II SA/Kr 332/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Sebastian Pietrzyk po rozpoznaniu w dniu 18 kwietnia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi S. W., T. W. i J. Z. na czynność Burmistrza Miasta i Gminy C. D. z dnia 27 września 2018 r. w przedmiocie włączenia do gminnej ewidencji zabytków postanawia: I. odrzucić skargę; II. zwrócić solidarnie skarżącym: S. W., T. W., J. Z. z kasy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie kwotę 300 (trzysta) złotych tytułem uiszczonego wpisu sądowego od skargi.

Zarządzeniem Burmistrza Miasta i Gminy C. D. nr 177/2018 z dnia 27 września 2018 r., w sprawie przyjęcia aktualizacji Gminnej Ewidencji zabytków Gminy C. D., na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 9 i art. 30 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jednolity: Dz.U. 2023 r., poz.40) oraz art. 22 ust. 4 i 5 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (tekst jednolity: Dz. U. z 2022 r., poz. 840) przyjęto aktualizację Gminnej Ewidencji Zabytków Gminy C. D. w formie zbioru kart adresowych (§ 1 ust.1 zarządzenia). Zgodnie § 2 tego zarządzenia, aktualizacja istniejącej Gminnej Ewidencji Zabytków polega na wyłączeniu i wyłączeniu do niej poszczególnych obiektów. Do ewidencji zabytków włączono m.in. budynek mieszczący się w P. nr [...]. Pismem z dnia 17 września 2020 r. S. W., T. W. i J. Z. (dalej :"skarżący") zwrócili się do Burmistrza Miasta i Gminy C. D. (dalej również jako "organ") o wykreślenie z gminnej ewidencji zabytków budynku mieszkalnego położnego w miejscowości P. nr [...]. Z kolei pismem z dnia 22 listopada 2023 r. skarżący, reprezentowani przez profesjonalnego pełnomocnika, wezwali organ do usunięcia naruszenia prawa dokonanego wpisem do Gminnej Ewidencji Zabytków Gminy C. D. budynku zlokalizowanego na nieruchomości składającej się z działki ew. nr [...] Gminy C. D., w P. , przez usunięcie z Gminnej Ewidencji Zabytków Gminy C. D. Karty Adresowej znajdującej się pod pozycją nr 7. Następnie w dniu 26 stycznia 2024 r. skarżący wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na czynność Burmistrza Miasta i Gminy C. D. w przedmiocie ujęcia wskazanej nieruchomości w Gminnej Ewidencji Zabytków Gminy C. D.. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie jako spóźnionej. Zdaniem organu skarżący posiadali wiedzę o treści czynności objętej skargą, związanej z ujęciem ich budynku w Gminnej Ewidencji Zbytków, już we wrześniu 2020 r., na co wskazuje treść ich pisma z dnia 17 września 2020 r., skierowanego do organu. O tym, że posiadają wiedzę o podjęciu przez organ zaskarżonej czynności dali nadto wyraz w piśmie z dnia 22 listopada 2023 r., w którym wezwali organ do usunięcia naruszenia prawa. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Skargę należało odrzucić, z uwagi na to, że została wniesiona po terminie. Przedmiotem skargi jest czynność Burmistrza Miasta i Gminy C. D. z dnia 27 września 2018 r. polegająca na włączeniu do Gminnej Ewidencji Zabytków Gminy C. D. kart adresowej (karta nr [...]) budynku mieszkalnego, zlokalizowanego pod adresem P. [...], stanowiącego własność skarżących. Włączenie karty adresowej zabytku do gminnej ewidencji zabytków na podstawie art. 22 ust. 5 ustawy o ochronie zabytków i opiece na zabytkami w zw. z § 18 ust. 2 rozporządzenia Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 26 maja 2011 r. w sprawie prowadzenia rejestru zabytków, krajowej, wojewódzkiej i gminnej ewidencji zabytków oraz krajowego wykazu zabytków skradzionych lub wywiezionych za granicę (Dz. U. z 2021 r., poz. 56) jest czynnością organu administracji, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329) - dalej: "p.p.s.a.". O takiej kwalifikacji świadczy to, że czynność ta ma charakter zewnętrzny, podejmowana jest przez podmiot wykonujący administrację publiczną i działanie to jest jednostronne, będące elementem władczych działań administracji publicznej. Sąd zauważa, że choć w niniejszej sprawie stało wydane przez Burmistrza Miasta i Gminy C. D. zarządzenie z dnia 27 września 2021 r., to w przypadku włączenia katy adresowej zabytku do gminnej ewidencji zabytków nie zawsze dochodzi do wydania przez organ jakiegokolwiek zarządzenia. Włączenie karty adresowej zabytku następuje w oparciu o czynność materialno-techniczną organu, a wydanie zarządzenia potwierdza jedynie dokonanie takiej czynności. Ponadto zakres zaskarżenia obejmuje jedynie obiekty mieszczący się pod adresem P. [...], co jest zgodne z interesem prawnym skarżących, która powołuje się na tytuł prawny do działki gruntowej pod powyższym adresem. Kierując się treścią art. 53 § 2 p.p.s.a. należy wskazać, że jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności. Dokonując w niniejszej sprawie oceny, co do terminowości wniesionej skargi, Sąd stwierdził, że skarżący wnieśli skargę na przedmiotową czynność Burmistrza Miasta i Gminy C. po terminie. Jak wynika z akt administracyjnych sprawy skarżący co najmniej od 17 września 2020 r. posiadali wiedze o ujęciu w Gminnej Ewidencji Zabytków budynku nr [...] położonego w P. , skoro pismem z tej daty zgłosili się do organu o wykreślenie tego budynku ze przedmiotowej ewidencji. W konsekwencji koniecznym było odrzucenie skargi, jako wniesionej po upływie terminu do jej wniesienia, do czego zobowiązuje art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Mając na względzie powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. odrzucił skargę. O zwrocie uiszczonego wpisu postanowiono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a., w myśl którego sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego lub cofniętego do dnia rozpoczęcia rozprawy.