II SAB/Kr 245/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Niedźwiedź (spr.) Sędzia WSA Małgorzata Łoboz Sędzia WSA Paweł Darmoń po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 30 stycznia 2023 r. sprawy ze skargi N. P. bezczynność Dyrektora Zarządu Dróg Miasta Krakowa w przedmiocie dostępu do informacji publicznej skargę oddala.

Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynęła skarga N. P., działającej przez pełnomocnika B. G., na bezczynność Dyrektora Zarządu Dróg Miasta Krakowa w przedmiocie dostępu do informacji publicznej. Pismem z dnia 11 kwietnia 2022 r. złożonym do tut. Sądu N. P. zaskarżyła bezczynność oraz przewlekłe prowadzenie postępowania przez Dyrektora Zarządu Dróg Miasta Krakowa. Zarządzeniem tut. Sądu z dnia 10 listopada 2022 r. wyłączono do odrębnego rozpoznania sprawę ze skargi N. P. na bezczynność Dyrektora Zarządu Dróg Miasta Krakowa (dalej ZDMK), która jest przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie. Skarżąca zarzuca naruszenie art. 61 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej z dnia 2 kwietnia 1997 roku w zakresie, w jakim przepis ten stanowi podstawę prawa do uzyskiwania informacji publicznej poprzez błędne zastosowanie, polegające na nieudostępnieniu informacji publicznej na wniosek. Bezczynność Dyrektora organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Skarżąca domaga się także zasądzenia kosztów postępowania według norm przepisanych oraz na podstawie art. 149 par. 2 p.p.s.a. zobowiązania Dyrektora Zarządu Dróg Miasta Krakowa do zapłaty na rzecz skarżącej sumy pieniężnej w wysokości 20.000 złotych. Stan faktyczny w przedmiotowej sprawie kształtował się następująco. Pismem z dnia 12 marca 2021 r. N. P. wystąpiła o udzielenie informacji publicznej. Pismem z dnia 30 marca 2021 r. nr NO.0161.1.130.2021(1) Dyrektor Zarządu Dróg Miasta Krakowa wydłużył okres udzielenia odpowiedzi do dnia 17 maja 2021 roku. Pismem z dnia 30 kwietnia 2021 roku nr NO.0161.1.130.2021(2) Dyrektor Zarządu Dróg Miasta Krakowa udzielił wnioskodawcy częściowej odpowiedzi na jej wniosek z dnia 12 marca 2021 roku. Odpowiedź została udzielona na punkty od 1 do 4 natomiast w zakresie udzielenie odpowiedzi na pytania sformułowane w pkt 5 i 6 Organ zażądał od wnioskodawcy wykazania, w jakim zakresie występuje szczególna istotność dla interesu publicznego, by dokonać przetworzenia żądanych informacji publicznych. W odpowiedzi w dniu 21 maja 2021 r. skarżąca udzieliła odpowiedzi Dyrektorowi organu, doprecyzowała i ponowiła wniosek o udostępnienie informacji publicznej z dnia 12 marca 2021 roku. W piśmie tym skarżąca zawnioskowała o udostępnienie jej informacji publicznej i zadała 3 pytania oraz w związku z publikacją list w BIP ZDMK zawnioskowała o informację publiczną co do 20 przykładowych osób fizycznych i prawnych oraz jednostek organizacyjnych, którym przyznano ulgę w postaci umorzenia należności pieniężnych. W odpowiedzi na pismo skarżącej z dnia 21 maja 2021 roku, Dyrektor organu pismem z dnia 9 czerwca 2021 roku nr NO.0161.1.130.2021(3) wydłużył okres na udzielenie odpowiedzi o 2 miesiące do dnia 27 lipca 2021 roku. Po wydłużeniu okresu na odpowiedź w ocenie skarżącej nie doszło do jej udzielenia przez Dyrektora organu. Tym samym Dyrektor organu pozostaje w bezczynności z uwagi na brak odpowiedzi na wniosek skarżącej o udostępnienie Informacji publicznej z dnia 21 maja 2021 roku. Skarżąca w piśmie do Dyrektora organu z dnia 21 maja 2021 roku zawarła 3 punkty oraz wymieniła 20 pozycji na które nie otrzymała żadnej odpowiedzi. Wskazała, że pytania, na które nie uzyskała odpowiedzi były następujące: 1. Kto personalnie udzielił zgody i ponosi odpowiedzialność za przyznanie ulgi pieniężnej w postaci umorzenia należności pieniężnych, z wniosku dłużnika z opublikowanej poniżej listy BIP ZDMK. ? 2. Czy przyznane umorzenia z opublikowanej poniżej listy dłużników w BIP ZDMK w spłacie należności pieniężnych, miał charakter publicznoprawny czy cywilnoprawny. 