II SA/Rz 1537/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Magdalena Józefczyk /spr./ Sędziowie WSA Joanna Zdrzałka AWSA Jolanta Kłoda-Szeliga po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 27 maja 2026 r. sprawy ze skarg E. B. i M. F. na decyzję Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Rzeszowie z dnia 22 września 2025 r. nr GK-II.7221.26.2025 w przedmiocie odmowy aktualizacji ewidencji gruntów i budynków - oddala skargi -

Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Rzeszowie (dalej: "PWINGiK", "organ odwoławczy" lub "organ II instancji") z 22 września 2025 r. nr GK-II.7221.26.2025, wydana w przedmiocie odmowy aktualizacji ewidencji gruntów i budynków. Wydanie decyzji poprzedzało postępowanie administracyjne o następującym przebiegu: Wnioskiem z 3 października 2023 r. EB i MF (dalej: "skarżące") zwróciły się do Starosty [...] (dalej: "Starosta" lub "organ I instancji") o "zmianę danych objętych ewidencją gruntów i budynków" w zakresie przywrócenia powierzchni działki nr [...] z 0,5864 na 0,6711 ha. Decyzją z [...] stycznia 2025 r. nr [...] Starosta orzekł o odmowie aktualizacji operatu ewidencji gruntów i budynków [...] – zmiany danych w bazie ewidencji gruntów i budynków dotyczących przywrócenia powierzchni nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] z obecnie wykazywanej 0,5864 ha na 0,6711 ha. Po rozpatrzeniu odwołań skarżących, decyzją z 22 września 2025 r. nr GK-II.7221.26.2025 Podkarpacki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego uchylił opisaną wyżej decyzję organu I instancji i jednocześnie odmówił aktualizacji operatu ewidencji gruntów i budynków obrębu [...], gmina [...], polegającej na przywróceniu powierzchni działki nr [...] z aktualnie wykazywanej 0,6045 ha na 0,6711 ha. Organ odwoławczy wskazał, że według skarżących, do zmiany powierzchni spornej działki doszło w wyniku modernizacji przeprowadzonej w 2018 r. PWINGiK podał, że [...] 2018 r. pod pozycją [...] w Dzienniku Urzędowym Województwa [...] ukazała się informacja Starosty o tym, że projekt operatu opisowo- kartograficznego tego obrębu, stał się operatem ewidencji gruntów i budynków oraz o tym, że każdy czyjego interesu prawnego dotyczą dane zawarte w tym operacie, mógł w terminie 30 dni zgłaszać zarzuty do tych danych. Wniosek skarżących o aktualizację, mimo że odnosił się do zmian wynikających z ww. modernizacji, wpłynął jednak do Starostwa Powiatowego w [...] [...] października 2023 r., a więc po terminie, o którym mowa w art. 24a ust. 9 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2024 r. poz. 1151 z późn. zm.) – dalej: "p.g.k.". Słusznie zatem postępowanie prowadzone było w oparciu o art. 24 ust. 2a pkt 2 p.g.k. Postępowanie w przedmiocie aktualizacji operatu ewidencji gruntów i budynków jest znacznie sformalizowane i opiera się na dokumentach wystawionych w prawidłowej formie, których treść ma wyłączny wpływ na zapisy dokonane w ewidencji gruntów i budynków. Postępowanie ewidencyjne służy do rejestracji bezspornych danych o gruntach, budynkach i lokalach, zaś w postępowaniu tym nie można rozstrzygać uprawnienia wnioskodawcy do gruntu. Z akt sprawy wynika, że w wyniku prac scaleniowych zakończonych w 1975 r., powierzchnie działek obliczono i wykazano w hektarach z dokładnością do 1 ara, powierzchnia działki nr [...] wynosiła 0,59 ha (operat [...]). Zmianę powierzchni działki dokonano na podstawie operatu [...] z odnowienia ewidencji gruntów wsi [...], wykonanego w 1993 r. W ramach prac wykonano pomiar bezpośredni granic działek ewidencyjnych bez analizy materiałów ze scalenia gruntów, pomierzono istniejące graniczniki, a w przypadku braku granicznika - stan użytkowania na gruncie. W przypadku działki nr [...] odnaleziono i pomierzono dwa graniczniki na granicy administracyjnej obrębu w pkt. nr 465 i w pkt. nr 459 (zarys pomiarowy nr [...], uzupełniony przy piśmie Starosty [...] z [...] czerwca 2025 r.), w pozostałej części pomiar działki nr [...] przedstawiał stan użytkowania w czasie wykonywania pomiaru. Pomiar ten odbył się bez protokolarnego ustalenia lub przyjęcia