II SAB/Kr 46/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Nawara - Dubiel (spr.) Sędzia WSA Małgorzata Łoboz Sędzia NSA Joanna Tuszyńska po rozpoznaniu w dniu 22 kwietnia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi C. W. na bezczynność Wójta Gminy Drwinia w udostępnieniu informacji publicznej na wniosek z dnia 3 października 2024 r. oddala skargę.

II SAB/Kr 46/26 UZASADNIENIE 13 stycznia 2026 r. C. W. (dalej: "skarżąca") wniosła o zobowiązanie Wójta Gminy Drwinia (dalej: "podmiot obowiązany") do załatwienia wniosku o udostępnienie informacji publicznej z 3 października 2024 r. o udostępnienie informacji publicznej i zasądzenie kosztów postępowania (w tym zastępstwa procesowego), zarzucając przy tym naruszenie art. 61 ust. 1 Konstytucji RP oraz art. 10 ust. 1 w zw. z art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r. poz. 902, dalej: "udip") przez brak reakcji na żądanie udostępnienia dokumentów zawierających informacje: 1) Jakie były wydatki na pomoc społeczną w latach 2022-2024 w podziale na: a. świadczenia pieniężne, b. świadczenia niepieniężne, c. usługi opiekuńcze, d. koszty administracyjne (obsługa, wynagrodzenia, koszty biurowe)? 2) Jaki procent całości wydatków stanowiły koszty administracyjne w każdym z tych lat? 3) Jakie programy lub formy pomocy społecznej były realizowane w latach 2022-2024? 4) Jakie kwoty wydatkowano na każdy z tych programów? 5) Ilu beneficjentów objęto pomocą w ramach poszczególnych programów? 6) Jakie były źródła finansowania pomocy społecznej w latach 2022-2024? W odpowiedzi na skargę podmiot obowiązany wniósł o oddalenie skargi, podnosząc przy tym, że taki wniosek do niego nie wpłynął, a skarżąca nie przedstawiła dowodu jego doręczenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: W myśl art. 21 udip do skarg rozpatrywanych w postępowaniach o udostępnienie informacji publicznej stosuje się przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r. poz. 143, dalej: "ppsa"). Sprawę rozpoznano w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, albowiem przedmiotem skargi była bezczynność (art. 119 pkt 4 ppsa). W razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części (art. 151 ppsa). Każdemu przysługuje, z zastrzeżeniem art. 5, prawo dostępu do informacji publicznej, zwane dalej "prawem do informacji publicznej" (art. 2 ust. 1 udip). Obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: organy władzy publicznej (art. 4 ust. 1 pkt 1 udip). Informacja publiczna, która nie została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej lub portalu danych, jest udostępniana na wniosek (art. 10 ust. 1 udip). Informacja publiczna, która może być niezwłocznie udostępniona, jest udostępniana w formie ustnej lub pisemnej bez pisemnego wniosku (art. 10 ust. 2 udip). Udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2 (art. 13 ust. 1 udip). Udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku (art. 14 ust. 1 udip). Skarżącej (jako "każdemu") przysługuje prawo do informacji publicznej, zaś wójt (jako organ gminy) jest podmiotem obowiązanym. Zbędna jest natomiast ocena tego, czy wniosek dotyczy informacji publicznej, bo obowiązek jego rozpatrzenia nie powstał. Bezczynność w udostępnieniu informacji publicznej zachodzi przede wszystkim wtedy, gdy podmiot obowiązany w żaden sposób nie reaguje na wniosek (milczy). Stwierdzenie takiej bezczynności w rozpoznawanej sprawie jest niemożliwe. Sąd doszedł do takiego przekonania, zestawiwszy ze sobą z jednej strony załączony do skargi wydruk wiadomości e-mail wysłanej 3 października 2024 r. o godz. 11:22 na adres: gmina@drwinia.pl (k. 6 a.s.), a z drugiej strony załączone do akt sprawy i opisane w odpowiedzi na skargę kopie: 1) odpowiednich stron dziennika poczty wpływającej rozpoczynające się od ostatnich numerów z daty 2 października 2024 r., obejmujące cały 3 października 2024 r. oraz kończące się na pierwszych numerach 4 października 2024 r.; 2) wydruk zrzutu ekranu poczty elektronicznej z takich samych dat jak wyżej; 3) oświadczenie pracownika obsługującego pocztę elektroniczną dot. folderów "Skrzynka odbiorcza" i "Wiadomości-śmieci", 4) opinię informatyka o możliwości automatycznego zakwalifikowania jako wiadomości niechcianej po stronie serwera odbiorcy bez komunikatu zwrotnego (tzw. silent drop), 5) spis spraw ze stanowiska prowadzącego sprawy z zakresu informacji publicznej. Z dokumentów pochodzących od pomiotu obowiązanego wiarygodnie wynika, że wniosek skarżącej nie wpłynął, choć w tym samym miesiącu wpłynęło osiem wniosków pochodzących od innych osób, a tego samego dnia docierała korespondencja e-mail. Należy przy tym podkreślić, że od 10 kwietnia 2026 r. skarżąca miała dostęp do akt sądowych w systemie PASSA (k. 29 a.s.) i nie składała dalszych pism procesowych, natomiast podmiot obowiązany nigdy wcześniej nie powoływał się na podobną argumentację (zob. wyrok z 26 lutego 2021 r., sygn. akt II SAB/Kr 209/20, postanowienie z 4 kwietnia 2018 r., sygn. akt II SAB/Kr 30/18). Nie ulega wątpliwości, że tryb wnioskowy jest postępowaniem odformalizowanym i szybkim, zaś złożenie wniosku o udostępnienie informacji publicznej poprzez pocztę elektroniczną jest powszechnie akceptowaną, a przy tym może i najczęstszą formą, w jakiej dochodzi do korzystania z prawa do informacji publicznej. Trzeba jednak pamiętać – zwłaszcza gdy od wniosku do skargi upływa ponad rok – że wnioskodawcy, korzystając z tej formy, godzą się z ryzykiem trudności dowodowych związanych z wykazaniem skutecznego doręczenia, które wszak nie jest równoznaczne z samym tylko wysłaniem korespondencji. O ile zatem prawdą jest, że do obowiązków podmiotów obowiązanych należy taka konfiguracja poczty elektronicznej (w tym filtrów antyspamowych) oraz takie zorganizowanie obsługi technicznej poczty elektronicznej, aby zapewnić bezproblemowy i niezwłoczny odbiór korespondencji, to w przypadku przedstawienia wiarygodnych danych przeczących otrzymaniu wniosku, podmioty obowiązane mogą zwolnić się z odpowiedzialności za bezczynność (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 24 maja 2023 r., sygn. akt III OSK 4146/21). Uwzględnienie skargi wymagałoby wcześniejszego ustalenia, że tryb wnioskowy został zainicjowany – nie sposób bowiem przypisywać odpowiedzialności za zaniechanie bez uprzedniego stwierdzenia, że ten, kto miał obowiązek działać, miał realną możliwość zareagowania na wniosek. Z tych powodów skarga nie zasługiwała na uwzględnienie (art. 151 ppsa).