Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

II SA/Rz 1639/25

Wyrok WSA w Rzeszowie z 16 kwietnia 2026 r., II SA/Rz 1639/25 – ewidencja gruntów i budynków

Wynik

oddalono skargę

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia
16 kwietnia 2026
Prawomocne
tak

Treść rozstrzygnięcia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Elżbieta Mazur-Selwa Sędziowie WSA Maria Mikolik /spr./ WSA Piotr Godlewski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 16 kwietnia 2026 r. sprawy ze skargi W. Ś. na decyzję Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Rzeszowie z dnia 13 listopada 2025 r. nr GK-II.7221.121.2025 w przedmiocie odmowy wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków - oddala skargę -

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

Przedmiotem skargi W. Ś. (dalej: "Skarżący") jest decyzja Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Rzeszowie (dalej: "PWINGiK", "Organ II instancji, "Organ odwoławczy") z 13 listopada 2025 r. nr GK-II.7221.121.2025 wydana w przedmiocie odmowy aktualizacji operatu ewidencji gruntów i budynków. Jak wynika z akt sprawy, Skarżący pismem z 18 października 2023 r. zwrócił się do Starosty [...] (dalej: "Organ I instancji", "Starosta"), w którym zażądał "żeby działka [...] nadal miała powierzchnię taką jak zakupiłem od Skarbu Państwa w 1990 roku i użytkuję do dzisiaj (...) to jest 1,64 ha". Skarżący zakwestionował również powierzchnię swoich działek o nr [...] i nr [...]. Z uwagi na fakt, że przedmiotowy wniosek wpłynął do Organu po upływie ustawowego terminu, Starosta zakwalifikował go jako wniosek o zmianę danych objętych ewidencją gruntów i budynków. W związku z powyższym, Starosta wszczął postępowanie administracyjne na wniosek Skarżącego w odniesieniu do danych ewidencyjnych działek nr: [...] i [...], położonych w obrębie [...], gmina [...]. Następnie Starosta postanowieniem z [...] kwietnia 2025 r. nr [...] rozdzielił postępowanie administracyjne, dotyczące danych ewidencyjnych działek nr: [...] i [...], położonych w obrębie [...], na trzy odrębne postępowania. Od tego momentu postępowanie w zakresie danych ewidencyjnych działki nr [...] było kontynuowane pod nr [...]. Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego i zgromadzeniu dokumentów, Starosta [...] decyzją z 7 sierpnia 2025 r. nr G.II.B.6620.20.2025 odmówił aktualizacji operatu ewidencji gruntów i budynków obrębu [...], gm. [...] w odniesieniu do kwestionowanych danych ewidencyjnych w zakresie zmiany powierzchni działki nr [...]. Od powyższej decyzji Skarżący wniósł odwołanie, w którym zakwestionował prawidłowość wydanej decyzji oraz prawidłowość dokonanych przez Organ działań, żądając, "żeby zapis w księdze wieczystej dot. działki [...] wrócił tak jak był po zakupie gruntu od Skarbu Państwa, czyli przed 2018 r.". Po rozpoznaniu złożonego odwołania, Podkarpacki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Rzeszowie, opisaną na wstępie decyzją z 13 listopada 2025 r. nr GK-II.7221.121.2025, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 572 z późn. zm.; dalej: "k.p.a."), art. 7b ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 1151 z późn. zm.; dalej: "P.g.i.k."), utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy wyjaśnił, że przedmiotem sprawy jest aktualizacja informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków obrębu [...], w zakresie powierzchni działki nr [...] po przeprowadzonej modernizacji tej ewidencji. Organ II instancji wyjaśnił jednocześnie, że kwestie związane z modernizacją ewidencji gruntów i budynków oraz dotyczące aktualizacji operatu ewidencyjnego uregulowane są ustawą P.g.i.k. oraz przepisami rozporządzenia Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 27 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 219 z późn. zm.; dalej: "rozporządzenie egib"). PWINGiK wyjaśnił, że na obszarze obrębu [...] w latach 2017-2018 Starosta [...] działając na podstawie art. 24a P.g.i.k. przeprowadził modernizację ewidencji gruntów i budynków. Zgodnie z art. 24a ust. 8 P.g.i.k. informacja Starosty [...] o tym, że projekt operatu opisowo- kartograficznego modernizacji ewidencji gruntów i budynków dla obrębu [...] stał się operatem ewidencji gruntów i budynków została ogłoszona w Dzienniku Urzędowym Województwa Podkarpackiego w dniu [...] października 2018 r., pod poz. [...]. Informacja zawierała także pouczenie o możliwości zgłoszenia przez każdego, czyjego interesu prawnego dotyczą dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków ujawnione w operacie opisowo-kartograficznym, w terminie 30 dni od dnia ogłoszenia w dzienniku urzędowym informacji, zarzutów do tych danych. W wyniku prac modernizacyjnych został sporządzony operat techniczny, przyjęty do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu [...] października 2018 r. pod nr [...]. Suma pola powierzchni działek nr: [...] i nr [...] przed modernizacją wynosiła 1,64 ha. W trakcie prac modernizacyjnych ww. działki zostały połączone do jednej działki nr [...], której pole powierzchni, wynoszące 1,46 ha, obliczono na podstawie współrzędnych punktów granicznych. Organ odwoławczy wskazał, że wniosek Skarżącego z 18 października 2023 r., w którym zażądał, "żeby działka [...] nadal miała powierzchnię taką jak zakupiłem od Skarbu Państwa w 1990 roku i użytkuję do dzisiaj (...) to jest 1,64 ha", z uwagi na to, że wpłynął po terminie 30 dni od dnia ogłoszenia stosownej informacji w Dzienniku Urzędowym Województwa Podkarpackiego, zatem - zgodnie z art. 24a ust. 12 P.g.i.k. został potraktowany jako wniosek o zmianę danych objętych ewidencją gruntów i budynków. PWINGiK wyjaśnił, że z akt sprawy oraz wyjaśnień Starosty wynika, że po modernizacji, a przed wpłynięciem wniosku Skarżącego z 18 października 2023 r., kwestionującym ponownie m.in. powierzchnię działki nr [...] do Starosty wpływały inne wnioski Skarżącego. W związku z tym, Organ I instancji wyłonił wykonawcę na wykonanie pracy geodezyjno-kartograficznej, polegającej na ponownym ustaleniu m.in. granic działki nr [...] z działkami sąsiednimi. Operat z tych czynności został wpisany do zasobu w dniu [...] czerwca 2023 r. pod nr [...]. W sprawozdaniu technicznym zawartym w ww. operacie wykonawca wyjaśnił, że "w następstwie przeprowadzonej analizy [materiałów z zasobu w [...]], stwierdzono, że dane uwidocznione w bazie danych EGiB Starostwa Powiatowego w [...] odnośnie granic przedmiotowych działek nie pozwalają na odtworzenie położenia wszystkich odcinków granic z dokładnością właściwą dla szczegółów I grupy określonej w przepisach wydanych na podstawie art. 19 ust 1 pkt 11 ustawy pgik." W związku z powyższym, wykonawca dokonał w dniu 24 kwietnia 2023 r. czynności ustalenia przebiegu granic m.in. działki nr [...] z działkami sąsiednimi. Na podstawie protokołu ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych, Organ odwoławczy ustalił, że ww. czynności ustalenia dokonano w następujący sposób: – przebieg granicy działki nr [...] z działką nr [...] "na podstawie ostatniego spokojnego stanu posiadania na gruncie (zgodnie z § 39 ust. 2 rozporządzenia egib), w trakcie ww. czynności nie brali udziału obaj właściciele, z kol. 10 ww. protokołu wynika, że Skarżący ustaloną granicę zaakceptował bez zastrzeżeń; – przebieg granicy działki nr [...] z działką nr [...] "na podstawie analizy dostępnych dokumentów zgromadzonych w PZGiK"- operatu z modernizacji (zgodnie z § 39 ust. 3 rozporządzenia egib), z kol. 11 wynika, że Skarżący "wskazał granicę po użytkowaniu, odmówił złożenia podpisu i nie