II SA/Rz 801/13

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie Agata Kosowska-Dudzik po rozpoznaniu w dniu 31 sierpnia 2017 roku w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku radcy prawnego K. M. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej z tytułu sporządzenia odpowiedzi na skargę kasacyjną w sprawie ze skargi G. M. i M. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2013 r. Nr [...] w przedmiocie lokalizacji inwestycji celu publicznego - postanawia - przyznać radcy prawnemu K. M. od Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie kwotę 147,60 zł (słownie: sto czterdzieści siedem złotych sześćdziesiąt groszy), w tym podatek od towarów i usług w kwocie 27,60 zł (słownie: dwadzieścia siedem złotych sześćdziesiąt groszy) tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej.

Wyrokiem z dnia 29 kwietnia 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie na skutek skargi G. M. i M. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) z dnia [...] czerwca 2013r. Nr [...] w przedmiocie lokalizacji inwestycji celu publicznego uchylił to rozstrzygnięcie. Jednocześnie Sąd przyznał, ustanowionemu dla skarżącej G. M. w ramach prawa pomocy pełnomocnikowi - radcy prawnemu K. M. kwotę 295,20 zł tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu w postępowaniu pierwszoinstancyjnym. Skargę kasacyjną od powyższego orzeczenia złożył organ, a jej odpis doręczony został wymienionej radcy prawnej w dniu 10 lipca 2015 r. Dnia 24 lipca 2015 r. pełnomocnik G. M. złożyła w tut. Sądzie odpowiedź na powyższy środek zaskarżenia, w którym wniosła o oddalenie skargi kasacyjnej i zasądzenie kosztów udzielonej z urzędu pomocy prawnej oświadczając, że nie zostały one opłacone w całości ani w części. Wyrokiem z dnia 24 maja 2017 r. sygn. akt II OSK 2425/15 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną SKO. W dniu 18 sierpnia 2017 r. radca prawny K. M. złożyła w tut. Sądzie pismo, w którym ponowiła swój wniosek o przyznanie kosztów udzielonej G. M. pomocy prawnej w postaci sporządzenia odpowiedzi na skargę kasacyjną. Rozpoznając wniosek zważono, co następuje: Zawodowy pełnomocnik ustanowiony dla strony postępowania sądowego w ramach instytucji prawa pomocy uprawniony jest do otrzymania wynagrodzenia według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Stanowi o tym art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.". Szczegółowe unormowania zawierające reguły przyznawania takiego wynagrodzenia w przypadku radców prawnych zawiera obecnie rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. poz. 1715). W świetle § 22 tego aktu, do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem jego wejścia w życie stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. Rozporządzenie to, zgodnie z jego § 24 weszło w życie 2 listopada 2016 r. Taką samą regulację zawierało poprzednio obowiązujące rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. poz. 1805), który to akt wszedł w życie 1 stycznia 2016 r. (stosownie do jego § 23) a został uchylony przez wyżej wskazane rozporządzenie z dnia 3 października 2016 r. (§ 23 tegoż aktu). W niniejszej sprawie skarga kasacyjna SKO została złożona dnia 22 czerwca 2015 r., zaś jej odpis doręczony pełnomocnikowi G. M. w dniu 10 lipca 2015 r. W ustawowym tj. wynikającym z brzmienia art. 179 P.p.s.a. czternastodniowym terminie (tj. 24 lipca 2015 r.), radca prawny K. M. złożyła w tut. Sądzie odpowiedź na powyższy środek zaskarżenia. Mając na uwadze powyższe okoliczności, jak też przedstawione regulacje prawne przyjęto, że wniosek o przyznanie kosztów pomocy prawnej winien zostać rozstrzygnięty w oparciu o rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2013 r. poz. 490 ze zm.), zwanego dalej "rozporządzeniem z 2002 r.". Ostatnio powołany akt w § 14 określającym stawki minimalne w postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie wskazuje czynności w postaci sporządzenia odpowiedzi na skargę kasacyjną jako tej, za która należy się pełnomocnikowi strony wynagrodzenie. Pomimo tego należy jednak uznać, że pełnomocnik jest uprawniony do otrzymania od Skarbu Państwa środków pieniężnych za taką właśnie formę pomocy prawnej dla strony, którą reprezentuje. Stanowisko takie nie budzi wątpliwości w orzecznictwie, które powołuje się w kwestii tego zagadnienia na uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z 19 listopada 2012 r. II FPS 4/12 (publ.:http://orzeczenia.nsa.gov.pl), w której stwierdzono, że art. 204 i art. 205 § 2 – 4 w zw. z art. 207 § 1 P.p.s.a. wraz z właściwymi przepisami odrębnymi stanowią podstawę zasądzenia zwrotu kosztów za wniesienie sporządzonej przez profesjonalnego pełnomocnika odpowiedzi na skargę kasacyjną. W uzasadnieniu wskazanej uchwały podano, że rolą rozporządzeń regulujących wysokości opłat pełnomocników jest jedynie wyczerpujące określenie wysokości opłat (stawek) za poszczególne czynności, nie zaś wyczerpujące określenie tych czynności. Skoro zaś rozporządzenie nie zawiera wszystkich czynności procesowych dających podstawę do przyznania wynagrodzenia ustanowionemu przez stronę pełnomocnikowi, to pełnomocnikowi temu należy przyznać wynagrodzenie na podstawie stawki opłat przewidzianej w rozporządzeniu dla czynności o najbardziej zbliżonym rodzaju. W powołanej uchwale NSA wskazał, że odpowiedź na skargę kasacyjną jest nazwanym pismem procesowym strony (art. 179 P.p.s.a.), która nie wniosła skargi kasacyjnej. Jej profesjonalne uzasadnienie może stanowić istotny argument przeciwko wywodom skargi kasacyjnej i w konsekwencji przyczynić się do jej oddalenia przez sąd drugiej instancji. Swoim charakterem jest więc ona najbardziej zbliżona do czynności sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej, dlatego też za jej sporządzenie i wniesienie pełnomocnikowi przysługuje stawka jak za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej. Podzielając powyższy pogląd uznano za zasadne uwzględnienie wniosku radcy prawnego K. M. o przyznanie jej wynagrodzenia z tytułu udzielonej G. M. pomocy prawnej polegającej na sporządzeniu w ustawowym terminie odpowiedzi na skargę kasacyjną. Z tego tytułu przyznano jej więc kwotę 147,60 zł tj. 120 zł jako opłatę określoną w § 14 ust. 2 pkt 2 lit. b rozporządzenia z 2002r. (50 % z kwoty 240 zł stanowiącej stawkę minimalną w postępowaniu przed sądem administracyjnym pierwszej instancji w sprawie, której przedmiotem zaskarżenia nie jest należność pieniężna oraz nie dotyczącej skargi na decyzję lub postanowienie Urzędu Patentowego) oraz 27,60 zł co odpowiada obliczonej wysokości podatku od towarów i usług według aktualnie obowiązującej stawki 23 % (zgodnie z § 2 ust. 3 tego rozporządzenia). Podstawę niniejszego orzeczenia stanowią powołane wyżej przepisy w zw. z art. 258 § 2 pkt 8 P.p.s.a.