II SAB/Gl 101/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: Asesor WSA Aneta Majowska, , , po rozpoznaniu w dniu 28 maja 2024 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. S. (S.) na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie świadczenia wychowawczego p o s t a n a w i a: odrzucić skargę.

Pismem z dnia 19 marca 2024 r. K. S. (dalej: "skarżący") wniósł do tut. Sądu skargę na przewlekłe prowadzenie przez Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych postępowania w sprawie z odwołania skarżącego od decyzji w przedmiocie świadczenia wychowawczego na dziecko: S. S.. Z akt sprawy wynika, że skarżący poprzedził skargę ponagleniem, wniesionym za pośrednictwem platformy ePuap na adres C. Oddziału ZUS. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 52 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm., dalej: "p.p.s.a.") skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie. W przypadku skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, wyczerpanie środków zaskarżenia następuje przez wniesienie środka przewidzianego w art. 37 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postepowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 775 ze zm., dalej: "k.p.a."), w myśl którego stronie służy prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli: 1) nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 (bezczynność), 2) postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (przewlekłość). Stosownie do brzmienia art. 53 § 2b p.p.s.a. skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. Ponaglenie spełnia zatem kryterium wyczerpania środków zaskarżenia w rozumieniu art. 52 § 2 p.p.s.a. Stosownie natomiast do art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Sąd odrzuca skargę postanowieniem. Odrzucenie skargi może nastąpić na posiedzeniu niejawnym (art. 58 § 3 p.p.s.a.). Z powołanych powyżej przepisów wynika, że wniesienie ponaglenia, o którym mowa w art. 37 k.p.a., stanowi niezbędny warunek złożenia skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego na bezczynność organu administracji publicznej. Stanowisko takie jest prezentowane w orzecznictwie (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego w składzie 7 sędziów z dnia 2 września 2020 r. sygn. akt II OSK 3732/18). Skargę do sądu administracyjnego na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania organu odwoławczego, stosownie do art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a., musi poprzedzać opisany wyżej środek prawny. Wobec tego skarżący, obowiązany był przed skierowaniem skargi do sądu administracyjnego na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wnieść ponaglenie, a następnie dopiero złożyć skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ. Zdaniem Sądu w przedmiotowej sprawie powyższy warunek nie został spełniony. Z akt sprawy wynika, że skarżący wniósł ponaglenie za pośrednictwem systemu ePuap, do C. Oddziału ZUS. W tym miejscu podkreślić trzeba, że zgodnie z art. 13a ust. 7 ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowaniu dzieci (tekst jedn. Dz. U. 2024, poz. 421), osoba ubiegająca się o świadczenie wychowawcze lub osoba pobierająca świadczenie wychowawcze wnosi do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych pisma wyłącznie w postaci elektronicznej na swoim profilu elektronicznym. Przepis ten stanowi regulację szczególną w stosunku do uregulowanych w k.p.a. zasad składania pism w postępowaniu administracyjnym i dotyczy także ponagleń. Niedochowanie tej formy ponaglenia i wniesienie go w formie papierowej lub za pośrednictwem platformy ePuap pociąga za sobą bezskuteczność takiego ponaglenia. To z kolei implikuje niedopuszczalność skargi na bezczynność lub przewlekłość organu, poprzedzonej takim nieskutecznie wniesionym ponagleniem (por. postanowienie WSA w Gliwicach z dnia 22 stycznia 2024 r., sygn. akt: II SAB/Gl 182/23 oraz postanowienie WSA w Poznaniu z dnia 31 stycznia 2024 r., sygn. akt: IV SAB/Po 81/23). W konsekwencji należało uznać, że w sprawie nie zostały wyczerpane wszystkie przysługujące skarżącemu środki zaskarżenia, a zatem skarga, jako niedopuszczalna, podlegała odrzuceniu, stosownie do art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a. Wspomnieć jeszcze należy, że przywołane w treści nn. postanowienia orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w Internecie w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych: www.orzeczenia.nsa.gov.pl