Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

II SA/Kr 887/25

Wyrok WSA w Krakowie z 14 kwietnia 2026 r., II SA/Kr 887/25 – rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego

Wynik

uchylono decyzję organu II i I instancji

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia
14 kwietnia 2026
Prawomocne
tak

Treść rozstrzygnięcia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Łoboz Sędziowie: Sędzia WSA Agnieszka Nawara-Dubiel Sędzia WSA Sebastian Pietrzyk (spr.) Protokolant: starszy referent sądowy Paulina Filipek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 kwietnia 2026 r. sprawy ze skarg Gminy Miejskiej K. , B. K. i M. P.-O. na decyzję nr 269/2025 Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie z dnia 29 maja 2025 r., znak: WOB.7721.418.2024.JKUT w przedmiocie nakazu wykonania niezbędnych prac zabezpieczających oraz zakazu użytkowania budynku I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. zasądza od Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie na rzecz B. K. kwotę 500 (pięćset) złotych, na rzecz M. P.-O. kwotę 980 (dziewięćset osiemdziesiąt) złotych oraz na rzecz Gminy Miejskiej K. kwotę 980 (dziewięćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

Przedmiotem skargi M. P.-O., B. K. oraz Gminy Miejskiej K. jest decyzja nr 269/2025 Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie (dalej "organ odwoławczy", organ II instancji", "MWINB") z dnia 29 maja 2025 r., znak: WOB.7721.418.2024.JKUT utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie -- Powiat Grodzki (dalej "organ I instancji", "PINB") z dnia 7 listopada 2024 r. znak: ROIK 1.5162.55.2023.IGR, w przedmiocie nakazania współwłaścicielom nieruchomości położonej na działce nr [...] obręb [...] [...], przy ul. [...] [...], ul. [...]ul. św. [...]w. [...] w K. wykonania niezbędnych prac zabezpieczających, a także ustanowienia zakazu użytkowania poprzez wyłączenie z eksploatacji ww. kompleksu budynków przy skrzyżowaniu ul. [...]. J. D. [...]/ul. św. [...] w K. – do czasu wykonania nakazu z pkt od 1 do 7 wskazanego w wyrzeczeniu niniejszej decyzji, w trakcie trwania robót budowlanych, w zakresie wskazanym przez osobę uprawnioną nadzorującą prace budowlane. Powyższa skarga została wydana w następujących okolicznościach. Pismem z dnia 22 września 2023 r. spółka E. . z siedzibą w L. złożyła do PINB wniosek o wszczęcie postępowania dotyczącego stanu technicznego zespołu kamienic znajdującego się przy ul. [...] ul. [...] w K. wobec stwierdzonych nieprawidłowości w załączonej do wniosku ekspertyzie konstrukcyjno-budowlanej autorstwa dr. inż. S. K., dr. inż. W. B., mgr. inż. Ł. B., mgr. inż. P. P.. W uzasadnieniu wniosku spółka wyjaśniła, że jest właścicielem większościowym nieruchomości zabudowanej ww. zespołem kamienic. Jednakże nieruchomość ta znajduje się od 2015 r. w zarządzie sądowym sprawowanym przez zarządcę B. K., co zdaniem wnioskodawcy ma skutkować okolicznością, iż właściciele zostali pozbawieni prawa do bezpośredniego wykonywania czynności zwykłego zarządu. Wskazała także, że do dnia złożenia wniosku zarządca sądowy miała nie podejmować działań zmierzających do gruntownego zweryfikowania całościowego stanu wszystkich budynków zabudowanych na nieruchomości w tym mających podstawowe znacznie dla zachowania ich substancji, co postanowiła uczynić Spółka. Ponieważ w oparciu o załączoną ekspertyzę należy stwierdzić, że stan techniczny kamienic, będący skutkiem wieloletnich zaniedbań jest nieodpowiedni i stanowi zagrożenie bezpieczeństwa jej użytkowników właściwym jest podjęcie działań ze strony organu nadzoru budowlanego w zakresie posiadanych kompetencji. Pismem z dnia 26 września 2023 r. organ I instancji poinformował strony o wszczęciu postępowania w sprawie nieprawidłowego stanu technicznego kompleksu budynków przy skrzyżowaniu ulic [...] położonych na działce [...] obręb [...], tj. budynku przy ul. [...] / ul. [...], ul. [...] / ul. [...], ul. św. [...] w K., mogącego zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia lub środowiska, wynikającego wprost z przedłożonej ekspertyzy technicznej. Pismem z dnia 17 października 2023 r. spółka E. przedłożyła w PINB aneks uzupełniający z października 2023 r. do ekspertyzy technicznej z września 2023 r. w którym wskazano między innymi, że ze względu na bardzo szeroki zakres wskazanych prac zabezpieczających obejmujący każdy wycinek struktury budowlanej zespołu obiektów przy skrzyżowaniu ulic [...] położonych na działce [...] obręb [...] tj. budynku przy ul. [...] / ul. [...], ul. [...] / ul. św. [...], ul[...] w K. zaleca się w okresie wykonywania tych prac wyłączyć z użytkowania cały zespół obiektów w związku z brakiem możliwości zapewniania bezpieczeństwa zdrowia i życia ludzi oraz mienia. Ponadto przedłożono kserokopię ekspertyzy technicznej bezpieczeństwa pożarowego dla inwestycji polegającej na przebudowie budynku mieszkalnego wielorodzinnego z usługami w parterze zlokalizowanego na działce nr [...] obr. [...] w K., gdzie wskazano na szereg działań mających, w opinii ich autorów poprawić bezpieczeństwo pożarowe budynku wraz z kopią postanowienia Małopolskiego Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej z dnia 22 maja 2023 r. znak: WPZ.52840.2.230.2023.4.FC, gdzie wyrażono zgodę na zastosowanie tych rozwiązań. Pismem z dnia 30 października 2023 r. organ I instancji poinformował strony przeprowadzeniu dowodu z oględzin w dniu 28 listopada 2023 r. w sprawie nieprawidłowego stanu technicznego ww. kompleksu budynków. W dniu 28 listopada 2023 r. organ I instancji przeprowadził oględziny kompleksu budynków przy ul. S. 27/ ul. [...], ul. [...]