3. Jeśli umorzenia należności miały charakter cywilnoprawny, to zwracam się o informację, kto otrzymał taką pomoc z opublikowanej poniżej w BIP ZDMK listy dłużników.? Skarżąca na dzień wniesienia skargi stan bezczynności Dyrektora ZDMK określiła jako rażące naruszenie prawa. Pismem z dnia 20 października 2022 r. pełnomocnik skarżącej uzupełnił skargę. W piśmie tym wskazano, że organ w odpowiedzi na skargę w żaden sposób nie odnosi się do braku podjęcia jakiegokolwiek działania w związku z wnioskiem Skarżącej z dnia 21 maja 2021 r. Wprawdzie organ wyznaczył termin załatwienia sprawy na dzień 27 lipca 2021 r. odrębnym pismem, jednak nie doszło w tym zakresie do udostępnienia informacji publicznej zgodnie z wnioskiem bądź wydania decyzji odmownej. Tymczasem organ zdaje się przekonywać, że odpowiedź na wniosek z 21 maja 2021 r. w istocie została zawarta w decyzji odmownej wydanej w dniu 2 lipca 2021 r. Jest tak w pierwszej kolejności dlatego, że decyzja z dnia 2 lipca 2021 r. dotyczyła stricte odmowy udostępnienia informacji publicznej żądanej na podstawie wniosku o dostęp do informacji publicznej z dnia 12 marca 2021 r. (data wpływu do ZDMK: 17 marca 2021 r.), ze względu na brak wykazania przez wnioskodawcę, iż uzyskanie informacji przetworzonych objętych przedmiotem żądań (w zakresie punktów od 5 do 6) jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. W ocenie pełnomocnika decyzja odmowna dotyczyła jednak wyłącznie tej części wniosku z dnia 12 marca 2021 r, co do której organ nie udzielił informacji publicznej pismem z dnia 30 kwietnia 2021 r. Dodatkowo przemawia za tym również to, że w zakresie nowego wniosku z dnia 21 maja 2021 r. skarżąca nie była wzywana przez organ do wykazania, że uzyskanie informacji przetworzonych jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. Wreszcie, o tym, że decyzja z 2 lipca 2021 r. nie była decyzją w zakresie wniosku z 21 maja 2021 r. stanowi również dokładne określenie zakresu wniosku, którego dotyczy decyzja tj. w zakresie punktów od 5 do 6. Wobec powyższego nie sposób uznać, że organ w jakikolwiek sposób ustosunkował się do wniosku skarżącej z dnia 21 maja 2021 r., a zatem Dyrektor Zarządu Dróg Miasta Krakowa bezsprzecznie pozostaje w bezczynności po dziś dzień. Skarżąca stoi na stanowisku, że zarówno przewlekłe prowadzenie postępowania jak i bezczynność organu miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 26 lipca 2022 r. w sprawie o sygn. akt I OSK 1406/21 "o tym, czy bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, nie decyduje sam tylko przedmiot sprawy, ale wszystkie okoliczności z tym związane, w tym także czas trwania bezczynności. Wobec tego uznać należy, że bezczynność o charakterze rażącego naruszenia prawa ma miejsce szczególnie w sytuacji, gdy w sposób znaczący i jednoznaczny doszło do przekroczenia terminów określonych przepisami prawa na dokonanie danej czynności, a jednocześnie nie zachodzą okoliczności wyłączające winę organu za tę bezczynność". Dodatkowo, jak rozstrzygnął Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w wyroku z dnia 13 września 2022 r. w sprawie o sygn. akt II SAB/Po 144/22 "rażącym naruszeniem prawa będzie stan, w którym wyraźnie, ewidentnie, bezdyskusyjnie i drastycznie naruszono treść obowiązku wynikającego z przepisu prawa. Z kolei przekroczenie terminów załatwienia sprawy musi być znaczne i niezaprzeczalne, a przy tym stanowić rażące opóźnienie w podejmowanych przez organ czynnościach, w sposób oczywisty być pozbawionej jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia". W przedmiotowej sprawie o rażącym naruszeniu prawa przez organ świadczy nie tylko samo uchybienie wyznaczonym terminom na załatwienie sprawy, lecz konsekwencja, z jaką organ nie przestrzega w tym zakresie przepisów prawa. Tylko w tym postępowaniu, organ wykazał się potrójnym uchybieniem terminu, przy czym w jednym z tych przypadków uchybienie trwa nieprzerwanie od ponad roku. Bez wątpienia zatem mamy do czynienia z naruszeniem oczywistym, drastycznym, przy jednoczesnym braku racjonalnego uzasadnienia, a kryteria te pozwalają na zakwalifikowanie przewlekłości postępowania jako dokonanej w sposób rażący (tak wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 