akceptuje ustalonej granicy"; – przebieg granic działki nr [...] z działkami nr [...] i nr [...] "na podstawie analizy dostępnych dokumentów zgromadzonych w PZGiK"- operatu z modernizacji, gdzie Skarżący ustaloną granicę zaakceptował bez zastrzeżeń; – przebieg granicy działki nr [...] z działką nr [...] "na podstawie zgodnych wskazań właścicieli nieruchomości" (zgodnie z § 39 ust. 1 rozporządzenia egib). Organ II instancji wyjaśnił również, że na podstawie danych ewidencyjnych, tj. współrzędnych punktów granicznych, pozyskanych w wyniku ww. prac, wykazano powierzchnię działki nr [...] w operacie ewidencyjnym z precyzją zapisu do 0,0001 ha, która wynosi 1,4621 ha (po modernizacji wynosiła 1,46 ha). W związku z przyjęciem do zasobu ww. operatu technicznego nr [...] Starosta dokonał aktualizacji ewidencji gruntów i budynków - stosownie do przepisu art. 24 ust. 2b pkt 1 lit. h ustawy P.g.i.k. W niniejszej sprawie zmiany, wynikające z ww. operatu, zostały wprowadzone do bazy danych ewidencji gruntów i budynków w dniu [...] lipca 2023 r. pod numerem "[...]". Z kolei z zarysu pomiarowego, zwartego w aktach sprawy Organu I instancji wraz z wyrysem z mapy ewidencyjnej wynika, że w aktualnie obowiązującej ewidencji gruntów i budynków granica działki nr [...] przebiega: – z działką nr [...] od punktu granicznego nr 0-10549 (ozn. Źródł. 18) - położonego na styku działek nr [...] i nr [...] przez punkty graniczne nr 0-10550, 0-10149 (ozn. źródł. 19, 20), do punktu granicznego nr 0-10551 (ozn. Źródł. 21) - położonego na styku działek nr [...] i nr [...]; – z działką nr [...] od punktu granicznego 0-10551 (ozn. źródł. 21) przez punkty graniczne nr 13-2802, 13 2801, 13-2800 (ozn. źródł. 27, 30, 32), do punktu granicznego nr 13-2798 (ozn. źródł. 36) - położonego na styku działek nr [...] i nr [...]; – z działką nr [...] od punktu granicznego nr 13-2798 (ozn. źródł. 36) przez punkt graniczny nr 13-2808 (ozn. źródł. 37) do punktu granicznego nr 13-2818 (ozn. źródł. 38), położonego na styku działek nr [...] i nr [...]; – z działką nr [...] od punktu granicznego nr 13-2818 (ozn. źródł. 38) przez punkt graniczny nr 13-2819 (ozn. źródł. 39) do punktu granicznego nr 13-2820 (ozn. źródł. 40), położonego na styku działek nr [...] i nr [...]; – z działką nr [...] od punktu granicznego nr 13-2820 (ozn. źródł. 40) przez punkty graniczne nr 13-13165, 13-2821 (ozn. źródł. 43, 45) do punktu granicznego nr 0-10549 (ozn. źródł. 18). PWINGiK stwierdził również, że z wykazu współrzędnych punktów granicznych wynika, że wszystkie ww. punkty graniczne, określające przebieg granic przedmiotowej działki nr [...] w obowiązującym operacie ewidencji gruntów i budynków, pochodzą z operatu technicznego nr [...], dokumentującego czynności ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych nr [...] i nr [...], wpisanego do zasobu w dniu [...] czerwca 2023 r. W obowiązującym operacie ewidencji gruntów i budynków dla działki nr [...] o pow. 1,4621 ha, Skarżący jest wykazany jako jej właściciel. Organ odwoławczy podkreślił, że z dokonanych i przedstawionych ww. ustaleń wynika zatem, że w prowadzonej przez Starostę ewidencji gruntów i budynków obrębu [...], nie ma błędów w odniesieniu do granic działki nr [...], wynikających z dostępnych dla organu dokumentów. Przeciwnie: ujawniony w tej ewidencji stan - jest zgodny z tymi dokumentami. Skoro jednak Skarżący, nie przedstawił żadnych nowych dowodów (mogących stanowić podstawę aktualizacji) - brak było podstaw uzasadniających żądaną aktualizację. W ocenie Organu odwoławczego Skarżący nie żądał zaktualizowania wpisu w ewidencji w oparciu o nowe zdarzenie prawne uzasadniające wprowadzenie zmian, ale do zweryfikowania aktualnych danych ewidencyjnych (tj. zmiany powierzchni przedmiotowej działki z 1,4621 