II SA/Po 1021/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Sędziowie Sędzia WSA Elwira Brychcy Asesor WSA Jan Szuma (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Natalia Sikorska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 stycznia 2018r. sprawy ze skargi M. sp. z o.o. z siedzibą w [...] na decyzje Wojewody z dnia [...] roku nr [...] w przedmiocie odmowy zatwierdzenia projektu budowlanego I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] roku nr [...], znak [...] II. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącej kwotę [...]złotych ([...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania

Decyzją z dnia [...] r., [...] Wojewoda (zwany dalej "Wojewodą"), po rozpoznaniu odwołania M. sp. z o.o., utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta P. (zwanego dalej "Prezydentem") z dnia [...] r., [...], [...] o odmowie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia odwołującej się pozwolenia na rozbiórkę istniejącego pylonu reklamowego i budowę nowego pylonu reklamowego w P. przy ul. [...], działce [...], [...], ark. 1, obręb Ł. II. Powyższe rozstrzygnięcia wydano w następujących okolicznościach. Pismem z dnia [...] r. M. sp. z o.o. wystąpiła o zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie jej pozwolenia na budowę dla opisanej wyżej inwestycji (k. 1 akt administracyjnych organu pierwszej instancji). Do wniosku załączono projekt budowlany. Pismem z dnia [...] r., [...] Prezydent zawiadomił strony o wszczęciu postępowania (k. 42 akt administracyjnych organu pierwszej instancji). Postanowieniem z dnia [...] r., [...] Prezydent, działając na podstawie art. 35 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (na datę postanowienia tekst jednolity Dz. U. z 2016 r., poz. 290, obecnie Dz. U. z 2017 r., poz. 1332 ze zm., dalej "P.b."), nałożył na wnioskodawczynię obowiązek usunięcia szeregu nieprawidłowości, co objęło między innymi doprowadzenie projektu budowlanego do zgodności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego (jest to planem zatwierdzonym uchwałą nr [...] z dnia [...] r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla obszarów "[...]" i "[...]" – odcinek północno-zachodni w P. część A, Dz. Urz. Woj. Wlkp. z [...] r. Nr [...], poz. [...] – uw. Sądu; dalej zwanym "planem dla [...]" lub "planem") (k. 43 akt administracyjnych organu pierwszej instancji). W odpowiedzi na postanowienie pismem z dnia [...] r. M. sp. z o.o. wyjaśniła między innymi, że pylon będzie zawierał znak marek [...] i [...], które są integralną częścią restauracji i stacji paliw, a te z kolei obsługują i informują pasażerów korzystających z Portu Lotniczego. Na obszarze 4L i 5L mogą natomiast powstawać znaki informacyjne związane z Portem Lotniczym [...] (k. 64 akt administracyjnych organu pierwszej instancji). Decyzją z dnia [...] r., [...] Prezydent odmówił zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia M. sp. z o.o. pozwolenia na budowę dla wnioskowanej inwestycji (k. 117 akt administracyjnych organu pierwszej instancji). W motywach rozstrzygnięcia wskazał, że w projekcie nie skorygowano treści zawartych na tablicach usytuowanych na projektowanym pylonie – zawierają one logo stacji paliw [...] i logo M. oraz symbol [...]. Ostatnie dwa nie są w swej treści związane ze stacją i bazą paliw, a więc projektowany pylon nie jest zgodny z planem dla Portu Lotniczego [...]