II SA/Po 371/23

Dnia 20 października 2023 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Wiesława Batorowicz (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 20 października 2023 r. sprawy ze skargi J. H. i L. H. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 31 stycznia 2023 r., nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania postanawia odrzucić skargę.

Pismem z dnia 7 sierpnia 2023 r. J. H. i L. H. (zwani dalej "skarżącymi") wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, w której kwestionują postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Przedmiot zaskarżonego postanowienia został opisany w rubrum niniejszego postanowienia. W toku postępowania sądowoadministracyjnego ujawniono, że skarżący nie wskazali swoich numerów PESEL, a ponadto nie dołączyli odpisów skargi. Skarżący nie uiścili także wpisu stałego od skargi. Przewodnicząca Wydziału II tut. Sądu wezwała skarżących solidarnie do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez nadesłanie ich numerów PESEL oraz nadesłanie sześciu opisów skargi, w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwano również skarżących solidarnie do uzupełnienia braku fiskalnego skargi poprzez uiszczenie kwoty 100 zł wpisu stałego od skargi. I to wezwanie zostało opatrzone pouczeniem o skutkach nieuzupełnienia braku – odrzucenie skargi. Wszystkie wezwania do uzupełnienia ww. braków skargi zostały doręczone w dniu 23 września 2023 r. Do dnia wydania niniejszego postanowienia, skarżący nie nadesłali żądanych numerów PESEL, ani odpisów skargi. Brak uiszczenia wpisu od skargi potwierdził Oddział Finansowo-Budżetowy tut. Sądu w piśmie z dnia 10 lipca 2023 r. Skarżący udzieli odpowiedzi, jednakże z ich pisma wynika argumentacja dotycząca istoty sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 z późn. zm., zwanej dalej "p.p.s.a.") sąd odrzuca skargę gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi. Z kolei w myśl § 3 powołanego przepisu: "Sąd odrzuca skargę postanowieniem. Odrzucenie skargi może nastąpić na posiedzeniu niejawnym." Zgodnie z art. 46 § 1 p.p.s.a. każde pismo strony powinno zawierać: 1) oznaczenie sądu, do którego jest skierowane, imię i nazwisko lub nazwę stron, ich przedstawicieli ustawowych i pełnomocników; 2) oznaczenie rodzaju pisma; 3) osnowę wniosku lub oświadczenia; 4) podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika; 5) wymienienie załączników. Ponadto stosownie do art. 46 § 2 pkt 1 lit. b p.p.s.a., w przypadku gdy pismo strony jest pierwszym pismem w sprawie, powinno zawierać m.in. numer PESEL strony wnoszącej pismo, będącej osobą fizyczną, oraz numer PESEL jej przedstawiciela ustawowego, jeżeli są obowiązani do jego posiadania albo posiadają go, nie mając takiego obowiązku. Oprócz ww. wymogów formalnych, należy jeszcze dołączyć odpowiednią ilość odpisów pisma procesowego dla uczestników postępowania. Wymienione elementy pisma (numery PESEL skarżących oraz odpisy skargi) stanowią wymogi formalne skargi w postępowaniu sądowym, których brak podlega uzupełnieniu w trybie art. 49 § 1 p.p.s.a. Zgodnie z treścią art. 49 § 1 p.p.s.a., jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. Przypadkiem, w którym ustawa stanowi inaczej jest właśnie art. 58 § 1 p.p.s.a. Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy, należy zauważyć, że wezwania do uzupełnienia braków formalnych z postaci numerów PESEL skarżących oraz nadesłania sześciu odpisów skargi wraz z prawidłowymi pouczeniami zostały doręczone skarżącym osobno w dniu 23 czerwca 2023 r. (k. [...] i [...] akt sądowych). Dzień 23 czerwca 2023 r. otworzył więc siedmiodniowy termin do spełnienia obowiązku, wynikającego z wezwań, które skarżąca – J. H. – osobiście odebrała, gdyż na zwrotnych potwierdzeniach odbioru widnieją jej odręczne podpisy. Ten zaś termin upłynął bezskutecznie z dniem 30 czerwca 2023 r. Do tego dnia nie uzupełniono braków formalnych. Sąd w składzie orzekającym podkreśla, że w najnowszym orzecznictwie przyjęto, iż numer PESEL, pomimo braku skomplikowania tej przesłanki formalnej skuteczności wniesienia skargi, jest w pełni równoważnym wymogiem pierwszego pisma procesowego i jego nie doręczenie, pomimo skutecznego wezwania, musi skutkować odrzuceniem skargi (por. uchwała NSA z dnia 3 lipca 2023 r., sygn. akt II GPS 3/22, dostępna w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych [zwanej dalej "CBOSA"] na stronie: https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Ponadto zgodnie z art. 47 § 1 p.p.s.a.: "Do pisma strony należy dołączyć jego odpisy i odpisy załączników dla doręczenia ich stronom, a ponadto, jeżeli w sądzie nie złożono załączników w oryginale, po jednym odpisie każdego załącznika do akt sądowych". Brak formalny w postaci niedołączenia dostatecznej liczby odpisów jest traktowany tak samo, jak każdy inny brak formalny i podlega on uzupełnieniu w trybie art. 49 § 1 p.p.s.a. Pomimo skutecznego doręczenia skarżącej wezwania do usunięcia braków formalnych, które ostatecznie nie nastąpiło, należy podnieść, że ziściła się przesłanka do odrzucenia skargi z art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny – "Jeśli skarżący lub jego pełnomocnik składając skargę na działanie organów administracji publicznej nie dołączy do niej w terminie odpisów dla strony przeciwnej, to sąd taką skargę odrzuci i nie będzie jej w ogóle analizował." (uchwała NSA z dnia 18 grudnia 2013 r., sygn. akt I OPS 13/13, dostępna w CBOSA). Skoro skarżąca nie uzupełniła braków formalnych skargi, mimo stosownego wezwania, to wypełnione zostały przesłanki do odrzucenia jej skargi, gdyż nie można jej nadać dalszego biegu. Nieuzupełnienie braku formalnego skargi skutkuje jej odrzuceniem (zob. postanowienie WSA w Poznaniu z dnia 16 września 2021 r., sygn. akt II SA/Po 621/21, dostępne w CBOSA). Mając na względzie imperatywny charakter przepisu art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., a także fakt, że ziściła się wskazana przesłanka, Sąd nie może podjąć innego rozstrzygnięcia, gdyż jest związany powołaną podstawą prawną. Ponadto, zgodnie z art. 220 § 1 p.p.s.a., sąd nie podejmuje żadnych czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. Stosownie do art. 220 § 3 p.p.s.a. skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu. Opłacenie skargi w terminie i w kwocie wskazanej przez sąd stanowi warunek, którego spełnienie jest konieczne dla nadania jej dalszego biegu (postanowienie WSA w Gliwicach z dnia 13 maja 2019 r., sygn. akt III SA/Gl 1124/18, dostępne CBOSA). Skarżący mieli obowiązek uiścić wpis od skargi, jednakże bezsporne jest to, że nie uczynili tego, mimo prawidłowego wezwania ich oraz pouczenia o konsekwencjach nieuiszczenia wpisu. Skoro skarżący nie uiścili wpisu, to wypełnione zostały przesłanki do odrzucenia jego skargi (zob. postanowienie WSA w Łodzi z dnia 18 stycznia 2022 r., sygn. akt II SAB/Łd 8/21, dostępne w CBOSA). Fakt nieuiszczenia wpisu od skargi został potwierdzony przez Oddział Finansowo-Budżetowy tut. Sądu. Mając powyższe na uwadze, Sąd doszedł do przekonania o zaistnieniu okoliczności uzasadniających odrzucenie skargi – nieusunięcie braków formalnych oraz fiskalnego skargi. W związku z tym Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 i art. 220 § 3 w związku z art. 58 § 3 p.p.s.a. odrzucił skargę, o czym orzeczono w sentencji postanowienia.