granic. Na podstawie pomiaru obliczono i wykazano powierzchnię działki nr [...], która zmieniła się z 0,59 ha na 0,6711 ha. W latach 2012-2013 r. przeprowadzono I modernizację obrębu [...], mającą na celu przejście na formę numeryczną mapy ewidencyjnej oraz założenie ewidencji budynków dla wsi [...] ([...]). W sprawozdaniu z pracy zaznaczono, że podstawowymi materiałami do opracowania modernizacji były: numeryczna mapa ewidencji gruntów z 2010 roku oraz numeryczna mapa zasadnicza - obydwie powstałe na podstawie pomiaru bezpośredniego z 1989 r. Jak wynika z analizy współrzędnych punktów granicznych znajdujących się w pzgik, współrzędne wykorzystane do I modernizacji pokrywają się ze współrzędnymi znajdującymi się w operacie z odnowienia ewidencji z 1993 r. Natomiast wykonana przez organ I instancji analiza graficzna przebiegu granic działki, według stanów ewidencyjnych od scalenia gruntów wsi [...], stanu z odnowienia ewidencji oraz stanu po I modernizacji wykazała, że granice te są rozbieżne. Podczas kolejnej - II modernizacji ([...]) wykonanej w 2018 r. wykorzystano materiały ze scalenia gruntów z 1975 r. Dla działki nr [...] przebieg granic został uwidoczniony zgodnie z mapą ewidencyjną po scaleniu. W wyniku przeprowadzonej II modernizacji powierzchnia działki zmieniła się z 0,6711 ha na 0,5864 ha. W toku prowadzonego postępowania Starosta [...] zlecił firmie [...] wykonanie ustalenia granicy działki nr [...] położonej w [...] z działkami nr [...], w celu ujawnienia operatu scalenia gruntów w obowiązującej bazie danych ewidencyjnych. Operat z ww. prac przyjęto do zasobu w 18 grudnia 2024 r. pod nr [...]. W ramach wykonywanej pracy wykonawca przeanalizował dokumentację dotyczącą przebiegu granic działki nr [...], w tym operat ze scalenia gruntów ([...]), operat z pomiaru granic miasta [...] oraz operat ze sporządzenia mapy prawnej dla działek [...]. 20 czerwca 2024 r. wykonawca przystąpił do czynności ustalenia przebiegu granic, a w czynnościach udział wzięły skarżące. Z uwagi na fakt, że wskazania współwłaścicielek działki nr [...] były niezgodne z danymi z operatu scaleniowego [...] wykonawca granice ustalił na podstawie § 33 ust. 3 rozporządzenia Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 27 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. z 2024 r. poz. 219 z późn. zm.) – dalej: "rozporządzenie", wykorzystując dane z operatu [...]. Jak wynika z protokołu spisanego z ww. czynności, współwłaścicielki działki nr [...] nie akceptują ustalonej granicy. Wskazano ponadto, że 10 grudnia 2024 r. wykonawca w obecności skarżących ustalił punkty trójstyku działek nr [...] na podstawie § 33 ust. 3 rozporządzenia ([...]). Na podstawie wskazanych czynności dokonano zmiany przebiegu granicy pomiędzy działkami [...] zgodnie z jej przebiegiem na mapie ze scalenia gruntów [...]. W wyniku wyżej opisanego ustalenia granic powierzchnia działki nr [...] zmieniła się z 0,5864 ha na 0,6045 ha. Opisane zmiany wprowadzono do operatu ewidencyjnego z urzędu na podstawie dokumentacji [...]. Powierzchnia przedmiotowej działki została obliczona na podstawie numerycznego opisu granic. Organ odwoławczy podniósł, że aktualnie ujawniona w ewidencji gruntów i budynków powierzchnia działki nr [...] wynosi 0,6045 ha. Pole powierzchni działek określa się na podstawie przebiegu ich granic, wyznaczonych poprzez punkty graniczne. Aktualnie granica działki nr [...] biegnie przez punkty graniczne oznaczone numerami: [...] zarys pomiarowy, uzupełniony przy piśmie Starosty z 20 czerwca 2025 r. nr [...]. Punkty nr [...] pochodzą z operatu technicznego z ustalenia granic działki nr [...] - [...]