II SAB/Bd 147/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jarosław Wichrowski po rozpoznaniu w dniu 12 stycznia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. R. na bezczynność Komisja Lekarska w przedmiocie wznowienie postępowania dotyczącego zwrotu wniosku o ustalenie zdarzenia medycznego postanawia odrzucić skargę.

K. R. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy na bezczynność Komisja Lekarska w przedmiocie wznowienia postępowania dotyczącego zwrotu wniosku o ustalenie zdarzenia medycznego. W odpowiedzi na skargę Komisja Lekarska wniosła o jej odrzucenie, ewentualnie oddalenie jako niepodlegającej kontroli sądu administracyjnego. Jednocześnie zwróciła uwagę, że Komisja Lekarska nie jest organem administracji publicznej oraz nie stosuje się do niej regulacji Kodeksu postępowania administracyjnego (art. 1 K.p.a. nie ma zastosowania do postępowań przed WKdsOZM). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie wyjaśnienia wymaga, że w przypadku wniesienia skargi sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada jej dopuszczalność ustalając m.in., czy mieści się w katalogu spraw należących do właściwości sądu administracyjnego. W przypadku stwierdzenia braku kognicji sądu do rozpoznania sprawy, taka skarga, podlega odrzuceniu stosownie do art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 - zwanej dalej "p.p.s.a."). Zgodnie z treścią przepisu art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 oraz z 2019 r. poz. 60, 730, 1133 i 2196), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r. poz. 900, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2019 r. poz. 768, 730, 1520, 1556 i 2200), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Ponadto, z mocy art. 3 § 3 p.p.s.a., sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach. Skarga na bezczynność Komisja Lekarska w przedmiocie wznowienia postępowania dotyczącego zwrotu wniosku o ustalenie zdarzenia medycznego nie obejmuje swym zakresem żadnej z wyżej wymienionych kategorii aktów prawnych lub czynności mogących być przedmiotem skargi do sądu administracyjnego. Postępowanie w sprawie ustalenia zdarzenia medycznego toczy się przed Komisją na wniosek podmiotu składającego wniosek (art. 67c ust. 1 i art. 67b ust. 1 ustawy z 6 dnia listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta, Dz.U. z 2022r., poz. 1876). Wskazać należy, że Wojewódzkie Komisje do Spraw Orzekania o Zdarzeniach Medycznych to kolegialne instytucje funkcjonujące przy wojewodzie i są finansowane z budżetu. Są to instytucje powołane do ustalania, czy zdarzenie medyczne, którego następstwem była szkoda majątkowa, stanowiło zdarzenie medyczne. W ocenie Sądu opisane powyżej postępowanie przed Komisją ma charakter postępowania ugodowo-mediacyjnego, stanowiącego alternatywę wobec zasad ogólnych określonych w Kodeksie cywilnym. Oznacza to, że od decyzji poszkodowanego zależy, czy będzie on dochodził odszkodowania i zadośćuczynienia przed jedną z wojewódzkich komisji do spraw orzekania o zdarzeniach medycznych (pozasądowe dochodzenie roszczeń), czy wybierze drogę sądową. Opisane postępowanie przed Komisją nie rozstrzyga więc sprawy administracyjnej, lecz dotyczy zagadnień natury cywilnoprawnej związanych z pozasądowym dochodzeniem odszkodowania i zadośćuczynienia za szkodę wyrządzoną zdarzeniem medycznym (art. 4 ustawy o prawach pacjenta oraz art. 448 Kodeksu cywilnego – za naruszenie dóbr osobistych pacjenta; zob. postanowienie NSA z dnia 24 marca 215 r., sygn. II OSK 554/15, dostępne: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Stwierdzić należy też, że Komisja nie jest organem administracji publicznej i nie wykonuje władzy publicznej, a wydane przez nią orzeczenia i podjęte czynności nie są aktami podjętym w sprawie z zakresu administracji publicznej. Komisja nie załatwia też w sposób władczy sprawy indywidualnej. Z uwagi na powyższe bezczynność Komisja Lekarska w przedmiocie wznowienia postępowania dotyczącego zwrotu wniosku o ustalenie zdarzenia medycznego nie podlega kognicji sądu administracyjnego, ponieważ ewentualne wydanie orzeczenia o zdarzeniu medycznym nie posiada ani waloru decyzji administracyjnej, czy postanowienia wydanego w postępowaniu administracyjnym, ani aktu z zakresu administracji publicznej dotyczącego uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa z art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Brak jest również szczególnej podstawy prawnej, o jakiej mowa w art. 3 § 3 p.p.s.a. Zasady i tryb ustalania odszkodowania i zadośćuczynienia w przypadku zdarzeń medycznych określone zostały w rozdziale 13a ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta i wszelkie akty wydawane w toku takiego postępowania są aktami podjętym w sprawie cywilnej, nieprzekazanej do właściwości sądów administracyjnych. W tym stanie sprawy skargę należało odrzucić, o czym Sąd orzekł na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Stosownie do art. 58 § 3 p.p.s.a. Sąd wydał postanowienie na posiedzeniu niejawnym.