II SA/Rz 909/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Maciej Kobak /spr./ Sędziowie WSA Krystyna Józefczyk WSA Magdalena Józefczyk Protokolant specjalista Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 sierpnia 2018 r. sprawy ze skargi Z. R. na postanowienie Komisarza Wyborczego z dnia [...] lipca 2018 r. w przedmiocie wygaśnięcia mandatu radnego - postanawia – odrzucić skargę.

Przedmiotem skargi Z. R. (dalej w skrócie: "skarżący") jest postanowienie Komisarza Wyborczego w [...] z dnia [...] lipca 2018 r. w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia mandatu radnego. Kwestionowane postanowienie zapadło w następującym stanie faktycznym. Orzeczeniem z dnia 15 marca 2016 r. sygn. akt [...] Sąd Okręgowy w [....] na podstawie art. 21a ust. 2, ust. 2a, ust. 2b ustawy z dnia 18 października 2006 r. o ujawnianiu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944-1990 oraz treści tych dokumentów (t. j. Dz. U. z 2013 r. poz. 1388 ze zm. – dalej w skrócie: "ustawa z dnia 18 października 2006 r."): 1) stwierdził, że skarżący w dniu [...] stycznia 2008 r. złożył niezgodne z prawdą oświadczenie lustracyjne, o którym mowa w art. 7 ustawy z dnia 18 października 2006 r.; 2) orzekł wobec skarżącego utratę prawa wybieralności w wyborach do Sejmu, Senatu, Parlamentu Europejskiego oraz w wyborach powszechnych organu i członka organu jednostki samorządu terytorialnego oraz organu jednostki pomocniczej, jednostki samorządu terytorialnego, której obowiązek utworzenia wynika z ustawy, na okres 5 lat; 3) orzekł wobec skarżącego zakaz pełnienia funkcji publicznej, o której mowa w art. 4 pkt 2-57 ustawy z dnia 18 października 2006 r., na okres 5 lat. Po rozpoznaniu apelacji skarżącego od powyższego orzeczenia, orzeczeniem z dnia 28 czerwca 2016 r. sygn. akt [....] Sąd Apelacyjny w [...] zmienił zaskarżone orzeczenie w ten sposób, że stwierdził, iż skarżący w dniu [...] stycznia 2008 r. złożył zgodne z prawdą oświadczenie lustracyjne, o którym mowa w art. 7 ustawy z dnia 18 października 2006 r. Po rozpoznaniu kasacji wniesionej przez Ministra Sprawiedliwości – Prokuratora Generalnego na niekorzyść od ww. orzeczenia, wyrokiem z dnia 14 lutego 2018 r. sygn. akt IV KK 212/17 Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone orzeczenie i przekazał sprawę Sądowi Apelacyjnemu w [...] do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym. Po ponownym rozpoznaniu apelacji skarżącego od orzeczenia Sądu Okręgowego w [...] z dnia 15 marca 2016 r. sygn. akt [....], orzeczeniem z dnia 29 maja 2018 r. sygn. akt [...] Sąd Apelacyjny w [...] utrzymał zaskarżone orzeczenie w mocy. Postanowieniem z dnia [...] lipca 2018 r. Komisarz Wyborczy w [...] na podstawie art. 383 § 1 pkt 2 i § 2a ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy (Dz. U. z 2018 r. poz. 754 i 1000, dalej w skrócie: "u.k.w.") i art. 15 ustawy z dnia 11 stycznia 2018 r. o zmianie niektórych ustaw w celu zwiększenia udziału obywateli w procesie wybierania, funkcjonowania i kontrolowania niektórych organów publicznych (Dz. U. poz. 130), stwierdził wygaśnięcie mandatu radnego Rady Gminy [...] Z. A. R. w okręgu wyborczym nr [...], wybranego z listy nr [...] - Komitet Wyborczy [...] od dnia 29 maja 2018 r. z powodu utraty prawa wybieralności. Skarżący wniósł skargę na powyższe postanowienie Komisarza Wyborczego w [...], wnosząc o jego uchylenie, oraz o zasądzenie na swoją rzecz zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżonemu postanowieniu skarżący zarzucił naruszenie przepisów prawa mającego wpływ na wynik sprawy, a to: 1) art. 383 § 1 pkt 2 w zw. z art. 11 § 2 pkt 2 u.k.w. poprzez stwierdzenie przez Komisarza Wyborczego wygaśnięcia mandatu w sytuacji, gdy od wyroku Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia 29 maja 2018 r., sygn. akt [....] możliwe jest wniesienia nadzwyczajnego środka zaskarżenia t. j. kasacji, a tym samym ponowne rozpoznanie sprawy, 2) art. 383 § 3 u.k.w. poprzez uniemożliwienie skarżącemu wypowiedzenia się w sprawie przed wydaniem postanowienia w sprawie stwierdzenia wygaśnięcia mandatu radnego, 3) art. 384 § 3 