. W tak opisanych granicach została obliczona powierzchnia działki. Zdaniem organu odwoławczego, z dokonanych i przedstawionych wyżej ustaleń wynika, że w prowadzonej przez Starostę ewidencji gruntów i budynków obrębu [...], nie ma błędów w odniesieniu do przebiegu granic działki nr [...] wynikających z dostępnych dla organu dokumentów. Przeciwnie: ujawniony w tej ewidencji stan jest zgodny z tymi dokumentami. Skoro skarżące nie przedstawiły żadnych nowych dowodów mogących stanowić podstawę aktualizacji, to nie było podstaw uzasadniających wprowadzenia żądanej zmiany. Odnosząc się do uchylenia decyzji organu I instancji PWINGiK wskazał, że w toku postępowania wartość pola powierzchni działki nr [...] uległa zmianie. W chwili obecnej w operacie ewidencyjnym wartość ta wynosi 0,6045 ha, a nie jak w chwili złożenia wniosku - 0,5864 ha. Okoliczności tej nie uwzględnił organ I instancji w treści wydanego rozstrzygnięcia, co z kolei uzasadniało reformację rozstrzygnięcia przez organ odwoławczy. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, MF i EB wniosły o uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji organu I instancji, oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Zdaniem skarżących, decyzja PWINGiK została wydana z naruszeniem: 1. art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2025 r. poz. 1691 z późn. zm.) – dalej: "k.p.a.", polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego i niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, w tym niewyjaśnienia rzeczywistego przebiegu granic działki ewidencyjnej nr [...]; 2. art. 79a § 1 k.p.a. poprzez jego błędne zastosowanie i w konsekwencji błędne uznanie, że na skarżących ciążył obowiązek wskazania i dostarczenia dokumentów dotyczących przebiegu granic działki, które to dokumenty mogłoby stanowić podstawę do wprowadzenia zmian w operacie ewidencyjnym; 3. art. 8 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. przez nienależyte uzasadnienie zaskarżonej decyzji z uwagi na zawarcie w nim stwierdzeń zbyt ogólnych, błędnych, a także wzajemnie sprzecznych, co uniemożliwia realizację zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa oraz uniemożliwia dokonanie kontroli zaskarżonej decyzji, w szczególności niewyjaśnianie dlaczego uznano, że przebieg granic oraz powierzchnia działki została przez organ uznane za prawidłową. W odpowiedzi na skargę PWINGiK wniósł o jej oddalenie, podtrzymując wyrażone stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej, a wyłącznym jej kryterium jest legalność czyli zgodność z prawem, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492). W ramach tej kontroli Sąd bierze pod uwagę naruszenia prawa i przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze - w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu, stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935) - zwanej dalej w skrócie: p.p.s.a. Z istoty kontroli legalności wynika, że zgodność z prawem zaskarżonej decyzji lub postanowienia podlega ocenie przy uwzględnieniu stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie podejmowania zaskarżonego aktu. W myśl art. 145 § 1 p.p.s.a., Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli miało ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach. Zgodnie z art. 151 p.p.s.a., w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części Sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części. Poddając kontroli legalności zaskarżoną decyzję w granicach wyżej opisanych, Sąd stwierdził, że skarga okazała się niezasadna. Zgodnie z art. 2 pkt 8 p.g.k., przez ewidencję gruntów i budynków (kataster nieruchomości) - rozumie się system informacyjny zapewniający gromadzenie, aktualizację oraz udostępnianie, w sposób jednolity dla kraju, informacji o gruntach, budynkach i lokalach, ich właścicielach oraz o innych podmiotach władających lub gospodarujących tymi gruntami, budynkami lub lokalami. Jedną z zasad prowadzenia ewidencji gruntów i budynków jest zasada aktualności, zgodnie z którą starostowie są zobowiązani do utrzymywania operatu ewidencyjnego w stanie zgodności z dostępnymi dla organu dokumentami i materiałami źródłowymi. W przypadku stwierdzenia, że ewidencja gruntów i budynków stała się nieaktualna, organy administracji geodezyjnej i kartograficznej zobowiązane są podjąć działania niezbędne do jej zaktualizowania. Dokonując oceny legalności zaskarżonego aktu należy wskazać, że stosownie do treści art. 24 ust. 2a p.g.k., informacje zawarte w operacie ewidencji gruntów i budynków podlegają