II SA/Łd 506/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Michał Zbrojewski po rozpoznaniu w dniu 13 sierpnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. B. na postanowienie Starosty Powiatu Piotrkowskiego z dnia 6 czerwca 2025 r. znak: GBR.683.14.27.2024.KD w przedmiocie zawieszenia z urzędu postępowania administracyjnego dotyczącego ustalenia odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość postanawia: odrzucić skargę. dc

Pismem z 17 czerwca 2025 r. K. B. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na postanowienie Starosty Powiatu Piotrkowskiego z 6 czerwca 2025 r., znak: GBR.683.14.27.2024.KD w przedmiocie zawieszenia z urzędu postępowania administracyjnego dotyczącego ustalenia odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość. W odpowiedzi na skargę Starosta Powiatu Piotrkowskiego wniósł o jej odrzucenie jako niedopuszczalnej, ewentualnie o jej oddalenie. W uzasadnieniu wskazał, że skarżąca nie wyczerpała przewidzianego przepisami sposobu zaskarżenia rozstrzygnięcia organu I instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Stosownie do art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.), powoływanej dalej jako: "p.p.s.a." skargę do sądu można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Natomiast przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 p.p.s.a). Jeżeli stronie przysługuje prawo do zwrócenia się do organu, który wydał decyzję z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy, strona może wnieść skargę na decyzję bez skorzystania z tego prawa (art. 52 § 3 p.p.s.a.). Z kolei stosownie do art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Sąd odrzuca skargę postanowieniem. Odrzucenie skargi może nastąpić na posiedzeniu niejawnym (§ 3). W postępowaniu przed sądem administracyjnym każde merytoryczne rozpatrzenie skargi musi być poprzedzone badaniem dopuszczalności jej wniesienia. Skarga jest dopuszczalna jedynie wtedy, gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu administracyjnego, skargę wniesie uprawniony podmiot oraz gdy skarga spełnia wymogi formalne i została złożona w przewidzianym w prawie trybie i terminie. Stwierdzenie braku którejkolwiek z wymienionych przesłanek uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu i merytoryczne jej rozpatrzenie. Mając zatem na uwadze treść przywołanego wyżej art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a. wskazać należy, że jedną z podstawowych przesłanek dopuszczalności wniesienia skargi do sądu administracyjnego jest uprzednie wyczerpanie środków zaskarżenia, jeżeli w danym postępowaniu służyły one stronie. Oznacza to, że w przypadku, w którym przedmiotem kontroli sądu ma być postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, niezbędne jest w pierwszej kolejności ustalenie, czy postanowienie to jest ostateczne w toku instancji, w tym czy zostało ono wydane na skutek wniesionego od niego zażalenia. Stosownie bowiem do treści art. 141 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 572 ze zm.), powoływanej dalej jako: "k.p.a.", na wydane w toku postępowania postanowienia służy stronie zażalenie, gdy kodeks tak stanowi. Zażalenia wnosi się w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia postanowienia stronie, a gdy postanowienie zostało ogłoszone ustnie - od dnia jego ogłoszenia stronie (§ 2). Zgodnie z art. 144 k.p.a. w sprawach nieuregulowanych w niniejszym rozdziale do zażaleń mają odpowiednie zastosowanie przepisy dotyczące odwołań. W myśl art. 127 § 2 k.p.a. właściwy do rozpatrzenia odwołania jest organ administracji publicznej wyższego stopnia, chyba że ustawa przewiduje inny organ odwoławczy. Powyższe reguły współgrają z ogólną zasadą postępowania administracyjnego, wynikającą z art. 15 k.p.a., tj. zasadą jego dwuinstancyjności, która polega na dwukrotnym rozpatrzeniu i rozstrzygnięciu przez dwa różne organy tej samej sprawy wyznaczonej treścią zaskarżonego rozstrzygnięcia. Oznacza to, że osoba niezadowolona z rozstrzygnięcia organu I instancji może wnieść odwołanie lub zażalenie do organu wyższego rzędu. Dopiero gdy organ II instancji wyda decyzję lub postanowienie w następstwie rozpoznania środka odwoławczego od decyzji lub postanowienia organu I instancji, można wnieść skargę do sądu administracyjnego, gdyż wyczerpany został tok instancyjny w postępowaniu administracyjnym. Tym samym skarga do sądu administracyjnego jest niedopuszczalna, jeżeli strona skarżąca nie wyczerpie tego toku, tj. nie wniesie odwołania lub zażalenia do organu II instancji i od razu zaskarży do sądu decyzję lub postanowienie organu I instancji albo gdy po wyczerpaniu przysługujących w postępowaniu administracyjnym środków zaskarżenia wniesie konkurencyjną wobec uprzednio złożonego odwołania skargę na rozstrzygnięcie organu I instancji do sądu administracyjnego. Sądy administracyjne nie są bowiem powołane do kontroli legalności nieostatecznych rozstrzygnięć organów administracyjnych, gdyż prowadziłoby to do naruszenia wskazanej wyżej zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. Mając na względzie przytoczone powyżej okoliczności należy stwierdzić, że skarga na postanowienie organu I instancji, tj. Starosty Powiatu Piotrkowskiego z 6 czerwca 2025 r., znak: GBR.683.14.27.2024.KD w przedmiocie zawieszenia z urzędu postępowania administracyjnego dotyczącego ustalenia odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość jest niedopuszczalna. Starosta działał w niniejszej sprawie jako organ I instancji i od wydanego postanowienia przysługiwało skarżącej prawo wniesienia zażalenia do organu II instancji. W treści zaskarżonego postanowienia strony, w tym skarżąca, zostały prawidłowo pouczone przez organ o przysługującym środku zaskarżenia, tj. zażaleniu do Wojewody Łódzkiego za pośrednictwem organu I instancji w terminie 7 dni od daty doręczenia postanowienia. W świetle powyższego należy stwierdzić, że wniesiona skarga jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu, gdyż zaskarżeniu do sądu może podlegać wyłącznie ostateczne postanowienie organu II instancji zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. Z uwagi na niedopuszczalność wniesienia skargi, Sąd odstąpił od wzywania skarżącej do uzupełnienia jej braków, tj uiszczenia opłaty kancelaryjnej za wydruki odpisów skargi oraz uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Z powyższych względów Sąd postanowił odrzucić skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a. o czym orzekł jak w postanowieniu. dj