 r. Organ dodał, że na terenie gminy znajduje się pomieszczenie pełniące funkcję magazynu obrony cywilnej oraz magazynu przeciwpowodziowego o powierzchni 14,49 m2. Stan techniczny pomieszczenia określa się jako umożliwiający bieżące użytkowanie zgodnie z przeznaczeniem. Na terenie gminy brak jest schronów oraz miejsc doraźnego schronienia. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o umorzenie postępowania na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., gdyż nie pozostaje w bezczynności. Organ wyjaśnił, że udostępnienie informacji po terminie spowodowane było brakiem informacji, o które wnioskował skarżący, "niezależnymi od Organu, ze względu na zlecenie podmiotowi zewnętrznemu" Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r., poz. 143 ze zm; dalej jako: p.p.s.a.). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga zasługuje na uwzględnienie, gdyż organ dopuścił się bezczynności rozpatrując wniosek skarżącego z 22 grudnia 2025 r. Stosownie do art. 13 ust. 1 ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. 2022 r., poz. 902; dalej jako: u.d.i.p.) udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2. Zgodnie z ust. 2 tego przepisu, jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku. Bezczynność podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej ma miejsce wtedy, gdy podmiot ten w ustawowo określonym terminie nie podjął w odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji żadnej z czynności określonych w przepisach ustawy o dostępie do informacji publicznej – tj. nie udostępnił informacji publicznej w sposób i w formie zgodnymi z wnioskiem (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.), nie wydał decyzji o odmowie udostępnienia żądanej informacji publicznej albo o umorzeniu postępowania (art. 16 ust. 1 w zw. z art. 5 ust. 1 i 2 u.d.i.p.); nie powiadomił pisemnie wnioskodawcy o przyczynach braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem i nie wskazał, w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie (art. 14 ust. 2 u.d.i.p.). Dla uwzględnienia skargi na bezczynność w przedmiocie wniosku o udostępnienie informacji publicznej koniecznym jest także stwierdzenie, że w odniesieniu do danego wniosku spełnione są kumulatywnie przesłanki podmiotowe i przedmiotowe powstania obowiązku udostępnienia informacji publicznej, tj. że adresat wniosku należy do kręgu podmiotów zobowiązanych do udostępnienia informacji publicznej, a wniosek dotyczy danych lub dokumentów mających charakter informacji publicznej w rozumieniu przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej. Bezspornym w sprawie jest, że Wójt Gminy [...] jest zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej jako organ władzy publicznej w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Zgodnie z art. 1 ust. 1 u.d.i.p. informację publiczną stanowi każda informacja o sprawach publicznych. W świetle art. 61 ust. 1 Konstytucji, będącego normatywnym źródłem publicznego prawa podmiotowego do informacji publicznej, sprawy publiczne, o których mowa w art. 1 ust. 1 u.d.i.p., należy rozumieć, jako działalność organów władzy publicznej oraz samorządów, osób i jednostek organizacyjnych w zakresie wykonywania zadań władzy publicznej oraz gospodarowania mieniem publicznym, komunalnym lub Skarbu Państwa. W rozpatrywanej sprawie wniosek Stowarzyszenia niewątpliwie dotyczył informacji publicznej w rozumieniu art. 61 ust. 1 Konstytucji. Wskazać należy, że stosownie do art. 11b ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym (Dz.U. 2026 r. poz. 662; dalej: u.s.g.) działalność organów gminy jest jawna, zaś ograniczenia jawności mogą wynikać wyłącznie z ustaw. Jawność działania organów gminy obejmuje w szczególności prawo obywateli do uzyskiwania informacji, wstępu na sesje rady gminy i posiedzenia jej komisji, a także dostępu do dokumentów wynikających z wykonywania zadań publicznych, w tym protokołów posiedzeń organów gminy i komisji rady gminy (art. 11b ust. 2). Kwestię dostępności protokołów lub stenogramów z obrad posiedzeń kolegialnych organów władzy publicznej rozstrzyga także art. 19 u.d.i.p., z którego wprost wynika, że podlegają one udostępnieniu, z wyjątkami przewidzianymi w tym przepisie. W świetle powyższego, żądane we wniosku stenogramy i protokoły posiedzeń Komisji stałych Rady Gminy (pkt 1 i 2 wniosku) stanowią informacje