. Na skutek odwołania M. sp. z o.o. (k. 133 akt administracyjnych organu pierwszej instancji) decyzją z dnia [...] r., [...] Wojewoda uchylił zaskarżoną decyzję, a sprawę przekazał do ponownego rozpatrzenia(k. 172 akt administracyjnych organu pierwszej instancji). W motywach rozstrzygnięcia wskazano, że zawarte w wezwaniu na podstawie art. 35 ust. 3 P.b. sformułowanie, że inwestor powinien doprowadzić projekt budowlany do zgodności z ustaleniami planu budzi wątpliwości. Wojewoda zwrócił tez uwagę, że Prezydent nie ustosunkował się do wyjaśnień inwestora zawartych w piśmie z dnia [...] r., a przez to nie zadośćuczynił obowiązkowi wynikającemu z art. 107 § 3 K.p.a. Postanowieniem z dnia [...] r., [...] Prezydent ponownie nałożył na inwestora obowiązki na podstawie art. 35 ust. 3 P.b. (k. 185 akt administracyjnych organu pierwszej instancji) zaznaczając między innymi, że projektowany pylon może nosić jedynie logo stacji paliw [...] lub tablice i znaki informujące o siedzibie Portu Lotniczego. Pismem z dnia [...] r. M. sp. z o.o. wyjaśniła, że jej zdaniem przedłożony projekt jest zgodny z ustaleniami planu dla Portu Lotniczego [...]. Zgodnie z tym aktem dla terenów 4L i 5L dopuszcza się lokalizację tablic i znaków informacyjnych związanych z Portem Lotniczym. Restauracja M. wraz z niezbędną infrastrukturą, w tym systemem informacji wizualnej, znakami informacyjnymi, zlokalizowana jest na terenie 5L, pełni funkcję usługowo gastronomiczną związaną z Portem Lotniczym [...] Ma to swoje bezpośrednie odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji [...] i [...] wydanych przez Prezydenta (pozwolenia na budowę – uw. Sądu). Nadto na budynku restauracji M. zrealizowanym zgodnie z pozwoleniem na budowę [...] istnieją logotypy M. tożsame z logotypem znajdującym się na projektowanym pylonie. Decyzją z dnia [...] r., [...] Prezydent, powołując się na art. 35 ust. 1 P.b. ponownie odmówił zatwierdzenia przedłożonego projektu budowlanego, a także udzielenia M. sp. z o.o. pozwolenia na budowę. Organ przyznał, że restauracja M. stanowi niewątpliwie zabudowę związaną z Portem Lotniczym [...]. Zaznaczył jednak, że umieszczenie logo tej restauracji na pylonie nie będzie stanowiło informacji o Porcie Lotniczym, lecz stanowić będzie jedynie wskazanie jej lokalizacji. Prezydent wyjaśnił też, że fakt, iż funkcja gastronomiczna jest związana z Portem Lotniczym [...] nie oznacza automatycznie, że logo M. oraz symbol [...] stanowią tablice i znaki informacyjne związane z Portem Lotniczym [...]. Dodał, że intencją planu było to, aby gąszcz reklam, tablic i znaków informacyjnych nie przysłonił i odwrócił uwagi podróżnych zbliżających się do lotniska od ich podstawowego celu podróży, Na skutek ponownego odwołania M. sp. z o.o. Wojewoda decyzją z dnia [...] r., [...] utrzymał decyzję w mocy (k. 50 akt administracyjnych organu drugiej instancji). Organ odwoławczy podzielił stanowisko Prezydenta. Wyjaśnił, że restauracja M. znajduje się na terenie 5L – tereny zabudowy usługowej związanej z Portem Lotniczym. Na terenie 4L i 5L mogą znaleźć się tablice i znaki informacyjne związane z Portem Lotniczym. Skargę wniosła M. sp. z o.o. zarzucając naruszenie § 9 pkt 18 oraz § 4 ust. 2 pkt 2 planu dla Portu Lotniczego [...], polegającego na błędnej wykładni przepisów planu, względnie błędne przyjęcie, że wnioskowana inwestycja jest niezgodna z przepisami planu. Skarżąca wskazała także na uchybienie art. 35 ust. 3 P.b. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Skarga okazała się zasadna. Na wstępie Sąd wyjaśnia, że w istocie przedmiotem sporu w sprawie jest zagadnienie, które sprowadzić można do następującego pytania: czy w okolicznościach sprawy znak informacyjny na działce [...] w zakresie w jakim ma on zawierać logo M. i [...] (poza logo stacji paliw [...]) można uznać za "związany z Portem Lotniczym [...]" (w myśl § 9 pkt 18 planu)? Organy obu instancji konsekwentnie przyjmują, że logotypy M. i [...] wskazują na restaurację, a przez to nie mogą być uznane za związane z Portem Lotniczym. Z kolei M. sp. z o.o. akcentuje, że jej punkt gastronomiczny znajduje się na obszarze planistycznym stanowiącym lotnisko [...] i stanowi zabudowę usługową związaną z Portem Lotniczym [...] Znak informacyjny obejmujący logo restauracji jest zatem związany z Portem. Odnosząc się do stanowisk stron Sąd zaznacza, że spór w sprawie ma nietypowy charakter. Jego wyjątkowość wynika z kontrowersji wokół rozumienia zwrotu "związany z Portem Lotniczym [...]", który występuje wyłącznie w rozważanym planie zatwierdzonym uchwałą [...] i tylko jemu służy. Z tego powodu Sąd uznał, że w procesie interpretacji tego zwrotu należy brać pod uwagę nie tylko literalne znaczenie zawartych w nim słów, ale także trzeba widzieć konkretne, lokalne przestrzenne uwarunkowania planu i samego lotniska. Decyzją Prezydenta z dnia [...] r., [...] ([...]) zatwierdzono projekt budowlany i udzielono pozwolenia na budowę dla budynku restauracji [...] m.in. na działce [...] znajdującej się na terenie 5L – "zabudowa usługowa związana z Portem Lotniczym [...]". Odnosząc się do treści planu w decyzji tej wprost wskazano, że zabudowa usługowo-gastronomiczna "służyć ma zaspokajaniu potrzeba podróżnych" (zob. k. 164-167 akt administracyjnych organu pierwszej instancji). Z kolei decyzją z dnia [...] r., [...] ([...]) zatwierdzono zmieniony projekt budowlany w zakresie zmiany restauracji z [...] na M. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia potwierdzono zgodność nowych rozwiązań z planem dla Portu Lotniczego [...] (k. 168-171 akt administracyjnych organu pierwszej instancji). W świetle powyższych decyzji zabudowę usługową (gastronomiczną) legalnie dopuszczoną na obszarze 5L należy traktować jako zabudowę związaną z Portem Lotniczym [...], a konkretnie– w konkretnych lokalnych uwarunkowaniach przestrzennych – jako zabudowę "służącą zaspokajaniu potrzeb podróżnych". Jak zostało już w niniejszej sprawie wielokrotnie podniesione, zgodnie z § 9 pkt 18 planu "Dla terenów oznaczonych na rysunku symbolem 1L, 2L, 3L, 4L, 5L, 6L, 7L, 8L [...] dopuszcza się lokalizację tablic i znaków informacyjnych związanych z Portem Lotniczym [...]". W sprawie pozostaje bezsporne, że M. sp. z o.o. planuje wykonać znak informacyjny w rozumieniu § 2 pkt 21 planu. W ocenie Sądu projektowany przez skarżącą spółkę pylon reklamowy może być uznany za "związany z Portem Lotniczym [...]". Jak zaznaczono, dotyczy on usługi gastronomicznej, która zgodnie z ostatecznymi decyzjami [...] i [...] została dopuszczona na terenie 5L, a więc planistycznym terenie lotniska, właśnie dlatego, że zaprojektowano ją jako związaną z Portem Lotniczym [...] i jako służącą zaspokajaniu potrzeba podróżnych. Rozpatrując niniejszą sprawę miał także na uwadze lokalne przestrzenne uwarunkowania planu dla Portu Lotniczego [...]. Sądowi jest wiadomym (jest to wiedza notoryjna), że działka [...] na terenie 4L planu (na której ma zostać zlokalizowany nowy pylon reklamowy) znajduje się przy jednym z dwóch głównych połączeń głównej arterii miejskiej jaką jest ul. [...] z przylotniskowymi parkingami i ściśle rozumianym lotniskiem. Owe połącznie ma przede wszystkim charakter wyjazdu z terenów lotniskowych (częściowo obrazuje ten stan rzeczy wyrys z planu na k. 33 akt administracyjnych organu pierwszej instancji). W ocenie Sądu położenie stacji paliw i gastronomi bezpośrednio przy tym wyjeździe jest nieprzypadkowe. Służyć ma podróżnym opuszczającym lotnisko chcącym uzupełnić zapas paliwa pojazdu oraz posilić się przed podróżą powrotną, względnie poczynić inne przygotowania. Dodać można, że drugi wyjazd z [...] lotniska (co także jest wiedzą notoryjną) pozwala tylko opuścić parking Portu Lotniczego [...] i wymaga bezpośredniego włączenia się do ruchu w ul. [...] bez możliwości zatrzymania pojazdu. Powyższy kontekst jest zdaniem Sądu istotny dla niniejszej sprawy. Pozwala bowiem uzmysłowić sobie, że oznaczenia usług – stacji paliw, ale i też gastronomicznych – umiejscowione właśnie przy jednym z wyjazdów z terenów