II SA/Sz 1121/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Jankowski (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Maria Mysiak,, Sędzia WSA Katarzyna Sokołowska, Protokolant starszy sekretarz sądowy Katarzyna Skrzetuska-Gajos, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 17 lutego 2016 r. sprawy ze skargi A. F. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie opłaty legalizacyjnej oddala skargę

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego , w związku z pismem A. M. (obecnie A. F.) z dnia [...] r., wszczął postępowanie administracyjne w sprawie samowolnie rozbudowanej części budynku mieszkalnego, położonego na nieruchomości w m. P. , gm. K. na terenie działki nr [...] W dniu [...] r. organ powiatowy przeprowadził oględziny przedmiotowej nieruchomości, w toku których ustalono, że ww. budynek mieszkalny jednorodzinny wybudowany został w okresie międzywojennym, a murowana dobudówka o wymiarach [...] m została wybudowana w okresie późniejszym bez wymaganego pozwolenia na budowę. Ustalono także, że A. M. przedmiotową nieruchomość nabyła na podstawie aktu notarialnego z dnia [...] r., a według jej wiedzy dobudówka została wybudowana przez poprzedniego właściciela nieruchomości – E. K. w [...] r. Postanowieniem z dnia [...] r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wstrzymał prowadzenie robót budowlanych związanych z rozbudową przedmiotowego budynku mieszkalnego i zobowiązał A. F. do wykonania w terminie do [...] r. czynności, mających na celu doprowadzenie wykonanej bez pozwolenia na budowę rozbudowy budynku mieszkalnego do stanu zgodnego z prawem, poprzez przedłożenie: 1) zaświadczenia Wójta Gminy K. o zgodności realizowanej inwestycji z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego m. P. lub ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy w przypadku braku planu, 2) oświadczenia o posiadanym prawic do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, 3) czterech egzemplarzy projektu wykonanej rozbudowy budynku mieszkalnego". Organ I instancji mając na uwadze, że zobowiązana wywiązała się z nałożonego na nią obowiązku i przedłożyła wymagane dokumenty, postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] ustalił A. F. opłatę legalizacyjną w kwocie [...] zł, z tytułu wybudowania dobudówki o wymiarach ca [....] m do budynku mieszkalnego, położonego na nieruchomości w m. P., gm. K. na terenie działki oznaczonej nr ew. [...] bez pozwolenia na budowę. W uzasadnieniu organ powiatowy wskazał, że skoro wybudowana dobudówka należy do I kategorii obiektów - budynek mieszkalny, dla której to stawka opłaty s-wynosi [..] zł, współczynnik kategorii obiektu k-2, a współczynnik wielkości obiektu w-1, zatem naliczona opłata jako stanowiąca iloczyn 50 x s x k x w wynosi [...] zł. Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła A. F., zarzucając błąd w ustaleniach faktycznych jak i naruszenie art. 7, 8, 9 i 10 Kpa oraz art. 28 ust. 2 w zw. z art. 49 ust. 1 pkt 3 oraz ust. 2 w zw. 59 f ust. 1 i 3 oraz załącznika do ustawy Prawo budowlane wobec niewłaściwego określenia adresata decyzji i współczynnika kategoryzacji obiektu. Strona wyjaśniła, że decyzja nie powinna być do niej skierowana, albowiem w związku z ujawnieniem się wady przedmiotu sprzedaży w postaci zakwestionowanej samowoli budowlanej odstąpiła od umowy sprzedaży. Efektem tego było wytoczenie powództwa przeciwegzekucyjnego wobec domagania się zapłaty ceny, które E. K. uznała, czego następstwem powinno być zwrotne przeniesienie własności nieruchomości (dowód wyrok w sprawie [...] o pozbawieniu aktu notarialnego tytułu wykonawczego). Nadto podkreśliła, że skoro nieruchomość objęta postępowaniem jest w istocie siedliskiem położonym na terenie rolniczym, to w takim przypadku określając wysokość opłaty legalizacyjnej organ winien był przyjąć współczynnik kategoryzacji obiektu k – 1, dla obiektu zaliczonego do kategorii II lub III, określonej w załączniku do ustawy. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] r. nr[...] , na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 K.p.a. oraz art. 49 ust. 1 i ust. 2 w zw. z art. 59f ust. 1 i art. 83 ust. 2 ustawy Prawo budowlane, utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W motywach rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że brak jest w niniejszej sprawie podstaw proceduralnych do uchylenia postanowienia organu I instancji, gdyż przedmiotowa inwestycja została zrealizowana bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę, przy tym jest zgodna z przepisami o zagospodarowaniu przestrzennym, zaś inwestor przedłożył wymagane prawem dokumenty. Jednocześnie organ I instancji obliczył kwestionowaną opłatę legalizacyjną, zgodnie z wytycznymi zawartymi w art. 49 ust. 2 i art. 59 f ust. 1 i 2 ustawy Prawo budowlane oraz w załączniku do ww. ustawy. Ustosunkowując się do argumentów odwołania organ odwoławczy wyjaśnił, iż przedmiotowa rozbudowa dotyczy budynku mieszkalnego, a więc nie jest możliwe zakwalifikowanie jej do II (budynki służące gospodarce rolnej, jak: produkcyjne, gospodarcze, inwentarsko-składowe) lub III (tzw. inne niewielkie budynki, jak: domy letniskowe, budynki gospodarcze, garaże do dwóch stanowisk włącznie) kategorii obiektów budowlanych, zgodnie z załącznikiem do ustawy Prawo budowlane. Ze względu na przeznaczenie do celów stricte mieszkalnych, przedmiotowa rozbudowa nie może służyć gospodarce rolnej, ani też być uznana za budynek letniskowy, czy gospodarczy lub garażowy. Ponadto, jak długo skarżąca będzie pozostawać właścicielem przedmiotowej nieruchomości, tak też długo będzie pozostawać adresatem rozstrzygnięć w przedmiotowej sprawie. W przypadku natomiast przeniesienia własności ww. nieruchomości na inną osobę już po wydaniu rozstrzygnięcia administracyjnego, zmianie ulegnie jedynie osoba zobowiązana do wykonania obowiązków nałożonych na skarżącą. A. F. zaskarżyła opisane powyżej postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego , wnosząc o jego uchylenie. Strona w skardze zarzucając postanowieniu błąd w ustaleniach faktycznych oraz naruszenie art. 7, 8, 9 i 10 Kpa jak i art. 28 ust. 2 w zw. z art. 49 ust. 1 pkt 3 oraz ust. 2 w zw. 59 f ust. 1 i 3 ustawy Prawo budowlane oraz załącznika do ww. ustawy, ponowiła argumentację odwołania. Dodatkowo tylko wskazała, że wbrew zapisom księgi wieczystej nie jest właścicielem nieruchomości, zaś ocena przeprowadzona przez organ o stricte mieszkalnym przeznaczeniu rozbudowy jest oceną arbitralną i nie popartą żadną merytoryczną argumentacją. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny u z n a ł, co następuje : Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647 ze zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w postępowaniu sądowym badana jest wyłącznie legalność aktu administracyjnego, czyli prawidłowość zastosowania przepisów prawa do zaistniałego stanu faktycznego, trafność ich wykładni oraz prawidłowość przyjętej procedury. Analiza skargi prowadzona w oparciu o przedstawione kryteria prowadzi do wniosku, że nie zasługuje ona na uwzględnienie. Podstawą wymierzenia opłaty legalizacyjnej w przedmiotowej sprawie jest art. 49 ust. 1 i 2 w zw. z art. 59f ust. 1 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity Dz. U. z 2013 r., poz. 1409, ze zm.). W ocenie Sądu organy prawidłowo przeprowadziły postępowanie legalizacyjne oraz zastosowały właściwe przepisy prawa materialnego. Podstawowy zarzut skargi sprowadza się do wskazania, że organy nieprawidłowo określiły stronę postępowania i adresatem decyzji nie powinna być A. F., ale zbywca nieruchomości tj. E. K. Sąd nie podziela tego toku rozumowania, iż opłata legalizacyjna została nałożona na podmiot, który nie popełnił samowoli budowlanej. Zdaniem Sądu w przypadku sprzedaży nieruchomości jej nabywca wstępuje w prawa i obowiązki poprzedniego właściciela, co w niniejszej sprawie oznacza, że A. F. jako aktualny właściciel nieruchomości, która wybudowana została przez poprzedniego właściciela ponosi odpowiedzialność za wszystkie obiekty znajdujące się na zakupionym gruncie, również te, które wybudowane zostały przez poprzedniego właściciela w warunkach samowoli budowlanej. Sąd w niniejszym składzie podziela pogląd wyrażony w wyroku NSA z 8.01.2015 r. sygn. akt II OSK 649/13 wskazujący, że "skoro aktualny właściciel jest zainteresowany zalegalizowaniem obiektów znajdujących się na jego gruncie, to tym samym staje się on podmiotem zobowiązanym do wykonania określonych prawem czynności i uiszczenia opłaty niezbędnej do zakończenia legalizacji ...". W ocenie Sądu wytoczenie powództwa przeciwegzekucyjnego wobec domagania się zapłaty ceny pomiędzy A. M. obecnie F., a M. K. nie ma znaczenia dla oceny przedmiotowej sprawy, gdyż pozew dotyczy wzajemnych rozliczeń pomiędzy stronami, a właścicielem nieruchomości pozostaje A. F. ( p. protokół rozprawy). Zdaniem Sądu nie sposób podzielić też drugiego zarzutu skarżącej, że rozbudowa dotyczyła budynku służącego gospodarce rolnej. Nie jest to bowiem budynek gospodarczy, inwentarski, ani też służący do produkcji lecz przeznaczony jest do celów stricte mieszkalnych. Przedmiotowa rozbudowa dotyczyła budynku mieszkalnego. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 151 P.p.s.a. oddalił skargę.