II SA/Po 919/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jan Szuma po rozpoznaniu w dniu 22 kwietnia 2021 r. na posiedzeniu niejawnym zażalenia H. E. i A. E. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia [...] marca 2021 r., sygn. akt II SA/Po [...] o odrzuceniu skargi H. E. i A. E. oraz wniosku H. E. i A. E. o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi w sprawie ze skargi T. K., Z. K., A. J., H. E. i A. E. na decyzję Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2020 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego postanawia: 1. uchylić zaskarżone postanowienie z dnia [...] marca 2021 r., sygn. akt II SA/Po [...] 2. zwrócić skarżącym H. E. i A. E. solidarnie nienależnie uiszczony wpis od zażalenia w kwocie [...](słownie: [...]) złotych, 3. odrzucić wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi. /-/ J. Szuma

Pismem z dnia [...] listopada 2020 r. T. K., Z. K., A. J., H. E. i A. E. wnieśli skargę na decyzję Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2020 r., nr [...] (k. 10-12 akt sądowych). Po wpłynięciu skargi do Sądu, zarządzeniem z dnia [...] grudnia 2020 r. Przewodniczący Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu (zwany dalej "Przewodniczącym Wydziału") polecił wezwać skarżących H. E. i A. E. do uiszczenia solidarnie wpisu od skargi w wysokości [...] złotych stosownie do § 2 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193) (k. 3 akt sądowych). Odpis powyższego zarządzenia Przewodniczącego Wydziału wysłano na adres skarżących H. E. i A. E. wraz z pismem przewodnim datowanym na [...] grudnia 2020 r. (k. 34 i 38 akt sądowych). Przesyłki skierowane do H. E. i A. E. zostały pod adresem ich miejsca zamieszkania odebrane osobiście przez H. E. dnia [...] stycznia 2021 r. (k. 50-51 akt sądowych). Po weryfikacji transakcji na rachunku sądowym pracownik Oddziału Finansowo-Budżetowego Sądu w dniu [...] lutego 2021 r. potwierdził, że wpis od skargi H. E. i A. E. w sprawie II SA/Po [...] nie wpłynął na rachunek Sądu (zobacz adnotację na k. 54 akt sądowych). Postanowieniem z dnia [...] marca 2021 r., II SA/Po [...] Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odrzucił skargę w odniesieniu do H. E. i A. E.. Wskazał, że zgodnie z art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie tekst jednolity Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 z późn. zm., dalej "P.p.s.a.") skarga, od której pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlega odrzuceniu przez sąd. W tym kontekście podkreślił, że skarżący zostali wezwani do uiszczenia solidarnie wpisu sądowego od wniesionej skargi w kwocie [...]złotych pod rygorem jej odrzucenia. Wpisu jednak nie wpłacili w wymaganym terminie, co spowodowało, że spełnione zostały z art. 220 § 3 i art. 58 § 3 P.p.s.a. W zażaleniu na postanowienie o odrzuceniu ich skargi H. E. i A. E. wyjaśnili, że w zarządzeniu Przewodniczącego Wydziału o wezwaniu ich do uiszczenia solidarnie wpisu sądowego znalazło się zdanie: "Uiszczenie wpisu przez któregokolwiek ze skarżących zwalnia pozostałych z obowiązku jego uiszczenia". Skarżący pouczenie to potraktowali jako wskazanie, że uiszczenie wpisu przez któregokolwiek z pięciorga (skarżącymi są także T. K., Z. K. i A. J. – uw. Sądu), a nie dwojga skarżących w sprawie, zwalnia wszystkich pozostałych z obowiązku uiszczenia wpisu. H. E. i A. E. podkreślili, że gdyby wiedzieli o konieczności uiszczenia wpisu niezależnie od pozostałych osób, niewątpliwie uiściliby go. Od zażalenia H. E. i A. E. wpłacili [...] zł wpisu (k. 83 akt sądowych). Uzupełniająco należy wskazać, że wraz z zażaleniem wpłynął do akt sądowych wniosek H. E. i A. E. o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi. Przy wniosku przedstawiono dowód uiszczenia tego wpisu w kwocie [...]zł (k. 78-79 akt sądowych). We wniosku skarżący przytoczyli te same okoliczności, jak w opisanym wyżej zażaleniu, akcentując, że nie uiszczenie wpisu w terminie nie nastąpiło z ich winy, ale było konsekwencją zastosowania