Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

II SA/Wa 1214/22

Wyrok WSA w Warszawie z 20 stycznia 2023 r., II SA/Wa 1214/22 – orzeczenia Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej

Wynik

Oddalono skargę w części

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia
20 stycznia 2023
Prawomocne
tak

Treść rozstrzygnięcia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Kwiecińska (spr.), Sędzia WSA Iwona Maciejuk, Sędzia WSA Joanna Kruszewska-Grońska, Protokolant sekretarz sądowy Magdalena Frąckiewicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 stycznia 2023 r. sprawy ze skargi D. K. na orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej w W. z dnia [...] maja 2022 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz inwalidztwa 1. oddala skargę w zakresie ustalenia zdolności do zawodowej służby wojskowej; 2. odrzuca skargę w pozostałym zakresie.

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

Centralna Wojskowa Komisja Lekarska w [...] wydała w dniu [...] maja 2022 r. orzeczenie nr [...], w którym działając na podstawie przepisów art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks pomstowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735, ze zm.) oraz art. 5 ust. 1, 6 i 7 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. 2022 r., poz. 536), jak również § 3 i § 11 ust. 1 pkt. 1 i 3 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 24 sierpnia 2012 r. w sprawie wojskowych komisji lekarskich oraz określenia ich siedzib, zasięgu działania i właściwości (Dz. U. z 2012 r. poz. 1013 ze zm.), a także § 1 pkt. 1 i § 23 pkt. 1, 2 i 3 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 3 czerwca 2015 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. z 2015 r., poz. 761 ze zm.) uchyliła w całości orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] z dnia [...] marca 2022 r. nr [...] w sprawie zdolności do pełnienia zawodowej służby wojskowej [...] D. K. oraz wydała własne. W uzasadnieniu orzeczenia CWKL nadmieniła, że RWKL w [...] w orzeczeniu nr [...] rozpoznając w pkt 1. Przewlekły, pourazowy zespół bólowy odcinka lędźwiowo- krzyżowego kręgosłupa o charakterze bólów mięśniowo- powięziowych z okresowymi zastrzeżeniami i objawami obustronnej rwy kulszowej u osoby ze zmianami zwyrodnieniowymi kręgosłupa w postaci dyskopatii L4/L5 i L5/S1 oraz osteofitozy przedniej krawędzi trzonów kręgowych i zmian przerostowych w segmentach dolnych stawów międzykręgowych (zmiany długotrwale w obrazie rezonansu magnetycznego)- § 62 pkt 1, § 34 pkt 6, 2. Tatuaże nieszpecące barku i ramienia lewego- § 2 pkt 8, uznała orzekanego za zdolnego do zawodowej służby wojskowej. Jednocześnie orzekła, że schorzenie wymienione w pkt 1 rozpoznania pozostaje w związku ze służbą wojskowa w następstwie wypadku uznanego za pozostający w związku ze służbą wojskowa (decyzja Szefa WSzW nr [...]). Pozostałe schorzenia wymienione w rozpoznaniu orzeczenia zgodnie z aktualna wiedzą medyczną są wynikiem uwarunkowań osobniczych, nie mają więc związku ze służbą wojskową. Jednocześnie w pkt 11 dot. określenia inwalidztwa wskazano, że "nie zalicza się badanego do żadnej grupy inwalidztwa". Rozpoznając sprawę w związku z wniesionym przez Skarżącego odwołaniem, CWKL podniosła, że z analizy dokumentacji orzeczniczo-literackiej wynika, że badany w dniu [...] stycznia 2021 r. doznał urazu kręgosłupa lędźwiowo-kryzowego, upadając z wysokości 1,5m podczas zajęć służbowych. Od tego czasu odczuwa dolegliwości bólowe kręgosłupa, które ograniczają poruszanie się. Przebywa na długotrwałym zwolnieniu lekarskim. Po doznanym urazie zgłosił się do Szpitalnego Oddziału Ratunkowego Powiatowego Szpitala w [...], gdzie wykonano TK kręgosłupa, w którym rozpoznano: zmiany zwyrodnieniowo- wytwórcze w uwidocznionym odcinku kręgosłupa, lewostronną skoliozę rotacyjną, spłycenie fizjologicznej lordozy, zwężenie przestrzeni międzykręgowych na poziomie L4-L5, L5-S1, obniżenie wysokości trzonu kręgu L5 jak w przypadku zmian przeciążeniowych, przepukliny w obrębie blaszek granicznych trzonów kręgów Th1O, Th11, L5, S1, obustronne wypełnienie zachyłków korzeniowych przez krążek międzykręgowy na poziomie L2-L3, ucisk korzenia nerwowego po stronie lewej, przepuklinę krążka międzykręgowego na poziomie L3-L4, L4-L5, L5-S z obustronnym wypełnieniem zachyłków korzeniowych, obustronny ucisk korzeni nerwowych. Zmiany zwyrodnieniowo-wytwórcze w stawach krzyżowo-biodrowych. Wniosek: zmian pourazowych w elementach kostnych uwidocznionego odcinka kręgosłupa nie Stwierdza się. CWKL wskazała, że orzekany przebywał w Oddziale Klinicznym Neurochirurgicznym [...] Wojskowego Szpitala Klinicznego w [...], gdzie rozpoznano zespół bólowy o charakterze lumbalgii w przebiegu dyskopatii ’ przeciążenia stawów kręgosłupa L5/S1. Podczas pobytu w oddziale przeprowadzono zabieg elektrokoagulacji stawów LS/S1. Wypisany z oddziału do dalszego leczenia ambulatoryjnego. W dniach [...] lutego do [...] marca 2021 r. przebywał w [...] Wojskowym Szpitalu Uzdrowiskowo- Rehabilitacyjnym w [...], wypisany z poprawą. W aktach znajduje się karta informacyjna konsultacji neurochirurgicznej w [...] Wojskowym Szpitalu Klinicznym w [...], z której wynika, że po zabiegach nastąpiła częściowa poprawa, ale następnie wystąpiło nasilenie bólów pod postacią rwy kulszowej obustronnej. Diagnostyka wykazała wielopoziomową dyskopatię L-S na poziomic L5/S1 o charakterze przeciążeniowych stawów miedzykręgowych. Chory został zakwalifikowany do zabiegu stabilizacji międzykolczystej i odnerwienia stawów miedzykręgowych na poziome L5/S1. Z uwagi na stan zdrowia badanego wymaga oszczędzającego trybu życia z ograniczeniem aktywności fizycznej i długotrwałej wymuszonej pozycji ciała oraz systematycznej rehabilitacji. CWKL wskazała, że aby zaliczyć schorzenie rozpoznane podczas badania komisyjnego za pozostające w związku ze służbą wojskową, winny być spełnione dwie przesłanki, a mianowicie schorzenie rozpoznane u badanego winno występować w jednym z załączników oraz warunki służby na stanowisku służbowym orzekanego winny odpowiadać kryteriom zawartym w załącznikach do rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 31 marca 2003 r. w sprawie wykazu chorób (...). Warunki służby wojskowej pozwalające zaliczyć schorzenia w związku z tą służbą wojskowe komisje lekarskie oceniają w oparciu o dołączoną dokumentację wymienioną w § 2 cytowanego rozporządzenia MON z dnia 31 marca 2003 r. Dokumentację powyższą organ kierujący dostarcza wraz ze skierowaniem do wojskowej komisji lekarskiej zgodnie z zapisem § 9 rozporządzenia MON z dnia 3 czerwca 2015 r. Jeżeli więc rozpoznane schorzenie nie występuje w zał. nr 1 lub 2 lub warunki służby badanego nie odpowiadają kryteriom określonym w tych załącznikach, to wówczas WKL nie ma podstaw do uznania związku tego schorzenia ze służbą wojskową. Organ wyjaśnił dalej, że schorzenie może być uznane za pozostające w związku ze służbą wojskową w następstwie doznanego urazu, ale wówczas musi być przeprowadzone postępowanie powypadkowe