lotniska służą podróżnym i pozwalają im zorientować się przestrzennie co do funkcjonującej infrastruktury lotniskowej, względnie przylotniskowej. Można więc uznać znak informacyjny ze wskazaniem na usługę gastronomiczną znajdujący się na działce [...] za znak "związany z Portem Lotniczym [...]" w rozumieniu § 9 pkt 18 planu. Dodać można, że projektowany znak informacyjny będzie niewątpliwie widoczny dla podróżnych opuszczających halę lotniska. Sąd zwraca także uwagę, że w aktach organu pierwszej instancji znajduje się pismo Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego, z którego wynika, że projektowany pylon reklamowy znajduje się w granicach lotniska, a Prezes nie zgłosił zastrzeżeń do jego lokalizacji. Zaznaczyć jednak trzeba, że na mapie na k. 102 obrazującej projektowany przebieg granic poszczególnych elementów infrastrukturalnych lotniska i ich zmiany wskazano, że stacja paliw jak i restauracja M. zawierała się w obszarze lotniska, natomiast po zamianach znalazła się na przylotniskowym "terenie przyległym". Wyjaśnienia M. sp. z o.o. potwierdzają ten stan rzeczy (zob. k. 65 akt administracyjnych organu pierwszej instancji). W tym miejscu wskazać należy, że zgodnie z art. 2 pkt 4 ustawy z dnia 3 lipca 2002 r. Prawo lotnicze (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 959) lotniskiem jest wydzielony obszar na lądzie, wodzie lub innej powierzchni w całości lub w części przeznaczony do wykonywania startów, lądowań i naziemnego lub nawodnego ruchu statków powietrznych, wraz ze znajdującymi się w jego granicach obiektami i urządzeniami budowlanymi o charakterze trwałym, wpisany do rejestru lotnisk. Stacja [...] oraz restauracja M. , których logotypy mają się znaleźć na spornym pylonie, znajdują się co prawda poza ścisłą granica lotniska, jednakże bezspornie pozostają na obszarze "terenów przyległych", a dodatkowo – co ważne – świadczą usługi przy głównym wyjeździe z parkingu będącego lotniskiem w rozumieniu art. 2 pkt 4 ustawy. To wszystko zdaniem Sądu także przemawia za uznaniem spornego pylonu za znak informacyjny "związany z Portem Lotniczym [...]". Końcowo i na marginesie sprawy Sąd wskazuje, że przedstawione wyżej stanowisko nie oznacza, iż zdaniem składu orzekającego na wszystkich terenach 1L, 2L, 3L, 4L, 5L, 6L, 7L, 8L planu (zob. § 9 pkt 18) można dowolnie dopuścić oznaczenia jakichkolwiek usług świadczonych w obszarze Portu Lotniczego [...]. Jest to możliwe tylko wówczas, gdy dane oznaczenie spełnia funkcję informacji (a nie tylko reklamy) bezpośrednio związanych z lotniskiem obiektach użyteczności publicznej (por. § 2 pkt 21 planu). Pylon projektowany przez M. sp. z o.o., ze względu na swoje położenie przy jednym z dwóch wyjazdów z lotniska i zarazem przy wyodrębnionym kompleksie zabudowy usługowej (stacji paliw i restauracji) realizuje zdaniem Sądu funkcję informacyjną dla podróżnych. W tym stanie rzeczy Sąd – działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, a także art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie tekst jednolity tego aktu prawnego opublikowano w Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej "P.p.s.a.") – uchylił decyzje obu instancji. Uznał bowiem, że w organy nieprawidłowo zastosowały § 9 pkt 18 planu dla Portu Lotniczego [...]. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 P.p.s.a. oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r., poz. 1800 ze zm.). Na zasądzone koszty złożyły się wpis od skargi ([...], potwierdzenie wpływu – k. 2 akt sądowych), wynagrodzenie adwokata ([...] zł) oraz opłata skarbowa od pełnomocnictwa ([...] zł, dowód opłaty – k. 12 akt sądowych, przy czym zwrot nie uwzględnia opłaty z tytułu pełnomocnictwa substytucyjnego). Ponownie rozpoznając sprawę organy wezmą pod uwagę ocenę prawną zawartą w uzasadnieniu niniejszego wyroku.