/ ul[...], ul[...] w K. Za pismem z dnia 4 grudnia 2023 r. skarżąca B. K. - dostarczyła do organu I instancji następujące dokumenty: -kopię protokołu z okresowej kontroli przewodów kominowych z dnia 14 marca 2023 ?., -kopię protokołu z uproszczonej rocznej próby szczelności instalacji gazowej z dnia 30 grudnia 2022 r. -ekspertyzę w sprawie stanu technicznego drewnianej konstrukcji kopuły dachowej w budynku przy ul. [...] [...] w K., ze stycznia 2018 r., autorstwa dr inż. M. M., -kopię projektu wykonawczego naprawy zewnętrznej galerii komunikacyjnej w budynku przy ul. [...] [...] w K., z września 2018 r., autorstwa dr inż. M. M., -kopię ekspertyzy w sprawie stanu technicznego budynku przy ul. [...] w K., z września 2017 r., autorstwa dr inż. M. M., -kopie protokołów z rocznej oraz pięcioletniej kontroli stanu technicznego poszczególnych budynków z kompleksu, z dnia 18 marca 2023 r., -kopię protokołu z pomiarów ochronnych instalacji elektrycznej z dnia 20 grudnia 2022 r., -kopię dokumentacji z okresowej kontroli stanu technicznego instalacji wod-kan w poszczególnych budynkach kompleksu z lutego 2021 r. W dniu 5 grudnia 2023 r. skarżąca B. K. przedłożyła w organie I instancji kserokopię tomu I książki obiektu budowlanego dot. budynku przy ul. [...], [...] w K.. W dniu 11 grudnia 2023 r. w siedzibie PINB, pełnomocnik spółki E. przedłożył do akt sprawy kopię inwentaryzacji stanu technicznego wybranych pomieszczeń w budynku przy [...] w K., z czerwca 2021 r., autorstwa mgr inż. R. K. posiadającego uprawnienia budowlane nr [...] do projektowania bez ograniczeń w specjalności konstrukcyjno-budowlanej. Za pismem z dnia 2 stycznia 2024 r. zarządca sądowy nieruchomości dostarczył do PINB protokoły z uproszczonej rocznej próby szczelności instalacji gazowej z dnia 14 grudnia 2023 r. W wyniku przeprowadzonego postępowania, organ I instancji, w dniu 12 lutego 2024 r. wydał decyzję znak: ROIK 1.5162.55.2023.IGR, na mocy której, na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1 i 3, art. 66 ust. 2 Ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 524 – dalej "p.b."). nakazał współwłaścicielom nieruchomości położonej na działce nr [...] obr. [...]3 Ś. w K.: "wykonanie niezbędnych prac zabezpieczających mających na celu przywrócenie bezpieczeństwa użytkowania kompleksu budynków przy skrzyżowaniu ulic [...] tj. budynku przy ul. [...] / ul. [...], ul. [...] / ul[...], ul. św. [...] w K., w zakresie elementów drewnianych więźby dachowej, pokrycia dachu, stropów, ścian, kominów, elewacji zewnętrznych i wewnętrznych, oraz podworca przedmiotowego kompleksu poprzez: 1. wykonanie siatki zabezpieczającej (uzupełnienia) dolną powierzchnię ganków o konstrukcji wspornikowej stalowej; 2. wykonanie siatki zabezpieczającej (uzupełnienia) elewacji budynków; 3. skotwienie ściany szczytowej pomiędzy budynkami [...] do ścian poprzecznych, poprzez zastosowanie prętów systemowych o helikoidalnym kształcie wykonanych z austenicznej stali nierdzewnej wprowadzanych kozłowo parami co 30 cm na całej wysokości muru. Po wykonaniu spięcia istniejące spękanie wypełnić zaczynem i mleczkiem cementowym; 4. wykonanie nowego stropu pod lokalem handlowym pom. 1.11a w budynku [...] zgodnie z projektem budowlanym remontu. Po jego wykonaniu usunąć istniejące zabezpieczenia tymczasowe; 5. zabezpieczenie ścian piwnic oraz ścian fundamentowych poprzez wykonanie izolacji pionowej z folii kubełkowej Delta MS-20 układanej na zakład; 6. zabezpieczenie poprzez iniekcję ciśnieniową rys i rozspojeń w ścianach murowanych; o rozwartości powyżej 2,0 mm modyfikowanym zaczynem cementowym, o rozwartości poniżej 2,0 mm mikrocementem, które należy wykonać po realizacji wieńców stalowych zgodnie z projektem budowlanym remontu. Na wykonanie nakazu zakreślono termin do dnia 31.12.2024 r., Od powyższej decyzji M. P.-O. oraz Z. O. wniosły odwołanie. Po rozpatrzeniu odwołania M. P.-O. i Z. O., organ odwoławczy decyzją nr 323/2024 z dnia 26 lipca 2024 r. znak: WOB.7721.94.2024.JKUT uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Ponownie prowadząc postępowanie, PINB pismem z dnia 29 lipca 2024 r. wezwał współwłaścicieli nieruchomości położonej na działce nr [...] obr. [...] do przedłożenia w terminie 21 dni od dnia otrzymania wezwania następujących dokumentów: -stosownych obliczeń (sprawdzenie stanów granicznych nośności i użytkowalności) dla stropów w mieszkaniach nr [...]; -wyszczególnienie ze wskazanych zaleceń tych niezbędnych prac naprawczych i zabezpieczających, które w pierwszej kolejności wyeliminują zagrożenia występujące w obiekcie; -dokładne określenie miejsc zabezpieczeń stropów poprzez stemplowanie (opisowo lub na rysunkach); -uzupełnienie ekspertyzy mykologicznej z lipca 2023 r. o podpis autora; -opracowania mgr inż. M. Z. z dnia 24 lutego 2024 r., dołączonego do uzupełnienia odwołania skarżącej M. P.-O. z dnia 28 lutego 2024 ?. oraz przeprowadzenie wizji lokalnej w częściach obiektu, do których nie uzyskano uprzednio dostępu w szczególności w zakresie stropu nad mieszkaniem nr [...] w budynku [...] [...] Za protokołem z dnia 28 maja 2024 r. skarżąca B. K. przedłożyła do akt sprawy pismo z dnia 28 maja 2024 r. informujące m.in., że nie jest w posiadaniu dziennika budowy nr [...] z dnia 21 listopada 2013 r., gdyż nie został on jej przekazany przez poprzednią administrację, a "z posiadanych informacji wynika, że zaginął inwestorowi i dlatego jest kontynuacja prac dziennikiem budowy nr [...]". Do ww. pisma dołączono załączniki w postaci kopii dziennika budowy nr [...] z dnia 4 grudnia 2015 ?., kopii programu prac konserwatorskich, kopię pozwolenia Małopolskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków nr ZR-1.5142.219.2022.MTZ z dnia 20 września 2022 r. na prowadzenie prac konserwatorskich i robót budowlanych przy zabytku. W trakcie postępowania, decyzją nr 69 z dnia 16 sierpnia 2024 r. znak: MZ.52802.1.18.2024.MMi Komendant Miejski Państwowej Straży Pożarnej w K. zakazał eksploatacji budynków w zespole kamienic mieszkalno-usługowych przy ul. [...] w K. ze względu na zagrożenie życia ludzi. Za pismem z dnia 27 sierpnia 2024 r. M. P. O. i Z. O. przedłożyły oryginał opracowania dr inż. M. M. i mgr inż. M. Z. z dnia 24 lutego 2024 r. oraz kopię uwag do zaleceń autorstwa mgr inż. M. Z. z dnia 24 lutego 2024 r. Z kolei spółka E. za pismem z dnia 16 września 2024 r. przedłożyła następujące opracowania: ekspertyzę mykologiczną z lipca 2023 r. autorstwa dr inż. E. K. - aneks uzupełniający nr [...] z września 2024 r., autorstwa dr inż. S. K. i dr inż. W. B. do ekspertyzy konstrukcyjno-budowlanej z września 2023 ?. Z adnotacji urzędowej z dnia 1 października 2024 r. wynika, że pracownik PINB przeprowadziła rozmowę telefoniczną z mikrobiologiem dr inż. E. K., która uszczegółowiła punkt 7 sporządzonej ekspertyzy mykologicznej w następujący sposób: "1. nasączenie zainfekowanych ścian i betonowych wylewek ww. budynków należy wykonać preparatem grzybobójczym Izomur w odstępie trzech tygodni 2. drewno zniszczone powierzchniowo po oczyszczeniu nasączyć środkiem grzybobójczym A. 3. po usunięciu zagrzybionej podsypki w poziomie stropu podstrychowego budynku przy ul[...] ul. [...], ul. [...] ul[...], ul[...], podłoże nasączyć preparatem grzybobójczym [...]". W uzupełnieniu do złożonej dokumentacji z dnia 16 września 2024 r., spółka E. za pismem z dnia 2 października 2024 r. przedłożyła: -oświadczenie dr. inż. W. B. z dnia 1 października 2024 r. wyjaśniające, że sformułowane w ekspertyzie technicznej zalecenie pod lit. e) obejmuje odniesienie do opracowania archiwalnego pn. "Informacja techniczna dot. pęknięć i zarysowań murów konstrukcyjnych, murów kominowych i ścian działowych w lokalu nr [...] w budynku [...] w K." wykonanego przez dr inż. M. M."; - kopię informacji technicznej z dnia 14 listopada 2016 r., autorstwa dr. inż. M. M., -aneks uzupełniający nr [...] z kwietnia 2023 r., autorstwa dr. inż. S. K. i dr inż. W. B. do ekspertyzy konstrukcyjno-budowlanej z września 2023 ?. Za pismem z dnia 25 października 2024 r. mgr inż. M. Z. w imieniu M. P.