o sprawach publicznych i jako takie podlegają udostępnieniu w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej. Odnośnie protokołów stanu technicznego strażnic OSP oraz danych ilościowych i jakościowych o magazynach Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej, których utrzymanie należy do zadań gminy (pkt 4 i 5 wniosku), to dotyczą one realizacji zadań własnych gminy, określonych w art. 7 ust. 1 pkt 14 i 14 a u.s.g., a zatem również stanowią informację publiczną. Podobny charakter mają informacje o nakładach poniesionych z budżetu gminy na zapewnienie gotowości bojowej poszczególnych jednostek straży pożarnej w gminie (pkt 3 wniosku), gdyż są to wydatki z majątku jednostki samorządu terytorialnego, a informacja o ich wysokości podlega udostępnieniu na podstawie art. 6 ust. 1 pkt 5 lit. c u.d.i.p. Żądanie skarżącego z 22 grudnia 2025 r. spełniało zatem przesłanki podmiotowe i przedmiotowe określone w przepisach ustawy o dostępie do informacji publicznej. Jak wynika z akt sprawy, wniosek o udostępnienie informacji publicznej wpłynął do Urzędu Gminy [...] 22 grudnia 2025 r. Czternastodniowy termin do udzielenia odpowiedzi upływał – co do zasady - 5 stycznia 2026 r. Jednakże, pismem z 2 stycznia 2026 r., na podstawie art. 13 ust. 2 u.d.i.p. Wójt poinformował skarżącego o konieczności przedłużenia terminu rozpatrzenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej, wyznaczając jednocześnie nowy termin załatwienia sprawy do 4 marca 2026 r. Terminu tego organ nie dochował, gdyż dopiero 2 kwietnia 2026 r., po wpłynięciu skargi na bezczynność organu, Wójt udzielił odpowiedzi na wniosek skarżącego z 22 grudnia 2025 r. W tych okolicznościach należy stwierdzić, że organ uchybił ustawowemu terminowi do rozpoznania wniosku skarżącego o udostępnienie informacji publicznej, określonemu w art. 13 ust. 1 i 2 u.d.i.p. Jak podano wyżej, zasadniczy termin do udzielenia skarżącemu odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej, zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p., upłynął 5 stycznia 2026 r. Niewątpliwie organ, świadomy niemożności rozpoznania wniosku w tym terminie, zgodnie z ustępem 2 art. 13 u.d.i.p., poinformował skarżącego o wydłużeniu terminu, w jakim udostępni informację, tj. "najpóźniej do dnia 4 marca 2026 r." Wskazać zatem należy, że w świetle art. 13 ust. 2 u.d.i.p., dla wniosku skarżącego, który wpłynął do organu 22 grudnia 2025 r., przedłużony termin do udostępnienia informacji publicznej nie mógł być dłuższy niż do 22 lutego 2026 r. Wyznaczony przez Wójta termin do 4 marca 2026 r. nie spełnił tego warunku, a i tak nie został dotrzymany. Organ uchybił zatem terminowi udostępnienia informacji publicznej zarówno określonemu z art. 13 ust. 1, jak i dodatkowo wyznaczonemu na podstawie art. 13 ust. 2 u.d.i.p. W tym stanie sprawy, na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a., sąd orzekł w pkt I wyroku, że Wójt pozostawał w bezczynności w rozpoznaniu wniosku skarżącego o udostępnienie informacji publicznej. Oceniając natomiast, czy bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, należało uznać, że postępowanie organu, choć niewątpliwie wadliwe na gruncie przytoczonych regulacji prawnych, nie nosiło cech rażącego naruszenia prawa (pkt II sentencji wyroku). W orzecznictwie trafnie przyjmuje się, że kwalifikacja naruszenia jako rażące musi posiadać pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego jako zwykłe naruszenie. Podkreśla się także, że dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych obowiązków, czyli także terminów załatwienia sprawy. Rażące opóźnienie w podejmowanych przez organ czynnościach nie znajduje jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia (wyrok NSA z 21 czerwca 2012 r., sygn. akt: I OSK 675/12; postanowienie NSA z 27 marca 2013 r., sygn. akt II OSK 468/13). Tego rodzaju przesłanki nie wystąpiły w okolicznościach rozpatrywanej sprawy. Wobec udzielenia odpowiedzi na wniosek - udostępnienia żądanej informacji - po wniesieniu skargi, lecz przed rozpoznaniem sprawy przed sąd, zbędnym było zobowiązanie organu do rozpoznania wniosku. W tym zakresie sąd umorzył postępowanie, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. (punkt III sentencji wyroku). Orzeczenie o kosztach postępowania uzasadnia przepis art. 200 w zw. z art. 205 § 1 p.p.s.a. (punkt IV sentencji wyroku).