II SA/Sz 1305/17

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie Monika Bieńkowska po rozpoznaniu w dniu 16 marca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku D. I. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie radcy prawnego w sprawie z Jej skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego p o s t a n a w i a : przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego.

Wyrokiem wydanym w dniu 31 stycznia 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę D. I. na opisaną w sentencji decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S w przedmiocie dodatku mieszkaniowego. W terminie przewidzianym do złożenia skargi kasacyjnej od rzeczonego wyroku D. I. złożyła na urzędowym formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie radcy prawnego. W załączonym do formularza piśmie podała, że nie stać jej na opłacenie prywatnie pomocy prawnej. Skarżąca jest osobą samotną, ma orzeczoną niepełnosprawność stopnia znacznego, z powodu schorzeń bardzo często przebywa w szpitalu. Choruje na chorobę [...] z licznymi powikłaniami, przewlekłe [...], z tego powodu musi przyjmować bardzo drogie leki oraz stosować dietę [...]. Źródło utrzymania skarżącej stanowi emerytura i zasiłek pielęgnacyjny w łącznej wysokości [...] zł, a miesięcznie ponoszone wydatki to: czynsz i rata c.o. – [...] zł, prąd – [...] zł, telefon – [...] zł, internet – [...] zł, opłata za grunt – [...] zł. Ponosi też wydatki na dojazdy do szpitali, dietę [...], żywność. Łącznie miesięczne wydatki wynoszą ok. [...] zł, a skarżąca dysponuje kwotą w wysokości [...] zł, co powoduje, że brakujące pieniądze dopożycza. Do wniosku strona dołączyła decyzję Dyrektora ZUS o waloryzacji emerytury z dnia 1 marca 2017 r., z której wynika, ze wysokość świadczenia do wypłaty wynosi [...] zł netto, orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności, decyzję Prezydenta Miasta S. z dnia [...] r. przyznającą zasiłek pielęgnacyjny na okres od 201.08.01. do 2019.08.31 w wysokości [...] zł, rozliczenie kosztów ogrzewania, fakturę z serwisu okien na kwotę [...]zł oraz fakturę za zakup inhalatora w wyskości [...] zł. Rozpoznając przedmiotowy wniosek wskazać należy, że instytucja prawa pomocy uregulowana została w art. 243 – 263 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) stanowiąc jedną z gwarancji realizacji konstytucyjnej zasady prawa do sądu umożliwia dostęp do sądu osobom, które obiektywnie nie mają wystarczających środków finansowych na poniesienie kosztów prowadzonego postępowania sądowoadministracyjnego. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym (obejmującym zwolnienie tylko od opłat w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego) następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z treści ww. przepisu wynika, że to na podmiocie wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji materialnej i dochodowej uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy. Rozstrzygnięcie złożonego wniosku uzależnione jest zatem wyłącznie od tego, co zostanie przez stronę udowodnione. Co do zasady przyznanie prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i winno być stosowane tylko w przypadkach podmiotów charakteryzujących się wyjątkowo trudną sytuacją materialną (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 marca 2012 r., sygn. akt I OZ 179/12). Ze złożonego wniosku wynika, że skarżąca prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, jest osobą o znacznym stopniu niepełnosprawności z licznymi schorzeniami. Miesięczny jej dochód stanowi kwota [...]zł, natomiast wydatki ponoszone tytułem opłat oraz zakup lekarstw, wizyt u lekarzy i dietę przekraczają jej wysokość i z tego względu musi się zapożyczać. Oceniając wniosek pod kątem spełnienia przesłanki ustawowej należało uznać, iż wnioskodawczyni wykazała w sposób dostateczny, że sytuacja majątkowa w jakiej się znajduje, nie pozwala na poniesienie kosztów wynagrodzenia i wydatków radcy prawnego z własnych środków finansowych, bez uszczerbku w koniecznych kosztach jej utrzymania. Z tego względu, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7, w związku z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.