II SA/Ke 267/18

II SA/Ke 267/18 POSTANOWIENIE Dnia 19 września 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Kuza po rozpoznaniu w dniu 19 września 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu Z. G. od postanowienia starszego referendarza sądowego z 23 lipca 2018 r., w sprawie z jego skargi na decyzję Wojewody z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu zwrotu nienależnie pobranego zasiłku dla bezrobotnych postanawia: utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie z 23 lipca 2018 r.

II SA/Ke 267/18 UZASADNIENIE Postanowieniem referendarza sądowego z 15 maja 2018 r. ustanowiono w niniejszej sprawie dla skarżącego Z. G. na jego wniosek adwokata z urzędu. Na tej podstawie Okręgowa Rada Adwokacka w Kielcach wyznaczyła 18 maja 2018 r. pełnomocnikiem skarżącego adwokata M.B. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach wyrokiem z 24 maja 2018 r. oddalił wniesioną w niniejszej sprawie skargę. Następnie pełnomocnik skarżącego złożył 18 czerwca 2018 r. do Sądu opinię prawną o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Z kolei skarżący pismem z 19 lipca 2018 r. wniósł o przyznanie mu nowego pełnomocnika z urzędu do sporządzenia skargi kasacyjnej. Starszy referendarz sądowy postanowieniem z 23 lipca 2018 r. umorzył postępowanie w przedmiocie wniosku o przyznanie prawa pomocy. W uzasadnieniu referendarz wskazał, że w tej sprawie rozpoznawanie drugiego wniosku o przyznanie prawa pomocy przez ustanowienie pełnomocnika z urzędu stało się zbędne, a postępowanie w tej sprawie umarza się. Kwestia ta została już bowiem rozstrzygnięta prawomocnym postanowieniem z 15 maja 2018 r., którym ustanowiono dla skarżącego adwokata z urzędu. Referendarz podał, że wyznaczenie przez Okręgową Radę Adwokacką w Kielcach konkretnej osoby pełniącej funkcję adwokata z urzędu i podjęcie przez nią czynności procesowych, w tym sporządzenie opinii prawnej o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, stanowi wykonanie wydanego w przedmiotowej sprawie postanowienia o przyznaniu prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu. Dodał, że w rozpoznawanej sprawie Sąd uznał, że opinia prawna została sporządzona przez adwokat z zachowaniem zasad należytej staranności i nakazał doręczenie tej opinii skarżącemu. Referendarz podkreślił, że nierzetelność opinii stwierdza Sąd, a nie strona niezadowolona z faktu jej otrzymania. Ponadto niezadowolenie strony ze sposobu świadczonej pomocy prawnej przez pełnomocnika z urzędu, nie uprawnia Sądu do zmiany osoby pełnomocnika, ponieważ Wojewódzki Sąd Administracyjny (referendarz sądowy) nie jest władny do zmiany osoby pełnomocnika wyznaczonego z urzędu przez Okręgową Radę Adwokacką. Sąd (referendarz sądowy) wydaje jedynie postanowienie w sprawie przyznania prawa pomocy, natomiast wyznaczenie konkretnego pełnomocnika, w tym również nowego (kolejnego) pełnomocnika, należy do właściwości Okręgowej Rady Adwokackiej. Jeżeli wyznaczony pełnomocnik nie spełnił oczekiwań strony skarżącej, bądź ma zastrzeżenia do sposobu reprezentowania jej interesów, może zwrócić się o jego zmianę bezpośrednio do organu samorządu zawodowego. W sprzeciwie od powyższego postanowienia skarżący wskazał, że wprawdzie ustawa o referendarzach sądowych daje im możliwość orzekania w sprawach związanych ze zwolnieniem od kosztów sądowych, jednak przepisy te nie przewidują możliwości wydania przez referendarzy orzeczeń kończących postępowanie. Ponieważ więc referendarz sądowy nie jest sędzią w rozumieniu przepisów ustawy, wydane przez niego postanowienie nie może się ostać. Skarżący zaznaczył, że referendarz dokonał oceny prawnej opinii prawnej adwokata, do czego absolutnie nie jest uprawniony, jest to wyłącznie domena Sądu. Kończąc skarżący uznał, że Sąd mając świadomość, że sprawę powinna załatwić ORA w Kielcach i stojąc na zasadzie legalizmu winien był sprawę w tym zakresie przekazać do ORA w Kielcach. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje: Zgodnie z art. 177 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 poz. 1302), dalej zwanej "p.p.s.a." jeżeli pełnomocnik wyznaczony na podstawie art. 253 § 2 nie stwierdza podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, składa w sądzie, w terminie do wniesienia skargi kasacyjnej, sporządzoną przez siebie opinię w tym przedmiocie wraz z odpisem dla strony, dla której został ustanowiony. Sąd doręcza odpis opinii stronie. Termin do wniesienia skargi kasacyjnej przez stronę biegnie od dnia doręczenia odpisu opinii, o czym sąd poucza stronę, dokonując doręczenia. Z treści art. 177 § 4 p.p.s.a. wynika zatem, że po przedłożeniu Sądowi przez pełnomocnika z urzędu opinii o braku podstaw do sporządzenia skargi kasacyjnej i jej doręczeniu stronie, jeżeli strona nie zgadza się ze stanowiskiem ustanowionego w ramach prawa pomocy pełnomocnika, to ustawodawca dopuszcza jeszcze jedynie możliwość wniesienia skargi kasacyjnej przez stronę reprezentowaną przez pełnomocnika z wyboru. O powyższym skarżący został pouczony w piśmie sądowym z 27 czerwca 2018 r. (k.62). Zatem skoro na tym etapie postępowania nie ma podstaw do wyznaczenia skarżącemu pełnomocnika z urzędu do sporządzenia skargi kasacyjnej, to zgodzić należy się z referendarzem sądowym, że postępowanie w sprawie wniosku skarżącego stało się zbędne i należało je umorzyć. Odnosząc się do kwestii wskazanych w sprzeciwie to przede wszystkim podkreślić należy, że wbrew twierdzeniom jego autora, referendarz w zaskarżonym postanowieniu nie dokonał oceny prawnej złożonej przez pełnomocnika skarżącego opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. W postanowieniu tym bowiem wprost referendarz wskazał, że to Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach uznał, że opinia prawna została sporządzona przez wyznaczonego adwokata z zachowaniem zasad należytej staranności. Ponadto żaden przepis ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w przypadku stwierdzenia, że złożona opinia została sporządzona z zachowaniem zasad należytej staranności, nie daje podstaw Sądowi do przekazania, jak chce tego skarżący, sprawy do ORA w Kielcach. Dlatego, jak słusznie wskazał referendarz, jeżeli wyznaczony pełnomocnik nie spełnił oczekiwań strony skarżącej, bądź ma ona zastrzeżenia do sposobu reprezentowania jej interesów, może zwrócić się o jego zmianę bezpośrednio do organu samorządu zawodowego – Okręgowej Rady Adwokackiej w Kielcach. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 260 § 1 p.p.s.a., który stanowi, że rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień referendarza sądowego, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy, orzeczono jak w sentencji.