II SA/Rz 2/18

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Małgorzata Futera po rozpoznaniu w dniu 5 lutego 2018 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych i o ustanowienie pełnomocnika w sprawie ze skargi H.P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] listopada 2017 r. nr[...] w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy - postanawia – I. zwolnić skarżącego od kosztów sądowych w całości, II. w pozostałym zakresie wniosek oddalić.

Sygn. II SA/Rz 2/18 U Z A S A D N I E N I E W rozpoznawanej sprawie skarżący zwrócił się z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie pełnomocnika radcy prawnego lub adwokata argumentując, że nie pracuje zarobkowo w żadnej formie, jest pod opieką MOPR z powodu bezrobocia z prawem do zasiłku okresowego w kwocie 317 zł oraz zasiłku celowego w ramach programu "Pomoc państwa w zakresie dożywiania" w kwocie 91,50 zł. Skarżący nie zadeklarował jakiegokolwiek majątku w postaci nieruchomości lub rzeczy ruchomych, podając że prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Oświadczył, że na leczenie wydaje 200 zł, jest zobowiązany do płacenia alimentów w kwocie 1000 zł na dwoje dzieci. Wezwany na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) – zwanej dalej P.p.s.a., do złożenia dodatkowego oświadczenia o swoim stanie majątkowym, wyjaśnił, że jest chory, przeszedł zabieg kardiologiczny i przebywa na zwolnieniu lekarskim, nie ma własnego mieszkania, mieszka z matką, a ta jest najemcą mieszkania (TBS). Matka pobiera świadczenie emerytalne w wysokości 1266,68 zł, opłaty wynoszą ok. 800 zł miesięcznie, sama nie otrzymuje pomocy i dlatego nie jest w stanie pomóc skarżącemu. Skarżący wyjaśnił także, że nie posiada własnego rachunku bankowego, oszczędności, kart kredytowych, lokat ani samochodu. Po ojcu odziedziczył dług, jest również zobowiązany do alimentacji dzieci w kwocie 1000 zł miesięcznie. Faktury za zakup leków skarżący przedłożył w MOPR, złożył także ponowny wniosek o zasiłki. Załączył kserokopie decyzji o przyznaniu zasiłku okresowego, zaświadczenia o statusie bezrobotnego, karty leczenia szpitalnego. Rozpoznając wniosek stwierdzono, co następuje: Instytucja prawa pomocy, uregulowana w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) – zwanej dalej P.p.s.a., obejmuje zwolnienie strony postępowania sądowoadministracyjnego od kosztów sądowych oraz możliwość ustanowienia zawodowego pełnomocnika, m.in. radcy prawnego lub adwokata i uzależniona jest od spełnienia przez wnioskodawcę zawartych w przepisach przesłanek do jej przyznania; w przypadku wnioskowania o prawo pomocy w zakresie całkowitym – jak ma to miejsce w rozpoznawanej sprawie – strona winna wykazać, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania i nie ma żadnych obiektywnych możliwości na zdobycie środków z przeznaczeniem na prowadzenie postępowania sądowego. Powołane we wniosku okoliczności, jak również przedstawione dokumenty powinny uzasadniać ową wyjątkową sytuację, w której poniesienie jakichkolwiek kosztów zachwieje sytuacją materialną i bytową strony w takim stopniu, że nie będzie w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych. W takim przypadku ciężar dowodu spoczywa na stronie składającej taki wniosek. Analiza wniosku PPF prowadzi do konkluzji, że skarżący spełnia przesłanki do zastosowania prawa pomocy w zakresie częściowym, tj. w postaci zwolnienia od kosztów sądowych. Z wyjaśnień i dodatkowych informacji wynika, że skarżący choruje kardiologicznie, przeszedł zabieg, przy czym nie udokumentowano wysokości kosztów ponoszonych na ochronę zdrowia przez skarżącego. Nie posiada rachunków bankowych, lokat, ani samochodu. Mieszka jak deklaruje z matką, w jej mieszkaniu, chociaż w skardze podaje inny adres i koresponduje skutecznie z Sądem używając tegoż innego adresu. Matka nie jest mu w stanie pomóc finansowo, korzysta z opieki społecznej w zakresie doraźnej pomocy finansowej, a w takiej sytuacji miałby problem z uiszczeniem kosztów sądowych w niniejszej sprawie. Dlatego powyższe zadecydowało o zwolnieniu skarżącego od kosztów sądowych w całości. Natomiast należy przyjąć, że skarżący jest człowiekiem chwilowo nieczynnym zawodowo z powodu zabiegu kardiologicznego, który przeszedł. Aktywne poszukiwanie pracy może niebawem zmienić jego sytuację ekonomiczną. Dodać należy, że w ustawie – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi brak jest reguły, zgodnie z którą udział pełnomocnika w sprawie jest potrzebny już na etapie wnoszenia skargi (czynność wniesienia skargi do sądu administracyjnego nie jest objęta tzw. ""). W postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym przysługują gwarancje procesowe przewidziane w art. 134 § 1 i art. 140 § 1 P.p.s.a. Zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (z zastrzeżeniem art. 57 a, który w sprawie nie znajduje zastosowania). Sąd zatem bada wnikliwie sprawę bez względu na fachowość, treść i konstrukcję skargi lub wniosku sporządzonych przez stronę. Jest uprawniony z urzędu uwzględnić inne zarzuty. Ponadto stronom działającym w sprawie bez adwokata lub radcy prawnego obecnym przy ogłoszeniu wyroku udziela wskazówek o terminie i sposobie wniesienia środka zaskarżenia od orzeczeń sądowych (art. 140 § 1 P.p.s.a). Wreszcie skarżący może ubiegać się o przyznanie prawa pomocy niejednokrotnie, szczególnie gdy zmieni się jego sytuacja życiowa i materialna Podsumowując należy stwierdzić, że skarżący spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym w postaci zwolnienia od kosztów sądowych, w pozostałym zakresie jego wniosek należało oddalić. W związku z powyższym na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.