ha na 1,64 ha) w oparciu o "rejestr gruntów, mapę i księgę wieczystą z 1990 r.". PWINGiK wyjaśnił także, że informacje zawarte w akcie notarialnym z 1990 r., na który powołuje się Skarżący w swoich pismach, nie mają wpływu na aktualny stan danych ewidencyjnych dotyczących powierzchni przedmiotowej działki. Dane zawarte w akcie są bowiem zgodne z danymi obowiązującymi w ewidencji na dzień jego sporządzenia (wydania wypisu z rejestru gruntów dla celów notarialnych). Zatem to ewidencja gruntów i budynków jest podstawą oznaczenia nieruchomości (tj. numeru działki, powierzchni) w akcie notarialnym (a następnie w księdze wieczystej). Dane ujawnione obecnie w ewidencji gruntów i budynków, dotyczące powierzchni działki nr [...] (1,4621 ha) wynikają z operatu nr [...]. Skarżący nie dostarczył stosownej dokumentacji geodezyjnej, wymienionej w § 30 rozporządzenia egib, zawierającej wykaz zmian danych ewidencyjnych w zakresie pola powierzchni działki nr [...], a dokonanie zmian w operacie ewidencyjnym możliwe jest jedynie poprzez udokumentowanie przez osobę wnioskującą rozbieżności pomiędzy danymi wynikającymi z ewidencji gruntów i budynków, a danymi wynikającymi z przedłożonych dokumentów. W ocenie Organu odwoławczego brak nowszej chronologicznie dokumentacji wymienionej w § 30 rozporządzenia egib (w przedmiotowej sprawie najnowszą dokumentacją jest operat nr [...]), mającej stanowić podstawę zmiany danych ewidencyjnych, przyczynia się do nieuwzględnienia przez Starostę wniosku Skarżącego. Odnosząc się do składanych zarzutów w odwołaniu oraz w piśmie z 29 lipca 2025 r., w których Skarżący żąda przywrócenia powierzchni działki nr [...] "tak jak było po zakupie gruntu od Skarbu Państwa, czyli przed 2018 r.", Organ odwoławczy uznał je za bezzasadne, gdyż podstawę wykazania przebiegu granic oraz pola powierzchni działki w operacie ewidencyjnym, stanowi stosowna dokumentacja geodezyjna, przyjęta do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie (WSA) od powyższej decyzji złożył W. Ś. wskazując, że nie zauważono błędu, który jest powielony od początku pomiarów a mianowicie w decyzji Starosty z [...] sierpnia 2025 r., w której wskazano, że przy modernizacji dokonano zniesienia w/w działek nr tj. dz. nr. [...] o pow. 0,57 ha, dz. nr. [...] o pow. 0,28 ha, dz. nr. [...] o pow. 0,29 ha, dz. nr. [...] o pow. 0,25 ha oraz dz. nr. [...] o pow. 0.25 ha do dz. nr. [...] o pow. 1,46 ha. Skarżący wskazał, że obliczając powierzchnię działki nr [...], czyli 0,57 ha + 0,28 ha + 0,29 ha + 0,25 ha + 0,25 ha = 1,64 ha, czyli działka nr [...] powinna mieć 1,64 ha a nie jak jest w wyżej wymienionej decyzji 1,46 ha. Ten błąd jest powielany od początku co pomniejszyło działkę nr [...] o 0.18 ha i ten mylny wynik dopasowano do gruntu, wpisano w Księgi Wieczyste, w Rejestrze Gruntów i na mapie. Skarżący zwrócił się o zwrócenie uwagi, przy prostowaniu błędu, na sąsiednie działki, których również jest właścicielem, a mianowicie działkę nr [...] o pow. 0,49 ha, działkę nr [...] o pow. 0,56 ha przed modernizacją. Zdaniem Skarżącego działki nr [...] i działka nr [...] mają mieć łącznie 2,69 ha. Skarżący wniósł o sprostowanie tego błędu w terenie, Księdze Wieczystej, Rejestrze Gruntów oraz na mapie. W odpowiedzi na skargę Organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Na mocy art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 z późn. zm.; dalej: P.p.s.a.) uwzględnienie skargi następuje w przypadku: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność kontrolowanego aktu lub wydania tego aktu z naruszeniem prawa. W przypadku uznania, że skarga nie ma uzasadnionych podstaw podlega ona oddaleniu, na podstawie art. 151 P.p.s.a. Stosownie natomiast do art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd po rozpoznaniu sprawy w wyżej wskazanych granicach doszedł do przekonania, że skarga jest niezasadna. Zgodnie z art. 24 ust. 2a pkt 2 ustawy Pgik, informacje zawarte w ewidencji gruntów i budynków podlegają aktualizacji na wniosek podmiotów, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1 (w tym właścicieli nieruchomości), lub władających gruntami na zasadach samoistnego posiadania. Stosownie do art. 24 ust. 2b ustawy Pgik, aktualizacja informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków następuje: 1) w drodze czynności materialno-technicznej na podstawie: a) przepisów prawa, b) wpisów w księgach wieczystych, c) prawomocnych orzeczeń sądu, a w przypadkach dotyczących europejskiego poświadczenia spadkowego - orzeczeń sądu, d) ostatecznych decyzji administracyjnych, e) aktów notarialnych, ea) aktów poświadczenia dziedziczenia oraz europejskich poświadczeń spadkowych, f) zgłoszeń dotyczących zmiany sposobu użytkowania budynku lub jego części, o których mowa w art. 71 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, do których właściwy organ nie wniósł sprzeciwu, g) wpisów w innych rejestrach publicznych, h) dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, z uwzględnieniem art. 20 ust. 2b; 2) w drodze decyzji administracyjnej - w pozostałych przypadkach. W drodze decyzji administracyjnej następuje również odmowa aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków (art. 24 ust. 2c ustawy Pgik). Zgodnie z § 30 ust. 1 rozporządzenia egib, przebieg granic działek ewidencyjnych w procesie zakładania, modernizacji albo bieżącej aktualizacji ewidencji wykazuje się na podstawie: 1) dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego sporządzonej na potrzeby: a) postępowania rozgraniczeniowego, b) postępowania w sprawie scalenia lub wymiany gruntów, c) postępowania w sprawie scalenia i podziału nieruchomości, d) postępowania sądowego lub administracyjnego, a następnie wykorzystanej do wydania prawomocnego orzeczenia sądowego lub ostatecznej decyzji administracyjnej, e) podziału nieruchomości, f) wznowienia znaków granicznych, wyznaczenia punktów granicznych lub ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych; 2) innych materiałów zasobu dotyczących przebiegu granic; 3) dokumentacji geodezyjnej sporządzonej przez Straż Graniczną, jeżeli dokumentacja ta określa przebieg granic państwa z dokładnością odpowiednią dla ewidencji. Jeżeli brak jest dokumentacji lub materiałów, o których mowa w § 30, albo zawarte w nich dane nie pozwalają na odtworzenie położenia granic z dokładnością właściwą dla szczegółów I grupy określonej w przepisach wydanych na podstawie art. 19 ust. 1 pkt 11 ustawy, dane dotyczące położenia granic działek ewidencyjnych pozyskuje się w wyniku pomiarów geodezyjnych poprzedzonych ustaleniem przebiegu tych granic (tak § 31 rozporządzenia egib.). Stosownie do 33 rozporządzenia egib: 1. Ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych wraz z danymi dotyczącymi punktów granicznych dokonuje geodeta posiadający uprawnienia zawodowe w zakresie, o którym mowa w art. 43 pkt 2 lub 5 ustawy, zwany dalej "geodetą uprawnionym", na podstawie zgodnych wskazań podmiotów, o których mowa w § 11 pkt 7 i § 12 pkt 1, potwierdzonych ich zgodnym oświadczeniem złożonym do protokołu ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych, jeżeli wskazywany przebieg nie jest sprzeczny z informacjami zawartymi w dostępnych dokumentach dotyczących przebiegu ustalanych granic. 2. W przypadku gdy właściwe podmioty nie złożą do protokołu ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych zgodnego oświadczenia, o którym mowa w ust. 1, przebieg granic działek ewidencyjnych wraz z danymi dotyczącymi punktów granicznych ustala geodeta uprawniony według ostatniego spokojnego stanu posiadania, jeżeli ten stan posiadania nie jest sprzeczny z informacjami zawartymi w dostępnych dokumentach określających stan prawny gruntów w granicach tych działek. 