Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

II SA/Ol 798/26

Postanowienie WSA w Olsztynie z 9 listopada 2026 r., II SA/Ol 798/26 – pozwolenie na wprowadzenie do środowiska substancji lub energii

Wynik

Odrzucono skargę

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Data orzeczenia
9 listopada 2026
Prawomocne
nie

Treść rozstrzygnięcia

Dnia 9 listopada 2026 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Jażdżyk po rozpoznaniu w dniu 9 listopada 2026 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Rady Osiedla K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Olsztynie z dnia 20 sierpnia 2026 r. nr SKO.60.11.2026 w przedmiocie niedopuszczalności odwołania w sprawie zmiany pozwolenia zintegrowanego postanawia odrzucić skargę.

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

Pismem z dnia 16 września 2026 r. została wniesiona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skarga na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Olsztynie (dalej: "Kolegium") z dnia 20 sierpnia 2026 r. stwierdzające niedopuszczalność odwołania w sprawie zmiany pozwolenia zintegrowanego. Skarga ta została wniesiona przez Radę Osiedla K. (dalej: "Rada Osiedla") działającą w imieniu mieszkańców Osiedla K. Skarga została podpisana przez T.Z. jako Przewodniczącego Rady Osiedla oraz jako pełnomocnika działającego w imieniu mieszkańców tego osiedla. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie wskazując, że osiedle, jako jednostka pomocnicza gminy, nie posiada osobowości prawnej oraz zdolności do czynności prawnych. Z tego powodu Rada Osiedla nie mogła w niniejszej sprawie skutecznie wnieść odwołania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Merytoryczne rozpoznanie zasadności skargi poprzedzone jest badaniem dopuszczalności jej wniesienia. Na podstawie art. 58 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.) – dalej jako: "p.p.s.a.", sąd odrzuca skargę, jeżeli jedna ze stron nie ma zdolności sądowej. Zgodnie z art. 25 § 1 p.p.s.a. osoba fizyczna, osoba prawna lub organ administracji publicznej mają zdolność występowania przed sądem administracyjnym jako strona (zdolność sądowa). Stosownie do § 2 zdolność sądową mają także państwowe i samorządowe jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej oraz organizacje społeczne nieposiadające osobowości prawnej. Zdolność sądową mają także inne jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej, jeżeli przepisy prawa dopuszczają możliwość nałożenia na te jednostki obowiązków lub przyznania uprawnień lub skierowania do nich nakazów i zakazów, a także stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa (§ 3). Zdolność sądową mają ponadto organizacje społeczne, choćby nie posiadały osobowości prawnej, w zakresie ich statutowej działalności w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób (§ 4). Jednostki pomocnicze gminy, do jakich niewątpliwie zaliczają się osiedla, nie mają zdolności do samodzielnego występowania w obrocie prawnym, nie mogą być samodzielnym podmiotem praw i obowiązków z zakresu materialnego prawa administracyjnego, a zatem nie mają zdolności prawnej w postępowaniu administracyjnym i zdolności sądowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym (K. Bandarzewski [w:] K. Bandarzewski i in., Komentarz do ustawy o samorządzie gminnym, Warszawa 2013, s. 184, a także wyroki NSA z dnia: 29 kwietnia 2003 r., IV SA 2841/01, "Wspólnota" 2004, nr 9, s. 59; 20 września 2001 r., II SA 1539/00, LEX nr 53449; wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 27 lutego 2008 r., II SA/Rz 1150/06, dostępny na stronie: https://orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej: "CBOSA"). Jakiekolwiek przepisy prawa nie dopuszczają także możliwości nałożenia na jednostki pomocnicze gminy w postaci osiedli obowiązków lub przyznania uprawnień lub skierowania do nich nakazów i zakazów. Jednostka pomocnicza stanowi jedynie część większej struktury, jaką jest gmina i nie korzysta z analogicznej ochrony sądowej jak jednostka samorządu terytorialnego. Jednostka ta jest zatem wyłącznie elementem składowym gminy, jej "częścią pomocniczą", nie ma poza tymi ramami samodzielnego bytu prawnego. Nie może być zatem samodzielnym podmiotem praw i obowiązków w sferze materialnego prawa administracyjnego. Jednostka pomocnicza gminy, taka jak osiedle czy dzielnica, nie jest także organizacją społeczną o jakiej mowa w art. 25 § 4 p.p.s.a. Taka jednostka pomocnicza gminy stanowi bowiem przymusowe zrzeszenie osób zamieszkałych na określonym terytorium, które realizuje, podobnie jak gmina, cele ogólne określone ustawą i statutem, nie zaś dobrowolne zrzeszenie osób urzeczywistniających cele statutowe w interesie swoich członków (por. postanowienie NSA z dnia 18 grudnia 2012 r., II OZ 1107/12, CBOSA). Powyższe oznacza, iż skarga Rady Osiedla podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 5 p.p.s.a. Rada Osiedla nie może również wnieść skargi w imieniu mieszkańców. Żaden przepis prawa nie daje bowiem radzie osiedla takich uprawnień. Powyższej oceny nie zmienia okoliczność udzielenia pełnomocnictwa procesowego Przewodniczącemu Rady Osiedla. Jak wynika z art. 34 p.p.s.a. strony i ich organy lub przedstawiciele ustawowi mogą działać przed sądem osobiście lub przez pełnomocników. Art. 35 § 1 p.p.s.a. stanowi natomiast, że pełnomocnikiem strony może być adwokat lub radca prawny, a ponadto inny skarżący lub uczestnik postępowania, jak również małżonek, rodzeństwo, wstępni lub zstępni strony oraz osoby pozostające ze stroną w stosunku przysposobienia, a także inne osoby, jeżeli przewidują to przepisy szczególne. Zawarte w art. 35 p.p.s.a. wyliczenie osób, mogących pełnić funkcje pełnomocnika, ma charakter wyczerpujący i może być rozszerzone jedynie w drodze przepisów szczególnych. Zatem osoba niespełniająca oznaczonych w tym przepisie wymagań nie może działać jako pełnomocnik procesowy, nawet gdyby zostało jej udzielone pełnomocnictwo do działania za mocodawcę. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 13 sierpnia 2025 r. sygn.. akt II GSK 353/25 (dostępne w CBOSA) sporządzenie i wniesienie skargi przez osobę, która nie może być pełnomocnikiem strony powoduje, że skarga taka, jako dotknięta nieusuwalnym brakiem, jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu na mocy art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. W niniejszej sprawie Przewodniczący Rady Osiedla nie należy do katalogu podmiotów wymienionych w art. 35 p.p.s.a., a zatem nie był on upoważniony do wniesienia skargi w imieniu mieszkańców osiedla. Udzielenie pełnomocnictwa Przewodniczącemu nie upoważniało również samej Rady Osiedla do wniesienia skargi w imieniu mieszkańców. Zgodnie natomiast z art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 5 i 6 oraz § 3 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Informacje o sprawie

Data wpływu
15 października 2026
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Sędziowie
Bogusław Jażdżyk /przewodniczący sprawozdawca/

Powołane przepisy

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny