II SA/Wa 4167/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa, Sędzia WSA Ewa Kwiecińska (spr.), Sędzia WSA Iwona Maciejuk, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 13 stycznia 2023 r. sprawy ze skargi J. P. na uchwałę Zarządu Dzielnicy [...] [...] z dnia [...] października 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zakwalifikowania do udzielenia pomocy mieszkaniowej oddala skargę

Przedmiotem skargi J. P. (dalej: "Skarżący") jest uchwała z dnia [...] października 2021 r. nr [...], którą to Zarząd Dzielnicy [...], działając na podstawie § 6 ust. 1 pkt 2, § 8, § 45 pkt 5 i § 50 ust. 1 Statutu Dzielnicy [...], stanowiącego załącznik nr 1 do uchwały nr LXX/2182/2010 Rady Miasta Stołecznego Warszawy z dnia 14 stycznia 2010 r. w sprawie nadania statutów dzielnicom miasta stołecznego Warszawy (Dz. Urz. Woj. Maz. z 2018 r. poz. 8814 i z 2019 r. poz. 13139) w związku z § 6 pkt 8 uchwały nr XLVI/1422/2008 Rady Miasta Stołecznego Warszawy z dnia 18 grudnia 2008 r w sprawie przekazania dzielnicom m.st. Warszawy do wykonywania niektórych zadań i kompetencji m.st. Warszawy (Dz. Urz. Woj. Maz. z 2016 r. poz. 6725) oraz § 31 ust. 3 uchwały nr XXI11/669/2019 Rady Miasta Stołecznego Warszawy z dnia 5 grudnia 2019 r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu miasta stołecznego Warszawy (Dz. Urz. Woj. Maz z 2019 r. poz. 14836, z 2020 r. poz. 5791 i z 2021 r. poz. 5586) stwierdził brak właściwości miejscowej do rozpatrzenia wniosku Skarżącego o udzielenie pomocy mieszkaniowej poprzez najem lokalu z mieszkaniowego zasobu [...]. W uzasadnieniu uchwały wskazano między innymi, że Zarząd Dzielnicy [...] na podstawie § 31 ust. 3 uchwały nr [...] Rady Miasta nie jest właściwy miejscowo do rozpatrzenia wniosku Skarżącego z dnia [...] sierpnia 2021 r. Z informacji zawartych bowiem we wniosku oraz dokumentów zgromadzonych w trakcie jego analizy wynika, że Skarżący aktualnie przebywa w Zakładzie Karnym w [...], natomiast bezpośrednio przed jego umieszczeniem w Zakładzie Karnym, zajmował lokal znajdujący się przy [...], na terenie Dzielnicy [...]. Organ wskazał, że Zakład Karny nie służy zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych w rozumieniu art 2 ust. 1 pkt 4 ustawy o ochronie praw lokatorów. Skoro wnioski o pomoc mieszkaniową powinny być składane w dzielnicy właściwej dla miejsca zamieszkania, to organem właściwym miejscowo do rozpatrzenia wniosku jest Zarząd Dzielnicy [...]. Skargę na powyższe rozstrzygnięcie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wywiódł J. P. Skarżący wniósł o jej uchylenie. Zaskarżonej uchwale zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez niewłaściwe zastosowanie § 31 ust. 3 pkt 9, § 35 ust. 1 uchwały Rady Miasta, co skutkowało stwierdzeniem braku właściwości miejscowej do rozpatrzenia wniosku o pomoc mieszkaniową. W uzasadnieniu zarzutów skargi podniósł, że od lat mieszkał w [...] i prowadził działalność gospodarczą pod adresem ul. [...] na [...], skąd wyprowadził i wymeldował się w 2015 r., po orzeczeniu rozwodu. Jednakże pod tym adresem cały czas prowadził działalność gospodarczą. Aktualnie od [...] czerwca 2018 r. odbywa karę pozbawienia wolności, którą zakończy w połowie 2022 r. Skarżący wskazał, że dotychczas składane wnioski o udzielenie pomocy mieszkaniowej zostały rozpatrzone negatywnie i grozi mu bezdomność. Wskazał, że skoro Dzielnica [...] uważa, że o przedmiotowy lokal socjalny powinien ubiegać się w Dzielnicy [...] to powinna tam przesłać jego dokumenty. W jego ocenie spełnia kryteria do przydzielenia mu mieszkania socjalnego z mieszkaniowego zasobu gminy. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, wskazując, że Zarząd ocenił, iż rozstrzygnięcie podjęte w sprawie jest prawidłowe. Ustanowiony w ramach przyznanego prawa pomocy pełnomocnik strony skarżącej, w piśmie z [...] sierpnia 2022 r. wniósł o uchylenie zaskarżonej uchwały, przyznanie mu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej z urzędu, a także rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym. Wskazał ponadto, że z orzecznictwa wynika, iż wielokrotnie uchylano akty odmawiające przyznania pomocy mieszkaniowej z powodu skierowania ich do niewłaściwego organu. Wyjaśnił, że organ w sprawie nie zajął merytorycznego stanowiska. Nie przekazał też sprawy do rozpatrzenia innemu organowi, co skutkuje koniecznością jego uchylenia. Pełnomocnik podniósł ponadto, że organ nie wyjaśnił istotnej rozbieżności w podnoszonej przez Skarżącego kwestii adresów jego zamieszkania. Wskazał, że organ powinien odebrać od Skarżącego oświadczenie, gdzie ten przebywał z zamiarem stałego pobytu przed trafieniem do Zakładu Karnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § I i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2012r., poz. 2492), dalej: "p.u.s.a." oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329), dalej: "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. W myśl art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Sąd nie może wydać́ orzeczenia na niekorzyść́ skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności (§ 2). W myśl art. 147 § 1 p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę̨ na uchwałę̨ lub akt, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6, stwierdza nieważność́ tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności. Skarga oceniana w świetle powyższych kryteriów nie zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności wskazać należy, że uchwała Rady [...] nr [...] z dnia [...] grudnia 2019 r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu miasta [...] została wydana na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 2 i ust. 3 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz. U. z 2019 r. poz. 1182 ze zm.). Z art. 21 ust. 3 pkt 5 ww. ustawy wynika, że zasady wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu gminy powinny określać́ tryb rozpatrywania i załatwiania wniosków o najem lokali zawierany na czas nieoznaczony i o najem lokali socjalnych oraz sposób poddania tych spraw kontroli społecznej. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 4 stycznia 2017 r, wydanym w sprawie sygn. akt I OSK 2151/16 (publ. CBOSA), wyraźnie wskazał, że z przepisów uchwały Nr LVIII/1751/2009 Rady Miasta Stołecznego Warszawy z dnia 9 lipca 2009 r., a także z art. 21 ust. 3 pkt 5 ustawy o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy oraz o zmianie Kodeksu cywilnego oraz art. 2 i art. 7 Konstytucji RP, niewątpliwie wynika obowiązek, w sprawach rozpatrywania i załatwiania wniosków o zawarcie umowy najmu i zamianę lokalu należącego do mieszkaniowego zasobu gminy, podejmowania przez organ wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy. W trakcie postępowania organy powinny także działać́ praworządnie oraz uwzględniać́ interes społeczny i słuszny interes wnioskodawcy. W tym kontekście, pamiętając, że zaskarżona uchwała ma charakter rozstrzygnięcia w sprawie indywidualnej, można mówić o obowiązku stosowania standardów odpowiadających standardom wyznaczonym przez zasady ogólne Kodeksu postępowania administracyjnego, w tym także art. 7 k.p.a. (por. wyrok NSA z dnia 19 stycznia 2010r., sygn. akt I OSK 997/09; publ. j.w.). W ocenie Sądu powyższe stanowisko należy odnieść́ również do spraw rozstrzyganych przez Zarządy Dzielnic m.st. Warszawy na podstawie aktualnie obowiązujących regulacji prawnych zawartych w uchwale Rady m.st. Warszawy nr XXIII/669/2019 z dnia 5 grudnia 2019r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu miasta stołecznego Warszawy.(Dz. Urz. Woj. Maz. 2019 r. Póz. 14836 ze zm.) Stosownie do § 31 ust. 1 ww. Uchwały osoby ubiegające się o pomoc mieszkaniową zobowiązane są złożyć wniosek, zgodnie ze wzorem określonym w zarządzeniach Prezydenta m.st. Warszawy. W myśl natomiast § 31 ust. 3 pkt 9 uchwały wnioski powinny być składane w dzielnicy właściwej dla miejsca zamieszkania wnioskodawcy, a w przypadku wnioskodawców przebywający w aresztach śledczych lub zakładach karnych w dzielnicy, w której wnioskodawca posiadał miejsce zamieszkania przed osadzeniem. Jak wynika z akt sprawy, Skarżący od czerwca 2018 r. przebywa w zakładzie karnym. Skarżący bezpośrednio przed umieszczenie w zakładzie karnym zamieszkiwał przy ulicy [...] w [...], a więc na terenie dzielnicy [...]. Zgodnie bowiem z załączonym oświadczeniem skarżącego z dnia [...] sierpnia 2021 r. zamieszkiwał on od maja 2016 roku do czerwca 2018 roku pod wyżej wymienionym adresem (k. 36 akt administracyjnych sprawy). Jak wyjaśnia Skarżący w skardze, pod adresem przy ulicy [...] w [...] mieszkał i był zameldowany od 1983 r. do 2015 r. Było to mieszkanie spółdzielcze i prawo do niego mieli rodzice Skarżącego, a następnie sam Skarżący został członkiem Spółdzielni Mieszkaniowej [...]. Po rozwodzie w mieszkaniu zamieszkiwała była żona Skarżącego oraz jego córka P. Skarżący – jak wyjaśnia – wymeldował się z tego mieszkania w połowie 2015 r. z powodu konfliktów pomiędzy byłymi małżonkami. Jednak do czasu rozpoczęcia odbywania kary pozbawienia wolności, to jest do [...] czerwca 2018 roku, Skarżący – jak twierdzi – prowadził pod tym adresem jedynie działalność gospodarczą. W ocenie Sądu ustalone okoliczności faktyczne sprawy wskazują w sposób oczywisty, iż miejscem zamieszkania Skarżącego przed osadzeniem w zakładzie karnym nie był położony na terenie dzielnicy [...] lokal mieszkalny nr [...] przy ulicy [...] w [...]. Skarżący – jak sam wyjaśnia – przed osadzeniem w zakładzie karnym zamieszkiwał na terenie dzielnicy [...]. W tej sytuacji rozstrzygnięcie zawarte w zaskarżonej uchwale Zarządu Dzielnicy [...] z dnia [...] października 2021 roku stwierdzające brak właściwości miejscowej do rozpatrywania wniosku J. P. o udzielenie pomocy mieszkaniowej jawi się jako prawidłowe. Mając na względzie powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.