zgodnie z rozporządzenia MON z dnia 15 września 2003 r. w sprawie postępowania w razie wypadku lub ujawnienia choroby pozostającej w związku z pełnieniem czynnej służby wojskowej (Dz. U. z 2014 r. poz. 1083 z późn. zm.) zakończone wydaniem kwalifikacji prawnej przez właściwego Szefa WSzW. Brak protokołu powypadkowego i kwalifikacji prawnej Szefa WSzW, w którym by zaliczono wypadek za pozostający w związku ze służbą wojskową uniemożliwia WKL zaliczenie schorzenia będącego następstwem wypadku za pozostające w związku ze służbą wojskową. CWKL wyjaśniła też, że zmiany zwyrodnieniowo-zniekształcające będące normalnym procesem starzenia się organizmu są powszechne po 40 roku życia i powodują one występowanie okresowo zaostrzających się dolegliwości bólowych kręgosłupa o charakterze więzadłowym lub korzeniowym i nie są uznawane za choroby zawodowe. Dynamika rozwoju zmian zwyrodnieniowych jest różna. Progresja zmian patologicznych związana jest z niewystarczającą i niewłaściwą aktywnością ruchową, a przede wszystkim zsumowaniem się efektów mikrourazów wywołanych najczęściej długim przebywaniem w pozycji przymusowej - co znacznie może przyspieszyć rozwój zmian patologicznych. Organ wyjaśnił, że proces degeneracyjny krążka międzykręgowego zależy głównie od zaburzeń troficznych w obrębie krążka, w tym zwłaszcza sumowania się mikrourazów oraz od uwarunkowań genetycznych. Pierwsze zmiany wsteczne w krążkach międzykręgowych stwierdza się już u osób w 20 roku życia. Dyskopatia jest często występującą chorobą, zapada na nią około 30% osób w przedziale wiekowym 30-50 lat. Ostra dyskopatia pourazowa jest zazwyczaj zmianą jednopoziomową, a dolegliwości występują bardzo gwałtownie i wymagają pilnej interwencji. W odróżnieniu od wielopoziomowych zmian zwyrodnieniowych, które rozwijają się w okresie wieloletnim. CWKL wskazała, że w aktach sprawy brak jest danych, by orzekany pełnił służbę na stanowiskach służbowych, na których występowałyby czynniki szkodliwe dla zdrowia, brak również danych by orzekany otrzymywał dodatek specjalny za służbę w warunkach szkodliwych dla zdrowia. Skarżący pełnił służbę wojskową w Oddziale [...], a następnie pełnił służbę w [...] na stanowisku podoficera specjalisty, a więc na stanowisku sztabowym. Z dokumentacji orzeczniczo-lekarskiej nie wynika, by skarżący w trakcie służby wojskowej był narażony na czynniki szkodliwe dla zdrowia wymienione w złącznikach nr 1 i 2 rozporządzenia MON z 31 marca 2003 r., a więc by pełnił długotrwałą służbę wojskową z narażeniem na działanie ujemnych wpływów atmosferycznych oraz prace fizyczna narażająca stale na urazy mechaniczne, czy tez prace wymagającą długotrwałego obciążenia ograniczonych grup mięśniowych z przymusową postawią ciała lub narażającą na częste powtarzające się mikrourazy albo powodujących ucisk na pnie nerwów, ruchy monotypowe wykonywane w szybkim tempie. W ocenie organu służba wojskowa w [...] związana była zapewne ze służbą patrolową lub pracą biurową. Również służba w [...] na stanowiskach sztabowych nie zawiązana była z w/w czynnikami służbowymi wymienionymi w zł. nr 1 i 2 w/w rozporządzenia MON. Natomiast doznany uraz kręgosłupa lędźwiowego w wypadku uznanym za pozostający w związku ze służbą wojskową ujawnił tylko przewlekły zespół bólowy osoby z zawansowanymi zmianami zwyrodnieniowymi kręgosłupa na wielu poziomach, które są objawem starzenia się organizmu. Konkludując, organ uznał, że występujące dolegliwości bólowe wymagają prowadzenia przez orzekanego oszczędzającego trybu życia, dlatego