-O. przedłożył: -opracowanie mgr inż. M. Z. z dnia 24 lutego 2024 r., stanowiące uwagi do zleceń zawartych na str. 81-83 ekspertyzy technicznej z września 2023 r.; -opinię konstrukcyjną w sprawie stropów na I piętrze w lokalu w K. z lutego 2016 r., autorstwa dr inż. M. M., nr [...] w budynku przy ul. [...] -opracowanie pn. O stanach granicznych nośności i użytkowalności stropów w mieszkaniach nr [...] w budynku przy ul. [...]/ ul. [...] w K.", z października 2024 r., autorstwa dr inż. M. M.. Decyzją z dnia 7 listopada 2024 r. znak: ROIK 1.5162.55.2023.IGR, organ I instancji, na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1 oraz art. 66 ust. 2 p.b. ponownie nakazał współwłaścicielom nieruchomości położonej na działce nr [...] obr. [...] w K. wykonanie w terminie do dnia 31 grudnia 2025 r., niezbędnych prac zabezpieczających mających na celu przywrócenie bezpieczeństwa użytkowania kompleksu budynków przy skrzyżowaniu ulic [...] tj. budynku przy ul. [...] / ul. [...], ul. [...]/ul[...] w K., w zakresie elementów drewnianych więźby dachowej, pokrycia dachu, stropów, ścian, kominów, elewacji zewnętrznych i wewnętrznych, oraz podworca przedmiotowego kompleksu", których zakres wyszczególniony został w osnowie decyzji oraz załącznikach nr 1 i 2 do ww. decyzji. Jednocześnie "obowiązkom od pkt 1 do pkt 7 wskazanym w sentencji niniejszej decyzji - ze względu na ochronę życia i zdrowia ludzkiego nadano rygor natychmiastowej wykonalności na podstawie art. 108 §1 k.p.a. i do ich wykonania należy przystąpić niezwłocznie", a także zakazano użytkowania poprzez wyłączenie z eksploatacji kompleksu budynków przy skrzyżowaniu ulic [...] tj. budynku przy ul. [...]/ ul. [...], ul. [...]/ul. św[...] w K., położonej na działce [...] obręb [...] - do czasu wykonania nakazu z pkt od 1 do 7 wskazanego w wyrzeczeniu niniejszej decyzji, w trakcie trwania robót budowlanych, w zakresie wskazanym przez osobę uprawnioną nadzorującą prace budowlane. Odwołania od ww. decyzji do MWINB złożyły skarżąca M. P.-O. i Z. O. oraz skarżąca Gmina Miejska K. Po przeprowadzeniu postępowania odwoławczego, organ odwoławczy decyzją nr 269/2025 znak: WOB.7721.418.2024.JKUT z dnia 29 maja 2025 r. utrzymał zaskarżoną decyzję PINB w mocy. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia, organ odwoławczy zważył, że zebrany w sprawie materiał dowodowy, w ocenie MWINB, daje podstawy do uznania, że analizowany w sprawie budynek przy ul. [...]/ ul. J. 42, ul. [...]/ ul. św[...], ul[...] w K. wykazuje szereg nieprawidłowości stanu technicznego. W tej sprawie, takie stwierdzenie stanowi sedno dostarczonej do akt sprawy organu I instancji dokumentacji technicznej dotyczącej oceny stanu technicznego przedmiotowego budynku. Na łamach tej dokumentacji przedstawione zostały m. in. wyniki sprawdzeń stanu technicznego obiektu, z których wynikały określone uszkodzenia wynikające zarówno z wieku obiektu, braku bieżącej konserwacji (nieszczelność pokrycia i stolarki okiennej, nieskuteczne odprowadzenie wód opadowych, przecieki instalacji wod-kan), czy też działania zewnętrznych czynników (m.in. warunki atmosferyczne, emisja drgań mechanicznych od pojazdów samochodowych i tramwajowych). Obiekt budowlany znajduje się w nieodpowiednim stanie technicznym z reguły wówczas, gdy zachodzi niezgodność tego stanu z wymaganiami co do użytkowania obiektu budowlanego określonymi w art. 5 ust. 2 p.b., w tym dotyczącymi bezpieczeństwa nośności i stateczności konstrukcji, użytkowania, higieny, zdrowia i środowiska (por. art. 5 ust. 2 w zw. z art. 5 ust. 1 p.b.). Nie ma także wątpliwości, że stwierdzone przez PINB podczas oględzin odspojenia elewacji w części budynku przy ul. [...] ul. [...]/ ul[...], świadczyły o tym, że stan techniczny obiektu mógł stanowić źródło zagrożenia nie tylko dla życia i zdrowia użytkowników budynku, ale i dla osób postronnych, które przebywały w pobliżu tego obiektu. W tym stanie rzeczy, prowadzone przez organ I instancji postępowanie ukierunkowane na usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości w zakresie, który w pierwszej kolejności zlikwiduje mogące wystąpić zagrożenia dla życia i zdrowia ludzi oraz bezpieczeństwa mienia związane ze stanem tego obiektu, uznać należy za uprawnione. Po dokonaniu analizy wszelkiej zgromadzonej w sprawie dokumentacji technicznej oraz protokolarnych ustaleń organu stopnia powiatowego, MWINB doszedł do przekonania, że PINB określając nakazy zawarte w skarżonej decyzji co do zasady prawidłowo wyszczególnił te z nich, które ukierunkowane są na usunięcie występujących zagrożeń, a także takie zabezpieczenie obiektu, aby nie ulegał on dalszej degradacji są one wystarczające do osiągnięcia celu, o którym mowa w art. 66 ust. 1 pkt 1 p.b. Zastosowana przez PINB reakcja na stwierdzone nieprawidłowości jest nie tylko adekwatna do skali naruszenia, ale również wykonalna i możliwa do zrealizowania przez zobowiązane strony. Orzeczone nakazy zmierzają przede wszystkim do wzmocnienia uszkodzonych (i tym samym osłabionych) elementów konstrukcyjnych budynków, zabezpieczenia ścian piwnic i ścian fundamentów barierą hydroizolacyjną, a także usunięcia licznie występujących różnorakich grzybów powodujących destrukcję substancji budowlanej zagrożenie higieniczno-sanitarne. MWINB również zaakcentował, mając na uwadze zabytkowy charakter przedmiotowego obiektu i jego otoczenia (wpis indywidulany do rejestru zabytków kamienicy [...]; wpis indywidulany do rejestru zabytków kamienicy [...] strefa zabytkowego układu urbanistycznego dawnego miasta K. ze S. A-12; Pomnik Historii "K. - Historyczny Zespół Miasta"), iż podziela stanowisko autorów ekspertyzy technicznej z marca 2023 r. sprowadzające się do stwierdzenia, że w celu doprowadzenia obiektu do odpowiedniego stanu technicznego poprzez wykonanie zaleconych prac remontowych niezbędne może okazać się wykonanie kompleksowego projektu budowlanego, który racjonalnie określi wszystkie niezbędne prace. Odpowiadając w tym miejscu na odwołanie M. P.