II SA/Rz 820/14

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie Agata Kosowska-Dudzik po rozpoznaniu w dniu 18 lipca 2014 roku w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku J. W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata w sprawie z jego skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] maja 2014 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania dotyczącego specjalnego zasiłku opiekuńczego - postanawia - przyznać skarżącemu J. W. prawo pomocy przez ustanowienie adwokata. Referendarz sądowy Agata Kosowska-Dudzik

W sprawie ze swej skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie zawieszenia postępowania dotyczącego specjalnego zasiłku opiekuńczego J. W. przedłożył urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wskazał w nim, że jest bezrobotny w związku z koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawną w stopniu znacznym matką. Nie posiada żadnych oszczędności, jak też jakiegokolwiek majątku. Rodzina utrzymuje się z renty matki wnioskodawcy w wysokości 894,92 zł, zasiłku pielęgnacyjnego w kwocie 153 zł oraz dochodu z gospodarstwa rolnego, wynoszącego miesięcznie 118 zł. Jako wydatki strona wskazała: 300 zł (energia elektryczna za okres dwóch miesięcy), 150 zł (woda, kanalizacja), 60 zł (telefon), 140 zł (gaz z butli), 100 zł (środki czystości), 36 zł rocznie ("spółka wodna"), 103 zł rocznie (podatek rolny), 48 zł (wywóz śmieci za jeden kwartał), 2000 zł rocznie (opał), 1412 zł rocznie (składki ubezpieczeniowe w KRUS), 200 zł (lekarstwa dla matki). Rozpoznając niniejszy wniosek zważono, co następuje: J. W. zaznaczył na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy, że domaga się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Żądanie to może podlegać rozpoznaniu jedynie w części odnoszącej się do profesjonalnego zastępcy prawnego. Spowodowane jest to brzmieniem art. 239 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej następnie "P.p.s.a." W świetle tego przepisu, strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Skoro więc postanowienie SKO objęte niniejszą skargą mieści się w zakresie przedmiotowym powyższej regulacji, to J. W. zwolniony jest od obowiązku pokrycia kosztów sądowych w tej sprawie z mocy samej ustawy. W takiej sytuacji rozpoznaniu podlega żądanie strony dotyczące ustanowienia adwokata, które w myśl art. 245 § 3 P.p.s.a. składa się na tzw. częściowe prawo pomocy. Przesłanką jego przyznania – stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. – jest niemożność poniesienia pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Analizując sytuację strony przedstawioną we wniosku należy stwierdzić, iż uzasadnia ona przychylenie się do prośby wnioskodawcy. Jest on bowiem osobą bezrobotną, nie pobierającą z tytułu posiadania takiego statusu stosownego zasiłku. Pozostaje na utrzymaniu niepełnosprawnej w stopniu znacznym matki, nad którą sprawuje opiekę. Dochód miesięczny wymienionych to pobierana przez matkę strony renta w wysokości 894,92 zł, zasiłek pielęgnacyjny w kwocie 153 zł oraz dochód z tytułu prowadzenia gospodarstwa rolnego - wynoszący 118 zł. Z powyższego pokrywane są wydatki na utrzymanie domu, zaś z tego, co zostanie na zaspokojenie podstawowych tylko potrzeb własnych, w tym na leczenie matki. Wnioskujący o pomoc, jak też jego matka nie posiadają jakichkolwiek oszczędności oraz nieruchomości, czy wartościowych ruchomości. Biorąc więc pod uwagę niski dochód przeznaczony na utrzymanie dwuosobowej rodziny strony, fakt choroby matki i związaną z tym konieczność sprawowania nad nią stałej opieki oraz niemożność podjęcia pracy zarobkowej, jak również brak posiadania przez osoby wspólnie gospodarujące jakiegokolwiek majątku czy oszczędności uznano, że istnieje potrzeba udzielenia skarżącemu żądanego przez niego wsparcia. Skoro bowiem środki finansowe, którymi skarżący dysponuje ledwie wystarczają na zapewnienie rodzinie tzw. koniecznego utrzymania, to niemożliwym jest wygospodarowanie z nich takich, które zapewniłyby skarżącemu udział w niniejszym postępowaniu za pośrednictwem profesjonalnego pełnomocnika. Koszt wynagrodzenia takiego zastępcy prawnego z pewnością bowiem przekracza możliwości finansowe strony. Dlatego też przyznano J. W. prawo pomocy i ustanowiono na jego rzecz adwokata, o czym orzeczono na podstawie art. 258 § 1, § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.