też CWKL uznała go za niezdolnego do zawodowej służby wojskowej D. K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej z [...] maja 2021 r. nr [...], zaskarżając orzeczenie to co do pkt A-Schorzenia powodujące niezdolność do służby wojskowej pkt 1., oraz 11 (określenie inwalidztwa). Skarżący wniósł o zmianę powyższego schorzenia i zakwalifikowanie go do pozostającego w związku ze służbą wojskową zgodnie z rozporządzeniem Ministra Obrony Narodowej z 3 czerwca 2015 r. w sprawie orzekania zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach. W uzasadnieniu skargi podniósł, że dolegliwości bólowe powstały od momentu zdarzenia, wypadku podczas służby, który to wypadek został zakwalifikowany przez właściwego Szefa WSzW za pozostający w związku ze służbą wojskową umożliwiający zaliczenie schorzenia będącego następstwem wypadku za pozostające w związku ze służbą. Skarżący nie zgadza się z treścią orzeczenia dotyczącą jego służby w [...] [...] i zadań służbowych w niej wykonywanych. Podkreślił, że zajmował stanowisko - Podoficer Specjalista, będąc przydzielony etatowo na Zespół Bojowy [...] w [...], realizując zadania w bardzo dużej mierze obciążające zdrowotnie jego organizm. Wskazał, że służba była związana większości z wykonywaniem prac fizycznych, a nie jak to stwierdzono w orzeczeniu, prac biurowych. Skarżący wskazał, że na zajmowanym stanowisku służbowym miał przyznany dodatek specjalny za wykonywanie zadań polegających na bezpośrednim fizycznym zwalczaniu terroryzmu lub uczestniczeniu w szkoleniu w tym zakresie, wobec czego spełniał warunki określone w § 20 rozporządzenia MON z dnia 28 grudnia 2016 r. w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych, zgodnie z zajmowanym stanowiskiem. Zgodnie z tą decyzją uwzględniono sposób wywiązywania się z obowiązków służbowych, stopień trudności i złożoności powierzonych zadań, liczbę podległych żołnierzy oraz stopień niebezpieczeństwa utraty jego zdrowia i życia, inne uciążliwości i niebezpieczeństwa związane z realizacją zadań wynikających z zajmowanego stanowiska służbowego, a także poziom wyszkolenia wojskowego i specjalistycznego. Skarżący nie rozumie, z jakich powodów organ uznał, że jego praca związana jest ze stanowiskiem sztabowym i nie wiąże się z narażeniem na utratę życia i zdrowia. Uważa, że jego praca spełniała czynniki szkodliwe dla zdrowia wymienione w załącznikach nr 1 i 2 rozporządzenia MON z dnia 31 marca 2003 r. W odpowiedzi na skargę Organ wniósł o jej oddalenie oraz podtrzymał twierdzenia zawarte w uzasadnieniu przedmiotowego orzeczenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity Dz. U. z 2022 r., poz. 2492), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanych przepisów cyt. ustawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w zakresie swojej właściwości, ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną, postanowienie, czy też inny akt lub czynność z zakresu administracji publicznej dotyczącą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tego aktu lub podjęcia spornej czynności. Chodzi więc o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywaną wyłącznie pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności, czy też zgodności z zasadami współżycia społecznego. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm. - dalej także: "P.p.s.a."). Należy zauważyć jednocześnie, że przed przystąpieniem do oceny zasadności każdej skargi, Sąd ma obowiązek zbadać, czy przedstawiona mu sprawa należy do drogi sądowej, a więc czy mieści się w granicach objętych kontrolą sądową. Sąd administracyjny sprawuje bowiem sądową kontrolę działalności administracji publicznej tylko w granicach prawem określonych. W tej sytuacji, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, rozpoznając niniejszą sprawę, w pierwszej kolejności obowiązany był zbadać, czy przedmiot skargi w ogóle należy do właściwości sądów administracyjnych, albowiem granice właściwości sądów administracyjnych oraz istota wymiaru sprawiedliwości sprawowanego przez te sądy, zostały określone wprost w art. 184 Konstytucji RP, z treści którego wynika, że sądy administracyjne sprawują w zakresie określonym w ustawie, kontrolę działalności organów administracji publicznej. Dokonując oceny przedmiotowej sprawy w świetle powyższych kryteriów, Sąd stwierdził, iż skarga na orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej z dnia [...] maja 2022 r., w części dotyczącej związku stwierdzonych schorzeń ze służbą wojskową i określenia inwalidztwa jest niedopuszczalna i jako taka podlegała odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a. W pozostałym zakresie, tj. w części dotyczącej określenia zdolności skarżącego D. K. do pełnienia zawodowej służby wojskowej, skarga podlegała oddaleniu jako nieuzasadniona, na podstawie art. 151 P.p.s.a. Należy podkreślić, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, stwierdzając w powyższym zakresie przesłankę do odrzucenia skargi w trybie art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a., zauważył, że na orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej z dnia [...] maja 2022 r. w zakresie orzeczenia o związku stwierdzonych schorzeń ze służbą wojskową i określenia inwalidztwa nie przysługuje skarga do sądu administracyjnego (pkt 10 i 11 orzeczenia). W ocenie Sądu, należy przede wszystkim wskazać, że Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 9 marca 2005 r., sygn. akt I OSK 1203/04 (publik. /w:/ https://orzeczenia.nsa.gov.pl), wyraźnie podkreślił, że wojskowe komisje lekarskie orzekają w dwóch reżimach prawnych, stąd orzeczenia tych komisji dzielą się na dwie grupy. Pierwsza grupa orzeczeń wojskowych komisji lekarskich obejmuje kwestię zaliczenia danej osoby do określonej kategorii zdolności do służby wojskowej, jak i samej zdolności do służby wojskowej. Orzeczenia wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach są wiążące dla organów rozstrzygających o powołaniu danej osoby do służby wojskowej lub o zwolnieniu z tej służby. Od takich orzeczeń służy skarga do sądu administracyjnego, gdyż orzeczenia te mają charakter decyzji rozstrzygających istotę sprawy - zdolność do służby wojskowej. Natomiast drugą grupę orzeczeń wojskowych komisji lekarskich stanowią orzeczenia ustalające schorzenia danej osoby, określające ich związek ze służbą wojskową dla celów odszkodowawczych lub rentowych albo zaopatrzenia emerytalnego, przysługujących na podstawie innych ustaw niż ustawa z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej (tekst jednolity Dz. U. z 2021 r., poz. 372). Orzeczenia tej grupy poddawane są autonomicznej kontroli przez sądy powszechne w ramach rozpoznawania odwołań od decyzji administracyjnych o świadczeniach odszkodowawczych, rentowych lub z zaopatrzenia emerytalnego. Biorąc zatem pod uwagę wspomniane wyżej dwa reżimy prawne, wskazać należy, iż od orzeczeń wojskowych komisji lekarskich w zakresie dotyczącym ustalenia schorzeń danej osoby oraz ich związku ze służbą wojskową dla celów odszkodowawczych, rentowych lub zaopatrzenia