-O. i Z. O. w zakresie odnoszącym się do braku własnych ustaleń PINB oraz zastrzeżeń (zawartych w załączonej kopii opracowania z dnia 25 listopada 2024 r. autorstwa dr. inż. M. M.) co do treści ekspertyzy technicznej z września 2023 r. oraz aneksów uzupełniających, organ II instancji wskazał, że brak jest podstaw do podważania opracowań technicznych sporządzonych przez dr inż. S. K., dr inż. W. B. i mgr inż. Ł. B.. Opracowania te obejmują swoim zakresem cały kompleks budynków przy ul. [...]/ ul. [...], ul. [...]/ ul[...], ul[...] w K. i tym samym wyszczególnione w nich prace naprawcze są w ocenie MWINB adekwatne do stwierdzonych nieprawidłowości. W przeciwieństwie do opracowań przedkładanych przez M. P. O. i Z. O., czy też zarządcę sądowego nieruchomości, które to opracowania odnoszą się pojedynczych elementów budynków (np. tylko stropów w jedynym lokalu), czy też stanowią zastrzeżenia do wybranych zaleceń wskazanych w ekspertyzie technicznej z września 2023 r. oraz aneksach uzupełniających (bez jednoczesnego wskazania konkretnych rozwiązań naprawczych), ekspertyza techniczna z września 2023 r. wraz z aneksami uzupełniającymi nr 1, 2, 3 jest kompleksowa (zawiera wielopłaszczyznową ocenę kompleksu budynków), logiczna, a przy tym przekonywująca. Organ odwoławczy nadmienił również, że czynności inspekcyjne przeprowadzone przez przedstawicieli organu I instancji w sprawie potwierdziły występowanie nieprawidłowości stanu technicznego przedmiotowego obiektu wskazane w ww. ekspertyzie. Jednocześnie MWINB wyjaśnia, że zawarty w sentencji decyzji akapit: "Dodatkowo w tym miejscu wskazuje się, że zakaz eksploatacji kompleksu budynków mieszkalno-usługowych przy ul. [...] / ul. [...], ul. [...]/ ul. św[...] w K. ze względu na zagrożenie życia ludzi wydał Komendant Miejski Państwowej Straży Pożarnej w K. decyzją nr 69 z dnia 16 sierpnia 2024 r., znak: MZ.52802.1.18.2024.MMi, która zgodnie z art. 26 ust. 2 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1312 z późn. zm.)., która podlega natychmiastowemu wykonaniu", ma charakter wyłącznie informacyjny. Dlatego też kwestia wyeliminowania z obrotu prawnego ww. decyzji Komendant Miejski Państwowej Straży Pożarnej w K. pozostaje bez wpływu na wynik niniejszej sprawy (pomimo iż decyzje ww. organów rozstrzygają o zakazie użytkowania przedmiotowego kompleksu to jednak podejmowane są one na podstawie przepisów różnych ustaw i są od siebie niezależne). W analizowanej sprawie zarówno organ I instancji, jak i organ odwoławczy, nie znalazły podstaw do podważenia informacji zawartych w ekspertyzie technicznej z września 2023 r. oraz aneksach uzupełniających sporządzonych przez biegłych. Organ II instancji wskazał, że zwrócenie się przez organ do niezależnego biegłego o przeprowadzenie dowodu z opinii jest jego uprawnieniem, a nie obowiązkiem, w szczególności, gdy przedłożona przez stronę dokumentacja nie budzi wątpliwości. Powołanie biegłego w przedmiotowej sprawie, zdaniem MWINB jest niecelowe w świetle zasady ekonomiki i szybkości postępowania. Za racjonalne i znajdujące poparcie we wnioskach wynikających z ekspertyzy technicznej z września 2023 r. i aneksów uzupełniających należy uznać również zastosowanie przez PINB przepisu art. 66 ust. 2 p.b. Nie budziło wątpliwości organu II instancji, że wobec znacznego zakresu prac zabezpieczających zasadnym było wyłączenie z eksploatacji kompleksu budynków przy skrzyżowaniu ulic [...] tj. budynku przy [...] w K., położonej na działce [...] obręb [...], przy jednoczesnym wskazaniu, że zakres wyłączenia z użytkowania poszczególnych części budynku będzie ustalany przez osobę uprawnioną nadzorującą prace budowlane. Mając na uwadze, że przedmiotem postępowania objęty jest cały kompleks budynków, nie można wykluczyć, że prace zabezpieczające zorganizowane zostaną w taki sposób, że możliwe będzie po ich wykonaniu w obrębie jednego z budynków włączenie go do eksploatacji, przy jednoczesnym kontynuowaniu robót w kolejnym z budynków. W realiach niniejszej sprawy tak sformułowany zakaz użytkowania należy uznać za adekwatny. Organ odwoławczy także stwierdził, że w sprawie nie zostały naruszone przepisy prawa procesowego. Wydanie kwestionowanej decyzji poprzedziło dokładne wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności mających znaczenie dla podejmowanego w sprawie rozstrzygnięcia (art. 7 i 77 k.p.a.). Ocena ta nie nosi cech dowolności (art. 80 k.p.a.). W ocenie MWINB zgromadzony materiał dowodowy jest wystarczający do rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Dokonana przez organ I instancji ocena przeprowadzonych dowodów, mająca swe odzwierciedlenie w uzasadnieniu wydanej decyzji, jest kompleksowa i pozwała na jednoznaczne określenie stanu faktycznego sprawy w takim zakresie, jaki należy uznać za istotny z punktu widzenia wydanego rozstrzygnięcia. Organ odwoławczy nadmienia również, że nie może odnieść skutku podnoszony w odwołaniu M. P. O. i Z. O. zarzut naruszenia art. 10 w zw. z art. 28 i 29 k.p.a. poprzez niezapewnienie udziału w postępowaniu w charakterze strony tego postępowania zarządcy sądowemu nieruchomości B. K.. Zarządca sądowy nieruchomości w osobie B. K. była bowiem stroną prowadzonego przez PINB postępowania i aktywnie w nim uczestniczyła, a także miała możliwość wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów przed wydaniem skarżonej decyzji. Skargę na powyższą decyzję wniosła Gmina Miejska K. wskazując naruszenie przepisów prawa procesowego tj.: - art. 28 k.p.a. w związku z art. 61 p.b. poprzez wadliwe określenie adresatów decyzji, tj. pominięcie faktu, iż nieruchomości jest objęta zarządem sądowym i wobec wyłączenia zakresu uprawnień współwłaścicieli do nieruchomości wspólnej oraz sporu między nimi, a także braku możliwości osiągnięcia konsensusu warunkującego realizację nałożonych obowiązków, ograniczenie adresatów decyzji tylko do współwłaścicieli nie zapewni sprawnej realizacji nałożonych obowiązków; - art. 7 i 77 § 1 oraz art 80 k.p.a., także w związku z art. 62 ust 3 p.b., poprzez nieustalenie i nierozważenie wszystkich okoliczności sprawy, co doprowadziło do wadliwego określenia zakresu nakładanych obowiązków, uznania za prawidłowe zaniechania przeprowadzenia postępowania dowodowego w zakresie obejmującym przede wszystkim pozyskanie ekspertyzy technicznej warunkującej możliwość wydania prawidłowego rozstrzygnięcia, adekwatnego do aktualnego na dzień orzekania stanu faktycznego, - art. 10 § 1 k.p.a. poprzez niezapewnienie skarżącej czynnego udziału w postępowaniu i umożliwienie zajęcia stanowiska przed wydaniem zaskarżonej decyzji - art 108 w zw. z art 107 § 3 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy (dot. obowiązków z pkt 1-7 decyzji PINB) rygoru natychmiastowej wykonalności co najmniej przedwcześnie, nieuzasadnienie wszystkich obowiązków lub braku podstaw dla tego rygoru dla takich obowiązków jak odgrzybienie więźby dachowej budynku i stropu podstrychowego. Skarżąca Gmina Miejska K. zarzuciła także naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy tj. art 66 ust 2 p.b. poprzez nieskonkretyzowanie orzeczonego zakazu użytkowania oraz bezpodstawne delegowanie kompetencji w tym zakresie na osobę nadzorującą prace budowlane wbrew wyraźnemu brzmieniu tego przepisu. Skargę na powyższą decyzję MWINB złożyła także M. P.-O. zarzucając naruszenie przepisów postępowania administracyjnego tj.: 1) art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. oraz art. 80 k.p.a. w zw. z art. 8 k.p.a., polegające na uchybieniu obowiązkowi wszechstronnego i wyczerpującego ustalenia stanu faktycznego sprawy prowadzącego do naruszenia zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie obywateli wskutek zaniechania przez organy orzekające w sprawie podjęcia wszelkich niezbędnych kroków do ustalenia prawidłowego stanu faktycznego i wyjaśnienia okoliczności mających wpływ na wynik sprawy poprzez wydanie Decyzji, wywołującej ujemne skutki dla moich mocodawczyń, poprzez wadliwe ustalenia faktyczne w zakresie nieprawidłowości odnoszących stanu technicznego Nieruchomości oraz występowania zagrożenia dla życia i zdrowia, a także rzekomego obowiązywania Decyzji nr 69 Komendanta Miejskiego Straży Pożarnej w K., która z powodu rażącego naruszenia prawa przy jej wydawaniu - została uchylona decyzją Małopolskiego Komendanta Wojewódzkiego Straży Pożarnej w K. z dnia 18 października 2024 r. (czyli przed wydaniem decyzji) 2) art. 10 w związku z art. 28 i 29 k.p.a. poprzez niezapewnienie udziału w postępowaniu w charakterze strony tego postępowania organowi nadzorującemu działania Zarządcy tj. Sądowi Rejonowemu dla K. Ś. w K. Wydział I Cywilny co skutkowało nieskierowaniem decyzji, również do tej strony postępowania. 3) art. 10 oraz 107 § 1 i 3 k.p.a. poprzez brak ujęcia istotnych elementów, jakie winna zawierać zaskarżana decyzja w zakresie uzasadnienia faktycznego i prawnego, w szczególności poprzez brak wskazania faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu, których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Dodatkowo skarżąca zarzuciła organowi naruszenie przepisu prawa materialnego art. 8 k.p.a. oraz art. 66 i art. 80 p.b., poprzez ich wadliwe zastosowanie, poprzez stwierdzenie nieprawidłowości odnoszących stanu technicznego Nieruchomości oraz występowania zagrożenia dla życia i zdrowia na terenie Nieruchomości i w jej bezpośredniej okolicy. Ponadto na powyższą decyzję skargę także złożyła B. K., zarzucając zaskarżonej decyzji: 1) błąd w ustaleniach stanu faktycznego będącego podstawą wydania decyzji nakazującej wykonania prac wskazanych w pkt 1-8 przedmiotowej decyzji do dnia 31.12.2025 r. poprzez przyjęcie, ich nierealistycznego i niemożliwego terminu ich wykonania. 2) przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 77 i art. 107 § 3 oraz 80 k.p.a przez wydania decyzji nakazującej wykonania prac wskazanych w pkt 1-8 przedmiotowej decyzji w terminie do dnia 31.12.2025 r. który to termin wykonania ma charakter nierealistyczny i jest niemożliwy we wskazanym terminie do wykonania. W odpowiedzi na skargi organ wniósł o oddalenie skarg z racji ich bezzasadności. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Przepis art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2492) stanowi, iż sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy wojewódzki sąd administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną lub postanowienie z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Zgodnie z treścią art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 259), dalej "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.). W myśl art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji bądź postanowienia w całości lub w części następuje wtedy, gdy sąd stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi Sąd oddala skargę w oparciu o art. 151 p.p.s.a. Wskazać również należy, że zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a. Sąd wydaje wyrok na podstawie akt sprawy. Orzekanie "na podstawie akt sprawy" oznacza, iż sąd przy ocenie legalności decyzji bierze pod uwagą okoliczności, które z akt tych wynikają i które legły u podstaw zaskarżonego aktu. Podstawą orzekania przez sąd administracyjny jest zatem materiał dowodowy zgromadzony przez organ administracji publicznej w toku postępowania, na podstawie stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dniu wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia (por. uzasadnienie do wyroku NSA z 9 lipca 2008 r., sygn. II OSK 795/07). Przedmiotem skargi jest decyzja Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie (utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie - Powiat Grodzki) w przedmiocie nakazania współwłaścicielom nieruchomości położonej na działce nr [...] obręb [...], przy ul. [...]/ul. [...], ul. [...]. św. [...]w. [...] w K. wykonania niezbędnych prac zabezpieczających, a także ustanowienia zakazu użytkowania poprzez wyłączenie z eksploatacji ww. kompleksu budynków przy skrzyżowaniu – do czasu wykonania nakazu z pkt od 1 do 7 wskazanego w wyrzeczeniu niniejszej decyzji, w trakcie trwania robót budowlanych, w zakresie wskazanym przez osobę uprawnioną nadzorującą prace budowlane. Zaskarżona decyzja została wydana na podstawie art. 66 ust. 1 pkt. 1 i art. 66 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2025 roku, poz. 418) – dalej jako "PrBud". Zgodnie z art. 66 ust. 1 pkt. 1 PrBud w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska organ nadzoru budowlanego nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania tego obowiązku. Stosownie do art. 66 ust. 2 PrBud w decyzji, o której mowa w ust. 1 pkt 1-3, organ nadzoru budowlanego może zakazać użytkowania obiektu budowlanego lub jego części do czasu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości. Decyzja o zakazie użytkowania obiektu, jeżeli występują okoliczności, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 2, podlega natychmiastowemu wykonaniu i może być ogłoszona ustnie. Decyzje wydawane w trybie art. 66 ust. 1 mają charakter związany, co oznacza, że jeżeli wystąpi choćby jedna z przesłanek, określonych w treści omawianego przepisu, to organ nadzoru budowlanego jest obowiązany do wydania decyzji nakazującej usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości (zob. Prawo budowlane. Komentarz pod redakcją Z. Niewiadomskiego, 3 wydanie, Warszawa 2009, s. 635-636). Jak wskazuje się w orzecznictwie "fakt zaistnienia przesłanek obligujących organ nadzoru budowlanego do wydania decyzji na podstawie art. 66 ust. 1 musi wynikać z ustaleń poczynionych przez ten organ w przeprowadzonym postępowaniu i następnie znaleźć odpowiednie odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji. Do wydania decyzji nakazującej doprowadzenie obiektu budowlanego do odpowiedniego stanu nie wystarczy bowiem ogólne stwierdzenie przez organ, że zachodzą przesłanki określone w art. 66 ust. 1. Dlatego też organ nadzoru budowlanego, opierając decyzję na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1, musi jednoznacznie sprecyzować, jakie nieprawidłowości występują oraz któremu z dóbr wymienionych w ust. 1 pkt 1 zagrażają i dlaczego. Jednocześnie należy mieć na względzie, że zagrożenie to musi istnieć w momencie orzekania przez organ, gdyż przepisu nie można stosować w sytuacji, w której zagrożenie jeszcze nie powstało. Natomiast rozstrzygając na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 3, organ nadzoru budowlanego powinien wykazać, którym wymaganiom wynikającym z obowiązujących przepisów nie odpowiada stan techniczny obiektu budowlanego. Obiekt budowlany będzie bowiem w nieodpowiednim stanie technicznym, kiedy jego stan będzie niezgody z obowiązującymi w tym zakresie przepisami. W szczególności, ale nie wyłącznie, należy mieć na względzie regulację dotyczącą warunków technicznych użytkowania budynków mieszkalnych. Wobec tego, że celem art. 66 jest utrzymanie obiektów budowlanych w należytym stanie technicznym, decyzja powinna ograniczać się wyłącznie do usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości" (por. uzasadnienie do wyroku NSA z dnia 26 listopada 2010 r., sygn. II OSK 1794/09). Podkreślić przy tym trzeba, że podstawę rozstrzygnięcia organu powinny stanowić ustalenia poczynione w wyniku kontroli obiektu budowlanego. Koniecznym elementem dowodowym będzie też ekspertyza stanu technicznego, która będzie zawierała ocenę stanu technicznego obiektu oraz określała zakres i sposób usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości. Organ nadzoru budowlanego w toku prowadzonego postępowania może żądać przedstawienia takiej ekspertyzy w drodze postanowienia wydanego na podstawie art. 62 ust. 3 w zw. z art. 81c ust. 2, na które stronie będzie przysługiwało zażalenie (por. A. Despot-Mładanowicz [w:] Prawo budowlane. Komentarz, wyd. III, red. A. Gliniecki, Warszawa 2016, art. 66, teza 11; por. też np. uzasadnienie do wyroku NSA z dnia 20 czerwca 2012 r., sygn. II OSK 530/11; oraz E. Janiszewska-Kuropatwa, w: Prawo budowlane. Komentarz, pod red. Z. Niewiadomskiego, wyd. C.H. Beck 2006, s. 618) Z powyższych ogólnych uwag wynika, że sporządzona ekspertyza techniczna ma zasadnicze znaczenie dla ustalenia istotnych dla sprawy okoliczności faktycznych, a jej celem jest uzyskanie przez właściwy organ administracji informacji o stanie technicznym obiektu budowlanego w celu rozstrzygnięcia o konieczności podjęcia dalszych działań wobec tego obiektu. Jak wskazano powyżej może być ona sporządzana na żądanie organu nadzoru budowlanego, przy czym obowiązek jej dostarczenia do organu nadzoru jest nałożony na właściciela lub zarządcę obiektu budowlanego. W przypadku natomiast, gdy obiekt budowlany jest przedmiotem współwłasności, nałożony przez organ nadzoru obowiązek dostarczenia ekspertyzy ciąży na wszystkich współwłaścicielach niepodzielnie (por. uzasadnienie do wyroku NSA z dnia 27 maja 2025 roku, sygn. II OSK 1448/24). Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy, należy zauważyć, że zasadnicze ustalenia faktyczne, dotyczące stanu technicznego zespołu budynków położonych na nieruchomości składającej się z działki nr [...] obręb [...], przy ul. [...]/ul. [...], ul. [...]. św[...] K. zostały oparte na ekspertyzie technicznej sporządzonej przez dr. inż. S. K., dr. inż. W. B. i mgr. inż. Ł. B. wraz z jej aneksem, która to ekspertyza jak i aneks zostały wykonana na zlecenie E. s.ŕ.r.l. z siedzibą w L. a więc tylko jednego ze współwłaścicieli. Okoliczność sama w sobie nie stanowi oczywiście podstawy do możliwości skutecznego negowania poczynionych z niej ustaleń czy wynikających z niej wniosków. Niemniej jednak w toku przedmiotowego postępowania zostały przedłożone przez inne strony, w tym również przez zarządcę sądowego, również i inne opracowania, które jednak zostały pominięte przez organ, względnie organ uznał, że nie mogą one stanowić podstaw dla ustalenia istotnych dla sprawy okoliczności faktycznych. W odniesieniu do tych przedłożonych przez pozostałe strony postępowania opracowań organ przyjął, że skoro opracowania te (por. ekspertyzę w sprawie stanu technicznego drewnianej konstrukcji kopuły dachowej w budynku przy ul. [...] w K., ze stycznia 2018 r., autorstwa dr inż. M. M., ekspertyzę w sprawie stanu technicznego budynku przy ul. [...] w K., z września 2017 r., autorstwa dr inż. M. M., opracowanie dr. inż. M. M. i mgr inż. M. Z. z dnia 24 lutego 2024 r. oraz kopię uwag do zaleceń autorstwa mgr inż. M. Z. z dnia 24 lutego 2024 r., opinię konstrukcyjną w sprawie stropów na I piętrze w lokalu w K. z lutego 2016 r., autorstwa dr inż. M. M., nr [...] w budynku przy [...], opracowanie pn. O stanach granicznych nośności i użytkowalności stropów w mieszkaniach nr [...] w budynku przy ul. [...] w K.", z października 2024 r., autorstwa dr inż. M. M. – które to opracowania zostały przedłożone przez M. P.