3. W przypadku gdy spokojnego stanu posiadania, o którym mowa w ust. 2, nie można stwierdzić lub jest on sprzeczny z informacjami zawartymi w dostępnych dokumentach określających stan prawny gruntów, przebieg granic działek ewidencyjnych obejmujących te grunty wraz z danymi dotyczącymi punktów granicznych ustala geodeta uprawniony po zbadaniu położenia znaków i śladów granicznych oraz przeprowadzeniu analizy wszelkich dostępnych dokumentów, zawierających informacje mające znaczenie w tym zakresie, w tym oświadczeń zainteresowanych podmiotów. Oceniając przebieg kontrolowanego postępowania należy wskazać, że Organy sprostały wymogom, wyrażonym w art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. związanym z obowiązkiem wyczerpującego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz zgromadzenia kompletnego materiału dowodowego, który może stanowić przedmiot wiarygodnych i kompletnych ustaleń faktycznych. Jak wynika z akt sprawy, w wyniku modernizacji ewidencji gruntów i budynków, dokonano zniesienia działek Skarżącego (nr [...] i [...]) do działki nr [...] . W wyniku modernizacji dotychczasowa powierzchnia ww. działek uległa zmniejszeniu z 1,64 ha do 1,46 ha. To zmniejszenie powierzchni Skarżący kwestionuje domagając się przywrócenia powierzchni działki 1,64 ha. W trakcie modernizacji ustalenia przebiegu granic dokonano metodą fotogrametryczną. Granice działek Skarżącego ustalono w trybie wówczas obowiązującego § 39 ust. 3 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 393), który stanowił, że w przypadku gdy spokojnego stanu posiadania, o którym mowa w ust. 2, nie można stwierdzić lub jest on sprzeczny z informacjami zawartymi w dostępnych dokumentach określających stan prawny gruntów, przebieg granic działek ewidencyjnych obejmujących te grunty, w tym położenie wyznaczających te granice punktów granicznych, ustala wykonawca po zbadaniu położenia znaków i śladów granicznych oraz przeprowadzeniu analizy wszelkich dostępnych dokumentów, zawierających informacje mające znaczenie w tym zakresie, w tym oświadczeń zainteresowanych podmiotów i świadków. Ustaleń dokonano na podstawie rastra mapy ewidencyjnej sprzed modernizacji – jedynego dokumentu potwierdzającego przebieg granic. W związku z wnioskiem i dalszymi pismami Skarżącego Organ I instancji w ramach kontrolowanego postępowania zlecił wykonanie pracy geodezyjno-kartograficznej, która następnie została przyjęta do zasobu geodezyjnego pod nr [...]. To w oparciu o tą dokumentację Organy I a następnie II instancji stwierdziły, że zachodzą podstawy do odmowy aktualizacji ewidencji gruntów i budynków w zakresie dotyczącym zmiany powierzchni działki nr [...]. Jak wynika z ww. operatu technicznego z 2023r., na podstawie § 33 ust. 1 rozporządzeni egib – tj. w oparciu o zgodne wskazania właścicieli ustalono granicę pomiędzy działką nr [...] a [...]. Na podstawie ostatniego spokojnego stanu posiadania na gruncie – tj. zgodnie z § 33 ust. 2 rozporządzenia egib ustalono granicę działki nr [...] z działką nr [...]. Tą granicę Skarżący zaakceptował bez zastrzeżeń. Na podstawie § 33 ust. 3 rozporządzenia egib – tj. na podstawie analizy dostępnych dokumentów – tj. danych z operatu modernizacji obrębu [...] ustalono granicę działki nr [...] z działką nr [...] i [...]. Granice te Skarżący zaakceptował, co potwierdził własnoręcznymi podpisami. Skarżący nie zaakceptował natomiast granicy działki nr [...] z działką nr [...]