emerytalnego, a także określenia inwalidztwa, skarga do sądu administracyjnego nie przysługuje. Warto zauważyć, że potwierdzeniem powyższego stanowiska jest utrwalony w orzecznictwie pogląd, że sąd administracyjny nie jest właściwy w sprawie skargi na orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej w przedmiocie związku choroby (inwalidztwa) ze służbą wojskową (por. uchwała składu siedmiu Sędziów Sądu Najwyższego z dnia 27 października 1999 r., sygn. akt III ZP 9/99; publik. /w:/ OSNP z 2000 r., nr 5, s. 167). Analogiczne stanowisko zajął również Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 6 listopada 2000 r., sygn. akt OSA 1/100 (publik. /w:/ ONSA z 2001 r., zeszyt nr 2, poz. 47) w odniesieniu do orzeczenia w zakresie dotyczącym oceny stanu zdrowia żołnierza i związku ze służbą wojskową stwierdzonych schorzeń dla m.in. celów zaopatrzenia emerytalnego (rentowego), stwierdzając, że w tych sprawach skarga nie przysługuje. Na tle przytoczonego stanu prawnego stanowisko to jest nadal aktualne, co potwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w powołanym wyżej wyroku z dnia 9 marca 2005 r., sygn. akt OSK 1203/04. W niniejszej sprawie, jak wynika wyraźnie z treści skargi, przedmiotem zaskarżenia jest orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej w zakresie dotyczącym ustalenia inwalidztwa. Tymczasem, na tę kategorię orzeczeń Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej, jak już wyżej wskazano, skarga do sądu administracyjnego nie przysługuje, a zatem Sąd obowiązany był stwierdzić niedopuszczalność skargi we wspomnianym zakresie i ją odrzucić. Uznając natomiast za dopuszczalną skargę na orzeczenie CWKL z dnia [...] maja 2022 r. w części dotyczącej określenia zdolności skarżącego do pełnienia zawodowej służby wojskowej, Sąd stwierdził, że skarga w tym zakresie nie zasługuje na uwzględnienie. Zaznaczenia wymaga, że wojskowe komisje lekarskie, jako organy administracji publicznej, podejmują rozstrzygnięcia w indywidualnych sprawach, w drodze decyzji administracyjnych (nazywanych w przepisach orzeczeniami), które poddane są mocy obowiązującej przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Natomiast przepisy rozporządzenia w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach, jako lex specialis, regulują pewne kwestie odmiennie od rozwiązań przyjętych w k.p.a. Jednak w sprawach nieuregulowanych w rozporządzeniu, zastosowanie znajdują przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Rozstrzyganie o zdolności do pełnienia czynnej służby wojskowej odbywa się zatem w postępowaniu administracyjnym z gwarancjami dwuinstancyjnego toku orzecznictwa o sformalizowanym charakterze. Podstawę orzekania w niniejszej sprawie przez wojskowe komisje lekarskie stanowiły przepisy rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 03 czerwca 2015 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. z 2015 r., poz. 761 ze zm.). Stosownie do treści art. 5 ust. 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych., zdolność fizyczną i psychiczną do pełnienia zawodowej służby wojskowej ustala wojskowa komisja lekarska, która wydaje w tej sprawie orzeczenie. Zgodnie z art. 5 ust. 7 tej ustawy., orzeczenie o zaliczeniu danego żołnierza lub innej osoby do jednej z kategorii, o których mowa w ust. 6, właściwe komisje lekarskie wydają na podstawie badania lekarskiego fizycznej i psychicznej zdolności tej osoby do służby w poszczególnych rodzajach Sił Zbrojnych, rodzajach wojsk oraz na poszczególnych stanowiskach