II SA/Rz 91/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący: SWSA Joanna Zdrzałka po rozpoznaniu w dniu 22 marca 2021 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M.M. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w sprawie z jego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2020 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego - postanawia - odmówić przywrócenia terminu do wniesienia skargi.

Decyzją z dnia [...] września 2020 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy [...] z dnia [...] sierpnia 2020 r. nr [...] którą odmówiono M.M. (dalej: "skarżący") przyznania pomocy w formie zasiłku celowego z przeznaczeniem na zakup żywności. Decyzja ta została doręczona skarżącemu i odebrana przez niego w dniu 15 października 2020 r. Dnia 29 grudnia 2020 r. (data nadania w urzędzie pocztowym) skarżący złożył do WSA w Rzeszowie skargę na opisaną na wstępie decyzję wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej wniesienia. W uzasadnieniu wskazał, że decyzję otrzymał 15 października 2020 r., zaś termin do wniesienia skargi upływał dnia 16 listopada 2020 r. Wyjaśnił, że w ustawowym terminie nie mógł złożyć skargi, gdyż zachorował. Jest osobą samotną, niepełnosprawną w stopniu znacznym. W tym okresie nie wychodził z domu, mocno gorączkował. Nie mógł nikogo poprosić o pomoc, gdyż izolował się, nie chciał nikogo narażać, szczególnie w dobie pandemii. Gdy tylko lepiej się poczuł i ustały powody, które uniemożliwiły mu złożenie skargi, niezwłocznie dopełnił formalności i wniósł skargę. W odpowiedzi na ten wniosek SKO wskazało, że argumentacja skarżącego nie znajduje uzasadnienia. W okresie od 15 października 2020 r. do 29 grudnia 2020 r. Skarżący nadał do SKO 10 odwołań od decyzji Wójta Gminy [...] (data wpływu do organu – 5 listopada 2020 r.), skargę do WSA w Rzeszowie na decyzję SKO z [...] września 2020 r. (data wpływu do organu 18 listopada 2020 r.), 5 odwołań na 5 decyzji Wójta Gminy [...] (data wpływu do organu – 4 grudnia 2020 r.), 5 skarg do WSA na 5 decyzji SKO (data wpływu do organu – 16 grudnia 2020 r.). Na potwierdzenie powyższego SKO przedłożyło wydruk z własnego systemu wpływu spraw. Organ zauważył zatem, że w terminie do wniesienia skargi w niniejszej sprawie, skarżący składał dużą liczbę pism. Przywołane uzasadnienie wniosku pozostaje w sprzeczności w przedstawionymi faktami, a sam skarżący w terminie do wniesienia skargi był w stanie dokonać czynności, której uchybił. Wobec powyższego organ zawnioskował o negatywne rozpoznanie wniosku o przywrócenie terminu i odrzucenie skargi, jako złożonej po terminie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Możliwość przywrócenia terminu przewiduje art. 86 § 1 i 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 – zwana dalej "p.p.s.a."), który stanowi, że jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny jego uchybienia. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 1, 2 i 4 p.p.s.a.). Warunki powyższe muszą być spełnione łącznie, aby wniosek mógł zostać rozpatrzony pozytywnie. Rozpoznając wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi Sąd uznał, że Skarżący sporządzając dnia 28 grudnia 2020 r. wniosek o przywrócenie terminu dochował siedmiodniowego terminu przewidzianego na jego wniesienie (w tym dniu ustała przyczyna uchybienia terminowi i w tym samym dniu Skarżący sporządził wniosek). Dokonał także czynności, której nie wykonał w terminie (tj. złożył skargę). Natomiast nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu. W nauce prawa jak i orzecznictwie przyjmuje się, że usprawiedliwione przyczyny uchybienia terminu do dokonania czynności są ograniczone do okoliczności, które nie tyle utrudniają, ale faktycznie uniemożliwiają dokonanie czynności nawet przy zachowaniu największej możliwej staranności takich jak: przerwę w komunikacji, powódź, pożar, inną katastrofę, nagłą chorobę strony przy równoczesnej niemożliwości wyręczenia się inną osobą, mylne poinformowanie strony o sposobie i terminie wniesienia środka zaskarżenia – ("Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz", pod red. T. Wosia, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis 2005 str. 333). Konieczną a zarazem podstawową przesłanką przywrócenia terminu jest brak winy po stronie podmiotu dokonującego danej czynności. Tut. Sąd zauważa, że prowadzenie spraw w sformalizowanym postępowaniu sądowym wymaga od stron szczególnej staranności. Przesłanka braku winy powinna być oceniana na tle wszystkich okoliczności danej sprawy, z uwzględnieniem obiektywnego miernika staranności, jakiej można wymagać od strony należycie dbającej o swoje interesy i przy rozważeniu uchybień spowodowanych nawet lekkim niedbalstwem (zob. postanowienie NSA z dnia 24 marca 2004 r., sygn. akt FZ 13/04). Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i może mieć miejsce tylko wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Dopiero nagłe, nie dające się wcześniej przewidzieć zdarzenie, może stanowić uprawdopodobnienie okoliczności wskazujących na to, że zaistniałe w sprawie uchybienie terminu było niezawinione, przemawiające za uwzględnieniem wniosku o przywrócenie terminu – (por. postanowienie NSA z dnia 26.11.2008 r., sygn. akt II OZ 1231/08). Analiza wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi prowadzi do konkluzji, że nie zasługuje on na uwzględnienie, gdyż skarżący nie uprawdopodobnił przesłanki braku winy w uchybieniu terminu. Z akt sprawy wynika, że zaskarżona decyzja SKO z dnia [...] września 2020 r. została doręczona skarżącemu w dniu 15 października 2020 r. W orzeczeniu tym zawarto prawidłowe pouczenie o możliwości wniesienia skargi do WSA w Rzeszowie za pośrednictwem organu w terminie 30 dni od dnia doręczenia rozstrzygnięcia. Termin do wniesienia skargi do sądu administracyjnego wynosi 30 dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie, a więc w przedmiotowej sprawie upłynął w dniu 14 listopada 2020 r. (sobota). Ponieważ ostatni dzień terminu do wniesienia przez skarżącego skargi wypadał w sobotę, dlatego też z uwagi na brzmienie art. 83 § 2 p.p.s.a., który nakazuje przesunięcie ostatniego dnia terminu przypadającego na sobotę lub dzień wolny od pracy na następny dzień po dniu lub dniach wolnych od pracy, ostatnim dniem terminu na złożenie skargi w niniejszej sprawie był poniedziałek – 16 listopada 2020 r. Tymczasem skarga wniesiona została do Sądu w dniu 29 grudnia 2020 r. (data nadania skargi w urzędzie pocztowym – k. 8 akt sądowych sprawy) – a więc z uchybieniem 30-dniowego terminu. We wniosku o przywrócenie terminu do złożenia skargi, skarżący jako przyczynę uchybienia wskazał na chorobę i towarzyszącą jej wysoką gorączkę, która uniemożliwiała mu dokonanie czynności w terminie. Jednakże na poparcie podanych przez siebie informacji nie przedstawił żadnych zaświadczeń lekarskich czy innych dokumentów okoliczności te potwierdzających. Dodatkowo Sąd zauważa, co wynika z odpowiedzi organu na wniosek o przywrócenie terminu, że skarżący w okresie do wniesienia skargi w niniejszej sprawie, nadawał szereg dokumentów i pism kierowanych do SKO i WSA Rzeszowie (na potwierdzenie powyższego SKO przedłożyło wydruk z systemu w zakresie wpływu korespondencji do organu). Także dokonana przez Sąd analiza akt sądowych spraw sygn.: II SA/Rz 37/21, II SA/Rz 39/21, II SA/Rz 40/21, II SA/Rz 41/21 wykazała, że już 14 grudnia 2020 r. skarżący nadal w urzędzie pocztowym 4 skargi do WSA w Rzeszowie. Natomiast w niniejszej sprawie uczynił to dopiero dnia 29 grudnia 2020 r. W ocenie Sądu okoliczności wskazane we wniosku, tj. choroba, która zresztą nie została poparta żadnymi dokumentami, nie stanowi przesłanki uniemożliwiającej nadanie skargi i przesłanie jej do Sądu, skoro w tym samym czasie skarżący dokonywał innych czynności, tj. kierował do SKO odwołania czy skargi do WSA w Rzeszowie (daty wpływu do organu to: 5 i 18 listopada 2020 r., 4 i 16 grudnia 2020 r.). W świetle powyższych okoliczności Sąd uznał, że podniesione przez wnioskodawcę okoliczności nie znajdują potwierdzenia w aktach sprawy i nie mogły stanowić podstawy do skutecznego rozpoznania wniosku. Skarżący nie uprawdopodobnił jakimkolwiek zaświadczeniem lekarskim bądź innym dokumentem, że znajdował się w stanie uniemożliwiającym dokonywanie czynności procesowych. Nie wyjaśnił jakiego rodzaju była to choroba czy niedyspozycja zdrowotna, która spowodowała opóźnienie w złożeniu skargi i jak długo ona trwała. Konkludując, przywrócenie terminu jest instytucją służącą ochronie zainteresowanego przed negatywnymi skutkami uchybienia terminu. Taka ochrona przysługuje jednak wyłącznie w przypadku, kiedy skarżący nie może dokonać czynności procesowej w terminie z przyczyn od siebie niezależnych. Z przytoczonych przez Skarżącego okoliczności nie wynika, aby taka sytuacja zaistniała w przedmiotowej sprawie. Mając na uwadze powyższe Sąd, działając na podstawie art. 86 § 1 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.