II SA/Rz 499/14

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie Agata Kosowska-Dudzik po rozpoznaniu w dniu 27 kwietnia 2017 roku w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata T. M. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postaci sporządzenia skargi kasacyjnej, udziału w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym oraz zwrotu wydatków w sprawie ze skargi T. F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie skierowania na badanie lekarskie - postanawia - przyznać adwokatowi T. M. od Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie kwotę 221,40 zł (słownie: dwieście dwadzieścia jeden złotych czterdzieści groszy), w tym podatek od towarów i usług w kwocie 41,40 zł (słownie: czterdzieści jeden złotych czterdzieści groszy) tytułem sporządzenia skargi kasacyjnej i udziału w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym oraz kwotę 533,24 zł (słownie: pięćset trzydzieści trzy złote dwadzieścia cztery grosze) tytułem zwrotu wydatków.

Wyrokiem z dnia 26 listopada 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił skargę T. F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie skierowania na badanie lekarskie, jednocześnie przyznając ustanowionemu w sprawie dla skarżącego pełnomocnikowi – adwokatowi T. M. kwotę 295,20 zł tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. W dniu 19 stycznia 2015 r. pełnomocnik T. F. sporządził i wniósł skargę kasacyjną od wskazanego wyżej orzeczenia. W rozprawie przez Naczelnym Sądem Administracyjnym (NSA) brał udział wymieniony adwokat. Sąd drugiej instancji, wyrokiem z dnia 28 lutego 2017 r. sygn. akt I OSK 421/15 oddalił przedmiotowy środek zaskarżenia. W dniu 7 marca 2017 r. do tut. Sądu wpłynęło pismo adwokata T. M. zawierające wniosek o przyznanie kosztów pomocy prawnej z urzędu, nie uiszczonych w całości ani w części przez skarżącego, w tym należnej opłaty oraz zwrotu kosztów dojazdu z siedziby kancelarii w S. do siedziby NSA w Warszawie (w wysokości 601,77 zł). Do powyższego pełnomocnik załączył kserokopię dowodu rejestracyjnego pojazdu o pojemności 1598,00 cm3. Wyznaczony dla strony pełnomocnik uprawniony jest do otrzymania wynagrodzenia w zamian za świadczoną na jej rzecz pomoc prawną według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Wynika to z brzmienia art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016r. poz. 718 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.". Kwestię zasad przyznawania powyższego wynagrodzenia reguluje aktualnie rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 18 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. poz. 1714). Stanowi ono w § 22, że do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. Wedle § 24 tego aktu, wszedł on w życie 2 listopada 2016 r. Postępowanie drugoinstancyjne w niniejszej sprawie zostało zainicjowane skargą kasacyjną z dnia 19 stycznia 2015 r., zaś zakończone wyrokiem NSA z dnia 28 lutego 2017 r. Dlatego też do rozstrzygnięcia w przedmiocie wniosku pełnomocnika zastosowanie znajdują unormowania rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r. poz. 461), zwanego dalej "rozporządzeniem". W świetle § 19 tego aktu, koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują: opłatę w wysokości nie wyższej niż 150% stawek minimalnych, o których mowa w rozdziałach 3-5 (pkt 1) oraz niezbędne, udokumentowane wydatki adwokata (pkt 2). Stawką minimalną w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji w innej sprawie (tzn. takiej, której przedmiotem nie jest należność pieniężna oraz która nie dotyczy skargi na decyzję lub postanowienie Urzędu Patentowego) jest kwota 240 zł, o czym stanowi § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia. Natomiast stawką minimalną w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w drugiej instancji tzn. za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym jest 75% stawki minimalnej określonej w pkt 1, a jeżeli w drugiej instancji nie prowadził sprawy ten sam adwokat - 100% tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł. Skoro więc adwokat T. M. reprezentował skarżącego T. F. jeszcze w pierwszej instancji, za co otrzymał stosowne wynagrodzenie, natomiast w drugiej instancji podjął czynności w postaci sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej oraz brał udział w rozprawie przed NSA, to należna mu z tego tytułu opłata wynosi 180 zł. Powiększona ona została o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach, czego wymaga brzmienie § 2 ust. 3 rozporządzenia. Odnosząc się natomiast do wniosku pełnomocnika o zwrot kosztów dojazdu z siedziby jego kancelarii do NSA w Warszawie celem udziału w rozprawie przed tym Sądem uwzględniono go w oparciu o powołane przez pełnomocnika rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 25 marca 2002 r. w sprawie warunków ustalania oraz sposobu dokonywania zwrotu kosztów używania do celów służbowych samochodów osobowych, motocykli i motorowerów niebędących własnością pracodawcy (Dz. U. Nr 27, poz. 271). W tym zakresie przychylono się do jednego z dwóch prezentowanych w orzecznictwie sądowym stanowisk, a mianowicie, że drobne i zwykle występujące przy okazji procesu sądowego wydatki pokrywane są przez przyznawane pełnomocnikowi wynagrodzenie. Natomiast wydatki charakteru takiego nie mające podlegają zwrotowi "odrębnie" (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 13.03.2012 r. II FZ 31/12, publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Aby bowiem powołany wyżej art. 250 P.p.s.a. w zakresie w jakim stanowi o zwrocie wydatków i § 19 pkt 2 rozporządzenia miały w praktyce zastosowanie, nie można do kosztów pełnomocnika mieszczących się w ramach opłaty z § 19 pkt 1 rozporządzenia zaliczać wszystkich ponoszonych przez niego wydatków. Uwzględniwszy powyższe, przyznano pełnomocnikowi skarżącego T. F. – adwokatowi T. M. kwotę 221,40 zł, obejmującą opłatę w wysokości 180 zł oraz kwotę podatku od towarów i usług – 41,40 zł tytułem wynagrodzenia za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział w rozprawie przed NSA. Ponadto, przyznano wymienionemu pełnomocnikowi zwrot kosztów dojazdu na rozprawę przed sądem drugiej instancji jako niezbędne poniesione przez niego wydatki. Wielkość tych ostatnich wyliczono na kwotę 533,24 zł mając na względzie, że najkrótsza trasa S. - W. to 319 km. O powyższym orzeczono na podstawie art. 258 § 2 pkt 8 i art. 250 § 1 w zw. z § 22, § 24 rozporządzenia z 2016 r. oraz § 19, § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c, ust. 1 pkt 2 lit. a, § 2 ust. 3 rozporządzenia z 2002 r.