-O. oraz zarządcę sądowego B. K.) odnoszą się tylko do pojedynczych elementów budynków (np. tylko stropów w jedynym lokalu), czy też stanowią zastrzeżenia do wybranych zaleceń wskazanych w ekspertyzie technicznej z września 2023 r. oraz aneksach uzupełniających (bez jednoczesnego wskazania konkretnych rozwiązań naprawczych) to tym samym nie mogą one stanowić wystarczającej podstawy do negowania czy też podważania ustaleń i wniosków wynikających z ekspertyzy technicznej z września 2023 roku. Taka argumentacja organów oraz taka ocena przedstawionych organowi środków dowodowych nie stanowi o prawidłowym zastosowaniu przez organy zasady swobodnej ceny dowodów. Trzeba przypomnieć, że zgodnie z treścią art. 7 z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2024 r., poz. 572) - dalej jako "k.p.a." w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. W art. 8 § 1 k.p.a. sformułowano zasadę prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie uczestników postępowania do władzy publicznej, zaś w art. 11 k.p.a. zasadę ogólną przekonywania. Stosownie do treści art. 77 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. W art. 80 k.p.a. natomiast została ustanowiona zasada swobodnej oceny dowodów. Podkreślenia wymaga, że realizując zasadę prawdy obiektywnej (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.) organ jest zobowiązany do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, a nie jedynie jego wybranej części. Pominięcie części dowodów lub ich arbitralne zdyskredytowanie prowadzi do naruszenia wskazanych przepisów. Podkreślić trzeba, że wyrażona w art. 80 k.p.a. zasada swobodnej oceny dowodów obliguje organ administracji publicznej do poddania analizie całego materiału dowodowego i rozpatrzenia wszystkich dowodów w ich wzajemnym powiązaniu, co innymi słowy oznacza, że wyprowadzony przez organ wniosek dotyczący okoliczności faktycznych powinien być oparty na rozpoznaniu wszystkich dowodów w sprawie, zaś oceniając wyniki postępowania dowodowego (wiarygodności i mocy dowodów) organ powinien uwzględnić treść wszystkich przeprowadzonych i rozpatrzonych dowodów, chyba że chodzi o dowody dotyczące okoliczności niemających znaczenia dla sprawy lub niespornych. Prawidłowe ustalenie stanu faktycznego sprawy stanowi istotę postępowania wyjaśniającego. Niewyjaśnienie lub niedostateczne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy może prowadzić do wydania wadliwej decyzji. Zakres i przedmiot postępowania wyjaśniającego determinują przepisy prawa materialnego, bowiem to normy prawa materialnego przesądzają o przedmiocie sprawy i okolicznościach prawnie istotnych. W postępowaniu wyjaśniającym należy również uwzględnić specyfikę danej sprawy - inność i odrębność okoliczności, które stanowią o stanie faktycznym. Zatem przedmiot sprawy determinuje zakres postępowania wyjaśniającego (por. np. uzasadnienie do wyroku NSA z dnia 10 października 2025 roku, sygn. III OSK 2124/24). Analiza akt sprawy, w szczególności uzasadnień wydanych decyzji, prowadzi do wniosku, że organy nie sprostały wskazanym wymaganiom. Dysponując kilkoma ekspertyzami i opracowaniami dotyczącymi zespołu budynków będącego przedmiotem postępowania, organy nie dokonały ich wszechstronnej analizy. W istocie jedyną przyczyną odmowy przyznania waloru wiarygodności opracowaniom innym niż sporządzone przez dr. inż. S. K., dr. inż. W. B. oraz mgr. inż. Ł. B. był brak ich kompleksowego charakteru. Okoliczność ta nie może jednak uzasadniać pominięcia pozostałych opracowań. Również one powinny zostać poddane analizie i ocenie przez organy. W przypadku występowania rozbieżności pomiędzy poszczególnymi opracowaniami – co wynika zarówno z ich treści, jak i sformułowanych wniosków – organy zobowiązane były do ich wyjaśnienia oraz rozważenia, jakie dalsze czynności dowodowe należało podjąć w toku postępowania. Przede wszystkim organy powinny były w sposób dokładny wyjaśnić istniejące w sprawie wątpliwości oraz rozbieżności ujawniające się na tle zgromadzonej dokumentacji. Bez konieczności ich szczegółowego wyliczania w tym miejscu można odwołać się chociażby do opracowania pt. "O problemach konstrukcyjno–budowlanych" autorstwa dr. inż. M. M., datowanego na 9 maja 2025 r. W opracowaniu tym wskazano na – zdaniem autora – szereg nieprawidłowości i usterek występujących m.in. w "Ekspertyzie konstrukcyjno-budowlanej dotyczącej oceny stanu technicznego kompleksu budynków przy skrzyżowaniu ulic [...] oraz [...] (ul. [...]) w K.", sporządzonej we wrześniu 2023 r. przez dr. inż. S. K. wraz z zespołem. Powyższe okoliczności jednoznacznie wskazują na istnienie istotnych rozbieżności w materiale dowodowym, które wymagały wyjaśnienia przez organy, czego jednak nie uczyniono. Sąd nie przesądza o prawidłowości ani nieprawidłowości któregokolwiek z tych opracowań. Stosownej oceny w tym zakresie powinny jednak dokonać organy, a przede wszystkim odnieść się do istniejących rozbieżności, jak również ewentualnych nieścisłości lub nieprawidłowości. To jednak nie miało miejsca na gruncie niniejszej sprawy, wobec czego zasadne są zarzuty skarg, akcentujące naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. Poczynione przez organy ustalenia faktyczne mają w istocie charakter dowolny, co wynika przede wszystkim z całkowitego pominięcia części ekspertyz przedłożonych przez strony, a ponadto z nierzetelnej oceny opracowania z września 2023 r. wraz z jego aneksami. Oparcie wszystkich ustaleń faktycznych wyłącznie na jednej ekspertyzie sporządzonej we wrześniu 2023 r., w sytuacji gdy strony przedłożyły również inne opinie i ekspertyzy, z których treści wynikają istotne wątpliwości co do jej prawidłowości, stanowi przejaw wadliwej oceny materiału dowodowego. Powyższe uchybienia świadczą o naruszeniu art. 80 k.p.a., będącym konsekwencją pominięcia części zgromadzonych dowodów. W rezultacie ustalenia faktyczne organów są wadliwe w stopniu uzasadniającym uchylenie zarówno zaskarżonej decyzji, jak i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji. Ponownie rozpoznając sprawę, organy powinny rzetelnie ustalić stan faktyczny oraz dokonać wszechstronnej oceny wszystkich przedłożonych przez strony ekspertyz i opinii, w tym rozważyć wzajemne relacje między nimi, a w szczególności istniejące rozbieżności. Ponadto, w razie zaistnienia takiej potrzeby, organy powinny zażądać – w trybie art. 61 ust. 2 ustawy – Prawo budowlane – przedłożenia ekspertyzy stanu technicznego, obejmującej ocenę stanu technicznego obiektu oraz określenie zakresu i sposobu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości. Obowiązek jej przedłożenia organowi nadzoru powinien zostać nałożony na wszystkich współwłaścicieli niepodzielnie (por. uzasadnienie wyroku NSA z dnia 27 maja 2025 r., sygn. II OSK 1448/24). Odnosząc się do natomiast do pozostałych zarzutów, podniesionych w skargach, to ocenie Sądu są one nieuzasadnione. Sąd nie podziela zarzutu naruszenia art. 28 k.p.a. w związku z art. 61 Prawa budowlanego, polegającego na wadliwym określeniu adresatów decyzji. W szczególności nie zasługuje na uwzględnienie argument, że nieruchomość objęta jest zarządem sądowym, a zakres uprawnień współwłaścicieli do nieruchomości wspólnej został ograniczony, co – przy istniejącym między nimi sporze oraz braku możliwości osiągnięcia konsensusu – miałoby uniemożliwiać realizację nałożonych obowiązków. Okoliczności te nie uzasadniają przyjęcia, że ograniczenie kręgu adresatów decyzji wyłącznie do współwłaścicieli prowadzi do naruszenia wskazanych przepisów ani też, że nie zapewnia sprawnej realizacji nałożonych obowiązków. Należy zaznaczyć, że art. 66 ust. 1 w zw. z art. 61 Prawa budowlanego przewiduje możliwość zobowiązania wyłącznie właściciela lub zarządcy obiektu budowlanego do usunięcia stwierdzonych w nim nieprawidłowości (por. np. uzasadnienie wyroku NSA z dnia 23 kwietnia 2020 r., sygn. II OSK 1705/19). Jeżeli obiekt budowlany stanowi współwłasność, adresatami decyzji powinni być wszyscy jego współwłaściciele, niezależnie od wielkości przysługujących im udziałów. Zaskarżoną decyzją nałożono określone obowiązki na wszystkich współwłaścicieli nieruchomości i w tym zakresie Sąd nie dopatruje się istotnych uchybień. Wbrew zarzutom formułowanym w skardze Gminy Miejskiej K. , nałożenie obowiązków na wszystkich współwłaścicieli nie oznacza, że pominięcie zarządcy sądowego uniemożliwi lub utrudni sprawną realizację tych obowiązków. Na marginesie można wskazać, że zarządca sądowy odpowiada za całokształt czynności związanych z utrzymaniem i eksploatacją nieruchomości, a zatem jego rolą będzie także doprowadzenie do wykonania obowiązków wynikających z przedmiotowej decyzji, mimo że zostały one formalnie nałożone na współwłaścicieli. Odnosząc się natomiast do zarzutu naruszenia art. 10 k.p.a., to trzeba wskazać, że zarzut naruszenia przepisu art. 10 § 1 k.p.a. przez niezawiadomienie strony o zebraniu materiału dowodowego i możliwości składania wniosków może odnieść skutek wówczas, gdy stawiająca go strona wykaże, że zarzucane uchybienie uniemożliwiło jej dokonanie konkretnych czynności procesowych w konsekwencji tego, realizację przysługujących jej praw, jak również, że naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy. Zaniechanie zawiadomienia strony o zgromadzeniu materiału dowodowego, możliwości zapoznania się z nim oraz możliwości składania wniosków (w tym wniosków dowodowych) należy oceniać z punktu widzenia uniemożliwienia stronie podjęcia konkretnie wskazanej czynności procesowej oraz wpływu tego uchybienia na wynik sprawy. Dopiero wykazanie, że naruszenie przez organ administracji publicznej zasady czynnego udziału strony w postępowaniu administracyjnym poprzez niepowiadomienie jej o zgromadzeniu materiału dowodowego i możliwości zapoznania się z tym materiałem oraz o możliwości składania wniosków dowodowych uniemożliwiło stronie podjęcie konkretnie wskazanej czynności procesowej, a także wykazanie, że uchybienie to miało istotny wpływ na wynik sprawy, daje podstawy do przyjęcia, że doszło do naruszenia art. 10 kpa. (por. np. uzasadnienia do wyroków NSA: z dnia 18 maja 2006 r., sygn. II OSK 831/05, z 18 maja 2006 r., sygn. II OSK 831/05; z 24 stycznia 2019 r., sygn. I OSK 1691/18; z 12 marca 2019 r., sygn. II OSK 1022/17; z 27 sierpnia 2019 r., sygn. I OSK 2908/17; z 9 czerwca 2022 r., sygn. I OSK 841/19; z 23 listopada 2022 r., sygn. III OSK 6816/21 oraz WSA w Warszawie z dnia 12 października 2016 r., sygn. VII SA/Wa 1544/15). Zaznaczyć trzeba też, że Gmina uczestniczyła aktywnie w postępowaniu administracyjnym i przedstawiała swoje stanowisko w sprawie, a jednocześnie w skardze w ramach zarzutu naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. nie wskazano jakie to konkretnie czynności czy zarzuty Gmina jeszcze mogłaby podjąć czy też podnieść w ramach tego postępowania a nie uczyniła tego. Z tego względu powyższe uchybienie nie miało w ocenie Sądu żadnego wpływu na wynik sprawy. Nie podziela Sąd również zarzutu zawartego w skardze M. P.-O. naruszenia art. 10 w związku z art. 28 i 29 k.p.a. poprzez niezapewnienie udziału w postępowaniu w charakterze strony tego postępowania organowi nadzorującemu działania Zarządcy tj. Sądowi Rejonowemu dla K. Ś. w K. Wydział I Cywilny co skutkowało nieskierowaniem decyzji, również do tej strony postępowania. W tym postępowaniu Skarb Państwa – Sąd Rejonowy dla K. Ś. w K. nie ma własnego interesu prawnego, aby być stroną tego postępowania i trafnie organy nie skierowały do niego decyzji. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., orzekł jak w pkt I sentencji wyroku. Decyzja organu I instancji została uchylona na zasadzie art. 135 p.p.s.a. O kosztach postępowania sądowego Sąd orzekł w pkt II sentencji wyroku, na podstawie art. 200 p.p.s.a. (zgodnie z którym w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw) oraz art. 205 § 2 p.p.s.a. Na zasądzone koszty na rzecz Zarządcy Sądowego B. K. w wysokości 500 zł składa się uiszczony wpis od skargi (500 zł), na zasądzone koszty na rzecz M. P. – O. w wysokości 980 zł składa się uiszczony wpis od skargi (500 zł) oraz zgodnie z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1935) koszty zastępstwa procesowego radcy prawnego w wysokości 480 zł. Natomiast na zasądzone koszty na rzecz Gminy Miejskiej K. wysokości 980 zł składa się uiszczony wpis od skargi (500 zł) oraz zgodnie z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1935) koszty zastępstwa procesowego radcy prawnego w wysokości 480 zł.

Informacje o sprawie

Data wpływu
23 lipca 2025
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Sędziowie
Agnieszka Nawara-Dubiel Małgorzata Łoboz /przewodniczący/ Sebastian Pietrzyk /sprawozdawca/

Powołane przepisy

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny