II SA/Kr 438/18

Dnia 27 kwietnia 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Iwona Niżnik-Dobosz po rozpoznaniu w dniu 27 kwietnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi [...] Sp. z o.o. w S. na decyzję nr [...] Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2018 r., znak: [...] w przedmiocie nakazu przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania postanawia: oddalić wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.

C. Sp. z o.o. w S. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na decyzję nr [...] Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia 29 stycznia 2018 r. (znak: [...]) w przedmiocie nakazu przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania żelbetowego zbiornika magazynowego (nr [...]) zlokalizowanego na terenie dz. nr [...] w m. S. poprzez jego całkowite opróżnienie. W skardze strona skarżąca zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji z uwagi na to, że całkowite opróżnienie zbiornika przed prawomocnym rozpoznaniem sprawy przez sąd administracyjny z reguły łączy się z niebezpieczeństwem powstania szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, z tego powodu, że w razie uwzględnienia skargi może okazać się, że decyzja o nakazie opróżnienia zbiornika była wadliwa, a wobec tego może powstać kwestia powrotu do stanu, który istniał przed wykonaniem zaskarżonej decyzji. Podniesiono przy tym, że wyrządzenie szkody lub trudnych do odwrócenia skutków może dotknąć przede wszystkim właściciela obiektu. Dlatego też, w ocenie strony skarżącej, wykonanie zaskarżonej decyzji poprzez całkowite wyłączenie z możliwości użytkowania (opróżnienie) zbiornika nr [...] oznaczać będzie dla strony skarżącej znaczne straty finansowe, w tym utratę płynności finansowej i będzie mogło spowodować trudne do odwrócenia skutki ekonomiczno-gospodarcze. Wyjaśniono bowiem, że strona skarżąca działa na rynku gospodarki odpadami nieprzerwanie od 1997 r., aktualnie prowadząc działalność wyłącznie w zakresie zbierania odpadów, w tym odpadów niebezpiecznych, które to odpady magazynuje na terenie nieruchomości w S. przy ul. [...], w znajdującej się tam hali magazynowej oraz dwóch zbiornikach betonowych. Dodano przy tym, że są to różnego rodzaju odpady, do przyjmowania których strona skarżąca jest uprawniona na podstawie odrębnych decyzji. Ponadto podkreślono, że na dzień złożenia przedmiotowej skargi na stanie znajdowało się ponad 65 tys. ton odpadów, zebranych mniej więcej przez okres trzech lat, które w całości są zmagazynowanych na terenie ww. zakładu strony skarżącej w S.. Strona skarżąca zaznaczyła również, że obecnie pozostaje związana szeregiem umów o świadczenie usług odbioru odpadów, zaś jej baza klientów liczy przeszło 3.500 dostawców, do których zaliczają się m.in. spółki komunalne, jednostki budżetowe, instytucje naukowe, szpitale, czy też duże spółki Skarbu Państwa, będące wytwórcami odpadów. Podniesiono przy tym, że spółka na bieżąco realizuje zamówienia odbioru odpadów składane przez wymienione podmioty, a w związku z tym wyłączenie z możliwości użytkowania przez stronę skarżącą zbiornika nr [...] poprzez jego całkowite opróżnienie zakłóci w znacznym stopniu możliwość funkcjonowania spółki i spowoduje zupełny zator w prowadzonej działalności, która ze względu na swoją specyfikę musi mieć charakter płynny. Jednocześnie wyjaśniono, że strona skarżąca nie ma na terenie zakładu alternatywnego miejsca do przechowywania odpadów obecnie składowanych w zbiorniku nr [...], a wobec tego wykonanie zaskarżonej decyzji oznaczać będzie brak możliwości realizacji przez stronę skarżącą zawartych przez nią umów długoterminowych, jak i bieżących zleceń. To zaś, w ocenie strony skarżącej, sprawi, że zaprzestanie świadczenia usług odbioru odpadów doprowadzi do naliczenia kar umownych i obciążenia nimi strony skarżącej, a w konsekwencji spowoduje nie tylko utratę przez spółkę źródeł dochodu, ale też znaczne osłabienie jej wiarygodności rynkowej, utratę klientów, jak też szereg roszczeń odszkodowawczych związanych z niewykonaniem umów. Stąd też, zdaniem strony skarżącej, sytuacja taka w poważnym stopniu zagrozi kondycji finansowej skarżącej spółki, prowadząc do utraty możliwości regulowania bieżących zobowiązań, a w konsekwencji popadnięcia w stan niewypłacalności. Dodatkowo strona skarżąca wskazała, że zaciągnęła kredyt na zakup przedmiotowej nieruchomości w S., a możliwość spłaty kredytu zaciągniętego na zakup tej nieruchomości oraz pozostałych kredytów, jak również wywiązania się z zawartych umów leasingu pozostaje uzależniona od uzyskiwania przez stronę skarżącą stałych dochodów z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej, które obecnie gwarantują jej zawarte umowy o świadczenie usług odbioru odpadów. Tym samym, według strony skarżącej, wykonanie zaskarżonej decyzji przed jej uprawomocnieniem spowoduje realne niebezpieczeństwo wyrządzenia w majątku spółki znacznej szkody oraz spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, a w związku z tym jej wykonanie powinno nastąpić nie wcześniej, niż po dokonaniu kontroli legalności tej decyzji przez Sąd. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 z późn. zm. – dalej jako: p.p.s.a.), po przekazaniu sądowi skargi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Tym samym katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego rozstrzygnięcia został określony przez ustawodawcę w sposób wyczerpujący i alternatywny. Oznacza to, że Sąd będzie uprawniony do udzielenia stronie ochrony tymczasowej dopiero wówczas, gdy uprawdopodobni ona chociaż jedną ze wskazanych w ww. przepisie okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonego aktu, z tym zastrzeżeniem, że akt ten nadaje się do wykonania i wymaga wykonania. W doktrynie i orzecznictwie ugruntował się pogląd, zgodnie z którym obowiązek przedstawienia okoliczności uprawdopodabniających zaistnienie przesłanek uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji spoczywa wyłącznie na wnioskodawcy. Musi on przy tym wskazać konkretne okoliczności, które umożliwią Sądowi dokonanie oceny, czy wstrzymanie zaskarżonego rozstrzygnięcia jest w danej sytuacji uzasadnione (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 stycznia 2015 r., sygn. akt I OZ 1236/14, LEX nr 1624317). Nie ulega zatem wątpliwości, że wniosek o wstrzymanie wykonania aktu objętego skargą wymaga od strony skarżącej powołania się na tego rodzaju szczególne okoliczności, które będą przemawiały – w danej sprawie – za odstąpieniem przez Sąd od generalnej zasady wykonalności ostatecznych decyzji administracyjnych. Mając na uwadze powyższe wskazać należy, że strona skarżąca uzasadniając swój wniosek o wstrzymanie wykonania nie wskazała choćby w przybliżeniu jakichkolwiek danych obrazujących jej sytuację finansową i majątkową, jak też uprawdopodabniających potencjalnie grożące jej koszty usunięcia odpadów, a jedynie ogólnikowo podała, że w jej ocenie wykonanie zaskarżonej decyzji poprzez całkowite wyłączenie z możliwości użytkowania (opróżnienie) zbiornika nr [...] oznaczać będzie dla strony skarżącej znaczne straty finansowe, w tym utratę płynności finansowej i będzie mogło spowodować trudne do odwrócenia skutki ekonomiczno-gospodarcze. Podobnie strona skarżąca nie wykazała podnoszonych przez nią twierdzeń jakimikolwiek danymi, czy dokumentami, które pozwalałaby przyjąć, że wykonanie tej decyzji będzie oznaczało konieczność zaprzestania świadczenia usług odbioru odpadów, prowadząc do naliczenia kar umownych i obciążenia nimi strony skarżącej, a w konsekwencji powodując nie tylko utratę przez spółkę źródeł dochodu, ale też znaczne osłabienie jej wiarygodności rynkowej, utratę klientów, jak też szereg roszczeń odszkodowawczych związanych z niewykonaniem umów. Dlatego też, w ocenie Sądu, w okolicznościach niniejszej sprawy należało uznać, że zawarty w skardze wniosek, niepoparty żadnymi danymi i dokumentami (takimi jak np. umowy na odbiór odpadów, umowy kredytu oraz ewentualna wysokość miesięcznych rat), uniemożliwia Sądowi zweryfikowanie istnienia przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Wymaga bowiem podkreślenia, że w art. 61 § 3 p.p.s.a. mowa jest o takiej szkodzie (majątkowej, a także niemajątkowej), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 grudnia 2004 r., sygn. akt GZ 138/04, LEX nr 281811 oraz postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 listopada 2012 r., sygn. akt II OZ 1026/12, LEX nr 1248494). Tym samym, dla oceny wystąpienia tego rodzaju okoliczności w danej sprawie, konieczne jest uprawdopodobnienie istnienia konkretnych i obiektywnych okoliczności pozwalających przyjąć, że wstrzymanie wykonania aktu jest zasadne. W takim przypadku, jako niewystarczające należy bowiem uznać wyłącznie złożenie wniosku, a nawet przytoczenie w jego uzasadnieniu okoliczności, które teoretycznie mogą pojawić się na etapie wykonania decyzji. Twierdzenia strony skarżącej o niebezpieczeństwie spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w wypadku wykonania decyzji, powinny zostać natomiast poparte dokumentami, które uwiarygodniłyby sytuację skarżącej spółki (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 października 2011 r., sygn. akt II GSK 1799/11, LEX nr 965117). Wymaga w tym miejscu podkreślenia, że choć w art. 61 § 3 p.p.s.a. ustawodawca przewidział konieczność uprawdopodobnienia, a nie udowodnienia zaistnienia przesłanek wstrzymania wykonania zaskrzonej decyzji (niższy stopień pewności), to jednak owo uprawdopodobnienie nie może być rozumiane, jako wskazanie jakiegokolwiek, potencjalnego i teoretycznego prawdopodobieństwa wystąpienia znacznej szkody, czy trudnych do odwrócenia skutków. Wnioskodawca powinien bowiem podać i poprzeć wszelkimi możliwymi dokumentami okoliczności sprawy, które wskazują, że takie prawdopodobieństwo jest znaczne, natomiast zadaniem Sądu jest zbadanie, czy argumenty przedstawione przez stronę skarżącą przemawiają w danych okolicznością konkretnej sprawy za uwzględnieniem jej wniosku. Aby jednak ocena taka była możliwa, Sąd musi powziąć wiedzę na temat wystąpienia takich okoliczności, a zarazem musi mieć on możliwość zweryfikowania tej wiedzy, w szczególności na podstawie odpowiednich informacji i dokumentów, których dostarczenie obciąża wnioskodawcę (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 września 2011 r., sygn. akt I FZ 219/11, LEX nr 948885). Tym samym, biorąc pod uwagę powyższe Sąd stwierdza, że strona skarżąca nie podała w istocie okoliczności uprawdopodabniających konieczność wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, w szczególności nie przedłożyła ona żadnych dokumentów wskazujących, aby jej wydanie przyczyniło się do pogorszenia jej obecnej sytuacji finansowej (również niewskazanej w treści wniosku), powodując w następstwie tego wyrządzenie szkody i to w znacznych rozmiarach. Podobnie nie uprawdopodobniła ona wystąpienia okoliczności, które pozwalałaby przyjąć, że wykonanie tej decyzji spowoduje trudne do odwrócenia skutki, a więc takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 stycznia 2014 r., sygn. akt II OZ 12/14, LEX nr 1452897). Dlatego też, w ocenie Sądu, wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie zawiera informacji wystarczająco precyzyjnych do stwierdzenia wystąpienia przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. (zwłaszcza co do wysokości środków finansowych pozostających aktualnie w dyspozycji skarżącej spółki, ilości umów na odbiór odpadów i wysokości ewentualnych kar umownych, czy też wysokości zaciągniętego kredytu oraz ewentualnej wysokości miesięcznych rat na jego pokrycie, a także wysokości kosztów usunięcia odpadów), które umożliwiałyby jego uwzględnienie. Należy jednak zaznaczyć, że na tym etapie postępowania Sąd nie bada zasadności skargi, a w związku z tym podnoszone przez stronę skarżącą zarzuty zawarte w treści skargi, będą podlegały ocenie Sądu dopiero w toku merytorycznego rozstrzygania sprawy. Postępowanie w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji stanowi bowiem jedynie postępowanie o charakterze wpadkowym, a zapadłe w tym przedmiocie rozstrzygnięcie ma wyłącznie charakter tymczasowy i traci moc z dniem wydania przez sąd orzeczenia uwzględniającego skargę, bądź uprawomocnienia się orzeczenia oddalającego skargę (art. 61 § 6 p.p.s.a.). Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 61 § 3 i 5 p.p.s.a.,\ orzeczono jak w sentencji postanowienia