II SAB/Ke 23/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Banach, Sędziowie Sędzia WSA Beata Ziomek, Sędzia WSA Krzysztof Armański (spr.), po rozpoznaniu w dniu 22 kwietnia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi D. M. na bezczynność Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie Świętokrzyskim w przedmiocie doręczenia decyzji p o s t a n a w i a : odrzucić skargę.

W dniu 8 stycznia 2026 r. D. M. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skargę na bezczynność Wojewódzkiego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie Świętokrzyskim, domagając się: a. rozpoznania sprawy w trybie uproszczonym; b. wyznaczenia organowi terminu na prawidłowe doręczenie decyzji z 25 sierpnia 2025 r. nr 26/034879/2025/1 (podjętej w przedmiocie ustalenia poziomu potrzeby wsparcia) jej pełnomocnikowi; c. stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności; d. stwierdzenia, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; e. zasądzenia na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu wskazano na fakt, że wniosek o wydanie decyzji ustalającej poziom potrzeby wsparcia skarżąca złożyła za pośrednictwem swojego pełnomocnika, natomiast wydana w wyniku rozpatrzenia tego wniosku decyzja z 25 sierpnia 2025 r. została doręczona wyłącznie skarżącej, z pominięciem jej pełnomocnika. Z tych też względów strona złożyła 17 października 2025 r. – za pośrednictwem portalu Emp@tia – skierowany do organu wniosek o prawidłowe doręczenie decyzji jej pełnomocnikowi – co ostatecznie nigdy nie nastąpiło. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2026 r. poz. 143), zwanej dalej "p.p.s.a.", sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego, a taka sytuacja ma miejsce w rozpatrywanej sprawie. Jak wynika z art. 1 p.p.s.a. przepis ten normuje postępowanie sądowe w sprawach z zakresu kontroli działalności administracji publicznej oraz w innych sprawach, do których jego przepisy stosuje się z mocy ustaw szczególnych (sprawy sądowoadministracyjne). Zgodnie z art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 i 2760), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023r. poz. 615, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających, opinie w sprawie opodatkowania wyrównawczego, opinie zabezpieczające w sprawie opodatkowania wyrównawczego i odmowy wydania opinii zabezpieczających w sprawie opodatkowania wyrównawczego; 4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego. 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 2a i § 3 powołanej ustawy). W tym miejscu podkreślenia wymaga, że skarga na bezczynność, zgodnie z treścią art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., przysługuje wyłącznie w zakresie, w jakim przysługuje skarga do sądu administracyjnego na akty lub czynności określone w art. 3 § 2 pkt 1 – 4a p.p.s.a. Pogląd należy również odnieść do skargi na bezczynność ujętej w 3 § 2 pkt 9 p.p.s.a. Przedmiotem skargi do sądu mogą być bowiem nie tylko decyzje oraz określone postanowienia, ale także inne akty i czynności, które nie mają charakteru decyzji lub postanowienia, są podejmowane w sprawach indywidualnych, mają charakter publicznoprawny oraz dotyczą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisu prawa (por. R. Hauser, M. Wierzbowski, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, C.H.Beck 2019, s. 72). Zaprezentowane powyżej wyliczenie stanowi katalog zamknięty, co oznacza że kontrola sprawowana przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie wyłącznie w sprawach ściśle przez ustawę określonych. W konsekwencji, sprawy dotyczące aktów lub czynności organów (a także bezczynności), niewymienionych w art. 3 powołanej ustawy, nie są objęte właściwością sądu administracyjnego. Jak wynika z treści skargi – w której petitum skarżąca domaga się m.in. "wyznaczenia organowi terminu na prawidłowe doręczenie decyzji z dnia 25 sierpnia 2025 r. nr 26/034879/2025/1" – strona upatruje bezczynności organu w braku doręczenia tego właśnie rozstrzygnięcia (podjętego w przedmiocie ustalenia poziomu potrzeby wsparcia) jej pełnomocnikowi. Analizując przedmiotową sprawę pod kątem przewidzianej cyt. przepisami kognicji Sąd stwierdził, że wskazany przez stronę zakres zaskarżenia nie wyczerpuje żadnego z określonych powyżej kryteriów, jak również nie dotyczy spraw poddanych kontroli sądu administracyjnego na podstawie przepisów szczególnych. Przedmiot żądania skarżącej nie mieści się zatem w żadnej z powyższych kategorii spraw rozpoznawanych przez sądy administracyjne. W ocenie Sądu, podzielającego pogląd sformułowany w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. wyroki z 30 października 2017 r, sygn. akt I FSK 1479/17 oraz z dnia 4 września 2019 r., sygn. akt I OSK 1031/19, dostępne w CBOSA), czynność doręczenia stronie (czy też jej pełnomocnikowi) decyzji nie mieści się w katalogu spraw podlegających kognicji sądów administracyjnych wymienionych w art. 3 § 2 pkt 1-3 i 4a p.p.s.a. Nie stanowi także czynności określonej w art. 3 § 2 pkt 4 tej ustawy (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z: 30 lipca 2014r., sygn. akt II OSK 1979/14; 12 września 2012 r., sygn. akt I OSK 1788/12; 19 lutego 2009 r., sygn. akt I OSK 438/08 oraz z 9 kwietnia 2015 r., sygn. akt I GSK 397/15, dostępne j.w.). Ten ostatni przepis odnosi się bowiem do działań materialno-technicznych organu, wywołujących określone skutki prawne. Doręczenie wywołuje zaś ten skutek, że od daty doręczenia biegnie dla strony termin do wniesienia określonych środków zaskarżenia. Nie przyznaje jednak, nie stwierdza i nie uznaje żadnych uprawnień i obowiązków. Doręczenie wywołuje jedynie ten skutek, że od daty doręczenia biegnie dla strony termin do wniesienia określonych środków zaskarżenia. Prawidłowość i skuteczność doręczenia może być oceniana w toku postępowania odwoławczego, może być też przedmiotem badania przez sąd administracyjny przy ocenie legalności danego aktu, nie podlega natomiast kontroli sądowej w drodze odrębnej skargi, o jakiej mowa w art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 4 września 2019 r. o sygn. akt I OSK 1031/19, dostępny j.w.) Mając na uwadze powyższe skarga podlegała odrzuceniu – o czym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach orzekł jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a.