aktualizacji z urzędu - jeżeli zmiany tych informacji wynikają z przepisów prawa, z dokumentów, o których mowa w art. 23 ust. 1-4 (prawomocne orzeczenia oraz zawiadomienia sądów o wpisach w działach I i II księgi wieczystej, akty notarialne, akty poświadczenia dziedziczenia, odpisy europejskich poświadczeń spadkowych, ostateczne decyzje administracyjne, zgłoszenia dotyczące zmiany sposobu użytkowania budynków oraz zawiadomienia o zmianach danych w ewidencji PESEL), materiałów zasobu lub z wykrycia błędnych informacji, a także na wniosek właścicieli lub osób władających na zasadach samoistnego posiadania. Aktualizacji dokonuje starosta albo w drodze czynności materialno-technicznej - na podstawie: przepisów prawa, wpisów w księgach wieczystych, prawomocnych orzeczeń sądu, ostatecznych decyzji administracyjnych, aktów notarialnych, aktów poświadczenia dziedziczenia oraz europejskich poświadczeń spadkowych, zgłoszeń dotyczących zmiany sposobu użytkowania budynku, do których właściwy organ nie wniósł sprzeciwu, wpisów w innych rejestrach publicznych oraz dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, albo - w pozostałych przypadkach - w drodze decyzji administracyjnej. Z kolei odmowa aktualizacji informacji zawartych w ewidencji z mocy art. 24 ust. 2c p.g.k., następuje zawsze w formie decyzji administracyjnej. Postępowanie w niniejszej sprawie zostało wszczęte na wniosek skarżących z 2 października 2023r. o zmianę danych objętych ewidencją gruntów i budynków dotyczących nieruchomości nr [...] położonej w obrębie [...] ujawnionej w księdze wieczystej nr [...] i przywrócenie powierzchni działki z obecnie wykazywanej 0,5864 na 0,6711 ha oraz o sporządzenie przez geodetę pomiaru geodezyjnego przedmiotowej działki dotyczącego wszystkich odcinków granicznych przedmiotowej działki. Zawiadomieniem z 2 listopada 2023r. organ I instancji powiadomił strony o wszczęciu postępowania w celu aktualizacji danych w ewidencji gruntów i budynków wszczętego na wniosek EB i MF. Zlecono też biegłemu geodecie sporządzanie analizy przebiegu granic działki nr [...], na podstawie analizy dostępnych materiałów zgromadzonych w PODGiK. Ponadto zlecono wykonanie operatu technicznego dla ustalenia granic działki ewidencyjnej nr [...] (karta akt admin. organu I inst. od 104 do 137). W wyżej powołanych przepisów wynika, że aktualizacja informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków następuje w drodze czynności materialno-technicznej w enumeratywnie wymienionych przypadkach, w tym na podstawie "dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego" (pkt 1 lit. a-h), a w drodze decyzji administracyjnej - w pozostałych przypadkach (pkt 2). Hipotezy norm nakazujących dokonanie aktualizacji w drodze czynności materialno-technicznej i w drodze decyzji są rozłączne, przy czym - zdaniem Sądu - ta pierwsza nie może być interpretowana rozszerzająco, przeciwnie, przypadki wątpliwe należy kwalifikować jako objęte klauzulą generalną z art. 24 ust. 2b pkt 2 ustawy. Do takiego wniosku skłania nie tylko relacja enumeracja pozytywna - klauzula generalna, ale także to, że forma decyzji wiąże się większymi gwarancjami proceduralnymi dla zainteresowanych podmiotów (por wyrok WSA w Krakowie z 9.12.2022r. III WSA/Kr 614/22 dostępny w cbosa). Pojęcie "dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego", użyte w art. 24 ust. 2b pkt 1 lit. h) p.g.k., należy interpretować z uwzględnieniem przepisów rozporządzenia Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 27 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2021 r. poz. 1390 z późn. zm., dalej "rozporządzenie"). Zgodnie z § 30 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia przebieg granic działek ewidencyjnych w procesie zakładania, modernizacji albo bieżącej aktualizacji ewidencji wykazuje się na podstawie dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego sporządzonej na potrzeby: a) postępowania rozgraniczeniowego, b) postępowania w sprawie scalenia lub wymiany gruntów, c) postępowania w sprawie scalenia i podziału nieruchomości, d) postępowania sądowego lub administracyjnego, a następnie wykorzystanej do wydania prawomocnego orzeczenia sądowego lub ostatecznej decyzji administracyjnej, e) podziału nieruchomości, f) wznowienia znaków granicznych, wyznaczenia punktów granicznych lub ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych. Ilekroć zatem aktualizacja ewidencji obejmuje wykazanie przebiegu granic działek ewidencyjnych, tylekroć desygnatem pojęcia "dokumentacja geodezyjna przyjęta do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego", użytego w art. 24 ust. 2b pkt 1 lit. h) p.g.k., nie jest każda dokumentacja geodezyjna przyjęta do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, lecz tylko dokumentacja, która spełnia dodatkowy warunek: zastała sporządzona na potrzeby określonych postępowań, tj. postępowań wymienionych w § 30 ust. 1 pkt 1 lit. a-f (por. ww. wyrok WSA w Krakowie z 9.12.2022r., III SA/Kr 614/22). Przedmiot pracy w operacie technicznym z 17 grudnia 2024r. w przedmiocie ustalenia granic działek ewidencyjnych [...]" przyjęty do zasobu 18 grudnia 2024r. Z akt administracyjnych sprawy nie wynika, aby ten operat techniczny został sporządzony na potrzeby postępowań, o których mowa w § 30 ust. 1 pkt 1 lit. a) rozporządzenia. Z zawiadomienia Starosty [...] z 29 października 2024r. wynika, że o przedłużeniu terminu do załatwienia sprawy dotyczącej zmiany danych w bazie ewidencyjnej gruntów i budynków dotyczących przywrócenia powierzchni działki nr [...] z uwagi na brak przedłożenia przez wykonawcę dokumentacji geodezyjnej opracowanie na potrzeby ww. postępowania. Postepowanie o rozgraniczenie nieruchomości nie ulega wątpliwości, że owym "podziałem nieruchomości" jest tylko postępowanie o rozgraniczenie dokonywane w ramach "postępowania" (tj. postępowania jurysdykcyjnego) kończącego się decyzją wydaną na podstawie art 33 i 34 p.g.k. - tylko takie postępowanie jest rozgraniczeniem nieruchomości w rozumieniu § 30 ust. 1 pkt 1 lit. a) rozporządzenia i tylko operat sporządzony na potrzeby wydania decyzji, której dane mogą być wprowadzone do ewidencji w formie czynności materialno- technicznej. Sporządzony operat techniczny na potrzeby postępowania o aktualizacji danych w ewidencji z wniosku skarżących nie może być podstawą do zmiany danych ewidencyjnych, gdyż tworzyłby nowy stan prawny nieruchomości. Organy ewidencyjne nie są uprawnione do tworzenia nowych stanów prawnych nieruchomości na co zasadnie zwrócił uwagę organ II instancji. Nie wystarczy samo kwestionowanie prawidłowości, czy kompletności dokumentów stanowiących w przeszłości podstawę wpisów, aby doszło do wnioskowanej aktualizacji. Samo przyjęcie do zasobu dokumentacji geodezyjnej obejmującej informacje gromadzone w ewidencji gruntów i budynków nie oznacza kategorycznego obowiązku dokonania aktualizacji tej ewidencji. Czym innym jest bowiem czynność przyjęcia dokumentacji geodezyjnej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, a czym innym aktualizacja informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków - która, co przed chwilą wskazano może być dokonana m.in. na podstawie dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Inne są kompetencje organu odpowiedzialnego za przyjęcie operatów geodezyjnych do zasobu, a inne organu prowadzącego ewidencję gruntów i budynków. Organ prowadzący ewidencję ma obowiązek ocenić, czy przedłożona dokumentacja jest wystarczająca, jako podstawa do wprowadzenia modyfikacji. Innymi słowy dokumentacja taka stanowi środek dowodowy, który powinien być rozpoznany w szerszym kontekście, z uwzględnieniem innych materiałów istotnych w danej sprawie. W orzecznictwie sądowym wielokrotnie podkreślano, że samo przyjęcie dokumentacji do zasobu nie powoduje automatycznej zmiany zapisów w ewidencji, i w tym zakresie potrzebne jest odrębne postępowanie (zob. wyrok NSA z 18.07.2019 r. sygn. akt I OSK 2524/17). Przyjęta zasada ujawniania zmian w trybie materialno-technicznym na podstawie dokumentów wymienionych w art. 24 ust. 2b pkt 1 p.g.i.k. nie oznacza braku możliwości wszczęcia z urzędu przez organ rejestrowy postępowania administracyjnego w sprawie aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków (por. wyroku WSA w Krakowie z 26 lipca 2024 r., sygn. akt III SA/Kr 1117/24). Rodzaj tych czynności i ich charakter uzależniony będzie od tego, czy wykryty błąd jest wynikiem samej czynności technicznej wpisu do rejestru, czy też źródło tego błędu tkwi w dokumencie stanowiącym podstawę wpisu. W przypadku, gdy błąd tkwi w treści dokumentu źródłowego starosta pozbawiony jest możliwości korygowania własnym rozstrzygnięciem takich błędnych wpisów (patrz: D. Fenceloben, Prawo geodezyjne i kartograficzne. Komentarz – Komentarze LEX do art. 24 p.g.k.). Raz jeszcze wymaga podkreślenia, że ewidencja gruntów i budynków, pełniąc funkcję informacyjno – techniczne, nie rozstrzyga sporów o prawa do gruntów, ani też nie nadaje tych praw, gdyż jedynie rejestruje aktualne stany prawne ustalone w innym trybie lub przez inne organy. Kwestie te zostały szczegółowo wyjaśnione w stanie prawnym sprawy we wstępnej części uzasadnienia. Organ odwoławczy podał też przyczyny wydania decyzji reformatoryjnej na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. z tej przyczyny, że wartość pola powierzchni działki nr [...] nie uległa zmianie. Przyjęta zasada ujawniania zmian w trybie materialno-technicznym na podstawie dokumentów wymienionych w art. 24 ust. 2b pkt 1 p.g.i.k. nie oznacza braku możliwości wszczęcia z urzędu przez organ rejestrowy postępowania administracyjnego w sprawie aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków (por. wyroku WSA w Krakowie z 26 lipca 2024 r., sygn. akt III SA/Kr 1117/24). Zatem należy przyjąć, że w przypadku, gdy dokumentacja geodezyjna przyjęta do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego zawiera dane niejednoznaczne, wątpliwe lub odnoszące się do dokumentów historycznych, a wątpliwości te nie zostaną rozwiane przez organ rejestrowy przed dokonaniem czynności, istnieje potrzeba wszczęcia z urzędu przez organ rejestrowy postępowania administracyjnego w sprawie aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów. Źródłem błędnej informacji ujawnionej w operacie ewidencyjnym może być sama czynność techniczna wpisu lub dokument, na podstawie którego dokonano ujawnienia błędnej informacji. Jeżeli zatem wykryty błąd jest wynikiem wyłącznie czynności technicznej, to w zaistniałej sytuacji organ rejestrowy zobligowany jest do jego skorygowania w drodze własnej decyzji administracyjnej wydanej na podstawie art. 24 ust. 2a pkt 1 lit. d) w zw. z ust. 2b pkt 2 p.g.k. W przypadku natomiast, kiedy informacja ujawniona w ewidencji gruntów i budynków obarczona jest wadliwością wynikającą z treści dokumentu źródłowego, starosta pozbawiony jest możliwości korygowania własnym rozstrzygnięciem takich błędnych wpisów (patrz: D. Fenceloben, Prawo geodezyjne i kartograficzne. Kometarz - Komentarze LEX do art. 24 p.g.k.). Nieskuteczne jest także zarzucanie organowi naruszenia przepisów k.p.a. poprzez niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy. Organy nie naruszyły bowiem zasady prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a.), ani też obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego (art. 77 § 1 k.p.a.). Należy bowiem podkreślić, że w postępowaniu aktualizacyjnym, toczącym się na podstawie art. 24 ust. 2a i 2b p.g.k. ustawodawca, z uwagi na specyfikę i cel postępowania aktualizacyjnego, odstąpił od zasady, że jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem (art. 77 § 1 k.p.a.), obowiązującym w ogólnym postępowaniu rozpoznawczym, na rzecz sformalizowanego katalogu dowodów, wymienionych w art. 24 ust. 2a i 2b p.g.i.k. Zajęte w sprawie stanowisko organy przedstawiły w uzasadnieniu swoich decyzji i odpowiadają one wymogom określonym w art. 107 § 3 k.p.a., gdyż zawierają wskazanie faktów i dowodów, na których organ się oparł oraz przytoczenie i wyjaśnienie przepisów mających zastosowanie w sprawie. Z powyższych przyczyn zarzuty postawione w skardze są niezasadne. Mając na względzie przedstawiony stan sprawy Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a skargę oddalił jako niezasadną.