. Granicę tą również ustalono na podstawie dennych wynikających z operatu modernizacji, zgodnie z § 33 ust. 3 rozporządzenia egib. Skarżący nie zgodził się z takim wyznaczeniem granicy, gdyż wskazywał jej przebieg na podstawie użytkowania. Na szkicu granicznym nr 3 operatu [...] naniesiono wskazanie granicy przez W. Ś. oraz zakres użytkowania gruntu. Jednak wskazania te nie są zgodne z położeniem punktów granicznych (ozn. źródł. 18, 43, 45, 40), uzyskanym w wyniku prac geodezyjnych, udokumentowanych ww. operatem. W trybie § 33 rozporządzenia egib można dokonać modyfikacji przebiegu granic pod warunkiem, że przebieg ten nie jest sprzeczny z informacjami zawartymi w dostępnych dokumentach dotyczących przebiegu ustalanych granic a wynika np. z dokładności utworzenia mapy ewidencyjnej. Zgodnie z § 31 rozporządzenia egib, jeżeli w zasobie brak jest dokumentacji lub materiałów albo zawarte w nich dane nie pozwalają na odtworzenie położenia granic z dokładnością właściwą dla szczegółów I grupy, dane dotyczące położenia granic działek ewidencyjnych pozyskuje się w wyniku pomiarów geodezyjnych poprzedzonych ustaleniem przebiegu tych granic. Jednocześnie bez względu na wybór trybu ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych i położenia punktów granicznych, przepis § 33 rozporządzenia egib nie dopuszcza aby ustalenie nastąpiło w sposób sprzeczny z informacjami zawartymi w dostępnych dokumentach dotyczących przebiegu ustalanych granic. Przepis § 33 ust. 2 rozporządzenia egib w sprawie ewidencji gruntów i budynków daje podstawę jedynie do niewielkich korekt przebiegu granic przy uwzględnieniu wymienionych w tym przepisie okoliczności, a nie do ustalenia ich przebiegu w zupełnie innym niż wynikającym z dostępnych dokumentów, określających stan prawny gruntów, nawet gdyby ten inny przebieg nie budził żadnych wątpliwości, gdy chodzi o spokojny stan posiadania. Można to jedynie uczynić w odrębnym postępowaniu np. w sprawie o zasiedzenie lub rozgraniczenie (zob. wyrok NSA z 12.12.2025 r., I OSK 2730/23, LEX nr 4018477). . W niniejszej sprawie wskazany przez Skarżącego stan po użytkowaniu sprzeczny był z położeniem punktów granicznych, co dokumentuje wskazany powyżej szkic nr 3. W tej sytuacji Organy prawidłowo przyjęły, że kwestionowaną przez Skarżącego granicę należało wyznaczyć na podstawie § 33 ust. 3 rozporządzenia egib – tj. po zbadaniu położenia znaków i śladów granicznych oraz przeprowadzeniu analizy wszelkich dostępnych dokumentów, zawierających informacje mające znaczenie w tym zakresie, w tym oświadczeń zainteresowanych podmiotów. W wyniku wyznaczenia granic w sposób opisany powyżej, ustalono powierzchnię działki nr [...] na 1,4621ha. Zmiany wynikające z prac geodezyjnych, udokumentowanych w operacie technicznym [...] zostały w trybie art. 24 ust 2b pkt 1 lit. h P.g.i.k. wprowadzone do ewidencji gruntów i budynków na podstawie zmiany nr [...] z [...] lipca 2023r. Przytoczone powyżej przepisy, zawarte w § 33 rozporządzenia egib nie pozwoliły na wyznaczenie kwestionowanej granicy na podstawie stanu użytkowania, wskazanego przez Skarżącego, gdyż stan ten był sprzeczny z położeniem znaków granicznych. Z tego powodu należało uznać, że przebieg granic został ustalony zgodnie z regułami wyznaczonymi w § 33 rozporządzenia egib i nie zachodziły podstawy do uwzględnienia wniosku Skarżącego o zmianę powierzchni działki do stanu 1,64 ha. W związku z powyższym Organy zasadnie odmówiły aktualizacji ewidencji gruntów i budynków w zakresie zmiany powierzchni działki nr [...]. Z tych przyczyn Sąd skargę oddalił na podstawie art. 151 P.p.s.a. Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 2 P.p.s.a.

Informacje o sprawie

Data wpływu
19 grudnia 2025
Hasła tematyczne
Ewidencja gruntów
Skarżony organ
Główny Geodeta Kraju
Sędziowie
Elżbieta Mazur-Selwa /przewodniczący/ Maria Mikolik /sprawozdawca/ Piotr Godlewski

Powołane przepisy

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny