II SA/Łd 243/23

Dnia 30 sierpnia 2023 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Piotr Mikołajczyk po rozpoznaniu w dniu 30 sierpnia 2023 roku na posiedzeniu niejawnym skargi kasacyjnej S. N. i B. N. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 11 lipca 2023 roku, sygn. akt II SA/Łd 243/23 w sprawie ze skargi S. N. i B. N. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Piotrkowie Trybunalskim z dnia 18 listopada 2022 roku nr KO.491.61.2022 w przedmiocie ponaglenia wniesionego w sprawie wniosku o przyznanie dodatku węglowego p o s t a n a w i a: odrzucić skargę kasacyjną. ał

Postanowieniem z dnia 11 lipca 2023 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odrzucił skargę S. N. i B. N. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Piotrkowie Trybunalskim z dnia 18 listopada 2022 r. nr KO.491.61.2022 w przedmiocie ponaglenia wniesionego w sprawie wniosku o przyznanie dodatku węglowego. Odpis powyższego postanowienia wraz z uzasadnieniem oraz pouczeniem o prawie, sposobie i terminie wniesienia skargi kasacyjnej został doręczony B.N. w dniu 27 lipca 2023 r. oraz S. N. w dniu 27 lipca 2023 r. W dniu 17 sierpnia 2023 r. skarżący wnieśli sporządzone osobiście pismo zatytułowane "Zażalenie na postanowienie z dnia 11 lipca 2023 r.", które w oparciu o zarządzenie Zastępcy Przewodniczącego Wydziału II z dnia 22 sierpnia 2023 r. zostało potraktowane jako skarga kasacyjna. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga kasacyjna podlega odrzuceniu. Stosownie do treści art. 173 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst. jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634, powoływana dalej jako: "p.p.s.a."), od wydanego przez wojewódzki sąd administracyjny wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie, z wyłączeniem przypadków, o których mowa w art. 58 § 1 pkt 2-4, art. 161 § 1 oraz art. 220 § 3, przysługuje skarga kasacyjna do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Z kolei zgodnie z art. 175 § 1 p.p.s.a. skarga kasacyjna powinna być sporządzona przez adwokata lub radcę prawnego, z zastrzeżeniem § 2-3. Przepisu § 1 nie stosuje się, jeżeli skargę kasacyjną sporządza sędzia, prokurator, notariusz, radca Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej albo profesor lub doktor habilitowany nauk prawnych, będący stroną, jej przedstawicielem lub pełnomocnikiem albo jeżeli skargę kasacyjną wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka (art. 175 § 2 p.p.s.a.). Przepisu § 1 nie stosuje się także wtedy, gdy stroną postępowania jest Prezes Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej, a także wówczas, gdy czynności w postępowaniu za organy administracji rządowej, państwowe jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej lub Skarb Państwa podejmowane są przez Prokuratorię Generalną Rzeczypospolitej Polskiej (art. 175 § 2a p.p.s.a.). W myśl art. 177 § 1 p.p.s.a. skargę kasacyjną wnosi się do sądu, który wydał zaskarżony wyrok lub postanowienie, w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia stronie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem. Natomiast zgodnie z art. 178 p.p.s.a., wojewódzki sąd administracyjny odrzuci na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną wniesioną po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalną, jak również skargę kasacyjną, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. W orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się, że przez pojęcie "sporządzenie skargi kasacyjnej" należy rozumieć zarówno jej napisanie, jak i podpisanie, ponieważ to podpis wprost wskazuje osobę, która ją sporządziła (por. postanowienia NSA z dnia 22 grudnia 2004 r., sygn. OZ 859/04 oraz z dnia 15 maja 2008 r., sygn. akt II GSK 503/07, dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem orzeczenia.nsa.gov.pl, powoływanej dalej jako: "CBOSA"). Jedynie podpis złożony pod skargą kasacyjną potwierdza z punktu widzenia sądu oceniającego jej dopuszczalność, że przy konstruowaniu tego środka zaskarżenia brał udział, zgodnie z obowiązkiem nałożonym przez art. 175 p.p.s.a., uprawniony fachowy podmiot (por. postanowienie NSA z dnia 18 grudnia 2006 r., sygn. akt I FZ 548/06 CBOSA). Brak podpisu osoby składającej skargę jest co prawda brakiem usuwalnym, jednakże sporządzanie skargi kasacyjnej przez podmiot nieuprawniony jest brakiem nieusuwalnym, skutkującym odrzuceniem skargi kasacyjnej jako niedopuszczalnej. Brak zachowania przymusu adwokacko-radcowskiego przy sporządzeniu skargi kasacyjnej jest zatem brakiem, który nie podlega uzupełnieniu i skutkuje odrzuceniem skargi kasacyjnej na podstawie art. 178 p.p.s.a. (por. postanowienia NSA: z dnia 27 sierpnia 2010 r., sygn. akt II ONP 1/10 oraz z dnia 4 stycznia 2012 r., sygn. akt I OZ 1088/11, CBOSA). Ze względu na wymagania stawiane skardze kasacyjnej usprawiedliwione zasadą związania Naczelnego Sądu Administracyjnego jej podstawami sporządzenie skargi kasacyjnej jest obwarowane przymusem adwokacko-radcowskim (art. 175 § 1-3 p.p.s.a.). Opiera się on na założeniu, że powierzenie tej czynności wykwalifikowanym prawnikom zapewni skardze odpowiedni poziom merytoryczny i formalny, umożliwiający sądowi drugiej instancji dokonanie kontroli zaskarżonego orzeczenia. Ustawodawca, wprowadzając w art. 175 § 1-3 p.p.s.a. wymóg sporządzenia skargi kasacyjnej przez prawnika profesjonalistę kierował się przede wszystkim potrzebą udzielenia stronie, która nie zgadza się z zapadłym w jej sprawie orzeczeniem sądu pierwszej instancji, pomocy prawnej ze strony osób posiadających odpowiednią wiedzę prawniczą (por. postanowienia NSA z dnia 8 stycznia 2014 r., sygn. akt II GZ 776/13; z dnia 22 lipca 2014 r., sygn. akt I OSK 730/14; z dnia 20 maja 2016 r., sygn. akt I FSK 2071/14 oraz z dnia 22 marca 2017 r., sygn. akt II OSK 1846/15, CBOSA). Sporządzenie skargi kasacyjnej przez adwokata lub radcę prawnego albo osoby wymienione w art. 175 § 2-3 p.p.s.a. z zachowaniem określonych wymogów jest zatem warunkiem koniecznym dopuszczalności tego środka odwoławczego. W realiach rozpoznawanej sprawy w dniu 27 lipca 2023 r. skarżącym zostały doręczone odpisy postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi w przedmiocie odrzucenia skargi wraz z uzasadnieniem oraz pouczeniem o sposobie i terminie wniesienia skargi kasacyjnej z pouczeniem, że skarga kasacyjna, pod rygorem odrzucenia, powinna być sporządzone przez pełnomocnika będącego: adwokatem lub radcą prawnym. Skarga kasacyjna nie spełnia jednak wymogu w postaci zachowania tzw. "przymusu adwokacko-radcowskiego" określonego w art. 175 § 1 p.p.s.a., albowiem nie została sporządzona przez profesjonalnego pełnomocnika będącego adwokatem albo radcą prawnym. Skarżący nie wykazali, aby legitymowali się uprawnieniami zawodowymi, które umożliwiają samodzielne jej sporządzenie. Nie ulega zatem wątpliwości, że w rozpoznawanej sprawie brak jest okoliczności pozwalających stwierdzić, że skarżący są jedną z osób wymienionych w art. 175 p.p.s.a., zatem skarga kasacyjna sporządzona osobiście przez S. N. i B.N. jest niedopuszczalna, nie podlega merytorycznemu rozpoznaniu i należy ją odrzucić. Mając powyższe na uwadze sąd, na podstawie art. 178 w zw. z art. 175 § 1 p.p.s.a., odrzucił skargę kasacyjną jako niedopuszczalną.