się do pouczenia zawartego w wezwaniu do uiszczenia wpisu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: 1. Zażalenie. Zażalenie H. E. i A. E. zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 195 § 2 P.p.s.a. jeżeli zażalenie jest oczywiście uzasadnione, wojewódzki sąd administracyjny, który wydał zaskarżone postanowienie, może na posiedzeniu niejawnym, nie przesyłając akt Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu, uchylić zaskarżone postanowienie i w miarę potrzeby sprawę rozpoznać na nowo. Jak trafnie zwrócili uwagę H. E. i A. E., w skierowanym do nich wezwaniu o uiszczenie wpisu sądowego znalazło się zdanie, które sugerowało, że w przypadku uiszczenia wpisu przez "pozostałych skarżących" (a nie tylko przez nich), wymogi fiskalne skargi w odniesieniu do wszystkich skarżących osób będą wypełnione. Pouczenie to, w okolicznościach sprawy, gdzie występuje pięcioro skarżących, wybrzmiało niefortunnie i mogło być dla adresatów mylące. Przyjmując więc wyjaśnienia H. E. i A. E. przedstawione w zażaleniu Sąd uznał, że w zaistniałej sytuacji skarga tych osób nie powinna być odrzucona na podstawie z art. 220 § 3 i art. 58 § 3 P.p.s.a. Z opisanych powodów Sąd – korzystając z kompetencji autokontrolnej z art. 195 § 2 P.p.s.a. – w punkcie 1. niniejszego postanowienia uchylił wcześniejsze własne postanowienie o odrzuceniu skargi. 2. Wpis od zażalenia W punkcie 2. sentencji niniejszego postanowienia orzeczono na podstawie art. 225 P.p.s.a. o zwrocie na rzecz H. E. i A. E. wpłaconego w kwocie [...]zł wpisu od zażalenia. Objęte nim postanowienie z dnia [...] marca 2021 r. zostało wydane na podstawie art. 220 § 3 P.p.s.a., stąd skarżący nie mieli obowiązku opłacania wniesionego środka zaskarżenia (zob. art. 220 § 4 P.p.s.a.). 3. Wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi Wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi podlega odrzuceniu. Na wstępie należy wskazać, że treścią (istotą) wezwania o uiszczenie wpisu od skargi jest nie tylko zakreślenie terminu na dokonanie tej czynności, ale też sprecyzowanie uwarunkowań podmiotowych w jakich uiszczenie wpisu ma nastąpić. Aby w niniejszej sprawie można było twierdzić o skutecznym rozpoczęciu biegu terminu do uiszczenia wpisu od skargi przez konkretnie dwie osoby, to jest H. E. i A. E. jako działających w oparciu o odrębny interes prawny, należałoby ustalić, czy wezwanie kreowało wobec ich dwojga solidarny obowiązek. Zdaniem Sądu w okolicznościach sprawy nie otworzył się skutecznie termin do uiszczenia wpisu wobec konkretnych osób, to jest H. E. i A. E., których solidarny obowiązek byłby wyznaczony tylko w relacji między nimi, w oderwaniu od pozostałych skarżących. Jak wskazano w punkcie 1. niniejszego uzasadnienia (powyżej) wezwanie o uiszczenie wpisu od skargi skierowane do H. E. i A. E. zostało sformułowane w taki sposób, że można je odczytać jako określające solidarny obowiązek pięciorga, a nie dwojga (Hanna Eicke i A. E.) skarżących. Przy takiej interpretacji wezwania o uiszczenie wpisu, wpłata wpisu przez jedną z pięciu osób skarżących byłaby zadośćuczynieniem wymogom fiskalnym skargi w całości. Sąd obecnie orzekający uznał więc, że w zaistniałej sytuacji, to jest wobec uiszczenia wpisu przez Z. K. (k. 46 akt sądowych), należy przyjąć, że termin do uiszczenia wpisu wobec H. E. i A. E., rozumiany jako obowiązek zapłaty wpisu solidarnie konkretnie przez nich, nie otworzył się. Wobec tych dwóch osób należałoby skierować więc ponowne, adresowane do nich dwóch, wezwanie o uiszczenie solidarnie wpisu skargi. H. E. i A. E. wpis od skargi już jednak w międzyczasie uiścili, co powoduje, że skardze wniesionej przez nich i przez pozostałe osoby, może być nadany bieg bez dalszych wezwań. Wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi odrzucono na podstawie art. 88 P.p.s.a., uznając, że skoro termin do solidarnego uiszczenia konkretnie przez te dwie osoby wpisu nie rozpoczął biegu, to również niedopuszczalny jest wniosek o jego przywrócenie. /-/ J. Szuma