6 września 2022 r. w sprawie o sygn. akt II SAB/Wr 578/22). Uzasadniając wniosek o przyznanie na rzecz skarżącej sumy pieniężnej wskazano, że przez wzgląd na powyższe, skarżąca wnosi, by tut. Sąd w pierwszej kolejności rozpatrzył jej wniosek o zasądzenie na jej rzecz wskazanych we wnioskach sum pieniężnych, co z całą stanowczością przyczyni się do zdyscyplinowania organu, a dodatkowo wynagrodzi Skarżącej ujemne skutki braku działania organu lub działania z uchybieniem terminów. Wnioskowane kwoty są adekwatne do stopnia naruszenia dokonanego przez Dyrektora Zarządu Dróg Miasta Krakowa. Zwrócono uwagę również na to, że organ wykazał się przewlekłością oraz bezczynnością w stosunku do wniosków skarżącej nie po raz pierwszy. Dyrektor Zarządu Dróg Miasta Krakowa uporczywie narusza terminy na udostępnienie informacji publicznej. Takie działanie zostało już w poprzednich sprawach uznane przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie za naganne, przykładowo w sprawie o sygn. II SAB/Kr 191/20 prowadzonej wskutek skargi Pani N. P.. Wówczas WSA w wyroku z dnia 16 grudnia 2020 r. wymierzył organowi grzywnę, która “ jak wskazano w uzasadnieniu - miała wystarczająco zdyscyplinować organ. Sąd również wskazał, że "kwalifikowana postać zaniedbań organu musiała spotkać się z sankcją finansową, co winno wykluczyć podobne postępowanie organu w przyszłości". Nie sposób jednak zauważyć, że ówczesna wysokość sankcji finansowej nie wpłynęła mobilizująco na postępowanie organu. Jak przyjął w wyroku z dnia 9 września 2022 r. w sprawie o sygn. akt IV SAB/Wr 524/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu "grzywna, o jakiej mowa w art. 149 § 2 u.p.p.s.a. ma charakter przede wszystkim prewencyjny, natomiast suma pieniężna przyznawana na rzecz skarżącej ma charakter kompensacyjny". Mając na względzie istotność oraz konsekwencję, z jaką Dyrektor Zarządu Dróg Miasta Krakowa nie przestrzega terminów ustawowych rozpoznania sprawy uznać należy, że wniosek o przyznanie sumy pieniężnej (względnie grzywny) pozostaje zasadny. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych. Kontrola ta obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w zakresie wydawania przez nie decyzji administracyjnych - art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi p.p.s.a. W myśl art. 119 pkt 4 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów. Na podstawie tego przepisu Sąd rozpoznał sprawę bez wyznaczania rozprawy. Dostęp do informacji publicznej stanowi konstytucyjnie (art. 61 ust. 1 Konstytucji RP) zagwarantowane prawo obywatela. Definicję "informacji publicznej" zawiera art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (dalej jako u.d.i.p.). Zgodnie z tym przepisem, każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie. Powyższy przepis stanowi ustawową regulację konstytucyjnej normy zawartej w art. 61 ust. 1 Konstytucji RP, która daje obywatelowi prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Zgodnie z art. 3 ust. 1 u.d.i.p. prawo do informacji publicznej obejmuje uprawnienia do: 1)uzyskania informacji publicznej, w tym uzyskania informacji przetworzonej w takim zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego; 2)wglądu do dokumentów urzędowych; 3)dostępu do posiedzeń kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów. Zgodnie z art. 14 u.d.i.p. udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2. Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku. W myśl art. 14 ust. 1 i 2 u.d.i.p. udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku. Zgodnie jednak z art. 14 ust. 2 u.d.i.p. jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w sposób lub w formie określonych we wniosku, podmiot obowiązany do udostępnienia powiadamia pisemnie wnioskodawcę o przyczynach braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem i wskazuje, w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie. W takim przypadku, jeżeli w terminie 14 dni od powiadomienia wnioskodawca nie złoży wniosku o udostępnienie informacji w sposób lub w formie wskazanych w powiadomieniu, postępowanie o udostępnienie informacji umarza się. Bezczynność organu na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej polega na tym, że organ zobowiązany do podjęcia czynności materialno-technicznej w przedmiocie informacji publicznej albo do wydania decyzji w przypadkach prawem przewidzianych, takiej czynności nie podejmuje albo nie wydaje decyzji. Innymi słowy, z bezczynnością organu w zakresie dostępu do informacji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy organ milczy wobec wniosku strony o udzielenie takiej informacji. (wyrok WSA w Olsztynie z 17.04.2008 r. II SAB/Ol 10/08 LEX nr 506435, wyrok WSA w Warszawie z 18.11.2004 r., II SAB/Wa 166/04, LEX nr 164699). Zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. udostępnienie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku. Natomiast – jak stanowi ust. 2 art. 13 u.d.i.p. - jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w tym terminie, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku. Jak podkreśla NSA niepodjęcie przez podmiot zobowiązany do udzielenia informacji publicznej we wskazanym w art. 13 u.d.i.p. terminie stosownych czynności tj. nieudostępnienie informacji, ani niewydanie decyzji o odmowie jej udzielenia oznacza, że pozostaje on w bezczynności. (wyrok WSA w Gliwicach z dnia 25 października 2021 r. III SAB/Gl 116/21). Poza sporem w przedmiotowej sprawie pozostaje okoliczność, że informacje, o które wnioskowała skarżąca stanowią informacje publiczną. Natomiast okolicznością sporną jest to, czy organ udzielił skarżącej odpowiedzi na wniosek z dnia 21 maja 2021 r. (nadany w UP dnia 24 maja 2021 r., doręczony organowi dnia 27 maja 2021 r., k. 22). We wniosku tym z uwagi na kwestionowane przez skarżącą stanowisko, jakoby wniosek z 12 marca 2021 r. dotyczył informacji przetworzonej, skarżąca wskazała, że "w związku z zapowiadaną odmową udostępnienia informacji publicznej przez Dyrektora Zarządu Dróg Miasta Krakowa odnoszącej się do pkt 5 i 6 mojego wniosku z dnia 12.03.2021 r. pragnę doprecyzować złożony wniosek o udostępnienie informacji publicznej. Pragnę dodać, że odpowiedź na nią w wymienionych poniżej punktach nie będzie trudna i pracochłonna, a w związku z jej prostą formą nie będzie wymagała przetwarzania. Z tego powodu wnioskuję o następującą informację publiczną: 1. Kto personalnie udzielił zgody i ponosi odpowiedzialność za przyznanie ulgi pieniężnej w postaci umorzenia należności pieniężnych, z wniosku dłużnika z opublikowanej poniżej listy BIP ZDMK. 2. Czy przyznane umorzenia z opublikowanej poniżej listy dłużników w BIP ZDMK w spłacie należności pieniężnych, miał charakter publicznoprawny czy cywilnoprawny. 3. Jeśli umorzenia należności miały charakter cywilnoprawny, to zwracam się o informację, kto otrzymał taką pomoc z opublikowanej poniżej w BIP ZDMK listy dłużników." (k. 20 sądowych akt sprawy). Z powyższego wynika, że wniosek z dnia 21 maja 2021 r. korygował zakres wnioskowanych informacji żądanych w pkt 5 i 6 wniosku z dnia 12 marca 2021 r. tak, aby odpowiedź nie wymagała przetworzenia informacji. Pismem z dnia 9 czerwca 2021 r. organ poinformował skarżącą , że z uwagi na zakres przedmiotowego wniosku sprawa nie może zostać rozpatrzona w ustawowym terminie, a odpowiedź zostanie udzielona w terminie późniejszym jednak nie później niż do dnia 27 lipca 2021 r. Dnia 2 lipca 2021 r. została wydana decyzja Dyrektora ZDMK nr NO.0161.1.130.2021, mocą której odmówiono skarżącej udostępnienia informacji publicznej żądanej na podstawie wniosku z dnia 12 marca 2021 r. ze względu na brak wykazania, iż uzyskanie informacji przetworzonych objętych przedmiotem żądania w zakresie punktów 5 i 6 jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. W wyniku wniesienia odwołania decyzja ta została uchylona przez organ II instancji (SKO w Krakowie na mocy decyzji z dnia 15 października 2021 r. znak SKO-IP/4105/37/2021). W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy Dyrektor ZDMK decyzją z dnia 24 lutego 2022 r. ponownie odmówił udostępnienia informacji publicznej żądanej na podstawie wniosku z dnia 12 marca 2021 r. ze względu na brak wykazania, iż uzyskanie informacji przetworzonych objętych przedmiotem żądania w zakresie punktów 5 i 6 jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. N. P. odwołała się od tej decyzji. Jak wynika z akt sprawy odnośnie do udzielenia skarżącej informacji publicznej w zakresie pkt 5 i 6 wniosku z dnia 12 marca 2021 r., zmodyfikowanego dnia 21 maja 2021 r., organ zajmuje stanowisko, konsekwentnie odmawiając dostępu do informacji z uwagi na jej przetworzony charakter. Nie można zgodzić się ze stanowiskiem pełnomocnika skarżącej, że kolejne decyzji o odmowie dostępu do informacji publicznej nie dotyczyły wprost wniosku z dnia 21 maja 2021 r. Z pisma z dnia 21 maja 2021 r. wyraźnie wynika, że modyfikuje ona (zawęża i precyzuje) zakres informacji objętych żądaniem w pkt 5 i 6 wniosku z 12 marca 2021 r. tak, aby – w ocenie skarżącej – nadać tej informacji charakter informacji nieprzetworzonej. W decyzjach organu wyraźnie odnosi się on do pkt 5 i 6 wniosku z 12 marca 2021 r. Przyznać należy, że w uzasadnieniu nie odnosi się do kwestii, jak modyfikacja z 21 maja 2021 r. wpływa na ocenę charakteru i zakresu żądanej informacji (przetworzona czy nieprzetworzona), jednak okoliczność ta jest istotna z punktu widzenia prawidłowości rozstrzygnięć o odmowie dostępu do informacji w zakresie pkt 5 i 6. Dokonanie tej oceny wykracza poza granice sądowej kontroli skargi na bezczynność. Odnosząc się do żądania przyznania na rzecz skarżącej sumy pieniężnej tut. Sąd stwierdza, co następuje. Uprawnienie sądu administracyjnego do przyznania stronie sumy pieniężnej na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. jest szczególnym instrumentem, który poza funkcją dyscyplinującą ma na celu zadośćuczynienie stronie, której prawa w postępowaniu zostały naruszone. Powyższe nie jest tożsame z funkcją odszkodowawczą i zasądzenie sumy pieniężnej na tej podstawie nie wiąże się z określeniem materialnego wymiaru szkód poniesionych ewentualnie przez stronę. Charakter tego środka - skutkującego nie tylko obciążeniem finansowym dla organu, ale przysporzeniem finansowym na rzecz strony - jest bliższy zadośćuczynieniu, gdyż związany jest nie z wielkością rzeczywistych szkód, poniesionych przez nią w związku z bezczynnością lub przewlekłością, ale rozmiarem naruszenia jej praw przez bezprawne zachowanie organu. (zob. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 3 marca 2022 r. III SAB/Gd 129/22). Przy czym fakt stwierdzenia przewlekłości postępowania lub bezczynności, nawet w stopniu rażącym, sam w sobie nie stanowi dostatecznej przesłanki do przyznania sumy pieniężnej od organu na rzecz skarżącego. Gdyby bowiem był taki zamiar ustawodawcy, wówczas brzmienie przepisu art. 149 § 2 p.p.s.a. miałoby treść odmienną, obligując wprost sąd do przyznania sumy pieniężnej bądź grzywny, a nie jedynie ustanawiając taką możliwość. Stosowanie środków określonych w art. 149 § 2 p.p.s.a. jest uprawnieniem dyskrecjonalnym sądu, zatem możliwością, z której sąd może skorzystać, jeżeli realia sprawy są niemożliwe do akceptacji z punktu widzenia ochrony praw strony. Wybór odpowiedniego środka powinien być zasadniczo warunkowany celem skargi na przewlekłość, którym jest zwalczenie tych stanów mających miejsce w postępowaniu i doprowadzenie do jego zakończenia. Istotna jest również funkcja prewencyjna, mająca na celu zapobieganie, aby w przyszłości organ administracji nie dopuszczał do powstania stanu przewlekłości w postępowaniu. (tak wyrok NSA z 15 grudnia 2021 r., II OSK 2105/21). Brak podstaw do przyznania sumy pieniężnej w przedmiotowej sprawie bowiem nie stwierdzono bezczynności. Z powyższych względów nie stwierdzono także istotnych naruszeń prawa lub okoliczności mających wpływ na ich powstanie uzasadniających podjęcie działań, o których mowa w art. 155 p.p.s.a. Jako, że w przedmiotowej sprawie okoliczność, czy bezczynność ustała wymagała oceny skarga nie mogła zostać odrzucona w myśl uchwały NSA z dnia 22 czerwca 2020 r. sygn. II OPS 5/19, lecz po jej merytorycznym zbadaniu z uwagi na brak bezczynności organu, została oddalona.