II SA/Ol 749/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Asesor WSA Grzegorz Klimek po rozpoznaniu w dniu 19 lutego 2024 r. na posiedzeniu niejawnym skargi kasacyjnej E.D. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 23 listopada 2023 r., sygn. akt II SA/Ol 749/23, w sprawie ze skargi E.D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Elblągu z dnia 22 maja 2023 r. nr Rep. 1419/PS/23 w przedmiocie odpłatności za pobyt w domu pomocy społecznej postanawia odrzucić skargę kasacyjną. WSA/post.1 - sentencja postanowienia

Wyrokiem z 23 listopada 2023 r., sygn. akt II SA/Ol 749/23, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie oddalił skargę E.D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Elblągu wydaną w przedmiocie odpłatności za pobyt w domu pomocy społecznej Odpis powyższego wyroku wraz z uzasadnieniem oraz pouczeniem o prawie, sposobie i terminie wniesienia skargi kasacyjnej został doręczony w dniu 16 stycznia 2024 r. pełnomocnikowi skarżącej – córce M.D. W dniu 15 lutego 2024 r. M.D. wniosła osobiście sporządzoną i podpisaną skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z 23 listopada 2023 r., sygn. akt II SA/Ol 749/23. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 173 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 - p.p.s.a.), od wydanego przez wojewódzki sąd administracyjny wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie, z wyłączeniem przypadków, o których mowa w art. 58 § 1 pkt 2-4, art. 161 § 1 oraz art. 220 § 3, przysługuje skarga kasacyjna do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Z kolei zgodnie z art. 175 § 1 p.p.s.a. skarga kasacyjna powinna być sporządzona przez adwokata lub radcę prawnego, z zastrzeżeniem § 2-3. Przepisu § 1 nie stosuje się, jeżeli skargę kasacyjną sporządza sędzia, prokurator, notariusz, radca Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej albo profesor lub doktor habilitowany nauk prawnych, będący stroną, jej przedstawicielem lub pełnomocnikiem albo jeżeli skargę kasacyjną wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka (art. 175 § 2 p.p.s.a.). Przepisu § 1 nie stosuje się także wtedy, gdy stroną postępowania jest Prezes Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej, a także wówczas, gdy czynności w postępowaniu za organy administracji rządowej, państwowe jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej lub Skarb Państwa podejmowane są przez Prokuratorię Generalną Rzeczypospolitej Polskiej (art. 175 § 2a p.p.s.a.). W myśl art. 177 § 1 p.p.s.a. skargę kasacyjną wnosi się do sądu, który wydał zaskarżony wyrok lub postanowienie, w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia stronie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem. Natomiast zgodnie z art. 178 p.p.s.a., wojewódzki sąd administracyjny odrzuci na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną wniesioną po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalną, jak również skargę kasacyjną, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. W orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się, że przez pojęcie "sporządzenie skargi kasacyjnej" należy rozumieć zarówno jej napisanie, jak i podpisanie, ponieważ to podpis wprost wskazuje osobę, która ją sporządziła (por. postanowienia NSA z dnia 22 grudnia 2004 r., sygn. OZ 859/04 oraz z dnia 15 maja 2008 r., sygn. akt II GSK 503/07, dostępne: orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej: CBOSA). Jedynie podpis złożony pod skargą kasacyjną potwierdza z punktu widzenia sądu oceniającego jej dopuszczalność, że przy konstruowaniu tego środka zaskarżenia brał udział, zgodnie z obowiązkiem nałożonym przez art. 175 p.p.s.a., uprawniony fachowy podmiot (por. postanowienie NSA z dnia 18 grudnia 2006 r., sygn. akt I FZ 548/06 CBOSA). Brak podpisu osoby składającej skargę jest co prawda brakiem usuwalnym, jednakże sporządzanie skargi kasacyjnej przez podmiot nieuprawniony jest brakiem nieusuwalnym, skutkującym odrzuceniem skargi kasacyjnej jako niedopuszczalnej. Brak zachowania przymusu adwokacko-radcowskiego przy sporządzeniu skargi kasacyjnej jest zatem brakiem, który nie podlega uzupełnieniu i skutkuje odrzuceniem skargi kasacyjnej na podstawie art. 178 p.p.s.a. (por. postanowienia NSA: z dnia 27 sierpnia 2010 r., sygn. akt II ONP 1/10 oraz z dnia 4 stycznia 2012 r., sygn. akt I OZ 1088/11, CBOSA). Ze względu na wymagania stawiane skardze kasacyjnej usprawiedliwione zasadą związania Naczelnego Sądu Administracyjnego jej podstawami sporządzenie skargi kasacyjnej jest obwarowane przymusem adwokacko-radcowskim (art. 175 § 1-3 p.p.s.a.). Opiera się on na założeniu, że powierzenie tej czynności wykwalifikowanym prawnikom zapewni skardze odpowiedni poziom merytoryczny i formalny, umożliwiający sądowi drugiej instancji dokonanie kontroli zaskarżonego orzeczenia. Ustawodawca, wprowadzając w art. 175 § 1-3 p.p.s.a. wymóg sporządzenia skargi kasacyjnej przez prawnika profesjonalistę kierował się przede wszystkim potrzebą udzielenia stronie, która nie zgadza się z zapadłym w jej sprawie orzeczeniem sądu pierwszej instancji, pomocy prawnej ze strony osób posiadających odpowiednią wiedzę prawniczą (por. postanowienia NSA z dnia 8 stycznia 2014 r., sygn. akt II GZ 776/13; z dnia 22 lipca 2014 r., sygn. akt I OSK 730/14; z dnia 20 maja 2016 r., sygn. akt I FSK 2071/14 oraz z dnia 22 marca 2017 r., sygn. akt II OSK 1846/15, CBOSA). Sporządzenie skargi kasacyjnej przez adwokata lub radcę prawnego albo osoby wymienione w art. 175 § 2-3 p.p.s.a. z zachowaniem określonych wymogów jest zatem warunkiem koniecznym dopuszczalności tego środka odwoławczego. W realiach rozpoznawanej sprawy w dniu 16 stycznia 2024 r. pełnomocnikowi skarżącej – córce M.D. został doręczony odpis wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie wraz z uzasadnieniem oraz pouczeniem o sposobie i terminie wniesienia skargi kasacyjnej, z pouczeniem, że skarga kasacyjna, pod rygorem odrzucenie, powinna być sporządzona przez pełnomocnika będącego adwokatem lub radcą prawnym. Wniesiona skarga kasacyjna nie spełnia jednak wymogu w postaci zachowania tzw. "przymusu adwokacko-radcowskiego" określonego w art. 175 § 1 p.p.s.a., albowiem nie została sporządzona przez profesjonalnego pełnomocnika będącego adwokatem albo radcą prawnym. Córka skarżącej nie wykazała, aby legitymowała się uprawnieniami zawodowymi, które umożliwiają samodzielne jej sporządzenie. Nie ulega zatem wątpliwości, że w rozpoznawanej sprawie brak jest okoliczności pozwalających stwierdzić, że pełnomocnik skarżącej jest jedną z osób wymienionych w art. 175 p.p.s.a., zatem skarga kasacyjna sporządzona osobiście przez M.D. jest niedopuszczalna, nie podlega merytorycznemu rozpoznaniu i należy ją odrzucić. Mając powyższe na uwadze sąd, na podstawie art. 178 w zw. z art. 175 § 1 p.p.s.a., odrzucił skargę kasacyjną jako niedopuszczalną.