służbowych, z uwzględnieniem wyników badań specjalistycznych, a w razie potrzeby również obserwacji szpitalnej. W art. 5 ust. 8 ustawy zawarte zostało upoważnienie dla Ministra Obrony Narodowej do wydania w porozumieniu z Ministrem Zdrowia, rozporządzenia regulującego orzekanie o zdolności fizycznej i psychicznej do pełnienia zawodowej służby wojskowej. W § 1 pkt 1 cyt. rozporządzenia z 2015 r. (w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach) określono wykaz chorób lub ułomności uwzględniany przy orzekaniu o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz do służby poza granicami państwa. Natomiast § 2 rozporządzenia stanowi, że wykazy chorób lub ułomności, o których mowa w § 1 i 3, określa Załącznik nr 1 do rozporządzenia. Wykaz chorób lub ułomności, o którym mowa w § 1 pkt 2, określa Załącznik nr 2 do rozporządzenia. Wyjaśnić w tym miejscu należy, że kontrola przez sąd administracyjny orzeczeń wojskowych komisji lekarskich o zdolności do zawodowej służby wojskowej, które obejmują zagadnienia wymagające wiedzy medycznej, sprowadza się do oceny prawidłowości postępowania w zakresie ustalenia stanu zdrowia orzekanego, a w szczególności prawidłowego zastosowania przepisów procesowych i materialnych. W ramach tak pojętej kontroli, sąd administracyjny nie posiada uprawnień do weryfikacji medycznych ustaleń lekarzy orzekających w komisji lekarskiej i nie może dokonywać zmiany w tym zakresie, a tym samym zmiany kategorii zdolności do służby wojskowej. Kontrola orzeczenia wojskowej komisji lekarskiej przez sąd administracyjny w zakresie zdolności do służby wojskowej ma więc charakter ograniczony i sprowadza się w istocie do jej badania pod względem formalnym. Oznacza to, że sąd administracyjny ocenia jedynie, czy orzeczenie wydała właściwa komisja lekarska, czy jej skład był zgodny z wymogami określonymi w przepisach aktów wykonawczych regulujących te kwestie, a ponadto, czy stwierdzone schorzenia dawały podstawę do zawartego w orzeczeniu określenia kategorii zdolności do służby wojskowej. Sąd nie jest natomiast uprawniony do oceny fachowości przeprowadzonych u skarżącego badań lekarskich, czyli weryfikacji orzeczeń komisji lekarskich z punktu widzenia medycznej oceny warunków zdrowotnych badanego. Sąd nie może też zmienić we własnym zakresie takiej oceny (rozpoznania) w oparciu o przeprowadzone badania lekarskie, ani też zlecać przeprowadzenia dodatkowych badań celem weryfikacji dotychczasowych. Są to wyłączne kompetencje komisji lekarskich. Sąd administracyjny kontroluje, czy rozstrzygnięcie w sprawie zostało podjęte na podstawie kompletnego materiału dowodowego, obejmującego niezbędne badania lekarskie oraz czy dokonana kwalifikacja zdolności do czynnej służby wojskowej była słuszna. Podstawą orzekania dla sądu administracyjnego jest ustalony stan faktyczny i dowody zgromadzone w postępowaniu przed organem administracji. Sąd orzekający w niniejszej sprawie nie stwierdził uchybień w postępowaniu zakończonym wydaniem orzeczenia CWKL. Organ odwoławczy dokonał bowiem prawidłowej kwalifikacji rozpoznania określonego w punkcie 8.1 do odpowiednich paragrafów Załącznika nr 1 (grupa I), zaś zaliczenie skarżącego do kategorii N – niezdolny do zawodowej służby wojskowej, znalazło potwierdzenie w okolicznościach faktycznych sprawy. CWKL należycie uzasadniła swe stanowisko w tym zakresie. Z akt sprawy wynika, że na podstawie zgromadzonej dokumentacji oraz w wyniku przeprowadzonych badań i konsultacji rozpoznano u skarżącego następujące schorzenie powodujące niezdolność do służby: przewlekły zespół bólowy kręgosłupa odcinka lędźwiowo - krzyżowego charakterze bólów mięśniowo- powięziowych w przebiegu wielopoziomowych zmian zwyrodnieniowych kręgosłupa odcinka piersiowego i lędźwiowo- krzyżowego pod postacią przepuklin w obrębie blaszek granicznych trzonów kręgów Th1O i Th11 oraz dyskopatii krążków międzykręgowych na poziomach L3/L4, L4/L5, L5/S1 z obustronnym uciskiem korzeni nerwowych z objawami obustronnej rwy kulszowej i osłabieniem odruchów kolanowych i skokowych, leczony elektrotermolezją stawów międzykręgowych oraz planowanym zabiegiem stabilizacji międzykolczystej na poziomie L5/S1 i odnerwieniem stawów międzykręgowych znacznie upośledzającym sprawność ustroju. Schorzenie to zostało zakwalifikowane do § 62 pkt 2 i § 34 pkt 7 Załącznika nr 1, grupa II, co powodowało konieczność stwierdzenia kategorii N - trwale niezdolny do zawodowej służby wojskowej. Jak wyjaśnił organ w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia, podstawą do przyjęcia ww. rozpoznania były wyniki badania TK kręgosłupa z [...] stycznia 2021 r. wykonanego przez Szpitalny Odział Ratunkowy Powiatowego Szpitala w [...], rozpoznanie dokonane podczas pobytu skarżącego w dniach [...] - [...] stycznia 2021 r. na Oddziale Klinicznym Neurochirurgicznym [...] Wojskowego Szpitala Klinicznego w [...] oraz karta informacyjna z konsultacji neurochirurgicznej z dnia [...] września 2021 r. w ww. Szpitalu dotycząca stanu pacjenta po zabiegu elektrotermolezji, a także wyniki konsultacji: neurologicznej z dnia [...] listopada 2021 r. oraz chirurgicznej z dnia [...] stycznia 2021 r(powinno być: 2022 r.) – karta 55 akt sprawy. Wskazana dokumentacja medyczna oraz wyniki konsultacji nie były kwestionowane przez skarżącego. W świetle zgromadzonych dowodów brak jest podstaw do przyjęcia, iż rozpoznane schorzenie zakwalifikowane zostało w sposób nieprawidłowy do § 62 pkt 2 i § 34 pkt 7 Załącznika nr 1. Wobec powyższego zasadnym było orzeczenie, iż skarżący jest trwale niezdolny do zawodowej służby wojskowej i posiada kategorię N (grupa II, kolumna 5). Reasumując, w ocenie Sądu brak jest podstaw do uznania, że wydając zaskarżone orzeczenie, CWKL dopuściła się naruszenia art. 7, art. 77 § 1 k.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Stan faktyczny sprawy został prawidłowo ustalony, co odzwierciedla rozpoznanie schorzenia, jego kwalifikacja i określenie kategorii zdolności do służby. CWKL wzięła pod uwagę cały materiał dowodowy istotny dla podjęcia rozstrzygnięcia, w tym dokumentację medyczną, zgromadzoną na etapie postępowania odwoławczego. W sprawie nie doszło też do naruszenia art. 107 § 1 k.p.a., bowiem zaskarżone orzeczenie zostało prawidłowo uzasadnione. Uzasadnienie orzeczenia zawiera wskazanie stanu faktycznego ustalonego w sprawie i przepisów stanowiących podstawę rozstrzygnięcia i nie pozostawia wątpliwości, z jakiej przyczyny skarżący uznany został za osobę trwale niezdolną do zawodowej służby wojskowej. Mając na uwadze powołane okoliczności, Sąd działając na podstawie art. 151 P.p.s.a. orzekł jak w pkt 1 wyroku. Na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a., Sąd odrzucił skargę w pozostałym zakresie (w pkt 2 wyroku).

Informacje o sprawie

Data wpływu
18 lipca 2022
Hasła tematyczne
Żołnierze zawodowi
Skarżony organ
Centralna Wojskowa Komisja Lekarska
Sędziowie
Ewa Kwiecińska /przewodniczący sprawozdawca/ Iwona Maciejuk Joanna Kruszewska-Grońska

Powołane przepisy

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny