II SA/Rz 1663/14

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie Agata Kosowska-Dudzik po rozpoznaniu w dniu 12 lutego 2015 roku w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku M. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie z jego skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia [...] października 2014 r. nr [...] w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki - postanawia - odmówić przyznania prawa pomocy.

Odpowiadając na wezwanie dotyczące uiszczenia kwoty 100 zł tytułem wpisu od skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki M. P. wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych. W motywach żądania wskazał na brak środków pieniężnych na "dodatkowe wydatki". Z wniosku wynika, że wymieniony prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z żoną i dwiema córkami. Źródło utrzymania rodziny to wynagrodzenia za pracę małżonków, zaś na majątek składają się: dom w budowie o powierzchni ok. 124 m.kw., nieruchomość rolna (0,12 ha) oraz samochód osobowy wartości ok. 25 000 zł. Mając na uwadze, że podane dane były niewystarczające do rozstrzygnięcia w przedmiocie prawa pomocy dla wnioskodawcy wezwano go do ich uzupełnienia w szczegółowo określonym zakresie. Wezwanie dotyczyło mianowicie wskazania wysokości pobieranych przez skarżącego i jego żonę wynagrodzeń za pracę, średnich miesięcznych wydatków na utrzymanie rodziny i domu, a także związanych z utrzymaniem samochodu osobowego, sposobu wykorzystania nieruchomości rolnej oraz źródła pokrycia wydatków na budowę domu. Strona wezwana została także do przedstawienia wyciągów z rachunków bankowych własnych oraz żony. Pomimo upływu zakreślonego terminu wezwanie pozostało bez odpowiedzi, natomiast w czasie biegu tego terminu skarżący uiścił kwotę 100 zł tytułem wpisu od jego skargi. W piśmie datowanym 5 lutego 2015 r. M. P. poinformował Sąd, że dokonał wpłaty 100 zł na poczet wpisu od jego skargi i wskazał, że cofa wniosek o zwolnienie od obowiązku uiszczenia powyższej kwoty. Rozpoznając wniosek zważono, co następuje: W pierwszej kolejności należy wskazać, że pomimo pisma skarżącego z dnia 5 lutego 2015 r. nie umorzono postępowania w przedmiocie prawa pomocy jako bezprzedmiotowego, bowiem wniosek o przyznanie prawa pomocy dotyczył zwolnienia od całości kosztów sądowych. Natomiast zawarte w wymienionym piśmie oświadczenie o cofnięciu odnosiło się tylko do wpisu od skargi, która to opłata jest jedną z opłat składających się na koszty sądowe. Z tej przyczyny rozpoznano merytorycznie żądanie wnioskodawcy. Zwolnienie od kosztów sądowych, o które ubiega się w niniejszej sprawie M. P. wchodzi w zakres tzw. częściowego prawa pomocy, na co wskazuje brzmienie art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.". Jego przyznanie stronie uwarunkowane jest wykazaniem przez nią, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, co wynika z brzmienia art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. W sytuacji, gdy oświadczenie strony zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Z instytucji wezwania o przedstawienie dodatkowych danych i przedłożenie dodatkowych dokumentów (przewidzianej w art. 255 P.p.s.a.) skorzystano w niniejszej sprawie. Informacje zawarte we wniosku skarżącego były bowiem niezwykle lakoniczne, uniemożliwiając tym samym rzetelną ocenę jego sytuacji ekonomicznej, stanowiącej kryterium przyznania prawa pomocy. I tak wnioskodawcę wezwano o podanie wysokości osiąganego przez niego i jego żonę wynagrodzenia za pracę, jak też wyszczególnienia ponoszonych co miesiąc wydatków na utrzymanie rodziny, domu, samochodu. Wezwanie dotyczyło także wskazania sposobu wykorzystania nieruchomości rolnej, źródła pokrycia wydatków na budowę domu oraz przedstawienia wyciągów z rachunków bankowych. Uzyskane w wyniku odpowiedzi dane miały służyć porównaniu comiesięcznych obciążeń strony z wysokością kosztów sądowych w sprawie zainicjowanej jej skargą pod kątem analizy możliwości poniesienia tych ostatnich. M. P. zaprezentował jednak bierną postawę i nie nadesłał żądanych od niego informacji oraz dokumentów. Uiścił natomiast kwotę odpowiadającą wysokości wpisu w niniejszej sprawie. W powyższych okolicznościach, brak jest podstaw do przyznania wnioskodawcy prawa pomocy w jakiejkolwiek części. Strona uchylając się bowiem od przekazania istotnych dla rozpoznania jej wniosku informacji doprowadziła do niemożności oceny, czy rzeczywiście jej sytuacja materialna nie pozwala na jakąkolwiek partycypację w kosztach niniejszego postępowania. Jednocześnie opłacenie skargi pozwala na przyjęcie tezy, że pokrycie tych kosztów mieści się w zakresie możliwości płatniczych skarżącego. Z tych względów orzeczono jak w sentencji w oparciu o art. 258 § 1, § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.