u.k.w. poprzez przyjęcie, iż wygaśnięcie mandatu radnego następuje od dnia 29 maja 2018 r., pomimo tego, iż zgodnie z tym przepisem wygaśnięcie mandatu radnego następuje z dniem uprawomocnienia się wyroku sądu administracyjnego oddalającego skargę na postanowienie. W uzasadnieniu skargi skarżący podkreślił, że od rozstrzygnięcia Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia 29 maja 2018r. przysługuje kasacja. Zgodnie z art. 21b ust. 6 ustawy z dnia 18 października 2016 r. podmiotem, który może wnieść kasację od prawomocnego wyroku Sądu jest Rzecznik Praw Obywatelskich lub Prokurator Generalny - Minister Sprawiedliwości z urzędu lub na wniosek osoby lustrowanej. Skarżący wyjaśnił, że zwrócił się do Rzecznika Praw Obywatelskich z wnioskiem o wniesienie kasacji na jego korzyść, ponieważ uważa, że rozstrzygnięcie Sądu jest dla niego krzywdzące w sytuacji, gdy nie ma żadnych dowodów potwierdzających, iż złożył niezgodne z prawdą oświadczenie lustracyjne. Uwzględnienie jego wniosku przez Rzecznika Praw Obywatelskich może doprowadzić do tego, iż sprawa będzie przedmiotem kolejnego postępowania, którego rozstrzygnięcie jest dla niego niezwykle istotne. Komisarz Wyborczy w [...] w odpowiedzi na skargę wniósł o jej odrzucenie, ewentualnie o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302, dalej w skrócie: "p.p.s.a."), sąd odrzuca skargę wniesioną po upływie terminu do jej wniesienia. Stosownie do treści art. 384 § 1 u.k.w., od uchwały rady i postanowienia komisarza wyborczego o wygaśnięciu mandatu radnego z przyczyn, o których mowa w art. 383 § 1 pkt 2 - z wyjątkiem powodów wskazanych w art. 10 § 2 i art. 11 § 2, oraz pkt 3-5 i 7, zainteresowanemu przysługuje skarga do sądu administracyjnego w terminie 7 dni od dnia doręczenia uchwały albo postanowienia. Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, który stwierdził wygaśnięcie mandatu. Zgodnie natomiast z art. 9 § 1 u.k.w., ilekroć w kodeksie jest mowa o upływie terminu do wniesienia skargi, odwołania lub innego dokumentu do sądu, organu wyborczego, urzędu gminy, konsula albo kapitana statku, należy przez to rozumieć dzień złożenia skargi, odwołania lub innego dokumentu w sądzie, organowi wyborczemu, w urzędzie gminy, w konsulacie lub kapitanowi statku. Ustawodawca w przepisie art. 9 § 1 u.k.w. wprowadził więc odmienne uregulowanie dotyczące zachowania terminu do wniesienia skargi od przewidzianego w art. 83 § 3 p.p.s.a., zgodnie z którym oddanie pisma w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe albo placówce pocztowej operatora świadczącego pocztowe usługi powszechne w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej, Konfederacji Szwajcarskiej lub państwie członkowskim Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - stronie umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym, albo polskim urzędzie konsularnym jest równoznaczne z wniesieniem go do sądu. Przepis art. 9 § 1 u.k.w. jest więc przepisem szczególnym w stosunku do przepisu art. 83 § 3 p.p.s.a. i z tego względu znajduje zastosowanie w rozpoznawanej sprawie (tak również m. in. postanowieniu NSA z dnia 15 maja 2018 r., II OZ 455/18, postanowieniu NSA z dnia 23 lutego 2016 r., II OSK 103/16). Oznacza to, że dla zachowania siedmiodniowego terminu do wniesienia skargi na postanowienie komisarza wyborczego stwierdzające wygaśnięcie mandatu radnego decyduje data złożenia skargi organowi wyborczemu. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy Sąd stwierdził, że z akt administracyjnych wynika, iż zaskarżone postanowienie zostało doręczone skarżącemu w dniu 23 lipca 2018 r. (poniedziałek). Skarżący powinien więc najpóźniej w dniu 30 lipca 2018 r. (poniedziałek) złożyć skargę w siedzibie organu wyborczego. Tymczasem skarga, zaadresowana do Komisarza Wyborczego w [...], została nadana w urzędzie pocztowym w dniu 30 lipca 2018 r. i wpłynęła do organu w dniu 31 lipca 2018 r., a więc już po upływie terminu z art. 384 § 1 u.k.w. W związku z powyższym Sąd uznał, że skarżący uchybił terminowi do wniesienia skargi i z tego względu, na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.